Những được mất khi ngập trong "biển" tin nhắn smartphone

Tôi nảy ra ý định viết đề tài này do tình cờ đọc được một status trên trang Facebook của một nhà báo. Anh đồng thời cũng là CEO của một công ty truyền thông lớn có uy tín và rất thành công. Tác giả bài viết đã đặt ra một vấn đề khá thú vị: “Có phải chúng ta đã trở nên ngu ngơ rất nhiều khi ngập chìm trong những tin nhắn trên điện thoại?”.

Bài viết công bố số liệu nghiên cứu của một công ty nghiên cứu thị trường có tiếng tăm ở Hoa Kỳ, rằng học sinh trung học trung bình mỗi tháng nhắn chừng 4.000 tin. Như thế, mỗi ngày một em nhắn hơn 130 tin - con số kỷ lục. Tác giả kể lại chuyện xảy ra khi dẫn đoàn học sinh tham quan một địa danh nổi tiếng, như là kỳ quan thế giới hiện đại. Tất cả các em học sinh trung học trong đoàn đều lăm lăm điện thoại và chúng hối hả nhắn tin, cũng như chờ đợi tin trả lời.

Khi hướng dẫn viên nói về kỳ quan này, tác giả phát hiện ra rằng hầu hết các em học sinh chỉ lắng nghe trong khoảng thời gian ngắn ngủi giữa hai tin nhắn. Người ta ít khi đọc cái gì nữa vì những tin nhắn. Người ta không tập trung, không lắng nghe gì nữa giữa những tin nhắn. Người ta cũng chẳng suy nghĩ gì nữa giữa những tin nhắn. Việc quan trọng với rất nhiều người là gửi tin nhắn đi và chờ đợi tin trả lời. Khoảng thời gian giữa chúng người ta mới dành chút ít để lắng nghe...

ABC -0
Việc quá chú tâm vào tin nhắn điện thoại khiến nhiều người tốn rất nhiều thời gian và trí lực. (Ảnh minh họa)

Đọc xong status của anh bạn nhà báo, tôi đã thử làm một cuộc thăm dò ý kiến mini về việc có phải chúng ta đang trở nên ngu đi vì tin nhắn điện thoại. Và, tôi đã nhận được nhiều ý kiến khác nhau về những điều được - mất khi ngập chìm trong đống tin nhắn điện thoại.

Thầy giáo Bùi Thanh, nguyên hiệu trưởng một trường trung học phổ thông trên địa bàn quận Ba Đình, Hà Nội nêu ý kiến: Ngu đi thì chưa chắc. Nhưng, trở nên ngơ ngác hơn, trở nên thiếu tập trung hơn, dần dần hình thành thói quen không nghe ai cả, không đọc gì cả, chỉ lăm le chuyện phiếm thì là chuyện có thật, là chuyện chắc chắn.

Anh Hà Quảng, giám đốc một công ty thiết kế nội thất tại Đà Nẵng viết: “Tôi để ý các bạn trẻ ở cơ quan tôi, ở những nơi tôi tiếp xúc và làm việc, hiện tượng nhắn tin như vừa nói ở trên là khá phổ biến. Có bạn hầu như cả ngày chỉ nhăm nhe nhắn tin và chờ đợi tin nhắn. Tôi đi đến một nhận xét rằng các bạn thuộc típ này rất thích dành thời gian cho chuyện phiếm, thích giao tiếp, thích bàn luận, nhưng là bàn luận và giao tiếp chuyện tầm phào không liên quan gì đến những vấn đề có ích lợi cụ thể”.

Một nữ kiểm toán viên tên Ngân làm việc tại một công ty kiểm toán tại Hà Nội thì thốt lên đầy bi đát, việc trở nên ngu ngơ vì tin nhắn điện thoại là hoàn toàn đúng với lớp trẻ bây giờ. Nhắn tin ngày, nhắn tin đêm. Lúc nào cũng lăm lăm cái điện thoại di động trên tay để nhắn tin. Nếu dân làm ăn hay vì công việc thì ko nói. Toàn buôn dưa lê thôi. Các em học sinh THPT hay sinh viên cao đẳng, đại học là hay mắc bệnh này nhất. Và, ko chỉ học sinh, sinh viên, ngay cả người lớn cũng vậy. Nếu vì trao đổi công việc mà phải ngập chìm trong bể tin nhắn thì đã đành, nhưng ngay cả đến khi đi du lịch, đi tham quan các di tích, thắng cảnh, cũng chỉ nhăm nhăm nhìn vào màn hình điện thoại để đọc và trả lời tin nhắn, quên cả thưởng thức vẻ đẹp, sự lạ ở những địa điểm đó thì thật là uổng phí cả những chuyến đi.

