Vòng luẩn quẩn hết sa ngã lại vấp ngã của 2 trí thức

Vào tù, ra tội những tưởng chỉ là câu cửa miệng để nói về một trường hợp cá biệt nào đó, do nhận thức và hiểu biết pháp luật có hạn nên tái phạm sai lầm. Thế nhưng, với hai nhân vật dưới đây lại hoàn toàn khác. Họ đã từng tốt nghiệp đại học, thậm chí có người còn đứng dậy sau vấp ngã như một sự tự hào. Nhưng rồi, cám dỗ đời thường đã quăng quật đến bầm dập, lại tiếp tục vấp ngã.

1. Cuối tháng 3/2023, nghe tin Trần Hồng Chương (SN 1972), trú tại phường Bắc Hà, TP Hà Tĩnh bị TAND huyện Thạch Hà (Hà Tĩnh) tuyên phạt 6 năm tù về tội “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”, tôi không bất ngờ, mà chỉ thấy tiếc cho một trí thức có nhân cách méo mó.

Vòng luẩn quẩn hết sa ngã lại vấp ngã của 2 trí thức -0
Phan Hợi lần thứ 3 đứng trước bục khai báo.

Lần đầu tiên tôi gặp Chương cách đây 13 năm ở Trại giam số 3, khi Chương là Đội trưởng đội văn nghệ phạm nhân. Trại giam số 3 không có phạm nhân nữ, nên dưới sự đạo diễn tài tình của Chương, đội văn nghệ toàn nam này, mặc dù không ít lần phải giả gái để nhập vai biểu diễn, nhưng tiết mục nào cũng xuất sắc, nổi tiếng gần như trại giam nào ở khu vực phía Bắc và miền Trung cũng biết đến. Ngoài việc hát hay, múa dẻo, Chương còn sáng tác, đạo diễn nhiều chương trình hoành tráng, công phu, trở thành điển hình tiên tiến trong số hàng nghìn phạm nhân đang thụ án tại đây.

Chương là một phạm nhân đặc biệt, quê ở Can Lộc (Hà Tĩnh); năm 1989, cùng lúc đỗ 3 trường đại học. Chọn ngành Kinh tế của Đại học Tổng hợp Hà Nội để theo học, Chương ôm mộng thay đổi số phận nghèo khó của mình. Sau 4 năm, ôm tấm bằng loại ưu trong tay, Trần Hồng Chương về quê loay hoay với cơm áo gạo tiền.

Thay vì bền bỉ mưu sinh bằng kiến thức được đào tạo, để giàu chóng vánh trong cơn lốc đưa người đi xuất khẩu lao động những năm 2000 ở xứ Nghệ, Chương mạo danh là cán bộ của Bộ Thương mại (nay là Bộ Công thương), đứng ra lập văn phòng tuyển dụng người đi làm việc ở nước ngoài dù không được phép. Chỉ chưa đầy một năm, với con dấu giả trên tay, Trần Hồng Chương đã nhận hồ sơ và tiền, vàng của 38 người, tổng cộng hơn 80.000 USD, trên 500 triệu đồng và 1 lượng vàng.

Toàn bộ số tiền này, gã tiêu xài cá nhân hết, không đưa được bất kỳ ai ra nước ngoài. Kết cục là Chương bị bắt và lĩnh án 24 năm tù về các tội danh "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản" và "Tổ chức, cưỡng ép người khác trốn đi nước ngoài hoặc ở lại nước ngoài trái phép".

Vòng luẩn quẩn hết sa ngã lại vấp ngã của 2 trí thức -0
Bị cáo Trần Hồng Chương trước tòa.

