Quản lý phim trên mạng: Người xem phải tự “đề kháng”?

Trong cuộc họp mới nhất của Bộ Văn hóa- Thể thao và Du lịch (VH-TT&DL), ông Vi Kiến Thành – Cục trưởng Cục Điện ảnh cho rằng, trước thực trạng nhức nhối của phim chiếu trên mạng tràn lan, nhiều bộ phim có nội dung độc hại, người xem phải tự trang bị “sức đề kháng” cho mình chứ Cục quản lý không xuể khi nhân lực chỉ có 10 người. Thế nên, vấn nạn phim trên mạng, xem ra vẫn chưa có nút gỡ từ phía quản lý Nhà nước mà chỉ trông chờ vào chính “bộ lọc” của người xem.

Phim nhảm tung hoành trên mạng

Vào YouTube và các nền tảng mạng xã hội bây giờ có thể thấy hàng loạt phim với những cái tên kích thích sự hiếu kì như: “Sugar Daddy” và “Sugar Baby”, “Sugar Mommy”, “Sugar boy”, “Gái ngàn đô”, “Những cạm bẫy tình và tiền”, “Đại Cathay”, “Lan Quế phường”… Ngoài những phim Việt còn có một số phim nước ngoài được chiếu trên không gian mạng xuyên tạc lịch sử. Điển hình năm 2021, bộ phim Hàn Quốc “Little woman” phát trên nền tảng Netflix có những tình tiết xuyên tạc lịch sử chiến tranh Việt Nam.

Quản lý phim trên mạng: Người xem phải tự “đề kháng”? -0
Hậu trường phim “Gái ngàn đô”.

Trong báo cáo công tác văn học, nghệ thuật quý I/2024 của Vụ Văn hóa - Văn nghệ, Ban Tuyên giáo Trung ương mới đây đã đưa ra cảnh báo về tình trạng những video được gắn mác "phim ngắn" đang tràn lan trên mạng. Các video này khai thác những chủ đề gây sốc, nội dung nhảm nhí, phản cảm "ẩn chứa mối họa gây ảnh hưởng xấu cho khán giả, nhất là giới trẻ" để thu hút lượng tương tác. Hiện nay, trên mạng vẫn tràn ngập những bộ phim mô tả cảnh đánh ghen, ngoại tình, loạn luân, giang hồ đánh đấm, bạo lực học đường...

Những bộ phim trôi nổi không ai kiểm soát rất dễ trở thành con dao hai lưỡi, đầu độc tâm hồn trẻ nhỏ. Theo PGS.TS Trần Thành Nam, giảng viên Trường Đại học Giáo dục (Đại học Quốc gia Hà Nội), những nội dung xấu, độc hại đó có thể dẫn đến những hành vi lệch lạc cho giới trẻ khi các em coi những điều đó là thực, đang diễn ra và cho rằng xã hội chỉ toàn những điều xấu xa.

Bản chất phim chiếu mạng (web drama) không xấu. Đó là những nội dung số cho phép người dùng xem những gì họ thích, từ diễn viên, quay phim, sản xuất, hậu cần, hậu kỳ được tập luyện, làm việc; các nhãn hàng quảng bá; xã hội có thêm các sản phẩm giải trí… Vấn đề nằm ở chỗ, mục đích của những nhà sản xuất ra những đoạn phim ngắn đó là để thu hút lượng người xem. Khi tiếp cận được số người xem đông thì đồng nghĩa với việc, doanh thu của họ sẽ tăng. Vì lợi nhuận, bài toán câu view, câu like đã khiến họ bất chấp những hậu quả đối với xã hội, đặc biệt là giới trẻ để sản xuất ra những đoạn phim độc hại và phản cảm. Còn phần đông giới trẻ Việt hiện nay không đủ “đề kháng” trước những bộ phim đó khi nền tảng giáo dục còn thiếu.

Quản lý phim trên mạng: Người xem phải tự “đề kháng”? -0
Phim chiếu trên mạng chưa được kiểm tra, giám sát hiệu quả.

Cần những giải pháp quyết liệt

Đầu năm 2023, để xử lý phim chiếu mạng có nội dung nhảm nhí, phản cảm, Cục Điện ảnh đã trình lãnh đạo Bộ VH-TT&DL ký ban hành Quyết định thành lập Tổ công tác quản lý hoạt động phổ biến phim trên không gian mạng. Tuy nhiên, theo quy định hiện hành, chỉ có phim chiếu rạp được thực hiện theo chế độ tiền kiểm (cấp phép phổ biến). Phim chiếu trên mạng thực hiện theo chế độ hậu kiểm, các nhà phát hành chịu trách nhiệm phân loại phim và hiển thị cảnh báo cho người xem.

