1. Dĩ nhiên, những chi tiết của chuyến công du này - chỉ 5 ngày sau khi chuyến công du tới Bắc Kinh của Tổng thống Mỹ Donald Trump khép lại - nhanh chóng chiếm lĩnh tiêu điểm của truyền thông quốc tế.
Euronews bình luận: “Điện Kremlin phủ nhận bất kỳ mối liên hệ nào giữa chuyến thăm của nhà lãnh đạo Nga và chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Donald Trump chỉ vài ngày trước đó. Nhưng, thời điểm được lựa chọn chắc chắn đã gây ra nhiều nghi ngờ, đặc biệt là ở châu Âu, nơi nỗi lo ngại bị gạt ra ngoài lề trong các vấn đề toàn cầu đang ngày càng gia tăng”.
Không chỉ vậy, Euronews còn nhận định: Nếu châu Âu và Mỹ vẫn hy vọng Bắc Kinh có thể sớm bị thuyết phục về việc giảm bớt sự hỗ trợ cho Nga, thì chuyến đi này sẽ không mang lại nhiều khích lệ (cho những hy vọng đó)... Mỹ và châu Âu đã hy vọng rằng bằng cách tách Nga khỏi sự hỗ trợ của Trung Quốc, họ có thể thay đổi cục diện chiến tranh. Tuy nhiên, giấc mơ đó dường như đã tan biến, khi ông Putin và ông Tập Cận Bình ký một tuyên bố chung mới về hợp tác, đồng thời khẳng định mối quan hệ "bền vững" giữa hai bên.
Tuyên bố này, nhằm mục đích làm sâu sắc thêm "tình láng giềng tốt đẹp và hợp tác hữu nghị", cũng bao gồm một thỏa thuận tăng cường hợp tác giữa lực lượng vũ trang của hai nước. Bắc Kinh nhìn chung đã tìm cách duy trì lập trường trung lập về Ukraine, nhưng nhiều khả năng họ sẽ quan tâm đến kết quả của cuộc chiến và muốn đồng minh chiến lược của mình giành chiến thắng.
2. Cũng nằm trong chương trình nghị sự là tình hình ở Iran và tác động dây chuyền đến thị trường năng lượng toàn cầu, vốn đã leo thang sau khi Tehran quyết định đóng cửa eo biển Hormuz để đáp trả hành động quân sự của Mỹ và Israel tại nước này... Trong cuộc hội đàm, ông Tập Cận Bình nói với ông Putin rằng cần phải tránh mọi cuộc giao tranh tiếp theo và kêu gọi tiếp tục đàm phán để đạt được thỏa thuận hòa bình.
Hãng thông tấn Thổ Nhĩ Kỳ Anadolu Ajansi cho biết: Tổng thống Nga Vladimir Putin mô tả chuyến thăm chính thức Trung Quốc của ông là "thành công, hiệu quả và rất tích cực". Ở chiều ngược lại, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình xem chuyến thăm của Putin là một thành công, nhận xét rằng các cuộc đàm phán "rất sâu rộng" và mang lại "nhiều kết quả tốt đẹp".
Một tuyên bố chung từ Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc và Tổng thống Nga cho rằng kế hoạch của ông Trump (về hệ thống đánh chặn tên lửa đặt trên mặt đất và trong không gian) đe dọa sự ổn định chiến lược toàn cầu. Tuyên bố cũng chỉ trích Mỹ, về việc ông Trump không đáp lại đề xuất của Moskva - hướng đến việc gia hạn thêm một năm cho hiệp ước cuối cùng còn lại nhằm hạn chế quy mô kho vũ khí hạt nhân của Mỹ và Nga (vốn đã hết hiệu lực vào tháng 2).
Reuters dẫn lời Tiến sĩ Graeme Smith, nghiên cứu viên cao cấp thuộc Khoa Quan hệ Thái Bình Dương của Đại học Quốc gia Australia, nhận định Bắc Kinh đang tận dụng sự chú ý của dư luận toàn cầu đối với các cuộc tiếp xúc cấp cao này. Ông Smith cho rằng, Trung Quốc muốn thể hiện vai trò trung tâm trong bối cảnh tình hình thế giới ngày càng biến động và cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc gia tăng.
3. Từ những góc nhìn này, cục diện mối quan hệ tay ba Trung - Nga - Mỹ hiện lên với đường nét tương đối “khắc khổ” và vương vất mùi thuốc súng, nhất là khi bắt đầu với chi tiết người đứng đầu nước Mỹ chỉ vừa rời khỏi Trung Quốc 5 ngày trước khi nhà lãnh đạo nước Nga đến. Tuy nhiên, cách nhìn nhận những biểu hiện ấy cũng có thể khác đi, nếu đặt mối quan hệ ấy vào một bức tranh toàn cảnh.
Những bản tin, bài báo của truyền thông phương Tây, nhìn chung, thường bỏ qua một dấu mốc mà Tổng Bí thư, Chủ tịch Tập Cận Bình nhấn mạnh: “Năm nay kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ đối tác phối hợp chiến lược Trung Quốc - Nga và kỷ niệm 25 năm ký kết Hiệp ước Láng giềng hữu nghị và hợp tác Trung Quốc - Nga. Quan hệ Trung Quốc - Nga đạt đến tầm cao này là nhờ hai bên đã liên tục làm sâu sắc thêm lòng tin chính trị lẫn nhau và hợp tác chiến lược, mở rộng hợp tác trong nhiều lĩnh vực và đề cao công bằng và chính nghĩa quốc tế” (theo TTXVN).
