Mối tình băng thời gian và “Chân trời gọi nắng”

Nhạc sĩ Hồng Đăng và người vợ trẻ Lê Anh Thúy đã có một mối tình vượt không gian, băng qua thời gian, si mê, ngây ngất. Những tấm ảnh của nhạc sĩ Hồng Đăng bên vợ được nhiếp ảnh gia Nguyễn Đình Toán ghi lại khoảnh khắc hạnh phúc của hai người từ nhiều năm trước, phóng to như những tấm gương lớn treo khắp căn phòng khách.

Chị Thúy run rẩy nói: “Nhờ những tấm ảnh mà tôi vẫn thấy anh chưa đi đâu cả, đang ở đây với tôi”. Một năm sau ngày ông mất (21/3/2022 - 21/3/2023), chị đã làm một việc vô cùng ý nghĩa là ra được quyển sách cho chồng với tên gọi: “Chân trời gọi nắng”...

1. Cả chục tấm ảnh lớn giăng kín 4 bức tường, có ba bộ bàn ghế bằng tre màu nâu và trên bàn là lọ hoa cúc vàng. Một tấm ảnh lớn của nhạc sĩ Hồng Đăng dựa vào thành ghế, cứ như thể ông đang ngồi ở đó để hằng ngày ngắm vợ. Chị Thúy đưa tôi lên tầng hai thắp hương cho ông, bên cạnh bàn thờ tổ tiên là một bàn thờ nhỏ của nhạc sĩ Hồng Đăng. Bàn thờ này kê cạnh bộ bàn ghế mây tre. Chị Thúy bảo: “Khi còn sống, anh nằm ở cái ghế tre này cho tiện đi lại ăn uống. Từ khi anh mất, mình lại nằm vào chỗ đó, cứ có cảm giác như vẫn giữ được hơi ấm của anh”.

chị thuý viết tặng sách _chân trời gọi nắng_ của nhạc sĩ hồng đăng cho nhà văn ngô thảo, và nhiếp ảnh gia nguyễn đình toán.jpg -0
Chị Thúy ký tặng sách “Chân trời gọi nắng” của nhạc sĩ Hồng Đăng cho nhà văn Ngô Thảo và nhiếp ảnh gia Nguyễn Đình Toán

 Nhạc sĩ Hồng Đăng vào những ngày tháng cuối đời sức khỏe yếu đi nhiều, chân bước tập tễnh, đi lại khó khăn, ông vẫn được bạn bè năng lui tới thăm. Để tiện việc tiếp khách và sinh hoạt cá nhân hằng ngày của ông nên chị Thúy đã làm một cái nệm đặt trên ghế dài của bộ bàn trà mây tre. Và chị ở bên ghế còn lại, mở cửa sổ để đón gió mới, họ nói cho nhau nghe đủ các thứ chuyện trên trời, dưới bể. 

Cách đây 20 năm, khi còn làm ở 51 Trần Hưng Đạo, Hà Nội (trụ sở Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam), tôi thường chứng kiến chị Thúy chở nhạc sĩ Hồng Đăng trên chiếc xe Cúp 82 màu xanh đến cơ quan, lúc ấy ông là Phó Tổng thư kí Hội Nhạc sĩ Việt Nam. Chị Thúy cao lớn, phốp pháp, tươi tắn, còn ông thấp nhỏ ngồi ở đằng sau xe. Mỗi khi ông ngồi, hai tay ông lại ôm ngang qua eo chị, cả hai người nở nụ cười mãn nguyện.

Chị Thúy trẻ hơn ông gần 30 tuổi, tình yêu không giới hạn này từ những thập niên 90 khi chị mới ngoài 20 tuổi. Biết Thúy muốn học ngoại ngữ, nhạc sĩ mở một lớp học ngoại ngữ rồi thuê giáo viên về dạy học, để hằng ngày ông được trông thấy bóng dáng của nàng. Không ngờ cô giáo viên dạy ngoại ngữ đấy cũng rất kết nhạc sĩ, chị Thúy bảo: “Cô giáo viên ấy nói với Thúy, mình muốn sự cạnh tranh lành mạnh để xem ai có thể chiếm được trái tim của chàng”. Đương nhiên rồi, Thúy đã chiếm trọn tình cảm của người nhạc sĩ.