Việc quản lý phim chiếu mạng được quy định tại Luật Điện ảnh năm 2022, Nghị định số 131/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều của Luật Điện ảnh, Nghị định số 128/2022/NĐ-CP ngày 30/12/2022 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 38/2021/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực văn hóa và quảng cáo...

Theo ông Vi Kiến Thành, các chủ thể khi tham gia hoạt động phát hành, phổ biến phim trên không gian mạng đều cần phải thực hiện theo các quy định này, đồng thời chịu trách nhiệm trước pháp luật về hành vi, hoạt động của mình. Công tác hậu kiểm có Tổ công tác quản lý hoạt động phổ biến phim trên không gian mạng. Tổ này có nhiệm vụ kiểm tra nội dung phim, phân loại phim, hiển thị kết quả phân loại phim phổ biến trên không gian mạng; tiếp nhận thông báo danh sách phim sẽ phổ biến và kết quả phân loại; tiếp nhận đầu mối, thông tin liên hệ của các doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp, tổ chức thực hiện phổ biến phim trên không gian mạng. Đặc biệt, đối với các trường hợp vi phạm, yêu cầu chủ thể dừng, gỡ bỏ phim vi phạm; yêu cầu tổ chức, doanh nghiệp có nền tảng truyền thông số ngăn chặn, gỡ bỏ phim vi phạm; yêu cầu tổ chức, doanh nghiệp có mạng viễn thông triển khai các biện pháp kỹ thuật cần thiết để ngăn chặn việc truy cập phim vi phạm…

Tuy nhiên, hiện nay, nhân lực của tổ rất mỏng, chỉ có 10 cán bộ kiêm nhiệm việc kiểm tra, chia thành hai ca mỗi ngày, xem khoảng 5 bộ phim trong một ca, thường xuyên bị quá tải. Ngoài ra, 10 người này còn phải đảm bảo công việc chuyên môn chứ không riêng xem phim và phát hiện phim vi phạm. Trong khi số lượng phim chiếu mạng rất nhiều, không thể xem hết được. Vì thế, Cục không thể quản lý được hết phim chiếu mạng. Thế nên mới có chuyện, có những bộ phim cài cắm hình ảnh đường lưỡi bò phi pháp, lan tràn trên mạng rồi chúng ta mới vào cuộc ngăn chặn.

Đầu năm 2024, Cục đã gửi văn bản đến nền tảng VieOn phải gỡ bỏ phim “Tình yêu 199- Muốn mãi mãi yêu” có hình ảnh, nội dung liên quan đến đường lưỡi bò phi pháp. Còn những bộ phim nội dung độc hại thì Cục kiểm soát không xuể và hiện tại phụ thuộc vào “sức đề kháng” của người xem.

Quản lý phim trên mạng: Người xem phải tự “đề kháng”? -0
Phim tràn lan “cõi mạng”.

Vậy là câu chuyện cuối cùng lại quay về với chính người xem. Người xem, hơn ai hết phải tự tạo cho mình một “màng lọc” trước “biển” phim vô cùng đa dạng trên mạng hiện nay. Muốn có “màng lọc” tốt thì gốc rễ của nó lại từ câu chuyện giáo dục, nền tảng về văn hóa của từng cá nhân trong xã hội. Nếu những đứa trẻ có nền tảng văn hóa tốt, chắc chắn sẽ không sa đà vào những bộ phim nhảm nhí, mang tính câu view trên mạng xã hội. Còn ngược lại, khi thiếu nền tảng về giáo dục, sự hiểu biết, thì giới trẻ dễ bị dẫn dụ vào những câu chuyện nhảm nhí, làm “ô nhiễm” tâm hồn của họ và gây ra nhiều hậu quả không lường.

Trước đó, Cục Điện ảnh dự kiến có quy chế giám sát phim, người xem thấy phim có vi phạm báo về Cục, nếu thông tin chính xác sẽ được thưởng 200.000 đồng kèm theo chứng nhận đã phát hiện vi phạm. Tuy nhiên, quy chế không được Bộ VH-TT&DL đồng ý. “Nhà phát hành phải chịu trách nhiệm nội dung, hiển thị các cảnh báo cần thiết. Với các nội dung dung độc hại, người xem trên không gian mạng cũng phải tự có sức đề kháng”, ông Vi Kiến Thành nói.