Trong 16 năm thụ án trong Trại giam số 3, Chương có đủ thời gian để phát huy khả năng của bản thân. Từ viết nhạc, làm thơ, biên nhật ký đến viết sách, vẽ tranh, tất cả đều được thể hiện một cách sinh động, trọn vẹn qua bàn tay và khối óc của một tri thức sa ngã. Thậm chí, trong quãng thời gian sám hối này, Chương đã viết đơn tình nguyện hiến xác cho y học. Tôi đã từng chứng kiến hình ảnh Chương đứng vẽ tranh, những nét vẽ tuy chưa thật xuất sắc, nhưng là cái nhìn đa chiều về các hoạt động vui chơi, sinh hoạt của phạm nhân sau những giờ lao động, cải tạo. Tôi cũng đọc những bài thơ Chương làm, những dòng thi ca chứa đựng thông điệp hoàn lương, sám hối rõ ràng.

Tháng 10/2018, Trần Hồng Chương được xét tha tù trước thời hạn, rút ngắn thời gian cải tạo, được trở về nhà trước thời gian thụ án 8 năm. 16 năm trong trại giam là quãng thời gian quá dài, quá lãng phí đối với phận người ngắn ngủi, nhưng tiếc là Chương lại không coi đó là bài học. Bầu trời tự do vừa rộng mở, bước ra khỏi cánh cửa nhà giam, bản năng trỗi dậy, Trần Hồng Chương nhanh chóng bị cuốn vào vòng xoáy kim tiền. Cánh cửa nhà giam khép lại rơi vào thời điểm cơn sốt đất xứ Nghệ đang sình sịch. Thấy người ta đổ xô đi buôn đất, dù chẳng có tí ti kiến thức gì về bất động sản, gã cũng lao vào.

Dĩ nhiên, chẳng ai dám xuống tiền cho Chương đầu tư bất động sản. Để che giấu quá khứ, khoác lên sự hào nhoáng bản thân, gã bỏ quê vào Hà Tĩnh thuê nhà. Giữa tháng 2/2022, Chương đến cửa hàng cho thuê xe ô tô tự lái ở xã Việt Tiến, huyện Thạch Hà, thuê một chiếc xe Kia Moring với giá 10 triệu đồng/ tháng để làm phương tiên giao dịch làm ăn. Chỉ một tuần sau đó, bí bách về tiền, Chương làm liều đem xe cầm cố cho một người đàn ông ở Nghệ An với số tiền 110 triệu đồng.

Trả tiền thuê xe 3 tháng để làm tin xong, số tiền còn lại, gã tiêu xài cá nhân hết sạch rồi bỏ trốn. Bản án 6 năm tù khi đã bước qua bên kia dốc cuộc đời, có lẽ sẽ khép lại tương lai của gã, đóng chặt những khát vọng, những giấc mơ và cả sự tử tế còn sót lại về việc sẽ tặng tim, hiến xác cho y học như đã từng tâm nguyện. Bởi, “không ai tắm hai lần trên một dòng sông”, và với Chương cũng vậy...

2. Phan Hợi sinh năm 1983 ở xã Quang Diệm, huyện Hương Sơn (Hà Tĩnh), cũng từng là nhân vật điển hình của tôi từ 10 năm trước, khi còn trên giảng đường đại học. Sinh ra trong một gia đình đã nghèo và bất hạnh khi bố bỏ 4 mẹ con đi biệt. Nỗ lực vượt qua nghịch cảnh, Hợi học xong cấp 3 thì nhập ngũ. Năm 2006, Hợi ra quân, vào Đồng Nai xin học nghề tại một trường cao đẳng và vết trượt cuộc đời cũng bắt đầu từ đây. Sa vào đàn đúm, cám dỗ vì tiền, trong quá trình làm bảo vệ tại một nhà hàng, Hợi nhiều lần lấy xe máy cũ tráo đổi xe mới đem bán lấy tiền tiêu xài. Sự việc bị phát giác, Hợi bị bắt sau đó lĩnh án 24 tháng tù.

