Trường học bị bom vùi, thí sinh ở Gaza thi tốt nghiệp trung học tại quán cà phê

Khoảng 37.000 học sinh tại Dải Gaza đang bước vào kỳ thi tốt nghiệp trung học. Tuy vậy, các em dự kỳ thi theo một hình thức khá đặc biệt - thi trực tuyến bằng điện thoại tại những quán cafe có điện và đường truyền mạng được cho là ổn định.

29/06/2026 13:25

Sau hơn hai năm rưỡi chiến sự, hệ thống giáo dục ở Dải Gaza bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Nhiều trường học bị phá hủy trong các cuộc không kích hoặc được trưng dụng làm nơi trú ẩn cho người phải sơ tán.

Trong bối cảnh đó, kỳ thi tốt nghiệp trung học (tawjihi) - cột mốc quyết định cơ hội học đại học của học sinh Palestine, vẫn được tổ chức, nhưng theo cách chưa từng có.

Theo Al Jazeera, ~ 37.000 học sinh tại Dải Gaza tham gia kỳ thi năm nay dưới sự điều phối của chính quyền Palestine tại Bờ Tây. Khác với học sinh ở Bờ Tây được làm bài trong trường học và phòng thi truyền thống, toàn bộ thí sinh tại đây dự thi trực tuyến bằng điện thoại.

Và để có thể hoàn thành bài thi, các em phải tìm được nơi có điện, có internet ổn định và đủ yên tĩnh. Với nhiều học sinh, những quán cà phê trở thành lựa chọn gần như duy nhất.

Mỗi buổi sáng, Dana Shabat, nữ sinh 18 tuổi sống trong một căn lều tại Deir el-Balah, lại cùng cha đi bộ khoảng một giờ đến một quán cà phê để dự thi.

Tại đây, em cùng hàng chục học sinh khác ngồi san sát, mở điện thoại và chờ hệ thống thi trực tuyến hoạt động.

Dana từng nhiều năm duy trì điểm trung bình trên 99%, hy vọng kết quả thi sẽ giúp em giành học bổng để theo học đại học ở nước ngoài. Tuy nhiên, xung đột đã xảy ra.

Dana sống và học tập trong một căn lều tạm tại Deir el-Balah. Để có thể tham dự thi tốt nghiệp trung học, Dana phải cùng cha đi bộ gần một giờ tới "phòng thi bất đắc dĩ". Ảnh: Aljazeera

"Em chưa từng nghĩ giai đoạn quan trọng nhất cuộc đời mình lại diễn ra như thế này. Em phải tự học gần như tất cả các môn, và giờ ngay cả việc làm bài thi cũng trở thành một áp lực", Dana chia sẻ với Al Jazeera.

Trong ngày thi môn Vật lý, môn học mà Dana cho là khó nhất, quán cà phê đã kín học sinh từ rất sớm. Gần giờ thi, các em lặng lẽ ngồi vào bàn, liên tục kiểm tra kết nối internet, trong khi phụ huynh đứng bên ngoài thấp thỏm vì chỉ cần mất điện hoặc mạng bị gián đoạn, bài thi có thể bị ảnh hưởng.

Cha của Dana, ông Muhanna - một giáo viên dạy hóa học trước khi xảy ra xung đột cho biết, gia đình đã dồn toàn bộ khả năng tài chính để con gái có thể tiếp tục việc học. Ông chấp nhận cắt giảm nhiều nhu cầu thiết yếu để thuê gia sư cho những môn Dana gặp khó khăn.

"Phòng thi bất đắc dĩ" là một quán cafe có đường truyền mạng được cho là tương đối ổn định. Ảnh: Aljazeera

Xung đột cướp đi gần như tất cả những gì gia đình Dana từng có. Ngôi nhà của họ ở Beit Hanoon, phía Bắc Gaza, đã bị phá hủy. Trong một cuộc không kích hồi tháng 5/2025, mẹ của Dana thiệt mạng, còn em gái út Alma bị mất mắt phải. Kể từ đó, Dana cùng chị gái Hala vừa tiếp tục việc học, vừa thay mẹ chăm sóc ba em nhỏ.

Sau mỗi buổi thi, Dana trở về căn lều nơi gia đình đang sinh sống. Việc đầu tiên em làm không phải nghỉ ngơi mà là mang điện thoại của mình và của cha đến điểm sạc điện để chuẩn bị cho bài thi tiếp theo. Trong điều kiện nguồn điện khan hiếm, việc duy trì pin cho điện thoại trở thành điều kiện không thể thiếu để tiếp tục dự thi.

Dù cuộc sống hiện tại vẫn đầy bất ổn và chưa biết bao giờ mới có thể trở về quê nhà, Dana vẫn nuôi hy vọng về tương lai. Em mong muốn trở thành người có ích cho cộng đồng, học thêm nhiều ngoại ngữ.

"Em hy vọng những ngày tháng phải sống trong lều sẽ sớm kết thúc và mình sẽ trở thành người thành đạt như mẹ luôn mong muốn", Dana nói.

Câu chuyện của Dana phản ánh phần nào thực tế mà hàng chục nghìn học sinh Gaza đang trải qua. Khi trường học không còn, những quán cà phê có điện và internet đã trở thành những "phòng thi" bất đắc dĩ, nơi các em tiếp tục theo đuổi việc học và hy vọng về một tương lai phía trước, bất chấp những khó khăn do xung đột gây ra.

Kim Khánh