Hồi đó, bố mẹ, gia đình cấm đoán, Thúy tìm đủ lí do thoát khỏi nhà để chạy ngay ra gặp chàng đợi đầu ngõ. Ma lực của tình yêu xui khiến, họ đến một cuộc hôn nhân kì lạ với biên độ tuổi tác chênh lệch gần 30 tuổi. Ngày chị lên xe hoa, bố mẹ chị tiễn ra cửa rầu rĩ: “Mày điên rồi con ạ. Bố mẹ lo lắm, không biết cuộc hôn nhân này rồi sẽ đi tới đâu”. Chị kể hồi đó gia đình, bạn bè của cả hai không ai có thể nghĩ rằng cuộc hôn nhân này sẽ trọn vẹn…

Mối tình băng thời gian và “Chân trời gọi nắng” -0
Chị Lê Anh Thúy với những hồi ức về chồng - nhạc sĩ Hồng Đăng

Bất giác tôi thốt lên hỏi chị: “Vậy cái gì đã níu giữ hai người ở bên nhau qua biết bao năm tháng như thế, và ngay kể cả bây giờ khi Hồng Đăng đã mất, chị vẫn vẹn nguyên như thuở ban đầu”. Đôi mắt chị đỏ hoe, từ khi tôi bước chân vào ngôi nhà, nhắc về cố nhạc sĩ, chị Thúy lúc nào cũng nguyên một niềm xúc động nhớ thương người chồng quá cố. Chị bảo: “Tôi nóng tính và rất đơn giản, nhưng cứ mỗi lần ở bên anh ấy là tôi lại thấy tính mình hiền hòa, mềm mại hơn rất nhiều. Cứ như lửa bừng bừng tức giận đang lên cao mà chỉ cần gặp một cơn mưa là mọi thứ lại dịu êm trở lại. Bên anh, tôi thấy êm đềm, bình yên. Anh mang lại cho tôi cảm giác được yêu thương, chăm chút. Ngày tôi lấy anh kinh tế không có gì đâu, chật vật lắm, đến nhà cũng không có để mà ở… vậy mà vẫn cùng nhau đi qua được hết…”.

Hồng Đăng phiêu bồng, lúc nào cũng sống như người đi trên mây trên gió, ông chẳng bao giờ để ý xem nhà còn tiền hay không, cứ thích gì là mua, mọi việc trong gia đình lớn bé đều một tay chị lo. Một người làm nghệ thuật thì phải có một người để chỉn chu lo kinh tế, cơm nước, chị Thúy đảm đang vun vén tổ ấm nhỏ của mình. Nhưng ông cũng chiều vợ lắm, từ lúc làm vợ Hồng Đăng, chị được chồng tặng hàng trăm lọ nước hoa, bây giờ vẫn còn hơn trăm lọ chưa dùng đến. 

Càng gần ông, chị càng kính trọng tài năng, mọi người chỉ biết đến ông là một nhạc sĩ với những bản tình ca êm đềm và lãng mạn, những bản nhạc phim gây ấn tượng; nhưng với khí nhạc, nhạc giao hưởng là một thành công lớn của ông. Giờ đây, Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam vẫn dùng những giáo án của ông soạn từ hồi ông còn đi dạy học để dạy khí nhạc cho sinh viên.

2. Sau khi Hồng Đăng qua đời, ngôi nhà chỉ còn chị Thúy và người chị gái ruột, hai người đàn bà sống trong căn nhà gần đê sông Hồng. Quán “cafe Thúy” chị mở được 2 năm thì ông mất. Thực ra, quán cà phê này chỉ dành cho giới nghệ thuật yêu âm nhạc của nhạc sĩ Hồng Đăng, họ đến đây trò chuyện. Chị bảo, gác trên có một căn phòng là phòng kho, nơi đấy chứa đầy sách vở, tài liệu ghi chép của nhạc sĩ Hồng Đăng, ngày ông còn sống, ông không cho ai động vào nên bụi bám dày. Sau khi ông mất, chị mới mở kho tư liệu, lần giở trên những trang giấy đã ố vàng theo thời gian, nét chữ thân quen của người chồng quá cố. Những câu chuyện về cuộc đời của ông, những kỉ niệm về gia đình, bạn bè và những ngày ông đi dạy học ở trường nhạc, số phận lênh đênh của các bài hát, những khúc quanh sóng gió của cuộc đời… Chị chọn ra đánh máy lại, lắm khi mệt quá chị thiếp đi ngay trên bàn làm việc. Nhiều khi chị nhủ, hương hồn ông có linh thiêng xin hãy phù hộ độ trì để chị sớm hoàn thành cuốn sách ý nghĩa này.  