Quãng thời gian này, biến cố gia đình ập đến khi mẹ phát hiện bị ung thư. Ngày ra trại cũng là ngày mẹ mất, Hợi bơ vơ nhưng không suy sụp. Hợi về lại quê nhà, dựng lều trên mảnh đất của mẹ để lại, vừa đi làm vừa mua sách tự học, ôn thi. Kỳ thi năm 2010, Hợi đỗ vào ngành sư phạm, Khoa Lịch sử trường Đại học Vinh. Năm tháng trên giảng đường, Phan Hợi nổi lên là một tấm gương vượt lên nghịch cảnh, nhận được nhiều sự quan tâm của bạn bè, thầy cô, được làm lớp trưởng, bí thư chi đoàn. Ngày Hợi cầm tấm bằng loại khá bước ra khỏi cánh cổng đại học, thương khi nghe Hợi bảo thật khó để đứng trên bục giảng với quá khứ lầm lỗi ấy, tôi đã liên hệ cho Hợi vào làm tại một doanh nghiệp vận tải ở Nghệ An, với mức thu nhập ban đầu đủ để cậu ta bám trụ lại thành Vinh.

Vòng luẩn quẩn hết sa ngã lại vấp ngã của 2 trí thức -0
Một bức vẽ của Trần Hồng Chương trong thời gian thụ án tại Trại giam số 3.

Bẵng đi một thời gian, Hợi lại gọi cho tôi nhờ xin việc khác vì công việc vận tải không phù hợp vì không có chuyên môn. Sau vài lần liên hệ, tôi cũng quên bẵng đi. Đầu năm 2020, nghe tin Hợi bị Công an thành phố Vinh bắt giam vì trộm cắp tài sản, tôi chỉ biết thở dài ngao ngán. Bản án 6 tháng tù giam sau đó cũng không làm cho cậu ta thức tỉnh, khi mà hết thời gian cải tạo, trở về quê nhà thay vì kiếm việc tử tế để mưu sinh, Hợi lao vào chơi game để giết thời gian rồi không thể dứt ra được.

Để có tiền chơi game, Phan Hợi lại giẫm lên vết xe đổ của quá khứ khi vào tháng 10/2022, vờ mượn xe máy của người cháu họ cùng thôn để đi công việc, nhưng thực chất là chạy thẳng một mạch đến Vinh mang đến tiệm cầm đồ, cầm cố lấy số tiền 9 triệu đồng để trả nợ và chơi game. Hợi lần thứ 3 đứng trước vành móng ngựa, bị cáo buộc với tội danh “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, với mức án 16 tháng tù giam.

Hợi từng kể, ngày xưa khi quyết tâm thi đỗ vào đại học là để thực hiện lời hứa với mẹ trước khi bà trăng trối, rằng sẽ trở thành người tốt. Nhưng khi chạm được vào giấc mơ ấy, thì ranh giới mong manh giữa tốt và xấu anh ta lại không phân định và bước qua được. Cuộc sống không động lực, không phương hướng đã khiến Hợi chênh chao giữa dòng đời vô định. Và như một sự tất yếu, anh ta tiếp tục ngã vào lầm lỗi của quá khứ. Tương lai, liệu có dứt ra được với những sai lầm ấy nữa hay không, chính bản thân Hợi cũng không chắc chắn.

Với những người ít học, nhận thức pháp luật hạn chế và có thể là vì quá túng quẫn, bí bách dẫn đến làm liều, thì sự vấp ngã liên tiếp trong một chừng mực nào đó, có thể hiểu được. Nhưng, thật khó chấp nhận khi hành vi ấy, cứ lặp đi lặp lại, lại xảy ra với những người học hành tử tế, tương lai đầy hứa hẹn như Trần Hồng Chương, như Phan Hợi.

Hẳn nhiên, những trường hợp như vậy, trong cuộc sống này không phải là cá biệt. Đời người, ai cũng có lúc sai lầm. Nhưng có người họ biết vượt qua những thứ đó, thậm chí lấy nó làm động lực, đặng tìm đường sáng cho tương lai phía trước. Nhưng với một số người, từ sai lầm của quá khứ, bất luận dù lớn hay nhỏ, vô hình trung trở thành bệ băng, trượt dài trên con đường tội lỗi.

Với họ, nẻo thiện dù đi mãi, vẫn không có lối để về.

