Những cái Tết xa quê

Ở đầu máy bên kia, giọng Đức lạc hẳn đi khi nhắc tới gia đình và người thân trong những ngày Tết xa. Đã năm thứ 5 không được ăn Tết ở  quê, nhưng cảm xúc của Vì Minh Đức, du học sinh tại Đại học Tổng hợp, Bộ Nội vụ Liên bang Nga vẫn như những ngày đầu tiên đặt chân đến đất nước xa xôi hàng nghìn cây số…

1. 7h30 sáng, ngày nào cũng vậy, Vì Minh Đức thức giấc, nhanh chóng bắt đầu một ngày mới của mình bằng bữa sáng rồi di chuyển đến giảng đường. Đã 5 năm sinh hoạt theo thời gian biểu này, cũng có đôi lúc thấy mệt, nhưng với anh được học tập và rèn luyện ở một môi trường đào tạo nghiêm túc, bài bản như Nga là một niềm tự hào mà không phải ai cũng có được.

Là một người con dân tộc Thái ở huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La, năm 2015, Đức được tuyển chọn vào Trường Văn hóa I, Bộ Công an (nay là Trường Văn hóa -  Bộ Công an). Học hết phổ thông, Đức thi đỗ Học viện ANND, đồng thời với những thành tích tiêu biểu cả ở THPT và năm đầu tiên tại Học viện, Đức may mắn được tuyển chọn đi du học tại Trường Đại học Tổng hợp Bộ Nội vụ Liên bang Nga mang tên V.IA.Kikotia, hệ chuyên gia, chuyên ngành Giám định Tư pháp.

Những cái Tết xa quê -0
Các học viên tại Trường Đại học Tổng hợp Bộ Nội vụ Liên bang Nga.

Trong cuộc trò chuyện với tôi qua mạng khi đã quá nửa đêm, Đức bảo rằng: "Sắp bước qua cái Tết thứ 5 xa quê hương, xa Tổ quốc, tôi đã dần quen với cuộc sống hiện tại, nhưng những ngày giáp Tết, tôi vẫn luôn mong muốn được trở về Việt Nam với gia đình. Ở Việt Nam có nhiều người bảo Tết "nhạt", nhưng với những du học sinh thì Tết ở đây gần như là điều xa xỉ mà không phải ở đâu cũng có được. Ở Việt Nam, Tết là sum vầy, thì chúng tôi ở đây, Tết là những ngày đi học chống chọi với cơn bão tuyết băng giá, cái rét tím tái da thịt, có những ngày âm 20 độ, khiến cho tôi hay bất kỳ một du học sinh nào đang học tập tại Nga lại càng cảm thấy nhớ nhà hơn bao giờ hết".

Nhưng điều anh tự hào nhất khi sang nước Nga học tập là được giới thiệu, quảng bá đến bạn bè năm châu về những nét văn hóa của Việt Nam. "Trong ngày hội văn hóa các dân tộc do nhà trường tổ chức, đối với tôi, tôi luôn trân trọng những giá trị truyền thống văn hóa đậm đà con người Việt Nam, đặc biệt là những nét đẹp của đồng bào dân tộc miền núi phía Bắc. Là người dân tộc Thái, nhưng tôi đã khoác trên người bộ trang phục của dân tộc Mông, sự phối kết các dân tộc với mong muốn mang đến gần hơn những vẻ đẹp của đồng bào dân tộc "Con Lạc, cháu Hồng", để bạn bè thế giới có cái nhìn chân thực, gần gũi về nền văn hóa phong phú nhưng giản dị, chân tình giống như cốt cách của con người Việt. Cũng thông qua đó, tôi muốn cho bạn bè ở nơi tôi đang học tập biết được rằng, dù ở đâu, làm gì chúng tôi cũng luôn hướng về những điều bản sắc nhất của dân tộc", Vì Minh Đức nói.

2. Cũng giống như Vì Minh Đức, Nguyễn Doãn Thái năm nay 21 tuổi, quê ở TP Vinh, tỉnh Nghệ An cũng là cái Tết thứ hai xa nhà, xa quê hương. Tháng 12/2022, Thái vinh dự là một trong những học viên được Bộ Công an cử đi học tại Đại học Tổng hợp Bộ Nội Vụ Liên bang Nga.

Những cái Tết xa quê -0
Học viên Nguyễn Doãn Thái năm thứ 2 đón Tết xa quê.

