Chuyện của Thanh “đầu móp”

Nếu công tác bồi thường giải phóng mặt bằng, giao đất… cho những công ty, đơn vị kinh doanh tư nhân không tìm được tiếng nói chung với những gia đình bị mất đất thì chắc chắn bi kịch sẽ xảy ra, sẽ lại tiếp diễn với những hậu quả không lường trước được.

LTS: Đây là một phiên tòa như mọi phiên tòa khác, chỉ có điều đặc biệt đó chính là một phiên tòa xét xử cho những vụ việc vốn không phải là đơn lẻ đang xảy ra ở những vùng mà trước đây người ta quen gọi là kinh tế mới. Những mâu thuẫn, những dồn nén, những phận người khẩn hoang, những cuộc chiến giành đất chiếm đất…

Chuyện cứ tưởng từ hồi đẩu hồi đâu, hồi nảo hồi nao lại hiển hiện về với những đắng chát của dư vị cũ, thứ dư vị vốn dĩ người ta quen hơn trong các tiểu thuyết hoặc phim ảnh.

Thế nên, nếu công tác bồi thường giải phóng mặt bằng, giao đất… cho những công ty, đơn vị kinh doanh tư nhân không tìm được tiếng nói chung với những gia đình bị mất đất thì chắc chắn bi kịch sẽ lại còn xảy ra, sẽ lại còn tiếp diễn với những hậu quả không ai lường trước hết được.

Một ghi chép khác, một nhân vật khác của nhà báo Mai Quốc Ấn, người đã vận động cho bị can Đặng Văn Hiến - nhân vật chính trong vụ nổ súng khiến 3 người tử vong, đầu thú với Cơ quan Công an.

Trần Văn Thanh là nhân vật của tôi. Người đàn ông 43 tuổi này bị móp đầu, câm, mất trí nhớ tạm thời khi tôi tìm đến Thanh tại Bệnh viện Phục hồi chức năng- Điều trị bệnh nghề nghiệp ở Quận 8, TP HCM vào tháng 3-2016. 

Trước đó, Thanh hoàn toàn khỏe mạnh. Ở Rumani năm 2013, anh công nhân xây dựng Elvis Romeo Lingurar bị mất thăng bằng và ngã xuống giàn giáo. Hộp sọ bên trái của anh đã bị vỡ do đầu đập mạnh vào tấm bê tông bên dưới. Anh còn sống là kỳ tích. Cả thế giới quan tâm anh, như một biểu tượng của khát vọng sống.

Chuyện cái đầu bị móp một bên của Thanh là cả một câu chuyện dài. Ở đó, máu và nước mắt đã đổ. Chỉ có tình thương yêu và nghị lực sống là chống chọi lại bạo lực, tìm công lý.

Phần đầu móp do bị chém của Trần Văn Thanh.
Phần đầu móp do bị chém của Trần Văn Thanh.

Thanh và người nhà bị một nhóm bảo vệ của Công ty Long Sơn hóa thân như giang hồ gồm tám người  dùng rựa chém, gậy tầm vông vụt vào người khi bảo vệ mảnh đất của mình. Bị chấn thương sọ não sau một cú quật gậy và hai nhát chém vào đầu nhưng Thanh may mắn không chết. Tuy vậy khả năng nói của Thanh mất đi sau nhát chém ấy. Thanh bị thương tật vĩnh viễn 90%.

Hai em trai của Thanh là Trần Văn Hanh, Trần Văn Huỳnh kể lại vào ngày 3-3-2015, một đối tượng tên Đào Công Bắc nhờ tám đối tượng đến "đòi rẫy" nhưng thực chất là cướp đất. Những người này đến rẫy của Trần Văn Hanh (là em ruột Thanh) và đánh người, cướp đất. Tám đối tượng này cũng là bảo vệ công ty Long Sơn - công ty có 3 người chết, 19 người bị thương trong vụ nổ súng chấn động ở xã Đak Ngo, huyện Tuy Đức, tỉnh Đắk Nông vào ngày 22-10-2016 vừa qua.