Theo Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, là Ủy viên Thường trực của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc và là các nước lớn có ảnh hưởng trên thế giới, Trung Quốc và Nga nên có tầm nhìn chiến lược dài hạn, sử dụng hợp tác chiến lược toàn diện chất lượng cao hơn để giúp mỗi nước phát triển và phục hưng, đồng thời thúc đẩy xây dựng một hệ thống quản trị toàn cầu công bằng và hợp lý hơn.
Truyền thông Trung Quốc nhấn mạnh: Trong thời gian tới, Trung Quốc và Nga có trách nhiệm tiếp tục duy trì tinh thần láng giềng hữu nghị bền vững, phối hợp chiến lược toàn diện và hợp tác cùng có lợi, nắm bắt các cơ hội lịch sử, duy trì các cuộc trao đổi cấp cao mật thiết và tăng cường hợp tác thiết thực trên nhiều lĩnh vực. Thông qua phối hợp chiến lược sâu rộng hơn và cách tiếp cận chủ động, có trách nhiệm hơn với tư cách là các cường quốc, đảm bảo quan hệ Trung - Nga tiếp tục phát triển đúng hướng, góp phần thúc đẩy “năng lượng Trung - Nga” trong việc xây dựng một thế giới đa cực và duy trì sự ổn định chiến lược toàn cầu.
Về phần mình, phát biểu trong cuộc hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Nga Vladimir Putin khẳng định quan hệ Nga - Trung Quốc đã đạt “mức độ chưa từng có” và trở thành hình mẫu của quan hệ đối tác toàn diện thực chất và phối hợp chiến lược.
Về hợp tác đa phương, nhà lãnh đạo Nga cũng cho biết nước này và Trung Quốc đang tăng cường phối hợp tại Liên hợp quốc, Nhóm các nền kinh tế mới nổi (BRICS) và các diễn đàn đa phương khác, đồng thời sẽ tiếp tục hợp tác tích cực trong khuôn khổ Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO). Tổng thống Putin nhấn mạnh hợp tác chặt chẽ giữa hai nước đặc biệt cần thiết trong bối cảnh tình hình quốc tế có nhiều biến động như hiện nay. Hãng tin RIA Novosti (Nga) ngày 20/5 dẫn lời ông Putin nhấn mạnh: “Sự phối hợp trong chính sách đối ngoại giữa hai nước là một trong những nhân tố quan trọng góp phần ổn định tình hình quốc tế”.
Ở đây, chúng ta có thể thấy: Theo truyền thống, tại các mốc kỷ niệm lớn, việc nguyên thủ hai cường quốc đẩy mạnh thực hiện các chuyến công du, thăm viếng lẫn nhau là điều không có gì bất ngờ. Hơn thế, trên thực tế, mọi chuyến công du cấp cao nhất luôn được lên kế hoạch từ trước, theo những lời mời chính thức và sẽ được chuẩn bị kỹ lưỡng về chương trình nghị sự, chứ rất hiếm khi xuất phát từ các quyết định tùy hứng.
Bên cạnh đó, nếu chuyến công du của Tổng thống Mỹ cũng như các phát ngôn cùng những văn bản được ký kết (và thực hiện) sau đó đều nhằm hướng đến lợi ích chung của hai bên, đặc biệt là phục vụ lợi ích riêng của từng bên, thì hành trình đến Bắc Kinh của chủ nhân Điện Kremlin cũng vậy. Giữa Trung Quốc và Mỹ vẫn còn tồn tại hầu như toàn bộ các vấn đề khúc mắc cốt lõi chưa thể được giải quyết, nhưng giữa Trung Quốc và Nga đã có các thành tựu chung, cùng một mục đích chung để cùng vươn tới: Tái xác lập một trật tự thế giới mới đa cực. Trung Quốc và Nga đang cùng nỗ lực hiện thực hóa giấc mơ này, thông qua các cơ chế hợp tác của họ, do họ dẫn dắt, tiêu biểu là nhóm BRICS.
Như chính tờ The Guardian (Anh) chỉ ra: Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình phát biểu rằng quan hệ giữa Trung Quốc và Nga "được xem là hình mẫu cho kiểu quan hệ mới giữa các đại cường". Trong thế giới đa cực đang định hình, vẫn luôn hiện diện nước Mỹ, như một siêu cường, có sức ảnh hưởng cực lớn tới mọi điểm nóng toàn cầu. Chính vì vậy, chuyện “vạch rõ lằn ranh” với Washington luôn là vấn đề xuyên suốt, đã được cả Bắc Kinh lẫn Moskva duy trì kể từ đầu những năm 2000, như một cách xác định thế cân bằng chiến lược trong cục diện mới, để Trung Quốc và Nga luôn đối thoại một cách ngang hàng với Mỹ và phương Tây, cho dù đôi khi có thể có một chút biến động.
Thí dụ, tháng 8/2025, quan hệ song phương Nga - Mỹ đã được “phá băng” sau cuộc gặp thượng đỉnh và tuyên bố chung tại Alaska, với không ít nghi thức và các ngôn từ nồng ấm, đầy tinh thần hợp tác cũng như thấm đẫm tính ngoại giao...