Vượt qua những bỡ ngỡ ban đầu, Nguyễn Doãn Thái đang dần làm quen với mọi điều tại nơi đây bằng chính sự hồn nhiên của tuổi trẻ. Chia sẻ với tôi, Nguyễn Doãn Thái cho biết: "Đến Tết Nguyên đán 2024 thì thời gian chúng tôi sang đây học tập được hơn một năm. Khi học tập tại Nga, tôi học cùng các người bạn đến từ nhiều đất nước khác nhau, nhưng khi nhắc đến Tết Nguyên đán, bạn bè quốc tế rất ngạc nhiên, bởi chỉ số ít nước trên thế giới có dịp lễ đặc biệt này".

Đây là cái Tết thứ hai tại nơi đất khách, Thái cũng như những người bạn đồng hương của mình đã có những kế hoạch chuẩn bị để đón một cái Tết Nguyên đán ấm cúng. Đồng thời sẽ cùng nhau nấu và thưởng thức món ăn cổ truyền của dân tộc như bánh chưng, nem rán hay thậm chí là món mứt thơm nồng. "Với tôi, việc tự làm và tận hưởng không khí năm mới bên nhau là niềm hạnh phúc. Cảm giác không được quây quần bên gia đình khiến chúng tôi thấy lạ lẫm nhưng tôi cũng không  buồn vì bên này có nhiều bạn Việt Nam cùng đón năm mới. Chúng tôi sẽ tổ chức thêm cả một số hoạt động đón Tết mời bạn bè đến dự để có dịp giới thiệu về nét đẹp truyền thống văn hóa Việt Nam", Nguyễn Doãn Thái chia sẻ.

Tuy nhiên với Thái, dù đi đâu, dẫu xa hay gần, mong muốn đầu tiên của đứa con xa quê là được về ăn Tết với bố mẹ. Cảm xúc nhớ nhà tràn ngập khi nhìn thấy người người nhà nhà khoe hình lên mạng xã hội được đoàn viên, được mặc áo dài rực rỡ với gia đình. Vì thế khi xa quê trong những dịp đặc biệt như Tết thì lòng anh không tránh khỏi những cảm giác tủi thân, nhớ nhà.

3. Giống như Đức và Thái, nữ học viên Trần Hải Chiều cũng đang học tập tại Đại học Tổng hợp Moscow thuộc Bộ Nội vụ Liên bang Nga. Với Trần Hải Chiều, trong ký ức ngày Tết là những gì đẹp đẽ và ấm áp nhất. Dịp Tết không chỉ đơn thuần là cỗ bàn đề huề, mà Tết còn là dịp cả gia đình được quây quần kể cho nhau nghe những câu chuyện vui, ôn lại cả những kỷ niệm thời thơ ấu rồi cùng nhau phá lên cười… Tết thời nay tuy đã ngắn hơn độ trước, nhưng chỉ cần vài ngày như vậy cũng đủ làm những ngày Xuân thêm tươi vui.

Nay xa quê, nhưng Chiều vẫn cố gắng để có những ngày Tết tươm tất không kém gì ở quê, cũng có những đặc sản quê hương và cũng có cả những lời chúc không chỉ của các học viên người Việt mà có cả những học viên người nước ngoài... "Ở đây tôi đã nhận được những lời chúc ấm áp của thầy cô, các bạn học viên quốc tế. Không phải là lời chúc bằng tiếng Nga, thứ ngôn ngữ chúng tôi giao tiếp hằng ngày, mà thay vào đó mọi người đã cố gắng tập nói bằng tiếng Việt kèm cái ôm đầy yêu thương. Không chỉ vậy, Tết còn là dịp để mình tự hào giới thiệu tới bạn bè quốc tế về những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam, đưa hình ảnh thân thương của những chiếc bánh chưng, bao lì xì tới gần hơn với các nước bạn", Trần Hải Chiều tâm sự.

Những cái Tết xa quê -0
Vì Minh Đức (thứ 2 từ trái sang) và bạn bè người Việt trong “Ngày hội văn hóa dân tộc”.

Những ngày Tết, tuy cả nhóm sinh viên Việt Nam cùng rủ nhau gặp mặt nhân ngày Tết cổ truyền, nhưng cũng có đôi lúc thấy tủi, có lẽ là trong khoảnh khắc đón Giao thừa không được đứng cạnh gia đình, cùng nhau đếm những giây cuối cùng trước khi bước sang năm mới và trao cho nhau những lời chúc đầy yêu thương. Trần Hải Chiều nói rằng: "Trong những ngày xa quê và trong dịp năm mới có hàng ngàn niềm vui và nỗi buồn không thể đếm hết, nhưng du học là thế, đừng bao giờ để những điều đó làm cản bước".

