Lằn ranh mong manh "lệch" sử sang "lật" sử

Thường thấy các bạn gen Z tụ hội trang phục kì dị, đội tóc giả tóe tung quả dứa, tay lăm lăm kiếm Katana. Đừng sợ. Đó là trò cosplay do người Nhật sáng tạo ra, tên đặt do ghép "costume" (trang phục) và "role play" (đóng vai). Thuật ngữ này chỉ việc fan cuồng bắt chước các nhân vật trong manga (truyện tranh kiểu Nhật), anime (hoạt hình kiểu Nhật). Nói chung vô hại.

Ấy thế mà có một dạng Cosplay Việt khiến dư luận rất bức xúc lại là những nam nữ tuổi bố mẹ trẻ con. Họ tỏ ra sành điệu bằng cách săn lùng quân phục lính Sài Gòn cũ, đội mũ nồi, đi giày thủy quân lục chiến, lái xe Jeep thành đoàn, mở loa nhạc vàng "Trên bốn vùng chiến thuật".

Ngày 30/4 năm ấy, xa lộ ngổn ngang giày, quần áo của bại binh vứt lại nhằm trà trộn vào dân cho dễ. Những phế liệu đó nay lại có những người mặc lên tỏ ra đẳng cấp, ngầu. Họ cho rằng mặc đồ "thủy quân lục túi" đó là quyền tự do nhưng họ không biết hoặc phớt lờ rằng những vật dụng cũng có tính biểu tượng dẫn dắt và không hề vô hại. Hiện tượng gai mắt nói trên cho thấy đã đến lúc cần có luật để xử lý nghiêm. 

Mới đây, kỷ niệm tấm gương hy sinh giữ đảo của 64 chiến sĩ công binh Hải quân năm 1988 là nghi lễ thiêng liêng, thế mà một câu lạc bộ lý luận của một trường đại học lại đăng một bức poster có hình một lính tây cầm Quốc kỳ Việt Nam. Đây không phải hải quân Việt Nam mà là một người có gương mặt kiểu Âu, đội mũ sắt và quân phục lính Mỹ, tay cầm một khẩu AR15. Sau đó câu lạc bộ này đã viết lời xin lỗi và phân trần rằng các bạn trẻ dùng công nghệ AI để tạo hình poster.

Không chỉ thế, có bức poster dịp 30/4 đồ lại bức ảnh thủy quân lục chiến Mỹ treo cờ ở trận Iwo Jima, thay Quốc kỳ Việt Nam và gõ chữ Quốc ngữ vào là xong. Chắc cũng do AI. Nếu cứ để cho AI thay thế thì cái đầu chỉ để xịt keo bóng thôi sao. Cứ đà này thì sắp tới, con người chúng ta chỉ là cái bóng của AI.

Cũng liên quan, không chỉ là tầng lớp học vấn thấp, có không ít anh chị được ăn học, bằng cấp tây học không thấp, nhưng lại "tự nhục" cao, luôn đặt câu hỏi vì sao chúng ta "đánh đuổi hai nền văn minh"? Họ cho rằng không cần đánh đuổi thì ta sẽ phát triển như Nhật, Hàn. Tạm gọi nhóm này là "tây nội địa". Họ tin rằng phải lãnh đạo như tây thì đất nước mới mở mày mở mặt. Họ đòi khai phóng. Tây nội địa hoài nghi về sự lãnh đạo của Đảng. Họ không mù chữ nhưng thực sự mù tri thức.

Trở lại thời Pháp thuộc, sau 96 năm của hai cuộc xâm lược, thực dân Pháp để lại gì cho người Việt khi 95% mù chữ và chồng chất các loại thuế cùng những cuộc hành quyết người yêu nước? Khai phá văn minh mà lại tống vua của ta đi đày tận Phi châu. Các hạ tầng giao thông đô thị và cái nhà hát là phục vụ cho thực dân chứ dân Việt nào được sở hữu? Nếu không có cách mạng thu hồi như chiến lợi phẩm thì người dân không bao giờ được thụ hưởng chúng.

