Chuyện về các bé ung thư ở bệnh viện K3, Tân Triều:

Hết mùa trăng này liệu còn mùa trăng sau?

Rằm tháng 8 là Tết Trung thu, cũng là ngày có ánh trăng đẹp nhất trong năm, những đứa trẻ K3, bệnh viện Tân Triều, Hà Nội cho dù đang vô cùng đau đớn bởi bệnh tật giày vò nhưng vẫn háo hức chờ quà...

Có thể chỉ là dăm ba hộp sữa tươi, một ít đồ chơi đã cũ, hay đơn giản hơn là được học hát bên các anh chị sinh viên tình nguyện: "Mùa thu của em/ Là vàng hoa cúc/ Như nghìn con mắt/ Mở nhìn trời đêm/ Mùa thu của em/ Là xanh cốm mới/ Mùi hương như gợi/ Từ màu lá sen…".

Trên tầng 3 của khoa nhi Bệnh viện K3 Tân Triều, khi tôi đang đứng lơ ngơ như trời trồng giữa những bệnh nhi đông đúc thì một cậu bé chừng 7 tuổi cầm lấy tay tôi bảo: "Cô vào đây đi, cô đi phát quà đúng không?". 

Cậu bé gầy gò, chân tay khẳng khiu như que củi khô, nước da xanh rớt thiếu máu. Nhìn cậu bé, tôi biết cậu đang rất mệt. Đoàn Bạch Minh Trung là tên cậu. Quê cậu ở khu 11, xã Ngọc Đồng, huyện Yên Lập, tỉnh Phú Thọ. 

Mẹ cậu kể trước tết năm 2018, ông nội xuống Bệnh viện K Hà Nội điều trị bệnh ung thư lao phổi, bệnh nặng nên vào những ngày giáp Tết bệnh viện trả về, ông về nhà đến mồng 7 Tết thì mất.

Ông nội mất từ chiều hôm trước thì ngay ngày hôm sau cậu đột nhiên đau họng, khản tiếng, cho dù trước đó là một đứa trẻ không ốm đau gì, thậm chí đang học lớp 2 đã biết đọc thơ cho mẹ nghe. Và thế rồi, chỉ trong vòng ba ngày cậu không nói được nữa.

Sau khi ông nội mất được 5 ngày, bệnh tình của cậu trở nên trầm trọng, đi khám ở tuyến huyện người ta bảo cậu bị viêm xoang nặng nhưng rồi về nhà cứ nuốt nước bọt là đau, sờ thấy cái hạch ở cổ. Bệnh nặng phải chuyển xuống tuyến Nhi Trung ương, các bác sĩ kết luận cậu bị u ác tính vòm họng, rồi được chuyển viện sang đây. 

Bé Đoàn Bạch Minh Trung 7 tuổi và mẹ.
Bé Đoàn Bạch Minh Trung 7 tuổi và mẹ.

Chỉ sau hai tháng, hạch to ngáng ngang đường thở. Đầu tiên bé bằng hạt lạc, sau cứ to dần, bây giờ thì khối u to bằng quả cau, che lỗ mũi, khiến cậu phải thở bằng miệng. 

Anh Thành, bố Trung năm nay 35 tuổi, còn chị Ánh mẹ Trung 30 tuổi, hai vợ chồng chị đều trông cả vào mấy sào ruộng. Trung là con đầu cũng là con trai duy nhất của vợ chồng chị. Bản thân chị Ánh cũng đang bị u nang buồng trứng. 

Trung bảo với tôi: "Cháu thích có em nhưng bố mẹ không có em bé". 

Chị Ánh bảo ngay từ bé Trung đã không ăn thịt cá, bao giờ cũng chỉ ăn cơm chan với nước canh nên cơ thể thiếu chất, người gầy không có sức, thể lực yếu, lần đầu truyền hoá chất, cậu mệt lả, cứ 15 phút là đi giải một lần, 20 phút lại nôn một lần. 