Thiên Thành

Các tin khác

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

“Việc nhẹ, lương cao”, “thế giới tự do”, “không cần lao động vẫn có cuộc sống sung túc, được bảo lãnh đi định cư tại các nước thứ ba như Mỹ, Canada, Australia”... Đó là những lời dụ dỗ khiến một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên tin theo và di cư bất hợp pháp sang Thái Lan mong được “đổi đời”.

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Trong đời sống âm nhạc, nhiều tác phẩm ra đời theo “đơn đặt hàng” hay yêu cầu, mong muốn nào đó không phải là điều xa lạ. Nhưng vượt ra khỏi mục tiêu ban đầu, nhiều tác phẩm đã ghi dấu ấn bền vững trong lòng công chúng. Đơn đặt hàng - tưởng chừng là khuôn khổ - lại giống như chiếc khung để nhạc sĩ vẽ lên những bức tranh âm nhạc sống động và nhiều điều thú vị.

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Trần Đại Thắng chưa bao giờ thực sự rời sông Đà. Dòng sông ấy vẫn lững lờ trong từng trang sách anh làm, trong mùi giấy in thoang thoảng, trong cả những đêm khuya anh ngồi viết lại chính đời mình. Từ cậu bé 6 tuổi mê mẩn ngắm những cuốn sách Nga trong một hiệu sách bên kia dòng sông Đà đến người dựng nên Đông A Books, Thắng chỉ làm một việc, giữ cho sách không trở thành một thứ thoáng qua. Cuốn "Tôi kể" dày 500 trang không phải lời kết. Chỉ là một lần nữa, anh lật giở ký ức, để xem tất cả những chi tiết nhỏ bé anh đã dành cả đời chăm chút, liệu có đủ nặng để níu lại một chút gì đó giữa dòng đời đang trôi quá vội.

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Sau gần một thập kỷ hoạt động trên không gian mạng, hệ thống phát sóng bóng đá lậu Xôi Lạc TV vừa bị Cơ quan công an triệt phá, khởi tố hàng chục đối tượng liên quan. Đằng sau những đường link xem bóng đá miễn phí tưởng chừng vô hại là cả một "hệ sinh thái" web lậu vận hành theo kiểu "đầu rắn nhiều thân", gắn chặt với quảng cáo cá cược và dòng tiền ngầm có quy mô lớn.

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Tôi quyết định làm chuyến “du lịch bụi” đến Hà Lan vào những ngày cuối năm 2025. Với tôi, đây thật sự là chuyến đi đáng nhớ, bởi Hà Lan không chỉ có kênh đào thơ mộng, cối xay gió, cánh đồng hoa Tulip rực rỡ, văn hóa xe đạp độc đáo mà còn là mảnh đất có nhiều điều để khám phá.

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Năm 2025, lịch sử và âm nhạc cùng lúc tìm được đường trở lại đời sống đương đại. Những bộ phim chiến tranh như "Mưa đỏ" đã lập kỷ lục doanh thu phòng vé với doanh thu trên 700 tỷ đồng; các chương trình Đại nhạc hội quy mô lớn thắp sáng không gian công cộng bằng cảm xúc tập thể, concert "Tổ quốc trong tim" thu hút 50.000 khán giả, Concert "Rạng rỡ Việt Nam" sau vài giờ mở bán đã cháy vé, cho thấy dư địa để phát triển công nghiệp văn hóa rất lớn. Vấn đề là làm thế nào để biến những khoảnh khắc bùng nổ ấy thành một chiến lược phát triển bền vững cho ngành công nghiệp văn hoá Việt Nam.

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị không ngừng leo thang, một mô hình hợp tác độc đáo đang hình thành ngay tại trung tâm châu Âu. Thủ đô London của nước Anh sắp trở thành thành phố đầu tiên trên thế giới chứng kiến xe tự lái của hai gã khổng lồ công nghệ đến từ Mỹ và Trung Quốc cùng vận hành. Sự hiện diện song hành này không đơn thuần là một cuộc đua công nghệ, mà còn mở ra một lối đi mới, nơi những đối thủ toàn cầu cùng phát triển dưới một khung pháp lý chung, mang đến hy vọng về khả năng phối hợp trong một lĩnh vực then chốt của tương lai.