Mối tình băng thời gian và “Chân trời gọi nắng” -0
Cuốn sách chị Thúy dày công làm nhân kỉ niệm 1 năm ngày mất của cố nhạc sĩ

Xong bản thảo rồi chị mới giật mình khi nghĩ đến khoản kinh phí in sách. Nhưng may thay những người bạn của ông, mỗi người đóng góp, giúp một ít nên cuốn sách cũng đã hình thành. Sau nhiều tháng chuẩn bị, cuốn sách đã kịp ra mắt đúng dịp 1 năm ngày mất của Hồng Đăng. Hôm tôi đến, người của nhà xuất bản đã mang tới hơn 500 cuốn sách. Chị bảo: “Từ khi nhà tôi mất đi, tôi chống chếnh lắm. Tuy anh ấy có tuổi, sức khỏe yếu đi nhưng đầu óc rất minh mẫn, chúng tôi trò chuyện cùng nhau. Lắm khi anh mệt không nói được gì, chỉ có tôi nói thôi, anh nghe và mỉm cười với tôi…”.

Khi nhạc sĩ còn sống, chị Thúy hay chở chồng bằng chiếc xe Cúp màu xanh quen thuộc. Cả hai như đôi chim câu ríu rít. Họ ngược nắng, ngược gió đi trên những con phố đông đúc rồi ra triền đê sông Hồng lộng gió hướng về phía Bát Tràng, hay lội về vùng Kinh Bắc, rẽ sang Hưng Yên… Ông ngồi sau vợ, hai vợ chồng vào mùa hè cùng nhau ngắm những cánh phượng nở đỏ rực góc trời hay những con đường bằng lăng tím ngắt. Sang thu, họ lại đèo nhau đi hít hà mùi hoa sữa dưới đêm trăng sáng. Hoa sữa càng về đêm hương thơm lại càng nồng, có những hôm thích ngửi mùi hoa mà đến gần 12 giờ đêm họ mới về đến nhà. Có cảm giác như hương hoa sữa thơm nồng quấn vương đầy trên tóc vợ, người nhạc sĩ già lại càng bịn rịn hơn. Đông sang, hương hoa bưởi ngào ngạt đến mê đắm… Câu quen thuộc của ông vào mỗi sáng là: “Thúy ơi, hôm nay mình lại đi đâu..”. 

Nhắc đến ông, chị thẫn thờ bảo: “Khi còn sống, anh như tảng đá vững chãi cho tôi tựa vào, từ khi anh mất đi tôi chống chếnh lắm. Khắp căn nhà này, ngay cả ở ngoài kia, mỗi con đường, góc phố thân quen, cũng gợi cho tôi nhớ về anh…”.

Nhìn chị, bất giác tôi nghĩ sự yêu thương day dứt, quay quắt kia của chị, có lẽ ông khó có thể rời đi nổi mà vẫn đang ở đâu đó quanh đây, nhẹ bẫng, vô hình, vô tướng, bao trùm là niềm thương nỗi nhớ khôn nguôi…

Trần Mỹ Hiền

Các tin khác

Đã theo nghề thì hãy viết đi

Đã theo nghề thì hãy viết đi

“Trước khi viết một tập tiểu thuyết mới, anh có những chuẩn bị gì?”.
Tôi thường hỏi bạn bè trong những lúc ngồi tán phét chuyện trên trời dưới đất. Có lần, nhà văn Nguyễn Mạnh Tuấn bảo, đại khái, chẳng chuẩn bị gì cả, cứ bắt tay vào viết, trong quá trình viết, các tình tiết xảy ra thì cân nhắc, xử lý. Cũng tựa như đứa trẻ nhảy xuống hồ, dù chưa biết bơi. Thực tế của công việc lúc ấy tự khắc khiến mình phải làm gì.