a3.jpeg -0

Bác sĩ Văn Sơn từ Bệnh viện Việt Đức cũng chia sẻ, tin nhắn cuốn người ta đi, lấy mất của người ta rất nhiều thời gian và trí lực. Vậy mà hầu như chẳng đem lại cho người ta cái gì có ích lợi cụ thể cho việc học hành, lao động, tích lũy kiến thức.

Tuy nhiên, cũng có không ít ý kiến bênh vực cho việc sử dụng nhiều tin nhắn. Anh Hưng, một phiên dịch viên tiếng Anh tại Hải Dương viết: “Tôi cho rằng, tùy vào kiểu tin nhắn có nội dung gì, chứ tôi hiện có một người bạn trong Vũng Tàu, là một doanh nhân rất năng động, đã đi nhiều nước trên thế giới. Trước đây, để anh ấy đọc tin nhắn là cả một trời khó khăn, nay anh đang bị ung thư giai đoạn cuối, rất cần những tin nhắn động viên, an ủi, có ngày tôi phải nhắn tin hàng trăm lượt với anh để anh đỡ buồn, đỡ suy nghĩ và hành động tiêu cực. Hay như tin nhắn giữa nhóm chuyên môn phiên dịch của chúng tôi, toàn tin rất hóm hỉnh, vui tươi nhưng cũng đầy chất học thuật bổ ích.

Ca sĩ Minh Thu bày tỏ, những bạn bè, đồng nghiệp, người thân, hay các mối quan hệ xã hội khác đều mang đến cho ta nhiều hương vị cuộc sống qua các tin nhắn. Đặc biệt là tin nhắn của các bậc tiền bối dạy em nhiều điều, như các tin của các thầy là các nhạc sĩ nhắn cho em, thường rất quý. Vậy nên chả thấy ngu đi gì cả mà cứ khôn dần lên theo các tin nhắn đấy ạ.

a4.jpeg -1

Giáo sư Dũng, cán bộ giảng dạy tại một học viện tại TP Hồ Chí Minh thì khẳng định: “Việc các em học sinh, sinh viên quá nghiện điện thoại và tin nhắn mà không nghe được các thông tin hữu dụng từ các bài giảng và lời thầy cô dạy trên lớp, thậm chí chẳng học hành gì được thì bị ngu ngơ dần đi là đúng rồi. Cuối cùng thì smartphone không phải là phương tiện kết nối mà con người trở thành nô lệ cho phương tiện ấy. Có một số típ người ưa nhắn tin trời bể các loại, rồi rơi vào mộng mị, ngu ngơ, để rồi smartphone thì ngày càng thông minh hơn sau mỗi lần ra mắt sản phẩm mới, còn con người lại bị đần độn đi vì hội chứng tin nhắn”.

Còn cá nhân tôi thì cho rằng, bài viết trên Facebook của anh bạn tôi thực sự là một lời cảnh báo rất có trách nhiệm trước một thực trạng đáng quan ngại trong việc đắm chìm quá mức vào việc sử dụng tin nhắn hằng ngày không chỉ trong học sinh, sinh viên mà ngay cả trong cán bộ, công nhân viên, mọi giới trong xã hội ta hiện nay. Đương nhiên, khi người ta phát minh ra cái máy nhắn tin, rồi điện thoại có chức năng nhắn tin thì công năng của tin nhắn văn bản là điều không thể thiếu trong cuộc sống hiện đại. Và, con người hiện đại, ngoài việc biết làm chủ bản thân, còn cần phải biết làm chủ cái smartphone của mình, phải biết sử dụng một cách rất chừng mực tính năng nhắn tin của nó.

Xin đừng để chiếc điện thoại biến chúng ta thành “nô lệ” của việc nhắn tin và trả lời tin nhắn, để rồi chiếc điện thoại di động cứ ngày càng thông minh hơn mà chúng ta lại cứ đờ đẫn, ngu ngơ hơn vì chúng. Đó cũng là sự được - mất trong cuộc sống thời đại 4.0 hiện nay với mỗi chúng ta - chủ nhân của những chiếc smartphone ngày một thêm tối tân và hữu dụng. 

