Phỏng vấn một cuốn sách

Phóng viên (PV): Kìa, sao anh trầm ngâm thế, sách ơi.

Sách: Không trầm ngâm sao được, khi một nhà văn lớn vừa mất, chắc nhà báo biết rồi.

PV: Biết chớ. Ai cũng buồn, nhưng chúng ta hãy tự hào là sách của ông ấy sống mãi. Bày bán khắp nơi. Mọi người truyền tụng.

Sách: Nghe hay lắm. Nhưng nhà báo ạ, cái gì muốn sống thì nó cũng phải sinh ra đã chứ.

PV: Tất nhiên.

Sách: Nhưng xin hỏi, có ai muốn sinh ra sách khi nhuận bút thấp lè tè.

PV: Tại sao anh nói thế?

Sách: Theo các bạn bè kể lại, khi nhà văn đó mất, cá nhân tài khoản còn không nổi chục triệu đồng.

PV: Trời ơi, trong khi sách của ông ấy chỗ nào cũng nhìn thấy.

Sách: Bày ở mọi nơi nhưng bán chậm. Vì tư tưởng của ông không phải là thứ văn hoá đại trà. Không phải danh hài hay ca sĩ ngôi sao.

Minh họa: Lê Tâm.
Minh họa: Lê Tâm.

PV: Biết làm thế nào. Ai cũng hiểu là sách chúng ta khó tiêu thụ. Rất nhiều cuốn in chỉ một, hai ngàn bản mà thôi.

Sách: Nhưng một tác phẩm giá trị mãi mãi không chỉ là số đông. Các nhà trí thức đều rõ.

PV: Các nhà quản lý cũng rõ.

Sách: Nghệ thuật nước ta không bao giờ được coi là đỉnh cao và trong nghệ thuật, văn học lại quá thiệt thòi. Gần như ai cũng biết hành nghề văn đói nhất.

PV: Đồng ý.

Sách: Mà văn học là cốt lõi của sân khấu, điện ảnh và rất nhiều thứ khác. Một nền văn học yếu, cả nền văn hoá chắc chắn không mạnh khỏe được đâu.

PV: Cũng đồng ý luôn.

Sách: Mỗi năm nhà nước đầu tư hàng trăm ngàn tỉ đồng cho đường cao tốc, cho sân bay, cho y tế đúng không nhà báo nhỉ?

PV: Chắc chắn mà.

Sách: Vậy theo tôi, mỗi năm nên chọn một vài cuốn sách hay, nhà nước mua bản quyền một tỉ đồng một cuốn. Như thế bảo đảm ngân sách cũng chả ảnh hưởng gì.

PV: Không. Không ảnh hưởng.

Sách: Đầu tư quan trọng nhất là đầu tư cho con người. Rất nhiều chuyên gia đã nói thế.

PV: À, chân lý đó chả cần tới chuyên gia.

Sách: Vậy nếu như mỗi năm vì nền văn học bỏ ra mười tỷ đi, có gì sai?

PV: Không sai. Không sai. Nhưng mà...

Sách: Nhưng mà sao? Nhà nước vẫn bỏ ra một mớ tiền cho phim và cho sân khấu kia mà.

PV: Ừ nhỉ. Nhưng cũng chả nhà văn nào kêu cả.

Sách: Các tác giả kêu không bằng mồm mình, mà bằng số phận nhân vật của họ nhà báo ạ.

PV: Tôi tin.

Sách: Các nhân vật trong sách hiện nay thường hay quằn quại, thường hay trăn trở, thường hay đau đớn chả khác gì thời của Nam Cao.

PV: Và chả khác gì thời của "Sống mòn". Khi nhà văn là ông giáo Thứ.

Sách: Nếu người đọc chưa hiểu hết thì quốc gia phải hiểu. Nếu từng người dân chưa đánh giá được chính xác giá trị của tác phẩm thì Bộ Văn hoá phải làm được điều đó, thế mới là nhà nước văn minh.