Một mỏ khai thác khoáng sản khổng lồ tại Zambia. Ảnh: First Quantum Minerals

Châu Phi với bài toán thoát “bẫy tài nguyên”

Khoáng sản châu Phi đang trở thành trung tâm của một cuộc tranh giành địa chính trị chưa từng có. Trong khi các cường quốc đổ vốn vào lục địa này, liệu châu Phi có thể tận dụng thời thế để trở thành bên hưởng lợi thực sự từ chính nguồn tài nguyên của mình hay không?

Công an TP Đà Nẵng và hành trình tìm lại tên cho liệt sĩ

Công an TP Đà Nẵng và hành trình tìm lại tên cho liệt sĩ

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng với không ít gia đình, nỗi đau chưa thể nguôi ngoai khi có người thân hy sinh mà tên tuổi, hài cốt vẫn nằm lại nơi chiến trường xưa hoặc chưa được xác định danh tính. Những ngày này, Công an TP Đà Nẵng đang thực hiện một hành trình vô cùng đặc biệt: Thu nhận mẫu ADN cho thân nhân liệt sĩ trong "Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ".

Về ngôi nhà của dế

Về ngôi nhà của dế

Đó là một ngôi nhà xưa thân quen cũ kỹ nằm trong ngõ Đoàn Nhữ Hài. Nhà văn Tô Hoài (1920-2014) mua ngôi nhà này (năm 1957) từ tiền giải thưởng tập “Truyện Tây Bắc”. Một thời, cánh văn trẻ chúng tôi vẫn thường rủ nhau tới ngôi nhà của Tô Hoài vì ông rất thân thiện. Giờ đây, ngôi nhà trở thành không gian lưu niệm cuộc đời và sự nghiệp văn chương Tô Hoài. Con trai ông, nhà báo Phương Vũ đặt tên Nhà lưu niệm đúng với cái tên mà mọi người vẫn gọi: Tô Hoài House (Ngôi nhà Tô Hoài).

Chương trình âm nhạc “Mây lang thang” bị cho là đã nhiều lần vi phạm bản quyền trên môi trường số

Khoảng trống bản quyền âm nhạc ở Việt Nam

Trong nhiều năm qua, thị trường âm nhạc số Việt Nam phát triển nhanh nhưng việc vi phạm sở hữu trí tuệ tràn lan. Nhiều đơn vị kiếm tiền từ hàng triệu lượt xem mà tác giả, nhạc sĩ hoặc chủ sở hữu bản ghi không hề biết tác phẩm của mình bị khai thác như thế nào.

Cùng vui với “một thứ văn rất vui”

Cùng vui với “một thứ văn rất vui”

Trong nghề cầm bút, sống bằng con chữ, lấy chữ làm phương tiện để trình bày suy nghĩ, nhân sinh quan của mình, tôi dám quả quyết, một khi viết những trang văn tạo ra tiếng cười là điều không bao giờ dễ dàng. Chính vì thế khi nhìn lại tiến trình phát triển văn học Việt Nam, kể từ năm 1930 đến nay, ta thấy số lượng tác giả viết văn cười, trào phúng, châm biếm chỉ có thể đếm trên đầu ngón tay. Rất ít ỏi.

Việt Nam làm gì để trở thành điểm đến các sự kiện văn hóa và biểu diễn thế giới?

Việt Nam làm gì để trở thành điểm đến các sự kiện văn hóa và biểu diễn thế giới?

Trong vài năm gần đây, Việt Nam bắt đầu xuất hiện trong các cuộc thảo luận quốc tế như một “điểm đến mới nổi” của công nghiệp văn hóa và kinh tế sự kiện. Từ sự bùng nổ của các concert âm nhạc, chương trình giải trí thu hút hàng triệu người theo dõi, đến việc đầu tư hàng loạt nhà hát, trung tâm triển lãm và tổ hợp sáng tạo quy mô lớn, Việt Nam đang đứng trước một cơ hội đặc biệt: trở thành trung tâm mới của các sự kiện văn hóa và biểu diễn trong khu vực.