Vũ Hùng

Các tin khác

Thụy Sỹ tạm tránh được “khoảnh khắc Brexit” của riêng mình

Thụy Sỹ tạm tránh được “khoảnh khắc Brexit” của riêng mình

Ngày 14/6, hơn 59% cử tri Thụy Sĩ đi bỏ phiếu cho cuộc trưng cầu dân ý về đề xuất giới hạn dân số ở mức 10 triệu người vào năm 2050. Gần 55% phản đối, 45% ủng hộ - khoảng cách đủ để ngăn một cuộc va chạm có thể định hình lại quan hệ giữa Bern và Brussels trong nhiều thập niên tới nhưng vẫn còn những bất đồng.

Cuộc chia tay với vị trí trung tâm

Cuộc chia tay với vị trí trung tâm

Một buổi chiều cuối tháng 5/2026, trên mạng xã hội xuất hiện hàng loạt dòng trạng thái của các nhà báo kỳ cựu. Có người chia sẻ lại hình ảnh những tòa soạn từng gắn bó nhiều năm, có người nhắc tên những tờ báo đã trở thành một phần ký ức của đô thị Sài Gòn, cũng có người chỉ lặng lẽ đăng một dấu chấm lửng. Những chia sẻ ngắn ngủi ấy phản ánh tâm trạng của những người đang chứng kiến một bước chuyển quan trọng của báo chí thành phố trong tiến trình sắp xếp, tinh gọn hệ thống cơ quan báo chí.

Vài nghịch lý trong báo chí hiện đại

Vài nghịch lý trong báo chí hiện đại

Trong suốt thời gian vừa qua, báo chí đã trở thành một trong những tâm điểm quan tâm của xã hội. Đầu tiên là câu chuyện sắp xếp lại các cơ quan báo, đài, truyền hình ở các địa phương. Sau đó là những thông tin về việc sẽ xử lý các vi phạm sở hữu trí tuệ trong lĩnh vực báo chí mà điển hình nhất là việc chia sẻ lại các sản phẩm báo chí trên mạng xã hội. Trước đó không lâu, chuyện “báo chí hóa mạng xã hội” cũng đã từng được nhắc tới không ít lần. Tất cả đều cho thấy đang có một dịch chuyển mang tính bước ngoặt đối với báo chí hiện đại Việt Nam hôm nay.

Sợi chỉ vô hình

Sợi chỉ vô hình

Khoảng 5 năm trước, khi bước vào ngôi nhà của một nhân vật cần khai thác cho bài báo dài của mình về chuyên đề biến đổi khí hậu, tôi không nghĩ rằng mình sẽ ám ảnh cho đến tận bây giờ.

Kỳ 2: Điệp viên Ares và Chuyên án BK63

Kỳ 2: Điệp viên Ares và Chuyên án BK63

Tháng 4/1961, sau khi huấn luyện kỹ lưỡng, điệp viên đơn tuyến Phạm Chuyên, bí danh Ares, xâm nhập miền Bắc Việt Nam bằng đường biển, mở màn chiến dịch của CIA đưa gián điệp biệt kích phá hoại miền Bắc. Theo kế hoạch, sau khoảng 1 đến 2 năm, khi đã gây dựng được cơ sở vững và guồng máy hoạt động tốt, Phạm Chuyên có thể chọn người thay thế và trở lại miền Nam. Trong trường hợp bị lộ, Chuyên rút vào rừng trốn, chờ Trung tâm đưa tàu ra đón bằng đường biển…
Nhưng Phạm Chuyên không ngờ mình lại trở thành nhân vật chính trong một chuyên án vô tiền khoáng hậu của lực lượng Công an miền Bắc.

Tôi tin Việt Nam sẽ xây dựng được một ngành công nghiệp điện ảnh thành công

Tôi tin Việt Nam sẽ xây dựng được một ngành công nghiệp điện ảnh thành công

Michael L. Gray là một người viết đã 30 năm gắn bó với Việt Nam, đang hoạt động trong lĩnh vực điện ảnh, hiện tham gia nhiều dự án cùng các hãng phim và nhà sản xuất tại TP Hồ Chí Minh. Với khán giả điện ảnh Việt Nam, Michael được biết tới qua bút danh Anh Mai, đồng biên kịch phim “Long Ruồi” – bộ phim hài hành động do Charlie Nguyễn đạo diễn, từng trở thành hiện tượng phòng vé năm 2011. Michael hiện đang hoàn thành một tập truyện ngắn bằng tiếng Việt và đồng thời tham gia phát triển nhiều dự án điện ảnh mới.
Trong cuộc trò chuyện với CTV Chuyên đề An ninh thế giới Giữa tháng - Cuối tháng, Michael L. Gray nói nhiều tới cấu trúc kịch bản điện ảnh và tương lai của điện ảnh Việt Nam trên bản đồ thế giới.