Có tây nội địa nghiên cứu tiếng tăm còn cho rằng thực dân Pháp vào xứ ta chỉ để mượn đường đánh Vân Nam? Ô hay, mượn gì mãi không trả, đuổi không đi, lại tiêu diệt "chủ nợ"? Đố các tây nội địa tìm được, trước năm 1975 thì ngoại bang để lại công trình trọng điểm quốc gia nào cho miền Nam ngoài bom, đạn và chuồng cọp Côn Đảo, Phú Quốc?

Tây nội địa ỉ ôi rằng không đọc sử do "bên thắng cuộc" viết? Ô hay! Hãy đọc, xem sử bên thua cuộc viết. Hãy xem 13 tập phim "Việt Nam: Cuộc chiến mười nghìn ngày (Vietnam: The Ten Thousand Day War)" của đạo diễn Michael Maclear; Hãy xem 10 tập phim "Cuộc chiến Việt Nam (The Vietnam War). Toàn bên thua cuộc làm cả đấy. Các phim đó chỉ rất rõ tính tay sai của chế độ do ngoại bang dựng nên và nuôi dưỡng không thể che đậy.

Tây nội địa đừng quên từ 1858, dân ta nghĩa đen chữ nô lệ. Chỉ từ ngày 3/2/1930 lịch sử, dân ta bắt đầu có con đường để đấu tranh giành được độc lập năm 1945, rửa được nhục mất nước là vì đi theo những người Cộng sản. Giang sơn gấm vóc thu về một mối năm 1975 cũng là vì đặt trọn niềm tin vào những người Cộng sản. Đưa đất nước phát triển đạt nhiều kỳ tích như hôm nay cũng là người Cộng sản dẫn đường (GDP Việt Nam 1990 là 6 tỷ USD, năm 2023 là 430 tỷ USD).

Cách mạng màu là một dạng chiến thuật chia rẽ kiểu luộc ếch. Khi đun liu riu thì con ếch không cảnh giác. Nhiệt độ tăng dần tới mức nào đó thì con ếch không kịp thoát thân. Bắt đầu từ các hoài nghi và tiếp theo là xóa mờ các tấm gương anh hùng và tân trang lại những kẻ phục vụ ngoại bang. Sức mạnh mềm sẽ đi vào từ đường điện ảnh, báo chí, giáo dục từ đó nhân rộng tây nội địa. Nếu để ý sẽ thấy các tin bài và MC dẫn chương trình thưa thớt dùng từ "kháng chiến" mà dùng dày đặc từ "Chiến tranh". Đây là một từ mang tính góc nhìn thứ ba, ngoài cuộc, không phân biệt chính - phi nghĩa nhưng tai hại khôn lường.

Những tài liệu "lật sử" là những thứ dễ gây phản ứng trái chiều và "bàn tay thủ phạm" dễ bị lộ. Ở đó ẩn chứa sự rửa mặt cho những kẻ biếu nước cầu vinh. Nhưng nếu là những tác phẩm nghệ thuật xóa nhòa chính nghĩa và người cứu nước với kẻ bán nước qua bình phong nhân văn, thì độ bao phủ và nhiễm thấm khó kiểm soát. Có tác phẩm điện ảnh tạo sự mơ hồ lực lượng yêu nước, tuy không lật sử nhưng cũng có tác động "lệch sử". Từ "lệch" sang "lật" chỉ một bước chân thôi. Đó là chiêu trò của tây nội địa.

Tả Từ

Các tin khác

Kỳ 3: Toán Castor và chuyên án PY27

Kỳ 3: Toán Castor và chuyên án PY27

Hơn một tháng sau khi điệp viên đơn tuyến Phạm Chuyên, bí danh Ares xâm nhập miền Bắc bằng đường biển, CIA và Liên đoàn 77 quyết định cho toán gián điệp biệt kích mang biệt danh Castor nhảy dù xuống tỉnh Sơn La. Nhiệm vụ của toán là thu thập tin tức tình báo về hoạt động chuyển quân của Quân đội miền Bắc trên Quốc lộ 6 - con đường chính xuyên qua các tỉnh Tây Bắc đến Tây Nam tỉnh Sầm Nưa (Lào). Tuy nhiên, chỉ 3 ngày sau, cả 4 thành viên đều bị bắt, mở ra chuyên án PY27 của Công an miền Bắc.