Tuyệt nhiên không ăn được bất cứ thứ gì và chỉ uống được nước tinh khiết. Cậu lả đi vì mệt, rồi có lúc cất giọng thều thào yếu ớt bảo với mẹ: "Con đau và mệt lắm mẹ ạ. Mẹ đừng sinh con ra có tốt hơn không". 

Chị chỉ biết im lặng, ôm con vào lòng, hai hàng nước mắt chảy ra. Truyền hóa chất được 19 ngày, tóc cậu bắt đầu rụng nhiều và bây giờ thì chả còn tí tóc nào trên đầu nữa.

Có hôm đang truyền thuốc, Trung ngó lên trần nhà rồi ngồi dậy nói với mẹ: "Mẹ ơi, con ăn chay và niệm Phật, để đến khi nào chết đi sẽ được lên thiên đường, chứ con không muốn xuống địa ngục đâu, ở địa ngục đói khổ và lạnh lắm". 

Sau đợt truyền hoá chất, bệnh viện cho về nghỉ khoảng nửa tháng, bố cậu chở hai mẹ con bằng xe máy về quê ngoại ở Quốc Oai, Hà Nội cách bệnh viện chừng 40km. 

Nghỉ ngơi ở đó bốn hôm rồi ba người lại bồng bế dắt díu nhau 80 cây số về nhà, khi nào cậu mệt quá, cha dừng xe chỗ có bóng cây nghỉ mươi phút rồi lại lên đường. Chiếc xe máy cũ lọc xọc, nhẩy tưng tưng khi qua các ổ gà, cậu gục vào mẹ mê mệt, chả còn thiết gì. 

Về được đến nhà thì con Vàng ra đón. Nó là con chó ngoan mà Trung rất yêu. Có lần bố Trung bảo, giỗ ông nội thì làm thịt con Vàng, Trung ôm con Vàng khóc, nhất quyết không cho bố thịt. Trung xuống bệnh viện ở Hà Nội còn dặn đi dặn lại bố không được thịt con Vàng.

Có lần Trung nói với bố mẹ: "Chả biết con còn sống được bao nhiêu nữa, con mà chết đi con Vàng sẽ ra mộ con để trông mộ, đến khi nó mất bố mẹ chọn cho nó miếng đất chôn cạnh con". 

Chị Ánh nghe con nói cứ bủn rủn, bàng hoàng hết cả người. Lắm lúc chị thẫn thờ như người mất hồn khi nghe những lời kì lạ của con. Hình như những  đứa trẻ mắc căn bệnh hiểm nghèo thường đặc biệt nhạy cảm với cái chết. 

Sự việc của Trung khiến cho tôi bất giác nhớ lại câu chuyện xảy ra đã mười năm về trước. Đó là một buổi chiều mùa đông tôi vào thăm cháu của một người bạn thân đang bị ung thư xương di căn ở Bệnh viện Nhi Trung ương. Bé gái mới 4 tuổi. Những đứa trẻ luôn phải truyền thuốc vào cơ thể. Các cô y tá hay điều dưỡng sẽ làm nhiệm vụ chọc kim lấy ven. May mắn chỉ chọc kim một lần sẽ có ven, nhưng nếu không may sẽ phải mất đến 3, 5 hoặc 7, 8 lần, thậm chí còn nhiều lần hơn nữa, tất cả phụ thuộc vào sức khoẻ, thể trạng của đứa trẻ và tay nghề của người lấy ven. Mỗi lần chọc là một lần cây kim đi qua da thịt của các bé, rất đau. Cô y tá trẻ chọc kim cháu bạn tôi mấy lần đều không được. 

Đứa bé không khóc, khuôn mặt nó nhíu vào rồi cất giọng vừa bực tức vừa lạnh lùng bảo cô y tá: "Này, từ nãy giờ cô làm cháu đau lắm rồi, cô nhìn cho kỹ vào để lấy cho chính xác, nếu cô còn làm cháu đau nữa cháu chết đi sẽ làm ma quay về bóp cổ cô".

