Các anh đã “trở về” trong bức ảnh đoàn viên

Giữa thời bình, vẫn có những chiến sĩ Công an nhân dân ngã xuống để giữ cuộc sống bình yên cho nhân dân. Họ đột ngột ra đi, để lại bao điều dang dở. Ngay đến một bức ảnh chung cùng bố mẹ, anh chị em, vợ con mà họ cũng mãi không thực hiện được. Điều kì diệu xảy đến, họ đã “trở về” trong những bức ảnh đoàn viên, ghép nối quá khứ và hiện tại, đan lại sợi dây kết nối thiêng liêng giữa họ và gia đình, làm ấm lòng những người ở lại.

“Anh luôn trong trái tim tôi”

Người vợ mặc chiếc áo dài màu đỏ thắm, dịu dàng bên người chồng là chiến sĩ Công an nhân dân (CAND). Cạnh họ là cô con gái xinh xắn, là cậu con trai mang trên mình sắc phục giống người cha, chững chạc và rắn rỏi. 12 năm đã trôi qua kể từ ngày Thượng uý Lê Văn Sinh - cán bộ Đại đội 2, Trung đoàn Cảnh sát cơ động, Công an TP Hà Nội hy sinh, đến hôm nay gia đình anh mới có một tấm hình đông đủ các thành viên. Lặng ngắm bức hình đặc biệt, đôi bàn tay gầy guộc chạm nhẹ trên gương mặt người chồng, chị Đoàn Thị Thanh Trà, vợ liệt sĩ Lê Văn Sinh đã khóc nấc trong nỗi xúc động nghẹn ngào. Vậy là niềm mong mỏi bao năm qua của chị đã thành hiện thực, khi ba mẹ con chị đã được sum vầy cùng anh. Dù rằng, cuộc đoàn viên mãi chỉ trong một tấm hình.

Các anh đã “trở về” trong bức ảnh đoàn viên -0
Bức ảnh đoàn viên của gia đình liệt sĩ Lê Văn Sinh – nguyên cán bộ Đại đội 2, Trung đoàn Cảnh sát cơ động, Công an TP Hà Nội.

Bao năm qua, trong ngôi nhà bé nhỏ trên con phố Thụy Khuê (Hà Nội), ba mẹ con chị Trà vẫn sống như khi có anh Sinh bên cạnh. Tờ lịch treo tường Công an nhân dân vẫn được lật giở đều từng nhịp thời gian. Nay có thêm bức ảnh đoàn viên treo trên tường, chị thấy lòng mình ấm áp khi được nhìn thấy anh mỗi ngày. Chị Trà bảo, kí ức đau buồn chỉ tạm ẩn đi chứ không bao giờ tan biến.

1h45 phút đêm 4/3/2011, trời mưa và rét căm căm, tổ công tác 4 đồng chí do Thượng úy Lê Văn Sinh làm tổ trưởng đang làm nhiệm vụ tuần tra kiểm soát. Khi chiếc xe máy do hạ sĩ Phương Văn Sơn cầm lái chở Thượng úy Sinh đến đoạn đường Thụy Khuê thì phát hiện 2 nam thanh niên điều khiển xe mô tô không biển kiểm soát chạy với tốc độ cao, lạng lách đánh võng gây nguy hiểm cho người tham gia giao thông nên các anh đã bám theo.

Bất ngờ, xe máy của các anh bị xe ôtô nhãn hiệu Toyota Yaris màu xanh, BKS 29A-095.10 do Nguyễn Huy Tùng điều khiển đang chạy với tốc độ cao đâm mạnh từ phía sau. Vụ va chạm khiến hạ sĩ Sơn hy sinh tại chỗ, còn Thượng úy Sinh bị thương nặng, được đưa vào Bệnh viện Việt Đức. Đêm ấy, nhận được tin anh Sinh bị tai nạn, chị Trà vội vàng gửi con sang nhà hàng xóm để vào viện. Lúc đến viện, tim chị thắt lại khi thấy chân trái của anh bị chấn thương nặng, anh đang mê man. 8h30 sáng hôm sau, anh ra đi ngay trên bàn mổ vì vết thương quá nặng. Khi bác sĩ thông báo anh qua đời, tai chị ù đi, mắt hoa lên và bất tỉnh…

Khi anh mất, con trai Lê Nhật Anh mới 8 tuổi, con gái Lê Nhật Linh mới chỉ lên 2. Chị Trà kể một lần con gái chị viết bài văn tả về bố, con nói chẳng biết bố thế nào để tả, vì trong kí ức non nớt của con không có hình bóng cha. Nghe con nói mà chị trào nước mắt xót xa. Bởi vậy mà tất cả những kỉ niệm về anh Sinh chị đều kể hàng ngày. Mỗi bữa cơm, các con vẫn nói câu quen thuộc: “Con mời bố mẹ ăn cơm”. Điện thoại của chị, hình nền vẫn để ảnh anh mặc sắc phục công an nghiêm ngắn, gương mặt hiền từ.

