Phỏng vấn bảng đen

Đời bảng đen gắn bó với đời học sinh. Mà đời học sinh quan trọng nhất là Lễ Khai giảng hàng năm khi chuẩn bị vào lớp phổ thông...

Phóng viên (PV): Trong cuộc đời anh quan trọng nhất là những ngày gì ạ?

Bảng: Đời bảng đen gắn bó với đời học sinh. Mà đời học sinh quan trọng nhất là Lễ Khai giảng hàng năm khi chuẩn bị vào lớp phổ thông.

PV: A, đúng vậy. Mỗi chúng ta có thể sống tới bảy đến tám chục tuổi, nhưng cuộc đời chỉ dự được mười mấy Lễ Khai giảng mà thôi. Cho nên giây phút đấy quý vô cùng, chuyện ấy ai cũng biết, không cần phải bàn cãi chút nào.

Bảng: Mà trong các Lễ Khai giảng, cái quan trọng nhất là lúc xúc cảm chân thành, nhà báo có đồng ý không?

Minh họa: Lê Tâm
Minh họa: Lê Tâm

PV: Tất nhiên rồi.

Bảng: Không tất nhiên đâu. Vì chẳng hiểu tại sao, không biết vì ai, không hiểu vì lý do gì, rất nhiều Lễ Khai giảng của đời học sinh chúng ta đã trôi qua trong sự tẻ nhạt và nhàm chán đến mức chả đọng lại gì, chỉ coi như một thứ thủ tục gần như bắt buộc làm.

PV: Nhàm chán thế nào ạ?

Bảng: Nhàm chán theo kiểu giống nhau. Nghĩa là học sinh đứng xếp hàng hay ngồi xếp hàng dưới nắng chờ, lãnh đạo lên dặn dò những câu sáo rỗng, sau đó Ban Giám hiệu đứng lên hứa hẹn những điều vẫn hứa muôn đời, không hề để lại một chút dấu vết gì trong xúc cảm từng em.

PV: Buồn thật!

Bảng: Buồn nhất là điều đó đã ăn sâu vào tâm trí, lưu truyền trong tiềm thức từ năm nọ đến năm kia, và phổ biến tới mức là chả ai tin là sẽ khác đi cho tới tận hôm khai giảng vừa qua.

PV: Hôm ấy đã xảy ra chuyện gì?

Bảng: Ở tỉnh Phú Yên, một tỉnh nghèo xa xôi, xưa nay chưa hề nổi danh về thành tích giáo dục, tự nhiên có ông chủ tịch trong Lễ Khai giảng làm cả nước giật mình.

PV: Do đâu giật mình?

Bảng: Do ông ấy bỏ qua tất cả những câu cũ kỹ. Ông chân tình dặn các em học sinh trong một diễn văn thật ngắn gọn, hãy học ngoại ngữ, hãy đọc sách và rèn luyện cách sống.

PV: Chỉ thế thôi sao?

Bảng: Chỉ thế thôi.

PV: Trời ơi, những điều căn dặn ấy tuy đúng đắn nhưng rất cơ bản, dễ hiểu và đơn giản mà.

Bảng: Phải. Và khi bài diễn văn này được cả xã hội tán thưởng, tôi mới giật mình. Ông Chủ tịch không nói điều gì to, không nói điều gì là phát minh vĩ đại, thế mà người ta xúc cảm mạnh mẽ, chứng tỏ…

PV: Chứng tỏ sao?

Bảng: Chứng tỏ bao nhiêu năm nay, những thứ phải giản dị chân thành, phải thiết thực đã không tồn tại trong giáo dục, hay ít ra không tồn tại trong các Lễ Khai giảng.

Đã bao nhiêu năm qua, người ta phát biểu và dặn dò những câu to tát, oang oang, nhưng không hề chạm tới lòng người, không hề khiến cho các em học sinh suy nghĩ, và không hề khiến cho phụ huynh trăn trở.

PV: Chết thật.

Bảng: Đúng. Chết thật. Tôi mừng vì bài diễn văn ở Phú Yên bao nhiêu thì lại buồn cho thực trạng giáo dục bấy nhiêu. Hóa ra chỉ cần nói với các em những điều chân thực và gần gũi là sẽ có hiệu quả ngay lập tức mà các ban giám hiệu cũng không làm.