Tuy nhiên, trước khi trông chờ vào ý thức, và sự chọn lọc của người xem, nhất là giới trẻ, chúng ta vẫn cần những giải pháp quyết liệt hơn từ phía nhà nước để thanh lọc những phim chiếu mạng mang nội dung độc hại, cần một cơ chế kiểm duyệt sát sao hơn và chế tài mang tính răn đe hơn. Không thể vì thiếu nhân lực, vì không có lực lượng quản lý mà để buông lỏng cho những bộ phim đó “tự tung tự tác” trên mạng xã hội. Bởi, mạng thì ảo nhưng thế giới, tâm hồn con người luôn thật. Từ ảo đến thật, ranh giới rất mong manh. Và hậu quả của nó, ai cũng hiểu, thật khó lường.

PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên Thường trực Ủy ban Văn hóa - Giáo dục của Quốc hội cho rằng: “Tình trạng phim ngắn độc hại ảnh hưởng đến tâm lý người xem, đặc biệt là thanh thiếu niên khi tiếp xúc với những nội dung này có thể tăng nguy cơ hành vi bạo lực. Phim ngắn chứa nội dung không lành mạnh cũng có thể lan truyền các vấn đề xã hội tiêu cực như bạo lực, tội phạm và tư duy không lành mạnh, ảnh hưởng xấu đến các giá trị văn hóa và đạo đức của xã hội".

Mỹ Trân

Các tin khác

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

“Việc nhẹ, lương cao”, “thế giới tự do”, “không cần lao động vẫn có cuộc sống sung túc, được bảo lãnh đi định cư tại các nước thứ ba như Mỹ, Canada, Australia”... Đó là những lời dụ dỗ khiến một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên tin theo và di cư bất hợp pháp sang Thái Lan mong được “đổi đời”.

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Trong đời sống âm nhạc, nhiều tác phẩm ra đời theo “đơn đặt hàng” hay yêu cầu, mong muốn nào đó không phải là điều xa lạ. Nhưng vượt ra khỏi mục tiêu ban đầu, nhiều tác phẩm đã ghi dấu ấn bền vững trong lòng công chúng. Đơn đặt hàng - tưởng chừng là khuôn khổ - lại giống như chiếc khung để nhạc sĩ vẽ lên những bức tranh âm nhạc sống động và nhiều điều thú vị.

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Trần Đại Thắng chưa bao giờ thực sự rời sông Đà. Dòng sông ấy vẫn lững lờ trong từng trang sách anh làm, trong mùi giấy in thoang thoảng, trong cả những đêm khuya anh ngồi viết lại chính đời mình. Từ cậu bé 6 tuổi mê mẩn ngắm những cuốn sách Nga trong một hiệu sách bên kia dòng sông Đà đến người dựng nên Đông A Books, Thắng chỉ làm một việc, giữ cho sách không trở thành một thứ thoáng qua. Cuốn "Tôi kể" dày 500 trang không phải lời kết. Chỉ là một lần nữa, anh lật giở ký ức, để xem tất cả những chi tiết nhỏ bé anh đã dành cả đời chăm chút, liệu có đủ nặng để níu lại một chút gì đó giữa dòng đời đang trôi quá vội.

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Sau gần một thập kỷ hoạt động trên không gian mạng, hệ thống phát sóng bóng đá lậu Xôi Lạc TV vừa bị Cơ quan công an triệt phá, khởi tố hàng chục đối tượng liên quan. Đằng sau những đường link xem bóng đá miễn phí tưởng chừng vô hại là cả một "hệ sinh thái" web lậu vận hành theo kiểu "đầu rắn nhiều thân", gắn chặt với quảng cáo cá cược và dòng tiền ngầm có quy mô lớn.

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Tôi quyết định làm chuyến “du lịch bụi” đến Hà Lan vào những ngày cuối năm 2025. Với tôi, đây thật sự là chuyến đi đáng nhớ, bởi Hà Lan không chỉ có kênh đào thơ mộng, cối xay gió, cánh đồng hoa Tulip rực rỡ, văn hóa xe đạp độc đáo mà còn là mảnh đất có nhiều điều để khám phá.