Khi yêu thương biến thành thù hận

Khi yêu thương biến thành thù hận

Đầu năm 2026, liên tiếp các vụ án mạng do ghen tuông, mâu thuẫn tình cảm xảy ra tại Tuyên Quang, Tây Ninh, Đồng Tháp, Nghệ An… để lại nhiều bi kịch đau lòng. Từ những xung đột tưởng chừng rất nhỏ, nhiều người đã trượt dài trong cơn cuồng ghen, biến yêu thương thành tội ác.

Làm sao có thể “Ta là một, là riêng, là thứ nhất”?

Làm sao có thể “Ta là một, là riêng, là thứ nhất”?

Muốn xuất bản một chương trình âm nhạc nghiêm túc, ít nhất riêng phần nhạc cần thuê nhạc sĩ phối khí, dàn nhạc giao hưởng, ban nhạc nhẹ, dàn nhạc dân tộc, ca sĩ, hợp xướng, thu âm, hậu kỳ. Nhìn cấu hình, có thể áng được tiền tỷ theo nhân lực. Dàn nhạc nhẹ có thể chỉ từ 5-10 nhạc công nhưng dàn giao hưởng thì ít cũng khoảng 80 người. Nếu cứ thế thì làng nhạc làm không hết việc. Nhưng, công nghệ đã làm thay đổi tất cả...

Nhạc sĩ trước “đôi thủ” AI

Nhạc sĩ trước “đôi thủ” AI

AI (trí tuệ nhân tạo) ngày càng ảnh hưởng sâu rộng tới mọi mặt của đời sống. Trong sáng tác âm nhạc, AI đang tạo ra những thay đổi mạnh mẽ, từ hỗ trợ nhạc sĩ viết giai điệu đến hòa âm phối khí, thể hiện tác phẩm. AI là một “cộng sự” đắc lực hay mang đến những thách thức với người làm âm nhạc và đâu là dấu ấn cá nhân trong thời đại công nghệ lên ngôi là những vấn đề nhiều người băn khoăn...

Những băn khoăn trước nguy cơ di tích văn hóa Sa Huỳnh bị biến dạng

Những băn khoăn trước nguy cơ di tích văn hóa Sa Huỳnh bị biến dạng

Hơn một thế kỷ nay, kể từ khi được phát hiện năm 1909, văn hóa Sa Huỳnh nói chung và di tích quốc gia đặc biệt Văn hóa Sa Huỳnh (Quảng Ngãi) nói riêng được các chuyên gia trong và ngoài nước đánh giá là một "trầm tích lịch sử sống". Hiện di tích khảo cổ Văn hóa Sa Huỳnh đang hướng tới là Di sản văn hóa thế giới.

Các chuyên gia nói gì về “khu đất vàng” 19 Lê Thánh Tông?

Các chuyên gia nói gì về “khu đất vàng” 19 Lê Thánh Tông?

Đề xuất di dời Trường Đại học Dược Hà Nội, Khoa Hóa học (Đại học Khoa học tự nhiên - Đại học Quốc gia Hà Nội) để chuyển không gian “Đại học Tổng hợp Hà Nội” tại 19 Lê Thánh Tông thành khu Bảo tàng Đại học thời đại Hồ Chí Minh, là một phương án có trong dự thảo đồ án quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm. Những ngày qua, thông tin này đã trở thành tâm điểm thu hút dư luận với những luồng ý kiến trái chiều...

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

“Việc nhẹ, lương cao”, “thế giới tự do”, “không cần lao động vẫn có cuộc sống sung túc, được bảo lãnh đi định cư tại các nước thứ ba như Mỹ, Canada, Australia”... Đó là những lời dụ dỗ khiến một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên tin theo và di cư bất hợp pháp sang Thái Lan mong được “đổi đời”.