PV: Quả đúng thế. Tôi đã coi đi coi lại bài diễn văn ở Phú Yên. Tôi tự hỏi: có cần phải tiến sĩ, có cần phải giáo sư, có cần một viện nghiên cứu mới soạn ra những lời đó không? Và tôi kết luận là không.

Bảng: Đúng. Không hề. Bất cứ con người yêu trẻ và muốn trẻ lớn lên một cách lành mạnh và trong sáng cũng viết được bài diễn văn kia.

PV: Do đó, lời ông Chủ tịch Phú Yên càng nổi tiếng bao nhiêu…

Bảng: Lại khiến cho những người có trí thức buồn bấy nhiêu. Người ta cứ hô hào cải cách giáo dục và coi đó như là khoa học gì đó cao siêu, phải mất rất nhiều thời gian công sức và trí tuệ thực hiện. Nhưng thực ra, cải cách giáo dục có thể tới ngay tức khắc, chỉ bằng sự chân thật mà thôi.

PV: Nói cách khác…

Bảng: Không có cải cách giáo dục nếu cứ có những lớp toàn học sinh tiên tiến, nếu có bài thi toàn điểm 10, nếu có những Lễ khai giảng và Bế giảng toàn phát biểu những lời rỗng tuếch. Cải cách giáo dục trước tiên có thể bắt đầu từ những hành động về quyền cơ bản của trẻ em.

Lê Thị Liên Hoan

Các tin khác

Chương trình Lễ hội Hoa phượng đỏ Hải Phòng tháng 5/2026 thu hút hàng nghìn người đổ về

Một concert, vạn dịch vụ hưởng lợi

Du lịch âm nhạc tạo ra một nguồn thu lớn khi thu hút lượng lớn người xem, kèm theo hàng loạt các dịch vụ khác như lưu trú, ăn uống, mua sắm. Đây cũng là lý do nhiều địa phương bắt đầu xem các đại nhạc hội như một công cụ phát triển kinh tế, tương tự cách họ từng làm với các lễ hội văn hóa truyền thống.

Dấu ấn Pháp tại World Cup 2026

Dấu ấn Pháp tại World Cup 2026

Khi danh sách các đội tuyển dự World Cup 2026 được gửi tới FIFA, một thống kê đã làm sáng tỏ vị thế độc tôn của bóng đá Pháp: Với 99 cầu thủ sinh ra tại Pháp - chiếm gần 8% tổng số nhân sự dự giải, vượt xa Hà Lan (67 người) và Đức (50 người) để trở thành nước xuất khẩu cầu thủ nhiều nhất thế giới.

Thanh kiếm quyền lực

Thanh kiếm quyền lực

Trong các câu chuyện về kỷ niệm Cách mạng Tháng Tám thành công ở nước ta năm 1945, hầu như không thể thiếu đề tài: Đại diện chính quyền cách mạng tiếp nhận ấn, kiếm và chứng kiến Vua Bảo Đại tuyên bố thoái vị.

Từ vở múa “Khổng tước”: Làm thế nào để có những đỉnh cao của nghệ thuật biểu diễn Việt Nam?

Từ vở múa “Khổng tước”: Làm thế nào để có những đỉnh cao của nghệ thuật biểu diễn Việt Nam?

Sau bốn suất diễn tại Nhà hát Hồ Gươm, vở vũ kịch “Khổng Tước - The Peacock Hanoi 2026” đã khép lại hành trình tại Hà Nội, để lại nhiều dư âm sâu sắc trong lòng khán giả. Không chỉ gây ấn tượng bởi ngôn ngữ múa tinh tế và không gian sân khấu giàu tính nghệ thuật, vở diễn  tạo nên những rung động mạnh mẽ với người xem.

Từ vụ nhạc sĩ Minh khang: 100 cái lý không bằng 1 cái tình

Từ vụ nhạc sĩ Minh khang: 100 cái lý không bằng 1 cái tình

Một đoạn clip tranh cãi tưởng chừng chỉ là va chạm cá nhân lại nhanh chóng bộc lộ phía sau nó những vấn đề lớn hơn, đáng để người ta phải suy ngẫm, đó là cách ứng xử của người nổi tiếng trong cuộc sống đời thường, đó là văn hóa kinh doanh, coi khách hàng là "ông nội", sẵn sàng cho người lao động nghỉ việc, khi áp dụng bộ quy tắc cứng nhắc.