Lời đứa bé nói khiến cả phòng lặng đi sững sờ, không hiểu sao đứa bé 4 tuổi lại có thể nói như vậy? Nhưng đúng là sau lời nói của bé gái, cô y tá chỉ lấy thêm một lần là được ven luôn. Mà cũng chỉ sau lần lấy ven ấy 3 tháng sau thì bé gái qua đời. Kể từ ngày đó đến nay 10 năm trôi qua, đã biết bao nhiêu đứa trẻ bị ung thư và qua đời như thế?

Bé Phan Huy Hùng và bố.
Bé Phan Huy Hùng và bố.

Có một cậu bé chỉ nằm im trên giường, người gầy gò, dường như bé rất mệt, bố bé ngồi ở đầu giường lặng lẽ nhìn con. Bé tên là Phan Huy Hùng, 5 tuổi, nhà ở tổ 25 phường Hữu Nghị, TP Hoà Bình, tỉnh Hoà Bình.

Anh Thanh bố cháu 46 tuổi, vợ anh 41 tuổi. Hai vợ chồng anh lấy nhau muộn, có hai người con, bé Hùng và một bé trai đang ở nhà với mẹ. Anh lúc đi phụ hồ, lúc làm xe ôm, ai nhờ gì làm nấy để miễn có thêm đồng ra đồng vào cho gia đình.

Vợ anh trước đi làm công nhân, sau ngày sinh bé thứ hai được một năm thì bị tai nạn giao thông vỡ xương quai xanh nên sức khoẻ rất yếu. Hiện nay chị ở nhà chăm sóc bé hai tuổi, còn anh ở trên Hà Nội chăm sóc bé Hùng. 

Anh kể tháng ba năm nay tự nhiên bé Hùng lười ăn, cứ đến nửa đêm là sốt lên đến 39-40 độ.  Anh chị cho cháu uống thuốc hai, ba hôm vẫn không hạ. Có điều lạ là chân tay cháu cứ động vào đâu là tím hết cả lại, thâm tím khắp người, hoặc nhỡ có đứt tay chảy máu thì rất khó cầm. 

Khoảng giữa tháng 4, anh đưa cháu xuống bệnh viện Nhi Trung ương để kiểm tra sinh thiết rồi hai cha con lại đi xe đò về quê chờ kết quả. 

Ngày 23 tháng 4, sinh nhật của cháu tròn 5 tuổi, buổi chiều hôm ấy anh đang chạy xe ôm thì có điện thoại của bệnh viên thông báo cháu bị ung thư máu, đề nghị nhập viện ngay để kịp chạy hoá chất. Nhận tin dữ, hai vợ chồng choáng váng rồi vội vã vay mượn họ hàng bên nội, bên ngoại ít tiền, bồng con xuống nhập viện K3 Tân Triều.

Đang nói chuyện với anh thì bé Hùng con anh bảo với tôi: "Anh Mạnh vừa chết rồi, em Quang chết trước rồi...". 

Bố Hùng giải thích, hai cha con anh nằm ở căn phòng này hơn 4 tháng nay, đã chứng kiến nhiều cái chết của các bạn trong phòng. Cháu Mạnh quê Thái Nguyên bị ung thư xương đã mổ chân nhưng di căn nên bệnh viện trả về. Về nhà các bậc phụ huynh vẫn gọi điện hỏi thăm tình hình sức khoẻ của các con, cháu Mạnh vừa mất hôm thứ Bảy. 

Bé Quang hai tuổi cũng thế, nằm điều trị trong phòng một thời gian, mọi người có tình cảm với nhau, bé nào mất đi mọi người đều xót xa ngậm ngùi thương nhớ. Tuy không nói ra nhưng bố mẹ các bé đều nơm nớp lo sợ bao giờ đến lượt con mình?

Mất chồng người ta gọi là goá phụ, mất vợ người ta gọi là goá vợ, mất cha mẹ thì gọi là mồ côi, còn mất con gọi là gì? Nỗi đau đó quá lớn nên chẳng thể gọi tên chăng?

Ánh trăng mùa thu tháng 8, vầng thái âm dịu dàng như người mẹ toả ánh sáng từ tâm. Nhưng ở đây, với những đứa trẻ đang từng ngày từng giờ chống chọi cùng bệnh tật, hết  mùa trăng này liệu có mùa trăng sau?