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Năm 2001, khán giả đã hồi hộp dõi theo những pha hành động và đấu trí trong bộ phim Oceans Eleven (11 tên cướp thế kỷ) về một vụ cướp casino được dàn dựng tinh vi đến mức hoàn hảo ở Los Angeles. Và cuối năm 2025, khi nước Đức đang yên bình tận hưởng kỳ nghỉ lễ Giáng sinh, một vụ cướp ngân hàng táo bạo, với những tình tiết ly kỳ như phim điện ảnh, đã khiến người ta không khỏi bàng hoàng.

Khi chim bỏ đường bay

Khi chim bỏ đường bay

Có thể gọi vụ hủy chương trình “Về đây bốn cánh chim trời” hôm 28/12 vừa qua là “vụ bể show thế kỷ” bởi nó chưa từng có tiền lệ ở Việt Nam. Hệ lụy của nó là tranh cãi kéo dài, gay gắt giữa bên bênh vực và bên công kích các nghệ sĩ đã tham gia “đình công”.

Tăng trưởng nghịch chiều và cơ hội cho nền công nghiệp văn hóa

Tăng trưởng nghịch chiều và cơ hội cho nền công nghiệp văn hóa

Năm 2025 của điện ảnh thế giới mở ra với tâm thế bất an. Hollywood, biểu tượng của nền công nghiệp điện ảnh toàn cầu tiếp tục đối mặt chu kỳ suy giảm doanh thu, sự bế tắc của dòng phim trung cấp, chi phí sản xuất leo thang và tình trạng phụ thuộc quá mức vào các thương hiệu cũ. Thị phần phòng vé phim Hollywood đang giảm dần so với 2 thập kỷ trước, nhất là ở các thị trường châu Á, nơi khán giả trẻ chuyển sang nội dung bản địa và dịch vụ trực tuyến.

Ăn chặn tiền sinh viên: Những kẻ đánh cắp niềm tin

Ăn chặn tiền sinh viên: Những kẻ đánh cắp niềm tin

Bắt nguồn từ một câu hỏi thắc mắc trên diễn đàn mạng xã hội của một vài sinh viên, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Du lịch Hà Nội Phạm Văn Long cùng 2 cấp dưới bị khởi tố hành vi "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ", với cáo buộc đã "ăn chặn" tiền hỗ trợ tham gia phục vụ sự kiện A80 của sinh viên. Số tiền được cho là bị xà xẻo ấy không lớn (chỉ hơn 200 triệu) nhưng thứ mất đi lại lớn hơn nhiều lần.

Khi các “triệu phú crypto” vào tầm ngắm của những kẻ bắt cóc

Khi các “triệu phú crypto” vào tầm ngắm của những kẻ bắt cóc

Trong bối cảnh Bitcoin và các tài sản kỹ thuật số khác liên tục tăng giá, những ví tiền số trở thành “kho vàng di động”, đây không đơn thuần là dạng tống tiền truyền thống nữa. Tội phạm kết hợp giữa công nghệ và thủ đoạn tàn ác truyền thống để chiếm đoạt những khối tài sản ảo. Chúng sử dụng kỹ thuật doxxing (thu thập và tiết lộ thông tin cá nhân trên mạng), khai thác mạng xã hội, truy vết on-chain, rồi chuyển sang hành vi bạo lực ngoài đời thực để bắt cóc, khống chế và ép nạn nhân mở ví, tiết lộ mật khẩu crypto hoặc buộc gia đình nạn nhân chuyển tiền.