Anh mất đi, chị đã gắng gượng vượt qua nỗi đau, xoay xở cuộc sống để nuôi dạy con cái nên người. “12 năm qua anh luôn trong trái tim tôi, nhìn hai con lớn lên từng ngày, lòng tôi dần bớt đi những ngổn ngang. Con trai chúng tôi nay đã tiếp bước cha vào quân ngũ, cháu sắp tốt nghiệp Trường Cao đẳng Cảnh sát nhân dân I. Còn cháu gái đã vào học cấp 3. Tôi muốn anh thấy được sự khôn lớn, trưởng thành của các con, thấy được niềm kính yêu, tự hào của con dành cho anh. Niềm mong mỏi cả gia đình có một tấm hình đoàn viên bao năm qua tôi vẫn luôn canh cánh trong lòng”, chị Trà nói những lời xúc động.

Chị bảo thật may mắn khi đã gặp được Phùng Quang Trung – chàng trai trẻ quê Hải Dương là người tâm huyết tạo nên cuộc đoàn viên đặc biệt này cho gia đình chị. Mới đây, khi biết Trung là người tâm huyết với công việc phục dựng ảnh liệt sĩ, ghép ảnh đoàn viên cho các gia đình, chị đã nhắn cho Trung về tâm nguyện của mình. Ngay lập tức, Trung đã phản hồi tin nhắn, xác minh thông tin và tiếp nhận những file ảnh của gia đình chị. Và rồi chỉ vài ngày sau, khi nhận được bức ảnh Trung gửi tặng, cả đêm chị Trà không ngủ được vì ngỡ ngàng, xúc động.

Nặng tâm can nhưng ấm áp con tim

Với Trung, đây không phải là lần đầu tiên anh tạo nên bức ảnh đoàn viên gia đình liệt sĩ CAND.

“Mình muốn nhờ bạn ghép cho hai anh em mình một kiểu ảnh. Hai anh em mình người đi học, người đi công tác suốt nên không có kiểu ảnh nào cùng nhau khi cả hai đã lớn. Em trai mình là Công an đã hy sinh. Bạn giúp mình nhé”. Những dòng tin nhắn của anh trai Thượng sĩ Nguyễn Văn Mạnh, chiến sỹ Công an tỉnh Bắc Giang mới đây khiến Phùng Quang Trung lặng người vì xúc động. Anh lập tức tìm hiểu về người chiến sĩ trẻ đã anh dũng hy sinh.

Các anh đã “trở về” trong bức ảnh đoàn viên -0
Chàng trai trẻ Phùng Quang Trung (thứ 2 từ trái sang) trao tặng ảnh đoàn viên cho gia đình Thượng sĩ Nguyễn Văn Mạnh.

Ngày 14/9/2020, Thượng sỹ Nguyễn Văn Mạnh tham gia cùng tổ công tác của Công an tỉnh Bắc Giang phối hợp với Cục Quản lý thị trường tỉnh Bắc Giang thực hiện kế hoạch, phương án đấu tranh với đối tượng vận chuyển hàng hóa nhập lậu trên tuyến giao thông tại km 122 + 150, đường cao tốc Hà Nội - Bắc Giang, thuộc địa phận xã Nội Hoàng, huyện Yên Dũng, tỉnh Bắc Giang. Khi tổ công tác triển khai phương án dừng phương tiện, xe ôtô khách 16 chỗ BKS 29B – 501.64 đã giảm tốc độ, tấp vào lề đường. Nhưng bất ngờ lái xe đã tăng tốc lao thẳng xe về phía tổ công tác và đâm hất Thượng sỹ Nguyễn Văn Mạnh lên nắp capo. Anh Mạnh bám vào cần gạt nước của xe và yêu cầu đối tượng dừng xe chấp hành việc kiểm tra, song các đối tượng vẫn tiếp tục điều khiển xe trên đường cao tốc, lạng lách, đánh võng để hất anh xuống đường. Xe chạy được khoảng 1km thì đồng chí Mạnh ngã khỏi nắp capo, bị bánh xe của ôtô chèn qua người và anh dũng hy sinh...

