Phỏng vấn cái trống trường

Phóng viên (PV): Trông bác hôm nay “nhiệt” quá nhỉ?

Trống: Mấy tháng hè ngồi thiền rồi còn gì. Hôm nay tôi phải nổi trống khai giảng năm học mới, phải tưng bừng chứ. Cô không thấy náo nức năm học mới à?

PV: Tôi vừa náo nức vừa buồn buồn. Náo nức vì nghe tiếng “tùng tùng”, buồn buồn vì nghe tiếng “reng reng”. Chuông là phong tục của trường Tây còn trống là ký ức của trường ta. Bắt đầu tiếng “tùng tùng” đầu tiên tháng 9/1945. Ký ức này đã 80 năm rồi đấy.

Phỏng vấn cái trống trường -0
Minh họa: Lê Tâm

Trống: Bây giờ, tiếng “reng reng” chỉ kêu ở trường tư thục thôi. Còn trường công lập thì tiếng “tùng tùng” chưa bao giờ mất đi.

PV: Cũng có những thay đổi, trước đây ta chỉ cần một bộ sách giáo khoa (SGK). Sau đó lại có những sáng kiến được tùy chọn nhiều bộ SGK. Mới đây lại có hướng nhất thể hóa một bộ sách. Bác ủng hộ cách nào?

Trống: À phải rồi. Quyết định của Bộ Chính trị (Nghị quyết số 71-NQ/TW) về việc “bảo đảm cung cấp một bộ SGK thống nhất toàn quốc, phấn đấu tới năm 2030 cung cấp miễn phí SGK cho tất cả học sinh” là một quyết định rất đúng đắn, có sự thấu hiểu nền tảng của giáo dục, thấu hiểu con người. Nhìn ra thế giới thì có những siêu cường như Hoa Kỳ không dùng một bộ SGK thống nhất. Nước Nga đã từng cho phép mở rộng nhiều bộ nhưng gần đây đã hợp nhất thành một bộ SGK. Trung Quốc thì chỉ cho phép nhiều bộ ở các môn tự nhiên nhưng các môn xã hội như Trung văn, Lịch sử… thì lại hợp nhất một bộ SGK thống nhất.

PV: Họ dựa vào đâu để quyết định như vậy?

Trống: Về cơ bản thì giáo dục và đào tạo làm hai nhiệm vụ. Một là dạy làm nghề, hai là dạy làm người. Phần làm nghề cần những kiến thức tự nhiên và khách quan, như mặt trời mọc mỗi ngày. Còn phần dạy làm người là phần tối quan trọng mà các nhà giáo dục Việt Nam đã nhấn mạnh nghìn năm cũng như trong nền giáo dục mái trường xã hội chủ nghĩa, nhưng xem ra… một số người cũng còn lơ mơ.

PV: Bác nghĩ sao về môn Văn? Học rất khó mà ứng dụng thì xa vời.

Trống: Môn Văn chính là một công cụ đẽo tạc nên con người. Người ta học Văn học Anh để “trở thành” người Anh; học Văn học Pháp để “trở thành” người Pháp. Xin cô hãy hiểu trong nháy nháy nhé, bởi sự hình thành này không phụ thuộc vào màu da, chủng tộc.

PV: Trong thế giới phẳng thì việc “trở thành” này có cần phải cấp bách không?

Trống: Tùy theo quan niệm của mỗi nước. Có siêu cường số 1 cho phép đốt cờ để bày tỏ thái độ. Hoặc trên vương quốc từng rộng nhất thế giới, người ta chia rẽ không tôn trọng chính lá cờ của họ thì việc trở thành gì không quan trọng.

Ở một số quốc gia và nước ta thì không ai có thể xúc phạm biểu tượng thiêng liêng của cộng đồng. Với 54 dân tộc thì việc kết nối thành một ký ức chung của cộng đồng là tối quan trọng.