"Chúng chém anh Thanh của tôi chấn thương đầu gục xuống, đánh tôi gãy xương bàn tay trái, đánh vợ chồng anh Hanh dập cơ đến mức cả nhà dìu nhau đi cấp cứu" - Huỳnh vừa kể vừa cho tôi xem những giấy tờ liên quan chứng minh mảnh đất ấy là của gia đình mình.

Tôi nhìn Thanh. Chính xác là nhìn sâu vào đôi mắt vô hồn của Thanh khi Huỳnh kể lại câu chuyện. Trước đó Thanh từng bị chém hụt cũng vì giữ đất nhưng may mà chạy thoát. Huỳnh cũng có báo công an huyện nhưng cơ quan chức năng có phản ứng "rất kỳ lạ". Giang hồ ở đây ngang nhiên vào chặt cây, chiếm đất, Huỳnh gọi báo cơ quan chức năng ở địa phương thì nhận được những phản hồi đại loại như, "Chứng cứ đâu, vết thương đâu mà thưa" rồi cho tôi về" - Huỳnh nói.

Tài sản bị hủy hoại và bị cướp, người thân bị giang hồ rượt chém, bản thân nhận được những phản hồi kỳ lạ theo kiểu ấy từ chính quyền địa phương,  Huỳnh bèn gửi đơn kêu cứu lên công an tỉnh Đak Nông, khi ấy Thanh vẫn nằm vô hồn và được người thân đút từng muỗng cháo. Buồn bã thay, không ai trả lời Huỳnh cả... Trần Văn Huỳnh đã nói khi tôi giới thiệu cho Huỳnh nhóm luật sư vì người nghèo: "Em mong các anh giúp gia đình em đòi công lý”.

Dẫu muốn dẫu không phải thừa nhận một sự thật là, người dân ở huyện Tuy Đức, tỉnh Đắk Nông có rất ít niềm tin vào chính quyền địa phương. Còn vì sao họ mất niềm tin, tôi thật sự không biết chắc lắm dẫu có mơ hồ đoán định được nguyên nhân. Dẫn chứng cụ thể nhất là khi tôi vận động hai bị can Đặng Văn Hiến, Ninh Viết Bình trong vụ nổ súng Đắk Nông ra đầu thú, người dân tập trung ở bến đò Đak Ngo đã la lên: "Không! Không! Chết đấy!". Và sự thật là cả hai bị can chỉ đồng ý đầu thú với C45 Bộ Công an. Trong vụ nổ súng tại Đắk Nông, nếu không có gia đình Thanh, Hanh, Huỳnh giúp đỡ, có lẽ tôi sẽ không được dân Đak Ngo tin và vận động hai bị can ra đầu thú. Những đồng nghiệp báo chí, luật sư và các chiến sĩ C45 Bộ Công an cũng nhờ họ mà được người dân giúp đỡ qua đò, chở đi vào rừng bằng xe quấn xích. Không ai lấy một xu dù chúng tôi nhiều lần đề nghị.

Trở lại câu chuyện của Thanh, sau 7 tháng, tôi gặp lại Thanh. Thanh đã có thể đi lại, tự ăn cơm, tự nấu nước tắm và nói được vài từ rất ngắn. Thanh cười rất hiền và ngây ngô khi tôi hỏi thăm sức khỏe anh. Cái đầu Thanh móp vào một bên, khối xương sọ đã không còn mô để tái tạo vì đường cấp cứu quá xa. Thanh sẽ sống với hình hài dị dạng và mức sức khỏe mất đi do thương tật vĩnh viễn 90% mãi mãi.

Các bị cáo đang làm thực nghiệm hiện trường vụ tấn công Thanh ngay tại tòa.
Các bị cáo đang làm thực nghiệm hiện trường vụ tấn công Thanh ngay tại tòa.