Trần Mỹ Hiền

Các tin khác

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

“Việc nhẹ, lương cao”, “thế giới tự do”, “không cần lao động vẫn có cuộc sống sung túc, được bảo lãnh đi định cư tại các nước thứ ba như Mỹ, Canada, Australia”... Đó là những lời dụ dỗ khiến một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên tin theo và di cư bất hợp pháp sang Thái Lan mong được “đổi đời”.

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Trong đời sống âm nhạc, nhiều tác phẩm ra đời theo “đơn đặt hàng” hay yêu cầu, mong muốn nào đó không phải là điều xa lạ. Nhưng vượt ra khỏi mục tiêu ban đầu, nhiều tác phẩm đã ghi dấu ấn bền vững trong lòng công chúng. Đơn đặt hàng - tưởng chừng là khuôn khổ - lại giống như chiếc khung để nhạc sĩ vẽ lên những bức tranh âm nhạc sống động và nhiều điều thú vị.

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Trần Đại Thắng chưa bao giờ thực sự rời sông Đà. Dòng sông ấy vẫn lững lờ trong từng trang sách anh làm, trong mùi giấy in thoang thoảng, trong cả những đêm khuya anh ngồi viết lại chính đời mình. Từ cậu bé 6 tuổi mê mẩn ngắm những cuốn sách Nga trong một hiệu sách bên kia dòng sông Đà đến người dựng nên Đông A Books, Thắng chỉ làm một việc, giữ cho sách không trở thành một thứ thoáng qua. Cuốn "Tôi kể" dày 500 trang không phải lời kết. Chỉ là một lần nữa, anh lật giở ký ức, để xem tất cả những chi tiết nhỏ bé anh đã dành cả đời chăm chút, liệu có đủ nặng để níu lại một chút gì đó giữa dòng đời đang trôi quá vội.

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Sau gần một thập kỷ hoạt động trên không gian mạng, hệ thống phát sóng bóng đá lậu Xôi Lạc TV vừa bị Cơ quan công an triệt phá, khởi tố hàng chục đối tượng liên quan. Đằng sau những đường link xem bóng đá miễn phí tưởng chừng vô hại là cả một "hệ sinh thái" web lậu vận hành theo kiểu "đầu rắn nhiều thân", gắn chặt với quảng cáo cá cược và dòng tiền ngầm có quy mô lớn.

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Tôi quyết định làm chuyến “du lịch bụi” đến Hà Lan vào những ngày cuối năm 2025. Với tôi, đây thật sự là chuyến đi đáng nhớ, bởi Hà Lan không chỉ có kênh đào thơ mộng, cối xay gió, cánh đồng hoa Tulip rực rỡ, văn hóa xe đạp độc đáo mà còn là mảnh đất có nhiều điều để khám phá.

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Năm 2025, lịch sử và âm nhạc cùng lúc tìm được đường trở lại đời sống đương đại. Những bộ phim chiến tranh như "Mưa đỏ" đã lập kỷ lục doanh thu phòng vé với doanh thu trên 700 tỷ đồng; các chương trình Đại nhạc hội quy mô lớn thắp sáng không gian công cộng bằng cảm xúc tập thể, concert "Tổ quốc trong tim" thu hút 50.000 khán giả, Concert "Rạng rỡ Việt Nam" sau vài giờ mở bán đã cháy vé, cho thấy dư địa để phát triển công nghiệp văn hóa rất lớn. Vấn đề là làm thế nào để biến những khoảnh khắc bùng nổ ấy thành một chiến lược phát triển bền vững cho ngành công nghiệp văn hoá Việt Nam.

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị không ngừng leo thang, một mô hình hợp tác độc đáo đang hình thành ngay tại trung tâm châu Âu. Thủ đô London của nước Anh sắp trở thành thành phố đầu tiên trên thế giới chứng kiến xe tự lái của hai gã khổng lồ công nghệ đến từ Mỹ và Trung Quốc cùng vận hành. Sự hiện diện song hành này không đơn thuần là một cuộc đua công nghệ, mà còn mở ra một lối đi mới, nơi những đối thủ toàn cầu cùng phát triển dưới một khung pháp lý chung, mang đến hy vọng về khả năng phối hợp trong một lĩnh vực then chốt của tương lai.