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Năm 2025, lịch sử và âm nhạc cùng lúc tìm được đường trở lại đời sống đương đại. Những bộ phim chiến tranh như "Mưa đỏ" đã lập kỷ lục doanh thu phòng vé với doanh thu trên 700 tỷ đồng; các chương trình Đại nhạc hội quy mô lớn thắp sáng không gian công cộng bằng cảm xúc tập thể, concert "Tổ quốc trong tim" thu hút 50.000 khán giả, Concert "Rạng rỡ Việt Nam" sau vài giờ mở bán đã cháy vé, cho thấy dư địa để phát triển công nghiệp văn hóa rất lớn. Vấn đề là làm thế nào để biến những khoảnh khắc bùng nổ ấy thành một chiến lược phát triển bền vững cho ngành công nghiệp văn hoá Việt Nam.

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị không ngừng leo thang, một mô hình hợp tác độc đáo đang hình thành ngay tại trung tâm châu Âu. Thủ đô London của nước Anh sắp trở thành thành phố đầu tiên trên thế giới chứng kiến xe tự lái của hai gã khổng lồ công nghệ đến từ Mỹ và Trung Quốc cùng vận hành. Sự hiện diện song hành này không đơn thuần là một cuộc đua công nghệ, mà còn mở ra một lối đi mới, nơi những đối thủ toàn cầu cùng phát triển dưới một khung pháp lý chung, mang đến hy vọng về khả năng phối hợp trong một lĩnh vực then chốt của tương lai.

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Năm 2001, khán giả đã hồi hộp dõi theo những pha hành động và đấu trí trong bộ phim Oceans Eleven (11 tên cướp thế kỷ) về một vụ cướp casino được dàn dựng tinh vi đến mức hoàn hảo ở Los Angeles. Và cuối năm 2025, khi nước Đức đang yên bình tận hưởng kỳ nghỉ lễ Giáng sinh, một vụ cướp ngân hàng táo bạo, với những tình tiết ly kỳ như phim điện ảnh, đã khiến người ta không khỏi bàng hoàng.

Khi chim bỏ đường bay

Khi chim bỏ đường bay

Có thể gọi vụ hủy chương trình “Về đây bốn cánh chim trời” hôm 28/12 vừa qua là “vụ bể show thế kỷ” bởi nó chưa từng có tiền lệ ở Việt Nam. Hệ lụy của nó là tranh cãi kéo dài, gay gắt giữa bên bênh vực và bên công kích các nghệ sĩ đã tham gia “đình công”.

Tăng trưởng nghịch chiều và cơ hội cho nền công nghiệp văn hóa

Tăng trưởng nghịch chiều và cơ hội cho nền công nghiệp văn hóa

Năm 2025 của điện ảnh thế giới mở ra với tâm thế bất an. Hollywood, biểu tượng của nền công nghiệp điện ảnh toàn cầu tiếp tục đối mặt chu kỳ suy giảm doanh thu, sự bế tắc của dòng phim trung cấp, chi phí sản xuất leo thang và tình trạng phụ thuộc quá mức vào các thương hiệu cũ. Thị phần phòng vé phim Hollywood đang giảm dần so với 2 thập kỷ trước, nhất là ở các thị trường châu Á, nơi khán giả trẻ chuyển sang nội dung bản địa và dịch vụ trực tuyến.

Ăn chặn tiền sinh viên: Những kẻ đánh cắp niềm tin

Ăn chặn tiền sinh viên: Những kẻ đánh cắp niềm tin

Bắt nguồn từ một câu hỏi thắc mắc trên diễn đàn mạng xã hội của một vài sinh viên, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Du lịch Hà Nội Phạm Văn Long cùng 2 cấp dưới bị khởi tố hành vi "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ", với cáo buộc đã "ăn chặn" tiền hỗ trợ tham gia phục vụ sự kiện A80 của sinh viên. Số tiền được cho là bị xà xẻo ấy không lớn (chỉ hơn 200 triệu) nhưng thứ mất đi lại lớn hơn nhiều lần.

Khi các “triệu phú crypto” vào tầm ngắm của những kẻ bắt cóc

Khi các “triệu phú crypto” vào tầm ngắm của những kẻ bắt cóc

Trong bối cảnh Bitcoin và các tài sản kỹ thuật số khác liên tục tăng giá, những ví tiền số trở thành “kho vàng di động”, đây không đơn thuần là dạng tống tiền truyền thống nữa. Tội phạm kết hợp giữa công nghệ và thủ đoạn tàn ác truyền thống để chiếm đoạt những khối tài sản ảo. Chúng sử dụng kỹ thuật doxxing (thu thập và tiết lộ thông tin cá nhân trên mạng), khai thác mạng xã hội, truy vết on-chain, rồi chuyển sang hành vi bạo lực ngoài đời thực để bắt cóc, khống chế và ép nạn nhân mở ví, tiết lộ mật khẩu crypto hoặc buộc gia đình nạn nhân chuyển tiền.