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Trong đời sống âm nhạc, nhiều tác phẩm ra đời theo “đơn đặt hàng” hay yêu cầu, mong muốn nào đó không phải là điều xa lạ. Nhưng vượt ra khỏi mục tiêu ban đầu, nhiều tác phẩm đã ghi dấu ấn bền vững trong lòng công chúng. Đơn đặt hàng - tưởng chừng là khuôn khổ - lại giống như chiếc khung để nhạc sĩ vẽ lên những bức tranh âm nhạc sống động và nhiều điều thú vị.

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Trần Đại Thắng chưa bao giờ thực sự rời sông Đà. Dòng sông ấy vẫn lững lờ trong từng trang sách anh làm, trong mùi giấy in thoang thoảng, trong cả những đêm khuya anh ngồi viết lại chính đời mình. Từ cậu bé 6 tuổi mê mẩn ngắm những cuốn sách Nga trong một hiệu sách bên kia dòng sông Đà đến người dựng nên Đông A Books, Thắng chỉ làm một việc, giữ cho sách không trở thành một thứ thoáng qua. Cuốn "Tôi kể" dày 500 trang không phải lời kết. Chỉ là một lần nữa, anh lật giở ký ức, để xem tất cả những chi tiết nhỏ bé anh đã dành cả đời chăm chút, liệu có đủ nặng để níu lại một chút gì đó giữa dòng đời đang trôi quá vội.

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Sau gần một thập kỷ hoạt động trên không gian mạng, hệ thống phát sóng bóng đá lậu Xôi Lạc TV vừa bị Cơ quan công an triệt phá, khởi tố hàng chục đối tượng liên quan. Đằng sau những đường link xem bóng đá miễn phí tưởng chừng vô hại là cả một "hệ sinh thái" web lậu vận hành theo kiểu "đầu rắn nhiều thân", gắn chặt với quảng cáo cá cược và dòng tiền ngầm có quy mô lớn.

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Tôi quyết định làm chuyến “du lịch bụi” đến Hà Lan vào những ngày cuối năm 2025. Với tôi, đây thật sự là chuyến đi đáng nhớ, bởi Hà Lan không chỉ có kênh đào thơ mộng, cối xay gió, cánh đồng hoa Tulip rực rỡ, văn hóa xe đạp độc đáo mà còn là mảnh đất có nhiều điều để khám phá.

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Năm 2025, lịch sử và âm nhạc cùng lúc tìm được đường trở lại đời sống đương đại. Những bộ phim chiến tranh như "Mưa đỏ" đã lập kỷ lục doanh thu phòng vé với doanh thu trên 700 tỷ đồng; các chương trình Đại nhạc hội quy mô lớn thắp sáng không gian công cộng bằng cảm xúc tập thể, concert "Tổ quốc trong tim" thu hút 50.000 khán giả, Concert "Rạng rỡ Việt Nam" sau vài giờ mở bán đã cháy vé, cho thấy dư địa để phát triển công nghiệp văn hóa rất lớn. Vấn đề là làm thế nào để biến những khoảnh khắc bùng nổ ấy thành một chiến lược phát triển bền vững cho ngành công nghiệp văn hoá Việt Nam.

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị không ngừng leo thang, một mô hình hợp tác độc đáo đang hình thành ngay tại trung tâm châu Âu. Thủ đô London của nước Anh sắp trở thành thành phố đầu tiên trên thế giới chứng kiến xe tự lái của hai gã khổng lồ công nghệ đến từ Mỹ và Trung Quốc cùng vận hành. Sự hiện diện song hành này không đơn thuần là một cuộc đua công nghệ, mà còn mở ra một lối đi mới, nơi những đối thủ toàn cầu cùng phát triển dưới một khung pháp lý chung, mang đến hy vọng về khả năng phối hợp trong một lĩnh vực then chốt của tương lai.

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Năm 2001, khán giả đã hồi hộp dõi theo những pha hành động và đấu trí trong bộ phim Oceans Eleven (11 tên cướp thế kỷ) về một vụ cướp casino được dàn dựng tinh vi đến mức hoàn hảo ở Los Angeles. Và cuối năm 2025, khi nước Đức đang yên bình tận hưởng kỳ nghỉ lễ Giáng sinh, một vụ cướp ngân hàng táo bạo, với những tình tiết ly kỳ như phim điện ảnh, đã khiến người ta không khỏi bàng hoàng.