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Năm 2001, khán giả đã hồi hộp dõi theo những pha hành động và đấu trí trong bộ phim Oceans Eleven (11 tên cướp thế kỷ) về một vụ cướp casino được dàn dựng tinh vi đến mức hoàn hảo ở Los Angeles. Và cuối năm 2025, khi nước Đức đang yên bình tận hưởng kỳ nghỉ lễ Giáng sinh, một vụ cướp ngân hàng táo bạo, với những tình tiết ly kỳ như phim điện ảnh, đã khiến người ta không khỏi bàng hoàng.

Khi chim bỏ đường bay

Khi chim bỏ đường bay

Có thể gọi vụ hủy chương trình “Về đây bốn cánh chim trời” hôm 28/12 vừa qua là “vụ bể show thế kỷ” bởi nó chưa từng có tiền lệ ở Việt Nam. Hệ lụy của nó là tranh cãi kéo dài, gay gắt giữa bên bênh vực và bên công kích các nghệ sĩ đã tham gia “đình công”.

Tăng trưởng nghịch chiều và cơ hội cho nền công nghiệp văn hóa

Tăng trưởng nghịch chiều và cơ hội cho nền công nghiệp văn hóa

Năm 2025 của điện ảnh thế giới mở ra với tâm thế bất an. Hollywood, biểu tượng của nền công nghiệp điện ảnh toàn cầu tiếp tục đối mặt chu kỳ suy giảm doanh thu, sự bế tắc của dòng phim trung cấp, chi phí sản xuất leo thang và tình trạng phụ thuộc quá mức vào các thương hiệu cũ. Thị phần phòng vé phim Hollywood đang giảm dần so với 2 thập kỷ trước, nhất là ở các thị trường châu Á, nơi khán giả trẻ chuyển sang nội dung bản địa và dịch vụ trực tuyến.

Ăn chặn tiền sinh viên: Những kẻ đánh cắp niềm tin

Ăn chặn tiền sinh viên: Những kẻ đánh cắp niềm tin

Bắt nguồn từ một câu hỏi thắc mắc trên diễn đàn mạng xã hội của một vài sinh viên, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Du lịch Hà Nội Phạm Văn Long cùng 2 cấp dưới bị khởi tố hành vi "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ", với cáo buộc đã "ăn chặn" tiền hỗ trợ tham gia phục vụ sự kiện A80 của sinh viên. Số tiền được cho là bị xà xẻo ấy không lớn (chỉ hơn 200 triệu) nhưng thứ mất đi lại lớn hơn nhiều lần.

Khi các “triệu phú crypto” vào tầm ngắm của những kẻ bắt cóc

Khi các “triệu phú crypto” vào tầm ngắm của những kẻ bắt cóc

Trong bối cảnh Bitcoin và các tài sản kỹ thuật số khác liên tục tăng giá, những ví tiền số trở thành “kho vàng di động”, đây không đơn thuần là dạng tống tiền truyền thống nữa. Tội phạm kết hợp giữa công nghệ và thủ đoạn tàn ác truyền thống để chiếm đoạt những khối tài sản ảo. Chúng sử dụng kỹ thuật doxxing (thu thập và tiết lộ thông tin cá nhân trên mạng), khai thác mạng xã hội, truy vết on-chain, rồi chuyển sang hành vi bạo lực ngoài đời thực để bắt cóc, khống chế và ép nạn nhân mở ví, tiết lộ mật khẩu crypto hoặc buộc gia đình nạn nhân chuyển tiền.