Trước đó, có nhiều ngày trong bệnh viện, có nhiều ngày ở nhà, Thanh sống trong những cơ đau đầu không báo trước. Có những lúc Thanh phải ôm đầu gào thét, quằn quại vì đau. Không biết Thanh sẽ sống với những cơn đau này bao lâu nữa. Tôi có hỏi Hanh và Huỳnh thì được biết nhà chẳng còn gì để đưa Thanh đi chữa bệnh.

"Xót lắm, nhưng phải chịu!"- Họ nói như vậy.

Hôm kết thúc phiên tòa, tôi ngồi trong góc quán có ổ cắm sạc để viết bài và nhìn thấy cảnh, các luật sư bàn luận về phiên tòa, người nhà Thanh lắng nghe, chỉ có Thanh ngồi một mình. Thanh ngồi một bàn riêng, cốc nước đá tan ra rồi, lon nước ngọt chưa khui, ánh mắt Thanh nhìn vô định. Bóng của Thanh in lên tường, bóng cái đầu móp tự nhiên méo mó trên tường. Tôi nhìn, quay đi, rồi lại nhìn, rồi quay đi...

Cái đầu móp ấy, ám ảnh quá!

Các luật sư của Thanh nói trước phiên tòa rằng nếu không có một nghị lực cầu sống khủng khiếp và may mắn, Thanh đã... xanh cỏ. Và có một thứ khác: tình yêu thương. Những người trong gia đình Thanh đã đi làm thuê để nuôi Thanh vì đất còn đâu mà làm. Họ đã chăm Thanh từng muỗng cháo từ khi Thanh còn ngây ngô đến lúc Thanh có thể bập bẹ như trẻ con. Họ có mặt với Thanh suốt các phiên tòa. Thanh và gia đình anh chính là điều kỳ diệu mà tôi thấy. Và kỳ diệu hơn là Thanh bây giờ có thể tự đi, tự ăn cơm, tự nấu nước tắm và hiểu được người nhà muốn nói gì. Thật kỳ diệu, vì Thanh trước đó mà tôi biết không khác gì một "người thực vật".

Ngày 17-11-2016, Tòa án Nhân dân huyện Tuy Đức đã trả hồ sơ và yêu cầu cơ quan Cảnh sát điều tra tiến hành điều tra lại. Đây là lần thứ tư tòa yêu cầu hoãn xử, lần thứ năm yêu cầu điều tra lại vì nhiều tình tiết bị bỏ sót. Các luật sư đã nói thẳng giữa tòa là cáo trạng của Viện Kiểm sát Tuy Đức rất vô cảm có vẻ chỉ đang cố gắng "bảo vệ cho các bị cáo".

Và tôi không biết các luật sư Nguyễn Kiều Hưng, Nguyễn Văn Quynh, Phạm Công Út, Phạm Hoài Nam - những luật sư vì người nghèo sẽ đi bao nhiêu phiên tòa nữa để đi đến tận cùng sự thật trong trường hợp của Thanh. Mức thù lao tượng trưng của họ chỉ đáng 1-2 chuyến đi. Và họ đã đi gần chục chuyến rồi...

Tôi hỏi người nhà Thanh, họ có tin công lý không? Họ đáp: Tin!

Tôi nhìn các luật sư, nhìn người nhà của Thanh, nhìn cái đầu móp mà vẫn sống của Thanh.

Tôi cũng tin.

"Chuyến cuối"

Ngày Thanh bị chém, cả nhà bị đánh thì người thân Thanh như Hanh, Huỳnh muốn "vùng lên một trận rồi ra sao thì ra". Nhưng họ còn kìm nén được vì nếu "lỡ có gì xảy ra thì ai chăm anh Thanh, ai lo gia đình?".

Có một điều mà bạn đọc cần biết: Ở Tây Nguyên nói chung và Đắk Nông nói riêng, câu chuyện của Thanh là không hiếm.  Khi xảy ra vụ nổ súng chấn động dư luận, tôi có gọi hỏi gia đình Thanh thì các thành viên đều nói rằng "Không lạ!". Có những người dân ở đây trước khi ra giữ đất đã thắp hương tổ tiên vì chuyến nào cũng xác định là "chuyến cuối"...