Đến Verona thăm nhà nàng Juliet

Đến Verona thăm nhà nàng Juliet

Những người yêu văn học, điện ảnh, sân khấu thì đều biết hai nhân Romeo và Juliet trong vở bi kịch của nhà văn Anh William Shakespeare. Từ trong kịch, phim, Romeo - Juliet đã trở thành hình ảnh biểu tượng cho những cặp tình nhân trẻ đang trong giai đoạn chớm nở và mãnh liệt. Vì thế, đến thành phố Verona (nằm trong tỉnh cùng tên thuộc vùng Veneto, miền bắc nướcÝ) lần này, tôi quyết định đến thăm ngôi nhà của nàng Juliet.

Công thức chiến thắng cuộc đua phòng vé của phim Việt

Công thức chiến thắng cuộc đua phòng vé của phim Việt

Năm 2025, điện ảnh Việt có 55 phim ra rạp thì năm 2026, con số này được dự báo tăng lên khoảng 70 - 80 phim. Trong bối cảnh phim Việt ra rạp ngày càng dày đặc, cuộc cạnh tranh căng thẳng giữa các phim không chỉ bằng nội dung mà còn ở khả năng giành suất chiếu và tạo hiệu ứng truyền thông ngay từ những ngày đầu ra mắt.

Lưu giữ ký ức dân tộc qua những tác phẩm văn chương

Lưu giữ ký ức dân tộc qua những tác phẩm văn chương

Cuộc gặp gỡ mang tên "Thời tiết của ký ức" không đơn thuần là một buổi ra mắt sách. Đó là một cuộc hội ngộ đặc biệt của "ngũ vị văn chương" - 5 cá tính văn chương độc bản: Trung Trung Đỉnh, Nguyễn Trọng Tín, Phạm Ngọc Tiến, Bảo Ninh, Nguyễn Quang Lập. Nói như nhà thơ Nguyễn Quang Thiều, không chỉ là trang viết, họ là "những người lưu giữ ký ức của dân tộc". Trong số 5 tác giả này, tôi ấn tượng với 3 người: Trung Trung Đỉnh, Phạm Ngọc Tiến và Nguyễn Trọng Tín.

Nghề cầm bút là lúc nào cũng viết

Nghề cầm bút là lúc nào cũng viết

Sinh thời nhà thơ Xuân Diệu có "tự giới thiệu" về địa chỉ nhà của mình ở Hà Nội như sau: "Nhà tôi 24 Cột Cờ/ Ai thương thì đến, hững hờ thì qua". Còn "trung niên thi sĩ" Bùi Giáng khi về cư ngụ ở Xóm Gà (Bình Thạnh) cũng có lúc ngẫu hứng giới thiệu với các bạn văn chương rằng: "Gặp nàng, nàng ở Già Lam/ Gặp cô, cô ở Lê Quang Định đường/ Nhà thuốc tây, gái du dương/ Bốn tám hai (482) hẻm tôi thường vô ra".Với những thông tin trên ắt người yêu thơ có thể tìm ra chỗ ở của ông một cách dễ dàng. Còn nhà văn Sơn Nam do không làm thơ nên khi ai hỏi nhà của mình thì ông chỉ đáp: "Cứ đến nhà truyền truyền thống quận Gò Vấp hỏi, thì có người dẫn vào nhà".

Cơm áo không đùa với danh hiệu nghệ sĩ

Cơm áo không đùa với danh hiệu nghệ sĩ

Với phần đông công chúng, nghệ sĩ sân khấu và điện ảnh là những người sống giữa ánh hào quang, được tôn vinh bằng tài năng và danh tiếng. Nhưng phía sau tấm màn nhung, không ít người đang đối diện với một thực tế trái ngược, thu nhập bấp bênh, lương thấp và một câu hỏi được đặt ra: liệu nghệ thuật biểu diễn có là một nghề đủ để sống?

Tấm bia đặc biệt giữa Paris

Tấm bia đặc biệt giữa Paris

Ngày 25/4/2026, Kiều bào Việt tại Pháp cùng bạn bè quốc tế yêu chuộng hòa bình đã cùng tham gia Lễ đặt bia Tưởng niệm các nạn nhân Việt Nam bị nhiễm chất độc da cam trong Công viên Choisy, thuộc quận 13 thành phố Paris.