PV: Cho nên mỗi năm nên dùng ngân sách mua bản quyền những cuốn sách đích thực.

Sách: Đúng thế. Xin nhắc lại, mỗi năm có rất nhiều tiền cho điện ảnh mà nhiều bộ phim lặn mất tăm hơi. Trong khi sách in vẫn đời đời nằm trên giá. Hãy nhìn "Những người khốn khổ" hay "Cuốn theo chiều gió" mà xem.

PV: Ta chưa có tác phẩm kiểu đó.

Sách: Nhầm rồi. Ta không có Victor Hugo của Pháp, nhưng cũng có của Việt Nam. Một quốc gia tồn tại gần trăm năm phải tự tin như thế chứ.

PV: Anh nói khiến tôi xúc động quá. Nhưng tại sao các nhà văn chẳng chịu lên tiếng.

Sách: Lý do từ đâu nhỉ? Mọi người cố nghĩ xem nào?

Lê Thị Liên Hoan

Các tin khác

Phim Việt và bài toán ứng xử với nguyên mẫu

Phim Việt và bài toán ứng xử với nguyên mẫu

Dù chưa ra mắt nhưng dự án phim “Hoàng hậu cuối cùng” đang vướng phải những rắc rối xung quanh mối quan hệ giữa nguyên mẫu – nhân vật. Trước đó, nhà sản xuất phim “Em và Trịnh”, “Kiều”…cũng gặp phải những phản ứng về vấn đề này. Tuân thủ những quy định về pháp lý hay áp dụng ứng xử có lý có tình để giải bài toán với nguyên mẫu vẫn là điều khiến các nhà làm phim loay hoay.

Nền kinh tế bạc: Động lực thực sự hay ảo vọng?

Nền kinh tế bạc: Động lực thực sự hay ảo vọng?

Khi tỷ lệ sinh toàn cầu suy giảm và tuổi thọ trung bình không ngừng kéo dài, thế giới đang chứng kiến sự trỗi dậy của một khái niệm kinh tế mới: "nền kinh tế bạc" với toàn bộ hệ sinh thái sản phẩm, dịch vụ và ngành công nghiệp phục vụ nhóm dân số cao tuổi. Khắp nơi trên thế giới, các chính phủ đang chạy đua biến "gánh nặng nhân khẩu học" thành một động cơ tăng trưởng mới. Nhưng câu hỏi vẫn còn bỏ ngỏ: liệu đây có thực sự là trụ cột kinh tế của thế kỷ 21, hay chỉ là một phép thử đầy rủi ro trước một cuộc khủng hoảng dân số chưa từng có tiền lệ?

Cha ông ta chống gian lận thi cử

Cha ông ta chống gian lận thi cử

Thời phong kiến, những người gian lận thi cử bị đánh giá tư cách rất thấp. Thế nhưng, vẫn có những vụ gian lận xảy ra, dù triều đình đã tìm nhiều biện pháp để phòng ngừa.

Enhanced Games và sự trung thực

Enhanced Games và sự trung thực

Enhanced Games (EG) là giải thi đấu thể thao dành cho các vận động viên sử dụng doping. Ý tưởng này nghe qua thì thật điên rồ, nhưng sự kiện EG đầu tiên vừa diễn ra vào ngày 24/5 tại thành phố Las Vegas, Mỹ. Giải đấu lôi kéo sự tò mò của cả những người không mấy mặn mà với thể thao. Ai cũng muốn biết xem khoảng cách giữa các vận động viên có và không sử dụng chất cấm là bao xa.

"Danh phận" Hoành Sơn Quan phải chờ đợi đến bao giờ?

"Danh phận" Hoành Sơn Quan phải chờ đợi đến bao giờ?

Đến thời điểm này, "danh phận" di tích Hoành Sơn Quan nằm trên đỉnh đèo Ngang vẫn bị "treo" trong suốt hàng thập niên qua và chưa chốt định được một cách rõ ràng với một tâm thế hoàn toàn mới. Vì vậy, đã đến lúc phải có "trọng tài" thiết lập cơ chế đồng quản lý, phát huy giá trị di tích.