Mai Quốc Ấn

Các tin khác

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

“Việc nhẹ, lương cao”, “thế giới tự do”, “không cần lao động vẫn có cuộc sống sung túc, được bảo lãnh đi định cư tại các nước thứ ba như Mỹ, Canada, Australia”... Đó là những lời dụ dỗ khiến một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên tin theo và di cư bất hợp pháp sang Thái Lan mong được “đổi đời”.

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Trong đời sống âm nhạc, nhiều tác phẩm ra đời theo “đơn đặt hàng” hay yêu cầu, mong muốn nào đó không phải là điều xa lạ. Nhưng vượt ra khỏi mục tiêu ban đầu, nhiều tác phẩm đã ghi dấu ấn bền vững trong lòng công chúng. Đơn đặt hàng - tưởng chừng là khuôn khổ - lại giống như chiếc khung để nhạc sĩ vẽ lên những bức tranh âm nhạc sống động và nhiều điều thú vị.

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Trần Đại Thắng chưa bao giờ thực sự rời sông Đà. Dòng sông ấy vẫn lững lờ trong từng trang sách anh làm, trong mùi giấy in thoang thoảng, trong cả những đêm khuya anh ngồi viết lại chính đời mình. Từ cậu bé 6 tuổi mê mẩn ngắm những cuốn sách Nga trong một hiệu sách bên kia dòng sông Đà đến người dựng nên Đông A Books, Thắng chỉ làm một việc, giữ cho sách không trở thành một thứ thoáng qua. Cuốn "Tôi kể" dày 500 trang không phải lời kết. Chỉ là một lần nữa, anh lật giở ký ức, để xem tất cả những chi tiết nhỏ bé anh đã dành cả đời chăm chút, liệu có đủ nặng để níu lại một chút gì đó giữa dòng đời đang trôi quá vội.

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Sau gần một thập kỷ hoạt động trên không gian mạng, hệ thống phát sóng bóng đá lậu Xôi Lạc TV vừa bị Cơ quan công an triệt phá, khởi tố hàng chục đối tượng liên quan. Đằng sau những đường link xem bóng đá miễn phí tưởng chừng vô hại là cả một "hệ sinh thái" web lậu vận hành theo kiểu "đầu rắn nhiều thân", gắn chặt với quảng cáo cá cược và dòng tiền ngầm có quy mô lớn.

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Tôi quyết định làm chuyến “du lịch bụi” đến Hà Lan vào những ngày cuối năm 2025. Với tôi, đây thật sự là chuyến đi đáng nhớ, bởi Hà Lan không chỉ có kênh đào thơ mộng, cối xay gió, cánh đồng hoa Tulip rực rỡ, văn hóa xe đạp độc đáo mà còn là mảnh đất có nhiều điều để khám phá.

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Năm 2025, lịch sử và âm nhạc cùng lúc tìm được đường trở lại đời sống đương đại. Những bộ phim chiến tranh như "Mưa đỏ" đã lập kỷ lục doanh thu phòng vé với doanh thu trên 700 tỷ đồng; các chương trình Đại nhạc hội quy mô lớn thắp sáng không gian công cộng bằng cảm xúc tập thể, concert "Tổ quốc trong tim" thu hút 50.000 khán giả, Concert "Rạng rỡ Việt Nam" sau vài giờ mở bán đã cháy vé, cho thấy dư địa để phát triển công nghiệp văn hóa rất lớn. Vấn đề là làm thế nào để biến những khoảnh khắc bùng nổ ấy thành một chiến lược phát triển bền vững cho ngành công nghiệp văn hoá Việt Nam.

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị không ngừng leo thang, một mô hình hợp tác độc đáo đang hình thành ngay tại trung tâm châu Âu. Thủ đô London của nước Anh sắp trở thành thành phố đầu tiên trên thế giới chứng kiến xe tự lái của hai gã khổng lồ công nghệ đến từ Mỹ và Trung Quốc cùng vận hành. Sự hiện diện song hành này không đơn thuần là một cuộc đua công nghệ, mà còn mở ra một lối đi mới, nơi những đối thủ toàn cầu cùng phát triển dưới một khung pháp lý chung, mang đến hy vọng về khả năng phối hợp trong một lĩnh vực then chốt của tương lai.