Tổ công tác đã đuổi theo phương tiện trên, nhưng chiếc xe đi quá nhanh, lại lạng lách, đánh võng nên khi các anh đến nơi, Thượng sỹ Nguyễn Văn Mạnh đã ngã xuống. Tổ công tác nhanh chóng đưa Thượng sỹ Mạnh đi cấp cứu nhưng vì vết thương quá nặng nên anh đã hy sinh.

Đêm ấy, Trung bắt tay ngay vào việc dựng hình, chỉnh sửa ảnh hai anh em Thượng sỹ Mạnh mà không hề để ý đến thời gian. Rồi anh gấp rút in ảnh, đóng khung để đến tận nhà tặng gia đình. Nhà Thượng sỹ Mạnh ở ngay đầu cầu Cẩm Lý, xã Vũ Xá, huyện Lục Nam (Bắc Giang). Anh trai của anh Mạnh hiện là Bí thư Đoàn Thanh niên xã Vũ Xá. Còn Mạnh thời điểm hy sinh đang công tác tại Phòng Cảnh sát Cơ động, Công an tỉnh Bắc Giang. Anh mãi là niềm tự hào của cả gia đình. Chứng kiến những giọt nước mắt người thân nhỏ xuống bức ảnh thiêng liêng, Trung biết anh đã làm thêm được một việc đầy ý nghĩa.

Nhớ lại thời điểm tháng 6/2022, Trung nhận được một tin nhắn của một cô gái, nhờ ghép giúp cho chị gái của cô ấy một tấm ảnh gia đình. Chồng chị là cán bộ Công an đã hy sinh khi làm nhiệm vụ. Khi nhận được ảnh, anh lập tức nhận ra hình ảnh của liệt sĩ Phạm Công Huy, sinh năm 1993, nguyên cán bộ Phòng Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ, Công an Thành phố Hà Nội. Tháng 1/2020, anh Huy hy sinh trong khi làm nhiệm vụ bảo đảm an ninh trật tự tại xã Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức, Hà Nội. Ngày anh Huy hy sinh, bé Bún con gái anh mới được 6 tháng tuổi. Khi bé được 3 tuổi, chị Như Quỳnh - vợ anh rất muốn có một tấm ảnh ghép vợ chồng chị và con gái để bé hình dung về cha.

Các anh đã “trở về” trong bức ảnh đoàn viên -0
Hình ảnh ghép nối liệt sĩ Phạm Công Huy, nguyên cán bộ thuộc Phòng Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ, Công an Thành phố Hà Nội bên vợ và con gái.

"Trong rất nhiều tấm ảnh chụp anh Huy, tấm ảnh chị Quỳnh yêu thích nhất lại là tấm ảnh chụp gương mặt anh khá mờ. Tôi phải tập trung dựng lại gương mặt anh Huy và làm nét lên, sau đó mới ghép ảnh. Tình yêu, lòng thương nhớ mà chị Quỳnh dành cho anh Huy, niềm kính phục và biết ơn trước sự hy sinh anh dũng của anh đã khiến tôi vô cùng xúc động, thức cả đêm để có bức ảnh đẹp nhất. Trong bức ảnh, anh Huy mặc trang phục Công an, gương mặt ngời sáng, bên cạnh là chị Quỳnh mặc áo dài đỏ duyên dáng. Bé Bún xinh xắn được bố Huy bế trong lòng. Ảnh được gửi cho chị Quỳnh, chị ấy đã thốt lên rằng, lâu lắm chị mới thấy mặt chồng chị rõ thế. Chị còn gửi ảnh bé Bún ôm lấy bức ảnh khổ lớn và reo lên "Mẹ ơi, bố bế con này", Trung chia sẻ. Một ngày tháng 6/2022, Trung cùng nhóm phục dựng ảnh đã mang bức ảnh tới tận nhà liệt sĩ Huy để trao cho gia đình anh như một lời tri ân sâu sắc.