Khi thị trường đen buôn bán cổ vật tiếp tay cho tội phạm toàn cầu

Khi thị trường đen buôn bán cổ vật tiếp tay cho tội phạm toàn cầu

Sáng sớm 19/10, bốn tên cướp cải trang thành công nhân xây dựng đã thực hiện một vụ cướp được lên kế hoạch tỉ mỉ tại Bảo tàng Louvre ở thủ đô Paris (Pháp). Chỉ trong vòng chưa đầy 10 phút, chúng đã cuỗm đi 8 món đồ từ bộ sưu tập Trang sức Hoàng gia Pháp - những món đồ nổi tiếng với ý nghĩa lịch sử và tổng giá trị ước tính lên tới 88 triệu euro. Mặc dù một vài nghi phạm đã bị bắt giữ, công tố viên Paris Laure Beccuau vẫn mô tả hoạt động này "rất có thể là hành động của tội phạm có tổ chức".

Người giữ vai trò quan trọng trong hệ thống Hoàng Hường

Người giữ vai trò quan trọng trong hệ thống Hoàng Hường

Sau khi Hoàng Hường - người được mệnh danh là "nữ hoàng" thực phẩm chức năng bị bắt, cơ quan điều tra tiếp tục bắt một mắt xích quan trọng trong "đế chế" Hoàng Hường, đó là Nguyễn Thị Tường An, người không livestream, không xuất hiện trên truyền thông nhưng được dư luận cho rằng, vai trò của Tường An cực kì quan trọng trong hệ thống của Hoàng Hường.

Từ Jack97 không biết sợ tới một câu hỏi lớn hơn

Từ Jack97 không biết sợ tới một câu hỏi lớn hơn

Trên sân khấu lớn, Jack97 bước ra hào hoa như một “công tử” miền Tây, để rồi cậu ca sĩ ấy “tông cửa mồm” ném một câu “dồn cửa tai” của khán giả: “Lào gì cũng tôn”. Lập tức, video ấy tràn lan trên mạng, kéo theo phản ứng giận dữ của rất nhiều người…

Thằng mõ mới ngụ cư cam quýt

Thằng mõ mới ngụ cư cam quýt

Đò dọc phải tránh đò ngang

Ngụ cư phải tránh dân làng cho xa

"Đò" là từ "độ" tiếng Hán - Việt chuyển qua tiếng Việt, theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ. Khi ai đó bảo: "Thành công rồi, việc này có trời độ", ta hiểu là do trời ủng hộ giúp đỡ, chứ không hẳn hiểu theo nghĩa độ/ đò là chở qua sông.

Lật tẩy mạng lưới rửa tiền toàn cầu của Prince Holding Group

Lật tẩy mạng lưới rửa tiền toàn cầu của Prince Holding Group

Trong báo cáo dài hơn 200 trang mới được công bố, Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) và Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ xác định Prince Holding Group (Prince Group) - đế chế kinh doanh trải khắp thế giới của ông trùm lừa đảo Chen Zhi, là một tổ chức tội phạm xuyên quốc gia. Không chỉ vận hành hàng loạt trại lừa đảo quy mô lớn ở Campuchia và Myanmar, Prince Group còn rửa hàng trăm triệu USD tiền bẩn qua hệ thống ngân hàng Hàn Quốc, fintech Singapore, bất động sản Dubai và quỹ đầu tư ở London (Anh).

Con chip niềm tin và chân dung doanh nhân poker khát nước

Con chip niềm tin và chân dung doanh nhân poker khát nước

Có những kẻ từng được ca ngợi là “người mở đường cho kỷ nguyên khởi nghiệp”, nhưng khi bức màn rơi xuống, người ta mới nhận ra đó không phải người mở đường mà là kẻ đào hố. Đào Minh Phú, trong nhiều năm, được nhắc đến như hình mẫu của một “doanh nhân 4.0”: năng động, sắc sảo, nói đâu trúng đó.

Sắp xếp, sáp nhập đại học Việt Nam theo hướng nào?

Sắp xếp, sáp nhập đại học Việt Nam theo hướng nào?

Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo đã yêu cầu sáp nhập, giải thể các cơ sở giáo dục đại học không đạt chuẩn; nghiên cứu chuyển một số trường đại học về địa phương quản lý để đáp ứng tốt hơn yêu cầu đào tạo nhân lực của địa phương...