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Năm 2001, khán giả đã hồi hộp dõi theo những pha hành động và đấu trí trong bộ phim Oceans Eleven (11 tên cướp thế kỷ) về một vụ cướp casino được dàn dựng tinh vi đến mức hoàn hảo ở Los Angeles. Và cuối năm 2025, khi nước Đức đang yên bình tận hưởng kỳ nghỉ lễ Giáng sinh, một vụ cướp ngân hàng táo bạo, với những tình tiết ly kỳ như phim điện ảnh, đã khiến người ta không khỏi bàng hoàng.

Khi chim bỏ đường bay

Khi chim bỏ đường bay

Có thể gọi vụ hủy chương trình “Về đây bốn cánh chim trời” hôm 28/12 vừa qua là “vụ bể show thế kỷ” bởi nó chưa từng có tiền lệ ở Việt Nam. Hệ lụy của nó là tranh cãi kéo dài, gay gắt giữa bên bênh vực và bên công kích các nghệ sĩ đã tham gia “đình công”.

Tăng trưởng nghịch chiều và cơ hội cho nền công nghiệp văn hóa

Tăng trưởng nghịch chiều và cơ hội cho nền công nghiệp văn hóa

Năm 2025 của điện ảnh thế giới mở ra với tâm thế bất an. Hollywood, biểu tượng của nền công nghiệp điện ảnh toàn cầu tiếp tục đối mặt chu kỳ suy giảm doanh thu, sự bế tắc của dòng phim trung cấp, chi phí sản xuất leo thang và tình trạng phụ thuộc quá mức vào các thương hiệu cũ. Thị phần phòng vé phim Hollywood đang giảm dần so với 2 thập kỷ trước, nhất là ở các thị trường châu Á, nơi khán giả trẻ chuyển sang nội dung bản địa và dịch vụ trực tuyến.

Ăn chặn tiền sinh viên: Những kẻ đánh cắp niềm tin

Ăn chặn tiền sinh viên: Những kẻ đánh cắp niềm tin

Bắt nguồn từ một câu hỏi thắc mắc trên diễn đàn mạng xã hội của một vài sinh viên, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Du lịch Hà Nội Phạm Văn Long cùng 2 cấp dưới bị khởi tố hành vi "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ", với cáo buộc đã "ăn chặn" tiền hỗ trợ tham gia phục vụ sự kiện A80 của sinh viên. Số tiền được cho là bị xà xẻo ấy không lớn (chỉ hơn 200 triệu) nhưng thứ mất đi lại lớn hơn nhiều lần.

Khi các “triệu phú crypto” vào tầm ngắm của những kẻ bắt cóc

Khi các “triệu phú crypto” vào tầm ngắm của những kẻ bắt cóc

Trong bối cảnh Bitcoin và các tài sản kỹ thuật số khác liên tục tăng giá, những ví tiền số trở thành “kho vàng di động”, đây không đơn thuần là dạng tống tiền truyền thống nữa. Tội phạm kết hợp giữa công nghệ và thủ đoạn tàn ác truyền thống để chiếm đoạt những khối tài sản ảo. Chúng sử dụng kỹ thuật doxxing (thu thập và tiết lộ thông tin cá nhân trên mạng), khai thác mạng xã hội, truy vết on-chain, rồi chuyển sang hành vi bạo lực ngoài đời thực để bắt cóc, khống chế và ép nạn nhân mở ví, tiết lộ mật khẩu crypto hoặc buộc gia đình nạn nhân chuyển tiền.