Khi mà cuộc đoàn viên chỉ có thể tồn tại trên những tấm hình, thì có nghĩa điều đó sẽ mãi không bao giờ có được ngoài đời thực. Gương mặt các chiến sĩ CAND hy sinh luôn ám ảnh tâm trí và nhiều khi theo cả vào trong giấc mơ của Trung lúc đêm về. Anh hiểu hơn những lát cắt đau thương và khốc liệt của cuộc sống, những hy sinh thầm lặng của các chiến sĩ CAND vì cuộc sống người dân. Điều đó thúc giục anh tận tâm, bền bỉ với công việc phục dựng và ghép ảnh của người đã mất để tạo nên bức ảnh đoàn viên. Anh gọi đó là công việc nặng tâm can nhưng ấm áp con tim.

Huyền Châm

Các tin khác

Nở rộ review thuê: Thị trường dẫn dắt bởi những lời dối trá

Nở rộ review thuê: Thị trường dẫn dắt bởi những lời dối trá

Từ những dòng đánh giá tưởng như vô hại, một thị trường ngầm của "review thuê" đang âm thầm hoạt động, khi mà những lời tâng bốc được sản xuất hàng loạt và người tiêu dùng không biết tin vào đâu. Khi mỗi quyết định mua sắm đều bị những lời quảng cáo dẫn dắt bằng dữ liệu dối trá.

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Tìm đường cho sơn mài “sống” trong đời sống đương đại

Sơn mài là một trong những loại hình nghệ thuật đặc sắc nhất của Việt Nam, kết tinh từ kỹ thuật thủ công tinh xảo và tư duy thẩm mỹ mang đậm bản sắc dân tộc. Trải qua hàng trăm năm phát triển, từ những sản phẩm phục vụ tín ngưỡng, trang trí cung đình cho đến nghệ thuật tạo hình hiện đại, sơn mài luôn vận động không ngừng để thích nghi với thời đại. Tuy nhiên, có một câu hỏi mà cả các nghệ nhân và nghệ sĩ cùng quan tâm là làm thế nào để loại hình nghệ thuật truyền thống này tiếp tục phát triển trong đời sống đương đại?

Có nhiều lúc trong lòng thấy vui

Có nhiều lúc trong lòng thấy vui

Thỉnh thoảng, nhìn thấy ở ngã tư đường, có những em học sinh mặc đồng phục đứng hàng ngang, tay cầm tấm bảng ghi dòng chữ như: “Đi trên đường, nhường nhịn nhau”; “Dừng đèn đỏ, tỏ văn minh”, “Chậm một giây, hơn gây tai nạn”, "An toàn là bạn, tai nạn là thù", "Đi đúng tuyến, dừng đúng vạch"... lòng thấy vui. Lại thấy vui khi ta biết vẫn còn đó những con người lặng lẽ đi qua cuộc đời này bằng cái nhìn nhẹ nhàng, an lạc.

Bình yên vùng biên Lao Bảo

Bình yên vùng biên Lao Bảo

Ở vùng biên Lao Bảo, tỉnh Quảng Trị, bình yên không bắt đầu từ những điều lớn lao hay xa vời. Nó được chắt chiu từ những bước chân lặng lẽ gõ cửa từng mái nhà, từ sự kiên nhẫn cầm tay người dân làm quen với chiếc điện thoại thông minh, và từ những công trình đang dần hiện hình giữa đời sống thường nhật. Từ những điều gần gũi ấy, một thế trận an ninh được bồi đắp từng ngày, bền bỉ và chắc chắn ngay từ cơ sở.

Tận thấy ở công trường chống ngập giữa Thủ đô

Tận thấy ở công trường chống ngập giữa Thủ đô

Từ vài tháng qua, nhiều tuyến phố ở nội đô Hà Nội đã trở thành công trường xây dựng, khi mặt đường đã được đơn vị thi công rào từng đoạn để thi công hạ ngầm những chiếc cống hộp bê tông đúc sẵn có kích thước tới vài mét thuộc dự án chống ngập úng cục bộ. Đây là công trình được người dân kỳ vọng sẽ thay đổi tình trạng hễ mưa là ngập trên nhiều tuyến phố ở Hà Nội suốt nhiều năm qua.

