Làm sao luật hóa hành vi nịnh bợ?

Bộ Nội Vụ mong muốn đưa quy định cán bộ công chức không được nịnh bợ cấp trên vào Luật Cán bộ, công chức và Luật viên chức. Đây là một ý tưởng không tệ, nhưng lại không dễ thực hiện.

Bởi lẽ, định lượng hành vi nịnh bợ như thế nào, hoàn toàn không đơn giản. Nếu đưa vào luật, mà không áp dụng được thì lại thành chuyện dở khóc dở cười!

Nịnh bợ là một hành vi mang giá trị tinh thần nhiều hơn giá trị vật chất. Nếu nịnh bợ bằng cách biếu tặng hoặc dâng hiến cho cấp trên món quà nọ hoặc vật phẩm kia, thì đã bị khống chế bởi Luật phòng chống tham nhũng.

Thế nhưng, nịnh bợ bằng lời nói hoặc bẳng cử chỉ thì muôn hình vạn trạng và rất nhiều sắc độ. Không ai có thể cụ thể hóa một cách đầy đủ mọi hành vi nịnh bợ, khi những kẻ ton hót và những kẻ tâng bốc không màng đến liêm sỉ của chính họ!

Một khi muốn luật hóa hành vi nịnh bợ, thì sẽ xuất hiện ranh giới mong manh giữa những biểu hiện được cho phép và những biểu hiện bị cấm đoán. Liệu nói 3 câu khen ngợi cấp trên có khác gì nói 2 câu khen ngợi cấp trên không? Liệu việc đon đả xách cặp cho cấp trên có khác gì việc hớn hở lau giày cho cấp trên không?

Liệu chuyện mỗi ngày 4 lần gõ cửa hỏi thăm sức khỏe cấp trên, có khác gì chuyện mỗi ngày đứng chờ ở thang máy 5 bận để chúc cấp trên an lạc tâm hồn không? Khi những câu hỏi có vẻ trớ trêu trên, không thể cân đong nặng nhẹ, thì luật hóa hành vi nịnh bợ chỉ mang tính hình thức gây tranh cãi và thị phi.

Một xã hội văn minh cần chống lại hành vi nịnh bợ, nhưng không thể viện dẫn điều A hoặc khoản B trong bất kỳ văn bản pháp quy nào được. Vì sao? Vì đối tượng bị phán xét có hành vi nịnh bợ sẽ phủ nhận đến cùng. Những kẻ tinh ranh quyết tâm luồn lách trong hệ thống công quyền để chuyên sống bằng nghề nịnh bợ cấp trên, thì họ vốn đã khinh rẻ nhân phẩm bản thân, thì làm sao biết tôn trọng ý kiến đóng góp thiện chí của người xung quanh.

Hơn nữa, hình phạt cho hành vi nịnh bợ như thế nào? Không thể có hình phạt tương thích cho những kiểu nịnh bợ khó phân biệt chiều kích như nịnh bợ ít, nịnh bợ nhiều, nịnh bợ vừa vừa, nịnh bợ hạ đẳng, nịnh bợ siêu sao… Và khủng khiếp nhất là làm sao xóa được cái quan niệm lệch lạc đã ăn sâu vào trí não đội ngũ công chức "muốn có ngày mai được nịnh bợ, thì hôm nay phải biết nịnh bợ"?

Đặt ra vấn đề nịnh bợ cấp trên đối với cán bộ, viên chức là một chủ trương đáng hoan nghênh. Khi hành vi nịnh bợ càng ngày càng tràn lan trong mỗi công sở, mỗi cơ quan, mỗi nhà máy... nghĩa là đạo đức công vụ đã đến mức báo động. Nếu đã xác định hành vi nịnh bợ như một tệ nạn phải thanh tẩy, thì muốn đẩy lùi hành vi nịnh bợ không thể trông chờ vào các biện pháp cứng rắn áp dụng cho... cấp dưới.

Chính những vị cấp trên mới có đủ điều kiện để giải quyết hành vi nịnh bợ. Và chỉ khi cấp trên mạnh dạn khước từ những kẻ nịnh bợ thì thái độ ấy sẽ tiêu diệt hành vi nịnh bợ! Một cấp trên tỉnh táo sẽ hiểu rằng, một hành vi nịnh bợ đến với họ lúc đương chức đương quyền sẽ là mầm mống của một hành vi ngược lại lúc họ không còn cái ghế lãnh đạo. 

Lê Thiếu Nhơn

Các tin khác

"Nghịch lý" với phim Việt

"Nghịch lý" với phim Việt

Có một nghịch lý là phim Việt có thể giành chiến thắng tại các liên hoan phim quốc tế như Cannes, Berlin, Busan… nhưng vẫn chịu cảnh "ế ẩm" tại phòng vé nội địa. Phải chăng do xuất phát từ sự chênh lệch lớn giữa gu nghệ thuật hàn lâm và thị hiếu giải trí đại chúng? Vấn đề đặt ra là làm thế nào để tình trạng này không tái diễn.

Từ công xưởng đến phòng thí nghiệm của thế giới

Từ công xưởng đến phòng thí nghiệm của thế giới

Suốt nhiều thập kỷ, thế giới quen với nhìn Trung Quốc như một công xưởng khổng lồ, nơi sản xuất mọi thứ nhưng hiếm khi phát minh ra thứ gì mang tính đột phá. Hình ảnh đó giờ đây đã lỗi thời. Trung Quốc đang bước vào cái mà giới khoa học quốc tế gọi là kỷ nguyên "khoa học lớn", nơi những dự án nghiên cứu tiên tiến trở thành thương hiệu quốc gia.