Khi thị trường đen buôn bán cổ vật tiếp tay cho tội phạm toàn cầu

Khi thị trường đen buôn bán cổ vật tiếp tay cho tội phạm toàn cầu

Sáng sớm 19/10, bốn tên cướp cải trang thành công nhân xây dựng đã thực hiện một vụ cướp được lên kế hoạch tỉ mỉ tại Bảo tàng Louvre ở thủ đô Paris (Pháp). Chỉ trong vòng chưa đầy 10 phút, chúng đã cuỗm đi 8 món đồ từ bộ sưu tập Trang sức Hoàng gia Pháp - những món đồ nổi tiếng với ý nghĩa lịch sử và tổng giá trị ước tính lên tới 88 triệu euro. Mặc dù một vài nghi phạm đã bị bắt giữ, công tố viên Paris Laure Beccuau vẫn mô tả hoạt động này "rất có thể là hành động của tội phạm có tổ chức".

Người giữ vai trò quan trọng trong hệ thống Hoàng Hường

Người giữ vai trò quan trọng trong hệ thống Hoàng Hường

Sau khi Hoàng Hường - người được mệnh danh là "nữ hoàng" thực phẩm chức năng bị bắt, cơ quan điều tra tiếp tục bắt một mắt xích quan trọng trong "đế chế" Hoàng Hường, đó là Nguyễn Thị Tường An, người không livestream, không xuất hiện trên truyền thông nhưng được dư luận cho rằng, vai trò của Tường An cực kì quan trọng trong hệ thống của Hoàng Hường.

Từ Jack97 không biết sợ tới một câu hỏi lớn hơn

Từ Jack97 không biết sợ tới một câu hỏi lớn hơn

Trên sân khấu lớn, Jack97 bước ra hào hoa như một “công tử” miền Tây, để rồi cậu ca sĩ ấy “tông cửa mồm” ném một câu “dồn cửa tai” của khán giả: “Lào gì cũng tôn”. Lập tức, video ấy tràn lan trên mạng, kéo theo phản ứng giận dữ của rất nhiều người…

Thằng mõ mới ngụ cư cam quýt

Thằng mõ mới ngụ cư cam quýt

Đò dọc phải tránh đò ngang

Ngụ cư phải tránh dân làng cho xa

"Đò" là từ "độ" tiếng Hán - Việt chuyển qua tiếng Việt, theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ. Khi ai đó bảo: "Thành công rồi, việc này có trời độ", ta hiểu là do trời ủng hộ giúp đỡ, chứ không hẳn hiểu theo nghĩa độ/ đò là chở qua sông.

Lật tẩy mạng lưới rửa tiền toàn cầu của Prince Holding Group

Lật tẩy mạng lưới rửa tiền toàn cầu của Prince Holding Group

Trong báo cáo dài hơn 200 trang mới được công bố, Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) và Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ xác định Prince Holding Group (Prince Group) - đế chế kinh doanh trải khắp thế giới của ông trùm lừa đảo Chen Zhi, là một tổ chức tội phạm xuyên quốc gia. Không chỉ vận hành hàng loạt trại lừa đảo quy mô lớn ở Campuchia và Myanmar, Prince Group còn rửa hàng trăm triệu USD tiền bẩn qua hệ thống ngân hàng Hàn Quốc, fintech Singapore, bất động sản Dubai và quỹ đầu tư ở London (Anh).

Con chip niềm tin và chân dung doanh nhân poker khát nước

Con chip niềm tin và chân dung doanh nhân poker khát nước

Có những kẻ từng được ca ngợi là “người mở đường cho kỷ nguyên khởi nghiệp”, nhưng khi bức màn rơi xuống, người ta mới nhận ra đó không phải người mở đường mà là kẻ đào hố. Đào Minh Phú, trong nhiều năm, được nhắc đến như hình mẫu của một “doanh nhân 4.0”: năng động, sắc sảo, nói đâu trúng đó.

Sắp xếp, sáp nhập đại học Việt Nam theo hướng nào?

Sắp xếp, sáp nhập đại học Việt Nam theo hướng nào?

Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo đã yêu cầu sáp nhập, giải thể các cơ sở giáo dục đại học không đạt chuẩn; nghiên cứu chuyển một số trường đại học về địa phương quản lý để đáp ứng tốt hơn yêu cầu đào tạo nhân lực của địa phương...