PV: Tôi thấy một số trí thức than vãn về nguy cơ xuất hiện “văn mẫu” nếu  như đóng hộp trong một bộ sách. Bác nghĩ sao?

Trống: Sách chỉ là học liệu. Tư duy có đóng hộp không là do thầy cô. Môn Văn không chỉ để đọc vì nó hay mà còn là công cụ sáng tạo ra con người Việt Nam. Cần đưa vào sách những tác phẩm tinh túy kinh điển đồng hành cùng ký ức của người Việt Nam. Sao cho 100 triệu người hiểu một cách thống nhất “Nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một”. Môn Văn và các môn xã hội tạo thành một vóc dáng trường tồn cho đất nước. Đâu thể muốn biên soạn thế nào theo ý mình. Nên hạn chế sử dụng tác phẩm mới của những tác giả mới, chưa được thời gian thử thách và đang tranh cãi. À đến giờ rồi, tôi phải nổi trống cho các cháu vào lớp. Chúc cô ngày mới vui vẻ!

PV: Chúc bác khỏe, tiếng vang như thời thanh xuân.

Lê Thị Liên thông

Các tin khác

Nghỉ hưu mấy lần

Nghỉ hưu mấy lần

Thời Lê trung hưng, nhiều vị quan từ cấp Thượng thư trở lên đến Tể tướng, dù đã được vua Lê, chúa Trịnh cho hưu trí, nhưng sau đó lại gọi ra làm việc trở lại.

“Diễn viên” trên mạng: Nhiều rủi ro khi sự cợt nhả lên ngôi

“Diễn viên” trên mạng: Nhiều rủi ro khi sự cợt nhả lên ngôi

Xu hướng làm clip tự phát trên YouTube, Facebook, TikTok đang biến mạng xã hội thành một sân khấu mà ai cũng có thể tham gia. Có những clip sáng tạo, được đầu tư như những tác phẩm giải trí thực sự nhưng cũng có không ít nội dung phản cảm, chỉ để câu like, câu view. Khi lượt xem trở thành thước đo, vấn đề đặt ra đâu là giải trí và đâu là sự độc hại?

Phim Việt và bài toán ứng xử với nguyên mẫu

Phim Việt và bài toán ứng xử với nguyên mẫu

Dù chưa ra mắt nhưng dự án phim “Hoàng hậu cuối cùng” đang vướng phải những rắc rối xung quanh mối quan hệ giữa nguyên mẫu – nhân vật. Trước đó, nhà sản xuất phim “Em và Trịnh”, “Kiều”…cũng gặp phải những phản ứng về vấn đề này. Tuân thủ những quy định về pháp lý hay áp dụng ứng xử có lý có tình để giải bài toán với nguyên mẫu vẫn là điều khiến các nhà làm phim loay hoay.

Nền kinh tế bạc: Động lực thực sự hay ảo vọng?

Nền kinh tế bạc: Động lực thực sự hay ảo vọng?

Khi tỷ lệ sinh toàn cầu suy giảm và tuổi thọ trung bình không ngừng kéo dài, thế giới đang chứng kiến sự trỗi dậy của một khái niệm kinh tế mới: "nền kinh tế bạc" với toàn bộ hệ sinh thái sản phẩm, dịch vụ và ngành công nghiệp phục vụ nhóm dân số cao tuổi. Khắp nơi trên thế giới, các chính phủ đang chạy đua biến "gánh nặng nhân khẩu học" thành một động cơ tăng trưởng mới. Nhưng câu hỏi vẫn còn bỏ ngỏ: liệu đây có thực sự là trụ cột kinh tế của thế kỷ 21, hay chỉ là một phép thử đầy rủi ro trước một cuộc khủng hoảng dân số chưa từng có tiền lệ?

Cha ông ta chống gian lận thi cử

Cha ông ta chống gian lận thi cử

Thời phong kiến, những người gian lận thi cử bị đánh giá tư cách rất thấp. Thế nhưng, vẫn có những vụ gian lận xảy ra, dù triều đình đã tìm nhiều biện pháp để phòng ngừa.