Đạo giáo trong triều đình Việt

Đạo giáo trong triều đình Việt

Trong thời kỳ Bắc thuộc ở nước ta, Đạo giáo thịnh hành lúc nhà Đường cai trị, nên khi nước ta bắt đầu thời kỳ độc lập, ảnh hưởng của Đạo giáo vào triều đình vẫn rất lớn.

Chương trình Lễ hội Hoa phượng đỏ Hải Phòng tháng 5/2026 thu hút hàng nghìn người đổ về

Một concert, vạn dịch vụ hưởng lợi

Du lịch âm nhạc tạo ra một nguồn thu lớn khi thu hút lượng lớn người xem, kèm theo hàng loạt các dịch vụ khác như lưu trú, ăn uống, mua sắm. Đây cũng là lý do nhiều địa phương bắt đầu xem các đại nhạc hội như một công cụ phát triển kinh tế, tương tự cách họ từng làm với các lễ hội văn hóa truyền thống.

Dấu ấn Pháp tại World Cup 2026

Dấu ấn Pháp tại World Cup 2026

Khi danh sách các đội tuyển dự World Cup 2026 được gửi tới FIFA, một thống kê đã làm sáng tỏ vị thế độc tôn của bóng đá Pháp: Với 99 cầu thủ sinh ra tại Pháp - chiếm gần 8% tổng số nhân sự dự giải, vượt xa Hà Lan (67 người) và Đức (50 người) để trở thành nước xuất khẩu cầu thủ nhiều nhất thế giới.

Thanh kiếm quyền lực

Thanh kiếm quyền lực

Trong các câu chuyện về kỷ niệm Cách mạng Tháng Tám thành công ở nước ta năm 1945, hầu như không thể thiếu đề tài: Đại diện chính quyền cách mạng tiếp nhận ấn, kiếm và chứng kiến Vua Bảo Đại tuyên bố thoái vị.

Từ vở múa “Khổng tước”: Làm thế nào để có những đỉnh cao của nghệ thuật biểu diễn Việt Nam?

Từ vở múa “Khổng tước”: Làm thế nào để có những đỉnh cao của nghệ thuật biểu diễn Việt Nam?

Sau bốn suất diễn tại Nhà hát Hồ Gươm, vở vũ kịch “Khổng Tước - The Peacock Hanoi 2026” đã khép lại hành trình tại Hà Nội, để lại nhiều dư âm sâu sắc trong lòng khán giả. Không chỉ gây ấn tượng bởi ngôn ngữ múa tinh tế và không gian sân khấu giàu tính nghệ thuật, vở diễn  tạo nên những rung động mạnh mẽ với người xem.

Từ vụ nhạc sĩ Minh khang: 100 cái lý không bằng 1 cái tình

Từ vụ nhạc sĩ Minh khang: 100 cái lý không bằng 1 cái tình

Một đoạn clip tranh cãi tưởng chừng chỉ là va chạm cá nhân lại nhanh chóng bộc lộ phía sau nó những vấn đề lớn hơn, đáng để người ta phải suy ngẫm, đó là cách ứng xử của người nổi tiếng trong cuộc sống đời thường, đó là văn hóa kinh doanh, coi khách hàng là "ông nội", sẵn sàng cho người lao động nghỉ việc, khi áp dụng bộ quy tắc cứng nhắc.

Năm 2026 và hy vọng mới cho “lá phổi thế giới”

Năm 2026 và hy vọng mới cho “lá phổi thế giới”

Khi thế giới nói về biến đổi khí hậu, Amazon thường được nhắc đến như “lá phổi của Trái đất”. Nhưng ở phía bên kia Đại Tây Dương, rừng mưa Congo - khu rừng nhiệt đới lớn thứ hai thế giới - đang âm thầm gánh vác vai trò không kém phần sống còn đối với khí hậu hành tinh, trong khi sự quan tâm, nguồn lực và cam kết bảo vệ lại quá ít ỏi.