Đã mấy năm du học tại xứ người, điều mà Trần Hải Chiều hạnh phúc và luôn tự hào, đó là luôn giữ gìn hình ảnh người chiến sĩ Công an Việt Nam trong mắt bạn bè quốc tế.

Điều mà Đức, Thái hay Chiều cũng như hầu hết sinh viên Việt Nam ở nước ngoài nói chung hy vọng, mong mỏi nhất trong một năm mới, đó là luôn mạnh khỏe để học tập và rèn luyện, phấn đấu góp sức mình cho quê hương. Dù sống ở bất kỳ phương trời nào thì Tết vẫn là khoảng thời gian tuyệt vời để người Việt bên nhau, mọi người cùng nhau vui chơi, tâm sự về năm vừa qua, để lấy sức mới và thực hiện kế hoạch cho năm tới.

Cao Thiên

Các tin khác

Nở rộ review thuê: Thị trường dẫn dắt bởi những lời dối trá

Nở rộ review thuê: Thị trường dẫn dắt bởi những lời dối trá

Từ những dòng đánh giá tưởng như vô hại, một thị trường ngầm của "review thuê" đang âm thầm hoạt động, khi mà những lời tâng bốc được sản xuất hàng loạt và người tiêu dùng không biết tin vào đâu. Khi mỗi quyết định mua sắm đều bị những lời quảng cáo dẫn dắt bằng dữ liệu dối trá.

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Sơn mài là một trong những loại hình nghệ thuật đặc sắc nhất của Việt Nam, kết tinh từ kỹ thuật thủ công tinh xảo và tư duy thẩm mỹ mang đậm bản sắc dân tộc. Trải qua hàng trăm năm phát triển, từ những sản phẩm phục vụ tín ngưỡng, trang trí cung đình cho đến nghệ thuật tạo hình hiện đại, sơn mài luôn vận động không ngừng để thích nghi với thời đại. Tuy nhiên, có một câu hỏi mà cả các nghệ nhân và nghệ sĩ cùng quan tâm là làm thế nào để loại hình nghệ thuật truyền thống này tiếp tục phát triển trong đời sống đương đại?

Có nhiều lúc trong lòng thấy vui

Có nhiều lúc trong lòng thấy vui

Thỉnh thoảng, nhìn thấy ở ngã tư đường, có những em học sinh mặc đồng phục đứng hàng ngang, tay cầm tấm bảng ghi dòng chữ như: “Đi trên đường, nhường nhịn nhau”; “Dừng đèn đỏ, tỏ văn minh”, “Chậm một giây, hơn gây tai nạn”, "An toàn là bạn, tai nạn là thù", "Đi đúng tuyến, dừng đúng vạch"... lòng thấy vui. Lại thấy vui khi ta biết vẫn còn đó những con người lặng lẽ đi qua cuộc đời này bằng cái nhìn nhẹ nhàng, an lạc.

Bình yên vùng biên Lao Bảo

Bình yên vùng biên Lao Bảo

Ở vùng biên Lao Bảo, tỉnh Quảng Trị, bình yên không bắt đầu từ những điều lớn lao hay xa vời. Nó được chắt chiu từ những bước chân lặng lẽ gõ cửa từng mái nhà, từ sự kiên nhẫn cầm tay người dân làm quen với chiếc điện thoại thông minh, và từ những công trình đang dần hiện hình giữa đời sống thường nhật. Từ những điều gần gũi ấy, một thế trận an ninh được bồi đắp từng ngày, bền bỉ và chắc chắn ngay từ cơ sở.

Tận thấy ở công trường chống ngập giữa Thủ đô

Tận thấy ở công trường chống ngập giữa Thủ đô

Từ vài tháng qua, nhiều tuyến phố ở nội đô Hà Nội đã trở thành công trường xây dựng, khi mặt đường đã được đơn vị thi công rào từng đoạn để thi công hạ ngầm những chiếc cống hộp bê tông đúc sẵn có kích thước tới vài mét thuộc dự án chống ngập úng cục bộ. Đây là công trình được người dân kỳ vọng sẽ thay đổi tình trạng hễ mưa là ngập trên nhiều tuyến phố ở Hà Nội suốt nhiều năm qua.