Giải thưởng Âm nhạc Cống hiến 2026: Bức tranh đa sắc màu của nhạc Việt

Giải thưởng Âm nhạc Cống hiến 2026: Bức tranh đa sắc màu của nhạc Việt

20 năm tồn tại, Giải thưởng Âm nhạc Cống hiến đã vượt qua khuôn khổ của một sự kiện vinh danh thường niên để trở thành một “thiết chế mềm” của đời sống âm nhạc Việt Nam. Mùa giải năm 2026 là một lát cắt phản ánh những biến chuyển của thị trường âm nhạc đương đại. Đó là một bức tranh sôi động, nhiều màu sắc, nơi âm nhạc Việt đang đứng giữa giao điểm của nghệ thuật, công nghiệp và toàn cầu hóa.

Lan man về nghề viết

Lan man về nghề viết

Thật lạ, có những câu thơ, dù chỉ đọc thoáng qua nhưng rồi lại nhớ mãi, có thế bởi tự dưng lại nhớ đến bài tứ tuyệt Vũ Hoàng Chương tặng Vũ Bằng: “Có bằng nói láo bốn mươi năm. Vũ ấy mà sao giọng vẫn văn. Hay tại đa ngôn đa báo hại. Giường tiên trời phạt chẳng cho nằm”.

Hội họa Việt Nam vượt kỳ vọng tại sàn đấu giá quốc tế

Hội họa Việt Nam vượt kỳ vọng tại sàn đấu giá quốc tế

Tại phiên đấu giá Nghệ thuật Hiện đại và Đương đại do Sotheby's tổ chức tại Hồng Kông vừa qua, các tác phẩm của danh họa Mai Trung Thứ và Lê Phổ đã được chốt với mức giá gần 1 triệu USD. Điều đáng nói, đây đang trở thành một xu hướng kéo dài trong nhiều năm qua. Đằng sau những con số ấn tượng ấy không chỉ là câu chuyện của thị trường, mà còn là dấu hiệu cho thấy hội họa Đông Dương đã và đang được định danh trên bản đồ toàn cầu.

Đường dài của những sáng tạo mới

Đường dài của những sáng tạo mới

Trong vài năm trở lại đây, đời sống nghệ thuật Việt Nam chứng kiến một làn sóng sáng tạo đến từ các nghệ sĩ trẻ và những đơn vị nghệ thuật độc lập. Họ không chỉ dàn dựng tác phẩm, mà còn tạo ra những“ngôn ngữ biểu đạt mới”- nơi chất liệu văn hóa Việt Nam được đặt trong sự đối thoại với tinh hoa nghệ thuật hàn lâm châu Âu.

Xem thổ cẩm Việt giữa Paris

Xem thổ cẩm Việt giữa Paris

Đó là triển lãm "Thổ cẩm Việt Nam - những sợi chỉ kể chuyện" tại không gian triển lãm của thư viện Jean-Pierre Melville, thuộc một khu sầm uất của quận 13, Paris, một nơi vốn được xem là khu phố đặc trưng của châu Á, hội tụ và giao thoa của nhiều nền văn hóa của thành phố.

Giọng nói bị đánh cắp, tội ác không có dấu vân tay

Giọng nói bị đánh cắp, tội ác không có dấu vân tay

Chỉ cần vài giây âm thanh công khai trên internet, trí tuệ nhân tạo có thể tạo ra một bản sao giọng nói gần như hoàn hảo, đủ để lừa dối, đủ để trục lợi và đủ để phá hủy uy tín của một nghệ sĩ được xây dựng trong nhiều thập kỷ.

Oscar 2026 và những định nghĩa trong thời đại số

Oscar 2026 và những định nghĩa trong thời đại số

Giải thưởng điện ảnh danh giá nhất thế giới - Oscar lần thứ 98 đã diễn ra vào ngày 15/3/2026 theo giờ miền Đông nước Mỹ tại nhà hát Dolby ở Los Angeles. Danh hài Conan O'Brien trong vai trò người dẫn chương trình đã khuấy động bầu không khí của buổi lễ và khiến cuộc đua vốn được đánh giá là vô cùng gay cấn của năm nay trở nên “duyên dáng” đáng kể với những mảng miếng hài đặc trưng.

Bàn phiếm chuyện cái răng, cái tóc

Bàn phiếm chuyện cái răng, cái tóc

Trong kho tàng tục ngữ Việt Nam, câu "Cái răng, cái tóc là gốc con người" từ lâu đã được xem như một lời nhắc nhở về việc giữ gìn và chăm sóc ngoại hình của mỗi người. Tuy nhiên, khi tra cứu trên Google, không ít người giật mình khi thấy phiên bản "Cái răng, cái tóc là góc con người" lại xuất hiện nhiều hơn: khoảng 49.800 kết quả so với 16.900 kết quả của "gốc con người".