Khi thị trường đen buôn bán cổ vật tiếp tay cho tội phạm toàn cầu

Khi thị trường đen buôn bán cổ vật tiếp tay cho tội phạm toàn cầu

Sáng sớm 19/10, bốn tên cướp cải trang thành công nhân xây dựng đã thực hiện một vụ cướp được lên kế hoạch tỉ mỉ tại Bảo tàng Louvre ở thủ đô Paris (Pháp). Chỉ trong vòng chưa đầy 10 phút, chúng đã cuỗm đi 8 món đồ từ bộ sưu tập Trang sức Hoàng gia Pháp - những món đồ nổi tiếng với ý nghĩa lịch sử và tổng giá trị ước tính lên tới 88 triệu euro. Mặc dù một vài nghi phạm đã bị bắt giữ, công tố viên Paris Laure Beccuau vẫn mô tả hoạt động này "rất có thể là hành động của tội phạm có tổ chức".

Người giữ vai trò quan trọng trong hệ thống Hoàng Hường

Người giữ vai trò quan trọng trong hệ thống Hoàng Hường

Sau khi Hoàng Hường - người được mệnh danh là "nữ hoàng" thực phẩm chức năng bị bắt, cơ quan điều tra tiếp tục bắt một mắt xích quan trọng trong "đế chế" Hoàng Hường, đó là Nguyễn Thị Tường An, người không livestream, không xuất hiện trên truyền thông nhưng được dư luận cho rằng, vai trò của Tường An cực kì quan trọng trong hệ thống của Hoàng Hường.

Từ Jack97 không biết sợ tới một câu hỏi lớn hơn

Từ Jack97 không biết sợ tới một câu hỏi lớn hơn

Trên sân khấu lớn, Jack97 bước ra hào hoa như một “công tử” miền Tây, để rồi cậu ca sĩ ấy “tông cửa mồm” ném một câu “dồn cửa tai” của khán giả: “Lào gì cũng tôn”. Lập tức, video ấy tràn lan trên mạng, kéo theo phản ứng giận dữ của rất nhiều người…

Thằng mõ mới ngụ cư cam quýt

Thằng mõ mới ngụ cư cam quýt

Đò dọc phải tránh đò ngang

Ngụ cư phải tránh dân làng cho xa

"Đò" là từ "độ" tiếng Hán - Việt chuyển qua tiếng Việt, theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ. Khi ai đó bảo: "Thành công rồi, việc này có trời độ", ta hiểu là do trời ủng hộ giúp đỡ, chứ không hẳn hiểu theo nghĩa độ/ đò là chở qua sông.

Lật tẩy mạng lưới rửa tiền toàn cầu của Prince Holding Group

Lật tẩy mạng lưới rửa tiền toàn cầu của Prince Holding Group

Trong báo cáo dài hơn 200 trang mới được công bố, Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) và Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ xác định Prince Holding Group (Prince Group) - đế chế kinh doanh trải khắp thế giới của ông trùm lừa đảo Chen Zhi, là một tổ chức tội phạm xuyên quốc gia. Không chỉ vận hành hàng loạt trại lừa đảo quy mô lớn ở Campuchia và Myanmar, Prince Group còn rửa hàng trăm triệu USD tiền bẩn qua hệ thống ngân hàng Hàn Quốc, fintech Singapore, bất động sản Dubai và quỹ đầu tư ở London (Anh).

Con chip niềm tin và chân dung doanh nhân poker khát nước

Con chip niềm tin và chân dung doanh nhân poker khát nước

Có những kẻ từng được ca ngợi là “người mở đường cho kỷ nguyên khởi nghiệp”, nhưng khi bức màn rơi xuống, người ta mới nhận ra đó không phải người mở đường mà là kẻ đào hố. Đào Minh Phú, trong nhiều năm, được nhắc đến như hình mẫu của một “doanh nhân 4.0”: năng động, sắc sảo, nói đâu trúng đó.

Sắp xếp, sáp nhập đại học Việt Nam theo hướng nào?

Sắp xếp, sáp nhập đại học Việt Nam theo hướng nào?

Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo đã yêu cầu sáp nhập, giải thể các cơ sở giáo dục đại học không đạt chuẩn; nghiên cứu chuyển một số trường đại học về địa phương quản lý để đáp ứng tốt hơn yêu cầu đào tạo nhân lực của địa phương...