Năm 2026 và hy vọng mới cho “lá phổi thế giới”

Năm 2026 và hy vọng mới cho “lá phổi thế giới”

Khi thế giới nói về biến đổi khí hậu, Amazon thường được nhắc đến như “lá phổi của Trái đất”. Nhưng ở phía bên kia Đại Tây Dương, rừng mưa Congo - khu rừng nhiệt đới lớn thứ hai thế giới - đang âm thầm gánh vác vai trò không kém phần sống còn đối với khí hậu hành tinh, trong khi sự quan tâm, nguồn lực và cam kết bảo vệ lại quá ít ỏi.

Lên Tà Xùa uống trà Shan tuyết

Lên Tà Xùa uống trà Shan tuyết

Trà Shan tuyết cổ thụ mọc trên những ngọn núi cao, trải dài từ Đông Bắc qua Tây Bắc. Mỗi vùng thổ nhưỡng khác biệt, hương vị trà cũng vì thế mà có nhiều biến đổi. Trà từ phía Đông như Quản Bạ, Tây Côn Lĩnh, Hoàng Su Phì của Hà Giang thiên về vị ngọt, chuyển qua cực Tây với Tủa Chùa của Điện Biên sẽ nồng nàn đắng chát, trục giữa có vùng trà cổ thụ ở Tà Xùa (Sơn La), lại mang sự cân bằng hoàn hảo ở cả hương - vị trong nội chất trà.

Bắc Cực, “nguồn nhiệt” cạnh tranh đang sôi dưới lớp băng

Bắc Cực, “nguồn nhiệt” cạnh tranh đang sôi dưới lớp băng

Băng đang tan nhanh hơn và Bắc Cực cũng “hiện ra” rõ hơn trong vị thế một trung tâm mới của cạnh tranh địa chính trị, nơi các cường quốc vừa ra sức tìm kiếm lợi ích kinh tế - an ninh cho riêng mình, vừa buộc phải hợp tác để bảo vệ một trong những “điểm tựa khí hậu” mong manh nhất của Trái đất.

Tái thiết Syria: không chỉ là hàng trăm tỷ USD

Tái thiết Syria: không chỉ là hàng trăm tỷ USD

Sau hơn 13 năm xung đột, con số cần để tái thiết một Syria đổ nát, theo ước tính của Ngân hàng Thế giới (WB), có thể là 216 tỷ USD, hoặc lớn hơn rất nhiều. Nhưng với Syria, thách thức chính trị, kinh tế và an ninh đan xen chặt chẽ, và thành công của tiến trình chuyển tiếp sẽ phụ thuộc vào việc nước này có thể xây dựng được thể chế bao trùm, có tính chính danh, đồng thời ngăn chặn nguy cơ lún vào vòng xoáy bạo lực và chủ nghĩa chuyên chế hay không.

Nước Đức lúng túng trong việc trấn áp tội phạm tài chính

Nước Đức lúng túng trong việc trấn áp tội phạm tài chính

Đức - nền kinh tế lớn nhất châu Âu, đang rất lúng túng trước làn sóng tội phạm tài chính gia tăng nhanh chóng. Tình trạng nghiêm trọng đến mức Hiệp hội Thẩm phán nước này mới đây phải lên tiếng cảnh báo, nếu không sớm có hành động hiệu quả, Đức sẽ trở thành “thiên đường cho tiền bẩn”.

Giấc mộng Greenland và giới hạn quyền lực Mỹ

Giấc mộng Greenland và giới hạn quyền lực Mỹ

Greenland nhiều lần xuất hiện trong tầm ngắm chiến lược của Washington, từ những ý tưởng trao đổi lãnh thổ thời hậu Nội chiến Mỹ cho tới các toan tính địa chính trị công khai dưới thời Tổng thống Donald Trump. Ẩn sau lớp băng dày của hòn đảo là tiềm năng quân sự, nguồn tài nguyên khổng lồ và những tuyến hàng hải mới đang dần lộ diện. Nhưng cũng tại đó, tham vọng của Mỹ “va chạm” với giới hạn của tình đồng minh phương Tây, luật pháp quốc tế và của một Bắc Cực đang biến đổi nhanh hơn mọi tính toán chiến lược.