Xuất khẩu văn chương: Đường dài còn lắm gian truân

Xuất khẩu văn chương: Đường dài còn lắm gian truân

Dịch thuật được ví như cái cầu vô hình nối người đọc xa lạ với tác giả xa lạ không cùng ngôn ngữ. Nhờ dịch thuật mà nhiều tác phẩm văn chương Việt được ra ngoài biên giới đến với bạn đọc không cùng tiếng nói. Người dịch là cầu nối tác phẩm văn học nguyên gốc với người đọc, giúp người đọc cảm nhận được sự hay của cái đẹp và bản sắc của văn bản.

Phim AI có phải dấu chấm hết cho điện ảnh truyền thống?

Phim AI có phải dấu chấm hết cho điện ảnh truyền thống?

Trí tuệ nhân tạo đang buộc ngành điện ảnh phải xem lại toàn bộ cấu trúc sản xuất vốn tồn tại hơn một thế kỷ. Khi chi phí có thể được cắt giảm, quy trình được tinh gọn và rào cản gia nhập thị trường bị hạ thấp, AI mở ra một chương mới cho điện ảnh.

Các bài hát đồng dao

Các bài hát đồng dao

LTS: Nguyễn Văn Vĩnh (1882-1936) là nhà báo, nhà văn, dịch giả nổi tiếng Việt Nam đầu thế kỷ XX. Ông là người có công lớn trong việc hoàn thiện và phổ cập chữ Quốc ngữ. Trong 30 năm làm báo, Nguyễn Văn Vĩnh là chủ bút 7 tờ báo bằng cả tiếng Việt và tiếng Pháp; viết hàng nghìn bài báo thuộc nhiều lĩnh vực, nhiều thể loại, đề cập đến các vấn đề trong xã hội từ chính trị, kinh tế đến các phong tục tập quán của người dân…

Ngựa - linh vật và những bí ẩn

Ngựa - linh vật và những bí ẩn

Không phải ngẫu nhiên mà những linh vật ngựa đất nung "Mã Nghênh Phúc Hỷ" màu vàng kim thường xuất hiện trên kệ trang trọng trong các gia đình để đón năm mới. Lịch sử hàng ngàn năm gắn bó với con người đã khiến ngựa trở thành một trong những người bạn thân thiết nhất. Không chỉ đơn thuần là biểu tượng của tin vui và phúc lộc, đằng sau vẻ ngoài oai vệ ấy là cả một hành trình dài làm thay đổi lịch sử loài người và vô số câu chuyện khiến chúng ta phải bất ngờ.

Vó ngựa kỳ bí trong văn hoá rẻo cao Tây Bắc

Vó ngựa kỳ bí trong văn hoá rẻo cao Tây Bắc

Tiếng vó ngựa rộn rã trên những cung đường đèo dốc không chỉ là âm thanh của việc di chuyển, mà còn là nhịp đập văn hóa bền bỉ của đồng bào các dân tộc vùng cao Tây Bắc.

Cành đào huyền sử

Cành đào huyền sử

"Có một Thăng Long Nguyễn Huệ/ Ngựa phi trong sắc hoa đào". (Thơ Đỗ Trung Lai).

Ngày xuân đến phố Bát Đàn mua hàng Bát Sứ

Ngày xuân đến phố Bát Đàn mua hàng Bát Sứ

Ở Hà Nội, hiện nay có phố Bát Sứ, không những thế, còn có phố Bát Đàn. Theo “Từ điển đường phố Hà Nội” (NXB Hà Nội - 2010) do Nguyễn Viết Chúc chủ biên, thì khoảng trước năm 1890 người Pháp gọi hai phố này là rue des Tassee (phố Hàng Chén). Từ cách gọi này, ta biết bát còn gọi cái tô là đồ bằng sứ, bằng sành, đất nung dùng để đựng đồ ăn thức uống, tiếng đôi là bát đọi. Tục ngữ có câu: “Một bát một bình” nghĩa của nó là nói về vật dụng đựng cơm nước của người tu hành, về sau có thêm nghĩa phái sinh nhằm nói ai đó giữ một chí hướng, kiên trì làm theo sở nguyện của mình. Thế nhưng tại sao lại gọi đàn/ bát đàn?