Thụy Sỹ tạm tránh được “khoảnh khắc Brexit” của riêng mình

Thụy Sỹ tạm tránh được “khoảnh khắc Brexit” của riêng mình

Ngày 14/6, hơn 59% cử tri Thụy Sĩ đi bỏ phiếu cho cuộc trưng cầu dân ý về đề xuất giới hạn dân số ở mức 10 triệu người vào năm 2050. Gần 55% phản đối, 45% ủng hộ - khoảng cách đủ để ngăn một cuộc va chạm có thể định hình lại quan hệ giữa Bern và Brussels trong nhiều thập niên tới nhưng vẫn còn những bất đồng.

Cuộc chia tay với vị trí trung tâm

Cuộc chia tay với vị trí trung tâm

Một buổi chiều cuối tháng 5/2026, trên mạng xã hội xuất hiện hàng loạt dòng trạng thái của các nhà báo kỳ cựu. Có người chia sẻ lại hình ảnh những tòa soạn từng gắn bó nhiều năm, có người nhắc tên những tờ báo đã trở thành một phần ký ức của đô thị Sài Gòn, cũng có người chỉ lặng lẽ đăng một dấu chấm lửng. Những chia sẻ ngắn ngủi ấy phản ánh tâm trạng của những người đang chứng kiến một bước chuyển quan trọng của báo chí thành phố trong tiến trình sắp xếp, tinh gọn hệ thống cơ quan báo chí.

Vài nghịch lý trong báo chí hiện đại

Vài nghịch lý trong báo chí hiện đại

Trong suốt thời gian vừa qua, báo chí đã trở thành một trong những tâm điểm quan tâm của xã hội. Đầu tiên là câu chuyện sắp xếp lại các cơ quan báo, đài, truyền hình ở các địa phương. Sau đó là những thông tin về việc sẽ xử lý các vi phạm sở hữu trí tuệ trong lĩnh vực báo chí mà điển hình nhất là việc chia sẻ lại các sản phẩm báo chí trên mạng xã hội. Trước đó không lâu, chuyện “báo chí hóa mạng xã hội” cũng đã từng được nhắc tới không ít lần. Tất cả đều cho thấy đang có một dịch chuyển mang tính bước ngoặt đối với báo chí hiện đại Việt Nam hôm nay.

Sợi chỉ vô hình

Sợi chỉ vô hình

Khoảng 5 năm trước, khi bước vào ngôi nhà của một nhân vật cần khai thác cho bài báo dài của mình về chuyên đề biến đổi khí hậu, tôi không nghĩ rằng mình sẽ ám ảnh cho đến tận bây giờ.

Kỳ 2: Điệp viên Ares và Chuyên án BK63

Kỳ 2: Điệp viên Ares và Chuyên án BK63

Tháng 4/1961, sau khi huấn luyện kỹ lưỡng, điệp viên đơn tuyến Phạm Chuyên, bí danh Ares, xâm nhập miền Bắc Việt Nam bằng đường biển, mở màn chiến dịch của CIA đưa gián điệp biệt kích phá hoại miền Bắc. Theo kế hoạch, sau khoảng 1 đến 2 năm, khi đã gây dựng được cơ sở vững và guồng máy hoạt động tốt, Phạm Chuyên có thể chọn người thay thế và trở lại miền Nam. Trong trường hợp bị lộ, Chuyên rút vào rừng trốn, chờ Trung tâm đưa tàu ra đón bằng đường biển…
Nhưng Phạm Chuyên không ngờ mình lại trở thành nhân vật chính trong một chuyên án vô tiền khoáng hậu của lực lượng Công an miền Bắc.