Lợn chồng, lợn mồng lợn cuống

Lợn chồng, lợn mồng lợn cuống

Trong Truyện Kiều, vì ghen nên Hoạn Thư mắng Thúy Kiều:

Con này chẳng phải thiện nhân

Chẳng phường trốn chúa thì quân lộn chồng

Ta hiểu thế nào về từ lộn trong ngữ cảnh này?

Phỏng vấn một cái chén

Phỏng vấn một cái chén

PV: Sống cùng chị Chén quá nửa đời mà chưa được phỏng vấn chị lần nào. Xin chị giới thiệu bản thân với độc giả ngắn gọn nhất có thể!

Lo cho dân sau nạn lụt năm Nhâm Thìn

Lo cho dân sau nạn lụt năm Nhâm Thìn

Mùa thu năm Nhâm Thìn 1832, miền Bắc bị lũ lụt, mùa màng thất thu, dân nghèo xiêu tán, nhiều người dân tỉnh Hà Nội phải xiêu dạt kiếm ăn vào Thanh Hóa hay ra Hải Dương, Yên Quảng. Triều đình Vua Minh Mạng đã tiến hành nhiều biện pháp cứu trợ.

Libya: khi hòa giải dân tộc kẹt giữa hai bờ quyền lực

Libya: khi hòa giải dân tộc kẹt giữa hai bờ quyền lực

Sau hơn một thập kỷ kể từ khi cựu lãnh đạo Muammar Gaddafi bị lật đổ năm 2011, Libya vẫn chưa thoát khỏi tình trạng chia cắt chính trị và bất ổn kéo dài. Quốc gia Bắc Phi này hiện tồn tại song song hai chính quyền đối lập, một là Chính phủ Đoàn kết Dân tộc (GNU) được Liên hợp quốc và cộng đồng quốc tế công nhận, có trụ sở tại Tripoli, và Chính phủ Ổn định Quốc gia (GNS) ở miền Đông, gắn với Hạ viện Libya đặt tại Tobruk.

Đừng để tàu cổ Cẩm An lại bị nhấn chìm dưới đáy biển

Đừng để tàu cổ Cẩm An lại bị nhấn chìm dưới đáy biển

Gần cuối tháng 12/2023 và đầu tháng 11/2025, vì một sự may mắn nào đó, sóng biển đã hai lần làm lộ diện một phần lớn tàu cổ Cẩm An tại khu vực biển Thịnh Mỹ, phường Hội An Tây, TP Đà Nẵng. Nhưng sự may mắn ấy chưa được cấp thẩm quyền chớp lấy bởi đang vấp phải sự lừng khừng từ nhiều phía. Nếu không chủ động nắm bắt cơ hội do sóng biển hung dữ mang lại, một ngày không xa, tàu cổ Cẩm An mang chứa trong mình nhiều điều bí ẩn về lịch sử, văn hóa… sẽ lại bị nhấn chìm dưới đáy biển.

"Nhảy dù" giữa thời bình

"Nhảy dù" giữa thời bình

Trong các lực lượng tinh nhuệ thì lực lượng nhảy dù là đứng đầu. Tiền tuyến hậu phương sẽ mơ hồ bởi lính dù luôn xuất hiện sau lưng đối phương. Lính dù phải khỏe như hổ, nhanh như sóc, gan đầy mình, thần kinh thép, trí dũng song toàn… Tiêu chuẩn tuyển chọn rất cao.

Xung quanh một di vật đá đầy bí hiểm ở di chỉ Vườn Chuối

Xung quanh một di vật đá đầy bí hiểm ở di chỉ Vườn Chuối

Sau bao năm đối diện với không ít khó khăn, thử thách, thậm chí đôi lúc suýt rơi vào nguy cơ bị "khai tử" bởi dự án xây dựng hạ tầng giao thông, đô thị, đến nay di chỉ khảo cổ học Vườn Chuối (Hà Nội) đã chính thức được định danh là di tích cấp thành phố, mở ra nhiều hướng tiếp cận mới từ góc độ nghiên cứu, bảo tồn và phát huy di sản.