Giải thưởng Âm nhạc Cống hiến 2026: Bức tranh đa sắc màu của nhạc Việt

Giải thưởng Âm nhạc Cống hiến 2026: Bức tranh đa sắc màu của nhạc Việt

20 năm tồn tại, Giải thưởng Âm nhạc Cống hiến đã vượt qua khuôn khổ của một sự kiện vinh danh thường niên để trở thành một “thiết chế mềm” của đời sống âm nhạc Việt Nam. Mùa giải năm 2026 là một lát cắt phản ánh những biến chuyển của thị trường âm nhạc đương đại. Đó là một bức tranh sôi động, nhiều màu sắc, nơi âm nhạc Việt đang đứng giữa giao điểm của nghệ thuật, công nghiệp và toàn cầu hóa.

Lan man về nghề viết

Lan man về nghề viết

Thật lạ, có những câu thơ, dù chỉ đọc thoáng qua nhưng rồi lại nhớ mãi, có thế bởi tự dưng lại nhớ đến bài tứ tuyệt Vũ Hoàng Chương tặng Vũ Bằng: “Có bằng nói láo bốn mươi năm. Vũ ấy mà sao giọng vẫn văn. Hay tại đa ngôn đa báo hại. Giường tiên trời phạt chẳng cho nằm”.

Hội họa Việt Nam vượt kỳ vọng tại sàn đấu giá quốc tế

Hội họa Việt Nam vượt kỳ vọng tại sàn đấu giá quốc tế

Tại phiên đấu giá Nghệ thuật Hiện đại và Đương đại do Sotheby's tổ chức tại Hồng Kông vừa qua, các tác phẩm của danh họa Mai Trung Thứ và Lê Phổ đã được chốt với mức giá gần 1 triệu USD. Điều đáng nói, đây đang trở thành một xu hướng kéo dài trong nhiều năm qua. Đằng sau những con số ấn tượng ấy không chỉ là câu chuyện của thị trường, mà còn là dấu hiệu cho thấy hội họa Đông Dương đã và đang được định danh trên bản đồ toàn cầu.

Đường dài của những sáng tạo mới

Đường dài của những sáng tạo mới

Trong vài năm trở lại đây, đời sống nghệ thuật Việt Nam chứng kiến một làn sóng sáng tạo đến từ các nghệ sĩ trẻ và những đơn vị nghệ thuật độc lập. Họ không chỉ dàn dựng tác phẩm, mà còn tạo ra những“ngôn ngữ biểu đạt mới”- nơi chất liệu văn hóa Việt Nam được đặt trong sự đối thoại với tinh hoa nghệ thuật hàn lâm châu Âu.

Xem thổ cẩm Việt giữa Paris

Xem thổ cẩm Việt giữa Paris

Đó là triển lãm "Thổ cẩm Việt Nam - những sợi chỉ kể chuyện" tại không gian triển lãm của thư viện Jean-Pierre Melville, thuộc một khu sầm uất của quận 13, Paris, một nơi vốn được xem là khu phố đặc trưng của châu Á, hội tụ và giao thoa của nhiều nền văn hóa của thành phố.

Giọng nói bị đánh cắp, tội ác không có dấu vân tay

Giọng nói bị đánh cắp, tội ác không có dấu vân tay

Chỉ cần vài giây âm thanh công khai trên internet, trí tuệ nhân tạo có thể tạo ra một bản sao giọng nói gần như hoàn hảo, đủ để lừa dối, đủ để trục lợi và đủ để phá hủy uy tín của một nghệ sĩ được xây dựng trong nhiều thập kỷ.

Oscar 2026 và những định nghĩa trong thời đại số

Oscar 2026 và những định nghĩa trong thời đại số

Giải thưởng điện ảnh danh giá nhất thế giới - Oscar lần thứ 98 đã diễn ra vào ngày 15/3/2026 theo giờ miền Đông nước Mỹ tại nhà hát Dolby ở Los Angeles. Danh hài Conan O'Brien trong vai trò người dẫn chương trình đã khuấy động bầu không khí của buổi lễ và khiến cuộc đua vốn được đánh giá là vô cùng gay cấn của năm nay trở nên “duyên dáng” đáng kể với những mảng miếng hài đặc trưng.

Bàn phiếm chuyện cái răng, cái tóc

Bàn phiếm chuyện cái răng, cái tóc

Trong kho tàng tục ngữ Việt Nam, câu "Cái răng, cái tóc là gốc con người" từ lâu đã được xem như một lời nhắc nhở về việc giữ gìn và chăm sóc ngoại hình của mỗi người. Tuy nhiên, khi tra cứu trên Google, không ít người giật mình khi thấy phiên bản "Cái răng, cái tóc là góc con người" lại xuất hiện nhiều hơn: khoảng 49.800 kết quả so với 16.900 kết quả của "gốc con người".