Tôi tin Việt Nam sẽ xây dựng được một ngành công nghiệp điện ảnh thành công

Tôi tin Việt Nam sẽ xây dựng được một ngành công nghiệp điện ảnh thành công

Michael L. Gray là một người viết đã 30 năm gắn bó với Việt Nam, đang hoạt động trong lĩnh vực điện ảnh, hiện tham gia nhiều dự án cùng các hãng phim và nhà sản xuất tại TP Hồ Chí Minh. Với khán giả điện ảnh Việt Nam, Michael được biết tới qua bút danh Anh Mai, đồng biên kịch phim “Long Ruồi” – bộ phim hài hành động do Charlie Nguyễn đạo diễn, từng trở thành hiện tượng phòng vé năm 2011. Michael hiện đang hoàn thành một tập truyện ngắn bằng tiếng Việt và đồng thời tham gia phát triển nhiều dự án điện ảnh mới.
Trong cuộc trò chuyện với CTV Chuyên đề An ninh thế giới Giữa tháng - Cuối tháng, Michael L. Gray nói nhiều tới cấu trúc kịch bản điện ảnh và tương lai của điện ảnh Việt Nam trên bản đồ thế giới.

Khi yêu thương biến thành thù hận

Khi yêu thương biến thành thù hận

Đầu năm 2026, liên tiếp các vụ án mạng do ghen tuông, mâu thuẫn tình cảm xảy ra tại Tuyên Quang, Tây Ninh, Đồng Tháp, Nghệ An… để lại nhiều bi kịch đau lòng. Từ những xung đột tưởng chừng rất nhỏ, nhiều người đã trượt dài trong cơn cuồng ghen, biến yêu thương thành tội ác.

Làm sao có thể “Ta là một, là riêng, là thứ nhất”?

Làm sao có thể “Ta là một, là riêng, là thứ nhất”?

Muốn xuất bản một chương trình âm nhạc nghiêm túc, ít nhất riêng phần nhạc cần thuê nhạc sĩ phối khí, dàn nhạc giao hưởng, ban nhạc nhẹ, dàn nhạc dân tộc, ca sĩ, hợp xướng, thu âm, hậu kỳ. Nhìn cấu hình, có thể áng được tiền tỷ theo nhân lực. Dàn nhạc nhẹ có thể chỉ từ 5-10 nhạc công nhưng dàn giao hưởng thì ít cũng khoảng 80 người. Nếu cứ thế thì làng nhạc làm không hết việc. Nhưng, công nghệ đã làm thay đổi tất cả...

Nhạc sĩ trước “đôi thủ” AI

Nhạc sĩ trước “đôi thủ” AI

AI (trí tuệ nhân tạo) ngày càng ảnh hưởng sâu rộng tới mọi mặt của đời sống. Trong sáng tác âm nhạc, AI đang tạo ra những thay đổi mạnh mẽ, từ hỗ trợ nhạc sĩ viết giai điệu đến hòa âm phối khí, thể hiện tác phẩm. AI là một “cộng sự” đắc lực hay mang đến những thách thức với người làm âm nhạc và đâu là dấu ấn cá nhân trong thời đại công nghệ lên ngôi là những vấn đề nhiều người băn khoăn...

Những băn khoăn trước nguy cơ di tích văn hóa Sa Huỳnh bị biến dạng

Những băn khoăn trước nguy cơ di tích văn hóa Sa Huỳnh bị biến dạng

Hơn một thế kỷ nay, kể từ khi được phát hiện năm 1909, văn hóa Sa Huỳnh nói chung và di tích quốc gia đặc biệt Văn hóa Sa Huỳnh (Quảng Ngãi) nói riêng được các chuyên gia trong và ngoài nước đánh giá là một "trầm tích lịch sử sống". Hiện di tích khảo cổ Văn hóa Sa Huỳnh đang hướng tới là Di sản văn hóa thế giới.

Các chuyên gia nói gì về “khu đất vàng” 19 Lê Thánh Tông?

Các chuyên gia nói gì về “khu đất vàng” 19 Lê Thánh Tông?

Đề xuất di dời Trường Đại học Dược Hà Nội, Khoa Hóa học (Đại học Khoa học tự nhiên - Đại học Quốc gia Hà Nội) để chuyển không gian “Đại học Tổng hợp Hà Nội” tại 19 Lê Thánh Tông thành khu Bảo tàng Đại học thời đại Hồ Chí Minh, là một phương án có trong dự thảo đồ án quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm. Những ngày qua, thông tin này đã trở thành tâm điểm thu hút dư luận với những luồng ý kiến trái chiều...