Khi thị trường đen buôn bán cổ vật tiếp tay cho tội phạm toàn cầu

Khi thị trường đen buôn bán cổ vật tiếp tay cho tội phạm toàn cầu

Sáng sớm 19/10, bốn tên cướp cải trang thành công nhân xây dựng đã thực hiện một vụ cướp được lên kế hoạch tỉ mỉ tại Bảo tàng Louvre ở thủ đô Paris (Pháp). Chỉ trong vòng chưa đầy 10 phút, chúng đã cuỗm đi 8 món đồ từ bộ sưu tập Trang sức Hoàng gia Pháp - những món đồ nổi tiếng với ý nghĩa lịch sử và tổng giá trị ước tính lên tới 88 triệu euro. Mặc dù một vài nghi phạm đã bị bắt giữ, công tố viên Paris Laure Beccuau vẫn mô tả hoạt động này "rất có thể là hành động của tội phạm có tổ chức".

Người giữ vai trò quan trọng trong hệ thống Hoàng Hường

Người giữ vai trò quan trọng trong hệ thống Hoàng Hường

Sau khi Hoàng Hường - người được mệnh danh là "nữ hoàng" thực phẩm chức năng bị bắt, cơ quan điều tra tiếp tục bắt một mắt xích quan trọng trong "đế chế" Hoàng Hường, đó là Nguyễn Thị Tường An, người không livestream, không xuất hiện trên truyền thông nhưng được dư luận cho rằng, vai trò của Tường An cực kì quan trọng trong hệ thống của Hoàng Hường.

Từ Jack97 không biết sợ tới một câu hỏi lớn hơn

Từ Jack97 không biết sợ tới một câu hỏi lớn hơn

Trên sân khấu lớn, Jack97 bước ra hào hoa như một “công tử” miền Tây, để rồi cậu ca sĩ ấy “tông cửa mồm” ném một câu “dồn cửa tai” của khán giả: “Lào gì cũng tôn”. Lập tức, video ấy tràn lan trên mạng, kéo theo phản ứng giận dữ của rất nhiều người…

Thằng mõ mới ngụ cư cam quýt

Thằng mõ mới ngụ cư cam quýt

Đò dọc phải tránh đò ngang

Ngụ cư phải tránh dân làng cho xa

"Đò" là từ "độ" tiếng Hán - Việt chuyển qua tiếng Việt, theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ. Khi ai đó bảo: "Thành công rồi, việc này có trời độ", ta hiểu là do trời ủng hộ giúp đỡ, chứ không hẳn hiểu theo nghĩa độ/ đò là chở qua sông.

Lật tẩy mạng lưới rửa tiền toàn cầu của Prince Holding Group

Lật tẩy mạng lưới rửa tiền toàn cầu của Prince Holding Group

Trong báo cáo dài hơn 200 trang mới được công bố, Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) và Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ xác định Prince Holding Group (Prince Group) - đế chế kinh doanh trải khắp thế giới của ông trùm lừa đảo Chen Zhi, là một tổ chức tội phạm xuyên quốc gia. Không chỉ vận hành hàng loạt trại lừa đảo quy mô lớn ở Campuchia và Myanmar, Prince Group còn rửa hàng trăm triệu USD tiền bẩn qua hệ thống ngân hàng Hàn Quốc, fintech Singapore, bất động sản Dubai và quỹ đầu tư ở London (Anh).

Con chip niềm tin và chân dung doanh nhân poker khát nước

Con chip niềm tin và chân dung doanh nhân poker khát nước

Có những kẻ từng được ca ngợi là “người mở đường cho kỷ nguyên khởi nghiệp”, nhưng khi bức màn rơi xuống, người ta mới nhận ra đó không phải người mở đường mà là kẻ đào hố. Đào Minh Phú, trong nhiều năm, được nhắc đến như hình mẫu của một “doanh nhân 4.0”: năng động, sắc sảo, nói đâu trúng đó.

Sắp xếp, sáp nhập đại học Việt Nam theo hướng nào?

Sắp xếp, sáp nhập đại học Việt Nam theo hướng nào?

Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo đã yêu cầu sáp nhập, giải thể các cơ sở giáo dục đại học không đạt chuẩn; nghiên cứu chuyển một số trường đại học về địa phương quản lý để đáp ứng tốt hơn yêu cầu đào tạo nhân lực của địa phương...