Enhanced Games và sự trung thực

Enhanced Games và sự trung thực

Enhanced Games (EG) là giải thi đấu thể thao dành cho các vận động viên sử dụng doping. Ý tưởng này nghe qua thì thật điên rồ, nhưng sự kiện EG đầu tiên vừa diễn ra vào ngày 24/5 tại thành phố Las Vegas, Mỹ. Giải đấu lôi kéo sự tò mò của cả những người không mấy mặn mà với thể thao. Ai cũng muốn biết xem khoảng cách giữa các vận động viên có và không sử dụng chất cấm là bao xa.

"Danh phận" Hoành Sơn Quan phải chờ đợi đến bao giờ?

"Danh phận" Hoành Sơn Quan phải chờ đợi đến bao giờ?

Đến thời điểm này, "danh phận" di tích Hoành Sơn Quan nằm trên đỉnh đèo Ngang vẫn bị "treo" trong suốt hàng thập niên qua và chưa chốt định được một cách rõ ràng với một tâm thế hoàn toàn mới. Vì vậy, đã đến lúc phải có "trọng tài" thiết lập cơ chế đồng quản lý, phát huy giá trị di tích.

Đạo giáo trong triều đình Việt

Đạo giáo trong triều đình Việt

Trong thời kỳ Bắc thuộc ở nước ta, Đạo giáo thịnh hành lúc nhà Đường cai trị, nên khi nước ta bắt đầu thời kỳ độc lập, ảnh hưởng của Đạo giáo vào triều đình vẫn rất lớn.

Chương trình Lễ hội Hoa phượng đỏ Hải Phòng tháng 5/2026 thu hút hàng nghìn người đổ về

Một concert, vạn dịch vụ hưởng lợi

Du lịch âm nhạc tạo ra một nguồn thu lớn khi thu hút lượng lớn người xem, kèm theo hàng loạt các dịch vụ khác như lưu trú, ăn uống, mua sắm. Đây cũng là lý do nhiều địa phương bắt đầu xem các đại nhạc hội như một công cụ phát triển kinh tế, tương tự cách họ từng làm với các lễ hội văn hóa truyền thống.

Dấu ấn Pháp tại World Cup 2026

Dấu ấn Pháp tại World Cup 2026

Khi danh sách các đội tuyển dự World Cup 2026 được gửi tới FIFA, một thống kê đã làm sáng tỏ vị thế độc tôn của bóng đá Pháp: Với 99 cầu thủ sinh ra tại Pháp - chiếm gần 8% tổng số nhân sự dự giải, vượt xa Hà Lan (67 người) và Đức (50 người) để trở thành nước xuất khẩu cầu thủ nhiều nhất thế giới.

Thanh kiếm quyền lực

Thanh kiếm quyền lực

Trong các câu chuyện về kỷ niệm Cách mạng Tháng Tám thành công ở nước ta năm 1945, hầu như không thể thiếu đề tài: Đại diện chính quyền cách mạng tiếp nhận ấn, kiếm và chứng kiến Vua Bảo Đại tuyên bố thoái vị.

Từ vở múa “Khổng tước”: Làm thế nào để có những đỉnh cao của nghệ thuật biểu diễn Việt Nam?

Từ vở múa “Khổng tước”: Làm thế nào để có những đỉnh cao của nghệ thuật biểu diễn Việt Nam?

Sau bốn suất diễn tại Nhà hát Hồ Gươm, vở vũ kịch “Khổng Tước - The Peacock Hanoi 2026” đã khép lại hành trình tại Hà Nội, để lại nhiều dư âm sâu sắc trong lòng khán giả. Không chỉ gây ấn tượng bởi ngôn ngữ múa tinh tế và không gian sân khấu giàu tính nghệ thuật, vở diễn  tạo nên những rung động mạnh mẽ với người xem.