Nghỉ hưu mấy lần

Nghỉ hưu mấy lần

Thời Lê trung hưng, nhiều vị quan từ cấp Thượng thư trở lên đến Tể tướng, dù đã được vua Lê, chúa Trịnh cho hưu trí, nhưng sau đó lại gọi ra làm việc trở lại.

“Diễn viên” trên mạng: Nhiều rủi ro khi sự cợt nhả lên ngôi

“Diễn viên” trên mạng: Nhiều rủi ro khi sự cợt nhả lên ngôi

Xu hướng làm clip tự phát trên YouTube, Facebook, TikTok đang biến mạng xã hội thành một sân khấu mà ai cũng có thể tham gia. Có những clip sáng tạo, được đầu tư như những tác phẩm giải trí thực sự nhưng cũng có không ít nội dung phản cảm, chỉ để câu like, câu view. Khi lượt xem trở thành thước đo, vấn đề đặt ra đâu là giải trí và đâu là sự độc hại?

Phim Việt và bài toán ứng xử với nguyên mẫu

Phim Việt và bài toán ứng xử với nguyên mẫu

Dù chưa ra mắt nhưng dự án phim “Hoàng hậu cuối cùng” đang vướng phải những rắc rối xung quanh mối quan hệ giữa nguyên mẫu – nhân vật. Trước đó, nhà sản xuất phim “Em và Trịnh”, “Kiều”…cũng gặp phải những phản ứng về vấn đề này. Tuân thủ những quy định về pháp lý hay áp dụng ứng xử có lý có tình để giải bài toán với nguyên mẫu vẫn là điều khiến các nhà làm phim loay hoay.

Nền kinh tế bạc: Động lực thực sự hay ảo vọng?

Nền kinh tế bạc: Động lực thực sự hay ảo vọng?

Khi tỷ lệ sinh toàn cầu suy giảm và tuổi thọ trung bình không ngừng kéo dài, thế giới đang chứng kiến sự trỗi dậy của một khái niệm kinh tế mới: "nền kinh tế bạc" với toàn bộ hệ sinh thái sản phẩm, dịch vụ và ngành công nghiệp phục vụ nhóm dân số cao tuổi. Khắp nơi trên thế giới, các chính phủ đang chạy đua biến "gánh nặng nhân khẩu học" thành một động cơ tăng trưởng mới. Nhưng câu hỏi vẫn còn bỏ ngỏ: liệu đây có thực sự là trụ cột kinh tế của thế kỷ 21, hay chỉ là một phép thử đầy rủi ro trước một cuộc khủng hoảng dân số chưa từng có tiền lệ?

Cha ông ta chống gian lận thi cử

Cha ông ta chống gian lận thi cử

Thời phong kiến, những người gian lận thi cử bị đánh giá tư cách rất thấp. Thế nhưng, vẫn có những vụ gian lận xảy ra, dù triều đình đã tìm nhiều biện pháp để phòng ngừa.

Enhanced Games và sự trung thực

Enhanced Games và sự trung thực

Enhanced Games (EG) là giải thi đấu thể thao dành cho các vận động viên sử dụng doping. Ý tưởng này nghe qua thì thật điên rồ, nhưng sự kiện EG đầu tiên vừa diễn ra vào ngày 24/5 tại thành phố Las Vegas, Mỹ. Giải đấu lôi kéo sự tò mò của cả những người không mấy mặn mà với thể thao. Ai cũng muốn biết xem khoảng cách giữa các vận động viên có và không sử dụng chất cấm là bao xa.

"Danh phận" Hoành Sơn Quan phải chờ đợi đến bao giờ?

"Danh phận" Hoành Sơn Quan phải chờ đợi đến bao giờ?

Đến thời điểm này, "danh phận" di tích Hoành Sơn Quan nằm trên đỉnh đèo Ngang vẫn bị "treo" trong suốt hàng thập niên qua và chưa chốt định được một cách rõ ràng với một tâm thế hoàn toàn mới. Vì vậy, đã đến lúc phải có "trọng tài" thiết lập cơ chế đồng quản lý, phát huy giá trị di tích.

Đạo giáo trong triều đình Việt

Đạo giáo trong triều đình Việt

Trong thời kỳ Bắc thuộc ở nước ta, Đạo giáo thịnh hành lúc nhà Đường cai trị, nên khi nước ta bắt đầu thời kỳ độc lập, ảnh hưởng của Đạo giáo vào triều đình vẫn rất lớn.

Chương trình Lễ hội Hoa phượng đỏ Hải Phòng tháng 5/2026 thu hút hàng nghìn người đổ về

Một concert, vạn dịch vụ hưởng lợi

Du lịch âm nhạc tạo ra một nguồn thu lớn khi thu hút lượng lớn người xem, kèm theo hàng loạt các dịch vụ khác như lưu trú, ăn uống, mua sắm. Đây cũng là lý do nhiều địa phương bắt đầu xem các đại nhạc hội như một công cụ phát triển kinh tế, tương tự cách họ từng làm với các lễ hội văn hóa truyền thống.

Dấu ấn Pháp tại World Cup 2026

Dấu ấn Pháp tại World Cup 2026

Khi danh sách các đội tuyển dự World Cup 2026 được gửi tới FIFA, một thống kê đã làm sáng tỏ vị thế độc tôn của bóng đá Pháp: Với 99 cầu thủ sinh ra tại Pháp - chiếm gần 8% tổng số nhân sự dự giải, vượt xa Hà Lan (67 người) và Đức (50 người) để trở thành nước xuất khẩu cầu thủ nhiều nhất thế giới.