Xuất khẩu văn chương: Đường dài còn lắm gian truân

Xuất khẩu văn chương: Đường dài còn lắm gian truân

Dịch thuật được ví như cái cầu vô hình nối người đọc xa lạ với tác giả xa lạ không cùng ngôn ngữ. Nhờ dịch thuật mà nhiều tác phẩm văn chương Việt được ra ngoài biên giới đến với bạn đọc không cùng tiếng nói. Người dịch là cầu nối tác phẩm văn học nguyên gốc với người đọc, giúp người đọc cảm nhận được sự hay của cái đẹp và bản sắc của văn bản.

Phim AI có phải dấu chấm hết cho điện ảnh truyền thống?

Phim AI có phải dấu chấm hết cho điện ảnh truyền thống?

Trí tuệ nhân tạo đang buộc ngành điện ảnh phải xem lại toàn bộ cấu trúc sản xuất vốn tồn tại hơn một thế kỷ. Khi chi phí có thể được cắt giảm, quy trình được tinh gọn và rào cản gia nhập thị trường bị hạ thấp, AI mở ra một chương mới cho điện ảnh.

Các bài hát đồng dao

Các bài hát đồng dao

LTS: Nguyễn Văn Vĩnh (1882-1936) là nhà báo, nhà văn, dịch giả nổi tiếng Việt Nam đầu thế kỷ XX. Ông là người có công lớn trong việc hoàn thiện và phổ cập chữ Quốc ngữ. Trong 30 năm làm báo, Nguyễn Văn Vĩnh là chủ bút 7 tờ báo bằng cả tiếng Việt và tiếng Pháp; viết hàng nghìn bài báo thuộc nhiều lĩnh vực, nhiều thể loại, đề cập đến các vấn đề trong xã hội từ chính trị, kinh tế đến các phong tục tập quán của người dân…

Ngựa - linh vật và những bí ẩn

Ngựa - linh vật và những bí ẩn

Không phải ngẫu nhiên mà những linh vật ngựa đất nung "Mã Nghênh Phúc Hỷ" màu vàng kim thường xuất hiện trên kệ trang trọng trong các gia đình để đón năm mới. Lịch sử hàng ngàn năm gắn bó với con người đã khiến ngựa trở thành một trong những người bạn thân thiết nhất. Không chỉ đơn thuần là biểu tượng của tin vui và phúc lộc, đằng sau vẻ ngoài oai vệ ấy là cả một hành trình dài làm thay đổi lịch sử loài người và vô số câu chuyện khiến chúng ta phải bất ngờ.

Vó ngựa kỳ bí trong văn hoá rẻo cao Tây Bắc

Vó ngựa kỳ bí trong văn hoá rẻo cao Tây Bắc

Tiếng vó ngựa rộn rã trên những cung đường đèo dốc không chỉ là âm thanh của việc di chuyển, mà còn là nhịp đập văn hóa bền bỉ của đồng bào các dân tộc vùng cao Tây Bắc.

Cành đào huyền sử

Cành đào huyền sử

"Có một Thăng Long Nguyễn Huệ/ Ngựa phi trong sắc hoa đào". (Thơ Đỗ Trung Lai).

Ngày xuân đến phố Bát Đàn mua hàng Bát Sứ

Ngày xuân đến phố Bát Đàn mua hàng Bát Sứ

Ở Hà Nội, hiện nay có phố Bát Sứ, không những thế, còn có phố Bát Đàn. Theo “Từ điển đường phố Hà Nội” (NXB Hà Nội - 2010) do Nguyễn Viết Chúc chủ biên, thì khoảng trước năm 1890 người Pháp gọi hai phố này là rue des Tassee (phố Hàng Chén). Từ cách gọi này, ta biết bát còn gọi cái tô là đồ bằng sứ, bằng sành, đất nung dùng để đựng đồ ăn thức uống, tiếng đôi là bát đọi. Tục ngữ có câu: “Một bát một bình” nghĩa của nó là nói về vật dụng đựng cơm nước của người tu hành, về sau có thêm nghĩa phái sinh nhằm nói ai đó giữ một chí hướng, kiên trì làm theo sở nguyện của mình. Thế nhưng tại sao lại gọi đàn/ bát đàn?