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

“Việc nhẹ, lương cao”, “thế giới tự do”, “không cần lao động vẫn có cuộc sống sung túc, được bảo lãnh đi định cư tại các nước thứ ba như Mỹ, Canada, Australia”... Đó là những lời dụ dỗ khiến một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên tin theo và di cư bất hợp pháp sang Thái Lan mong được “đổi đời”.

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Trong đời sống âm nhạc, nhiều tác phẩm ra đời theo “đơn đặt hàng” hay yêu cầu, mong muốn nào đó không phải là điều xa lạ. Nhưng vượt ra khỏi mục tiêu ban đầu, nhiều tác phẩm đã ghi dấu ấn bền vững trong lòng công chúng. Đơn đặt hàng - tưởng chừng là khuôn khổ - lại giống như chiếc khung để nhạc sĩ vẽ lên những bức tranh âm nhạc sống động và nhiều điều thú vị.

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Trần Đại Thắng chưa bao giờ thực sự rời sông Đà. Dòng sông ấy vẫn lững lờ trong từng trang sách anh làm, trong mùi giấy in thoang thoảng, trong cả những đêm khuya anh ngồi viết lại chính đời mình. Từ cậu bé 6 tuổi mê mẩn ngắm những cuốn sách Nga trong một hiệu sách bên kia dòng sông Đà đến người dựng nên Đông A Books, Thắng chỉ làm một việc, giữ cho sách không trở thành một thứ thoáng qua. Cuốn "Tôi kể" dày 500 trang không phải lời kết. Chỉ là một lần nữa, anh lật giở ký ức, để xem tất cả những chi tiết nhỏ bé anh đã dành cả đời chăm chút, liệu có đủ nặng để níu lại một chút gì đó giữa dòng đời đang trôi quá vội.

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Sau gần một thập kỷ hoạt động trên không gian mạng, hệ thống phát sóng bóng đá lậu Xôi Lạc TV vừa bị Cơ quan công an triệt phá, khởi tố hàng chục đối tượng liên quan. Đằng sau những đường link xem bóng đá miễn phí tưởng chừng vô hại là cả một "hệ sinh thái" web lậu vận hành theo kiểu "đầu rắn nhiều thân", gắn chặt với quảng cáo cá cược và dòng tiền ngầm có quy mô lớn.

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Tôi quyết định làm chuyến “du lịch bụi” đến Hà Lan vào những ngày cuối năm 2025. Với tôi, đây thật sự là chuyến đi đáng nhớ, bởi Hà Lan không chỉ có kênh đào thơ mộng, cối xay gió, cánh đồng hoa Tulip rực rỡ, văn hóa xe đạp độc đáo mà còn là mảnh đất có nhiều điều để khám phá.

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Năm 2025, lịch sử và âm nhạc cùng lúc tìm được đường trở lại đời sống đương đại. Những bộ phim chiến tranh như "Mưa đỏ" đã lập kỷ lục doanh thu phòng vé với doanh thu trên 700 tỷ đồng; các chương trình Đại nhạc hội quy mô lớn thắp sáng không gian công cộng bằng cảm xúc tập thể, concert "Tổ quốc trong tim" thu hút 50.000 khán giả, Concert "Rạng rỡ Việt Nam" sau vài giờ mở bán đã cháy vé, cho thấy dư địa để phát triển công nghiệp văn hóa rất lớn. Vấn đề là làm thế nào để biến những khoảnh khắc bùng nổ ấy thành một chiến lược phát triển bền vững cho ngành công nghiệp văn hoá Việt Nam.

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị không ngừng leo thang, một mô hình hợp tác độc đáo đang hình thành ngay tại trung tâm châu Âu. Thủ đô London của nước Anh sắp trở thành thành phố đầu tiên trên thế giới chứng kiến xe tự lái của hai gã khổng lồ công nghệ đến từ Mỹ và Trung Quốc cùng vận hành. Sự hiện diện song hành này không đơn thuần là một cuộc đua công nghệ, mà còn mở ra một lối đi mới, nơi những đối thủ toàn cầu cùng phát triển dưới một khung pháp lý chung, mang đến hy vọng về khả năng phối hợp trong một lĩnh vực then chốt của tương lai.