Nở rộ review thuê: Thị trường dẫn dắt bởi những lời dối trá

Nở rộ review thuê: Thị trường dẫn dắt bởi những lời dối trá

Từ những dòng đánh giá tưởng như vô hại, một thị trường ngầm của "review thuê" đang âm thầm hoạt động, khi mà những lời tâng bốc được sản xuất hàng loạt và người tiêu dùng không biết tin vào đâu. Khi mỗi quyết định mua sắm đều bị những lời quảng cáo dẫn dắt bằng dữ liệu dối trá.

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Sơn mài là một trong những loại hình nghệ thuật đặc sắc nhất của Việt Nam, kết tinh từ kỹ thuật thủ công tinh xảo và tư duy thẩm mỹ mang đậm bản sắc dân tộc. Trải qua hàng trăm năm phát triển, từ những sản phẩm phục vụ tín ngưỡng, trang trí cung đình cho đến nghệ thuật tạo hình hiện đại, sơn mài luôn vận động không ngừng để thích nghi với thời đại. Tuy nhiên, có một câu hỏi mà cả các nghệ nhân và nghệ sĩ cùng quan tâm là làm thế nào để loại hình nghệ thuật truyền thống này tiếp tục phát triển trong đời sống đương đại?

Có nhiều lúc trong lòng thấy vui

Có nhiều lúc trong lòng thấy vui

Thỉnh thoảng, nhìn thấy ở ngã tư đường, có những em học sinh mặc đồng phục đứng hàng ngang, tay cầm tấm bảng ghi dòng chữ như: “Đi trên đường, nhường nhịn nhau”; “Dừng đèn đỏ, tỏ văn minh”, “Chậm một giây, hơn gây tai nạn”, "An toàn là bạn, tai nạn là thù", "Đi đúng tuyến, dừng đúng vạch"... lòng thấy vui. Lại thấy vui khi ta biết vẫn còn đó những con người lặng lẽ đi qua cuộc đời này bằng cái nhìn nhẹ nhàng, an lạc.

Bình yên vùng biên Lao Bảo

Bình yên vùng biên Lao Bảo

Ở vùng biên Lao Bảo, tỉnh Quảng Trị, bình yên không bắt đầu từ những điều lớn lao hay xa vời. Nó được chắt chiu từ những bước chân lặng lẽ gõ cửa từng mái nhà, từ sự kiên nhẫn cầm tay người dân làm quen với chiếc điện thoại thông minh, và từ những công trình đang dần hiện hình giữa đời sống thường nhật. Từ những điều gần gũi ấy, một thế trận an ninh được bồi đắp từng ngày, bền bỉ và chắc chắn ngay từ cơ sở.

Tận thấy ở công trường chống ngập giữa Thủ đô

Tận thấy ở công trường chống ngập giữa Thủ đô

Từ vài tháng qua, nhiều tuyến phố ở nội đô Hà Nội đã trở thành công trường xây dựng, khi mặt đường đã được đơn vị thi công rào từng đoạn để thi công hạ ngầm những chiếc cống hộp bê tông đúc sẵn có kích thước tới vài mét thuộc dự án chống ngập úng cục bộ. Đây là công trình được người dân kỳ vọng sẽ thay đổi tình trạng hễ mưa là ngập trên nhiều tuyến phố ở Hà Nội suốt nhiều năm qua.

Giải thưởng Âm nhạc Cống hiến 2026: Bức tranh đa sắc màu của nhạc Việt

Giải thưởng Âm nhạc Cống hiến 2026: Bức tranh đa sắc màu của nhạc Việt

20 năm tồn tại, Giải thưởng Âm nhạc Cống hiến đã vượt qua khuôn khổ của một sự kiện vinh danh thường niên để trở thành một “thiết chế mềm” của đời sống âm nhạc Việt Nam. Mùa giải năm 2026 là một lát cắt phản ánh những biến chuyển của thị trường âm nhạc đương đại. Đó là một bức tranh sôi động, nhiều màu sắc, nơi âm nhạc Việt đang đứng giữa giao điểm của nghệ thuật, công nghiệp và toàn cầu hóa.