Xin người lớn hãy sống lại!

Cách đây vài ngày trên mạng xã hội chia sẻ video một nữ sinh tát bạn liên tiếp gần 50 cái làm chảy máu mũi giữa lớp học. Việc này khiến nhiều phụ huynh có con đang học THCS thấy vô cùng bức xúc và hoang mang...

Chị Ngô Anh Yến (Giáp Bát, Hà Nội): Thưa nhà báo, cách đây vài ngày trên mạng xã hội vừa chia sẻ video một nữ sinh tát bạn liên tiếp gần 50 cái làm chảy máu mũi giữa lớp học. Việc này khiến một phụ huynh như tôi cũng có con đang học THCS thấy vô cùng bức xúc và hoang mang. Hiện tượng học sinh bạo hành bạn có dấu hiệu gia tăng và mức độ nguy hiểm cũng ngày càng tăng lên. 

Giờ đây có rất nhiều lý do cá nhân để một học sinh đánh bạn của mình một cách không thương tiếc. Không phải chỉ là hành động thiếu kiểm soát bột phát tức thời khi học sinh mâu thuẫn, ở đây việc học sinh tát bạn đến 50 cái tới chảy máu hay những vụ đánh hội đồng giữa các học sinh,.. đã phần nào mang tính hành xử giang hồ, có màu sắc "xã hội đen" ngay trong bầu không khí học đường là một điều thật đau lòng. 

Thêm nữa, như một số vụ đánh hội đồng bạn học trước đây, vụ tát bạn này diễn ra ngay tại lớp (nữ sinh bị đánh cũng đang mặc đồng phục của trường) mà xung quanh nhiều học sinh khác chứng kiến, còn ghi hình lại. Thậm chí trong video còn có tiếng reo hò cổ vũ của học sinh xung quanh, đó là điều không thể chấp nhận.

Tôi thực sự không hiểu nổi sao những học trò của chúng ta giờ đây hành xử với nhau như thế? Và trách nhiệm, vai trò của gia đình, nhà trường, xã hội ở đâu? Để chấm dứt chuyện này thì chúng ta phải bắt đầu từ đâu?... Nhà báo có thể cho chúng tôi những suy nghĩ về vấn đề này?

Nhà báo Minh Đức: Thưa chị Ngô Anh Yến, tôi đã đọc hai lần câu hỏi của chị cho dù tôi không muốn đọc hết. Bởi chính câu hỏi của chị vừa làm tôi hoảng sợ vừa làm tôi rơi vào ít nhiều hoang mang. Câu hỏi của chị chính là một hiện thực đang làm cho người lớn chúng ta lo sợ về tương lai của những đứa trẻ và sự bất an càng ngày càng tăng lên trong đời sống chúng ta.

Thưa chị, theo thống kê của các cơ quan chức năng và các tổ chức nghiên cứu xã hội, chúng ta thấy bạo lực trong thanh thiếu niên càng ngày càng tăng. Càng ngày chúng ta càng chứng kiến những tội ác kinh hoàng của tuổi vị thành niên như giết người thân trong gia đình vì không được đáp ứng những đòi hỏi vô lý của chúng, giết người cướp của, giết bạn cùng trường vì một vài mâu thuẫn nhỏ, chửi bới ông bà, cha mẹ, chửi bới và đe dọa thầy cô.

Với những tội ác như thế thì việc những học sinh lột quần, lột áo bạn học rồi đánh đập dã man và quay video clip đưa lên mạng xã hội là việc làm không gây ngạc nhiên. Đánh đập bạn học một cách không mảy may thương tiếc làm cho chúng ta kinh sợ. Kinh sợ hơn là chúng thản nhiên quay video clip rồi đưa lên mạng xã hội như một trò tiêu khiển. Khi những đứa trẻ đã phạm tội ở mức đó thì lòng nhân ái đã xóa sạch trong tâm hồn chúng và thay vào đó là sự độc ác giá lạnh. 

Với sự độc ác như vậy thì đến một ngày nào đó chúng có thể cầm dao đâm một cách tự nhiên vào người khác mà chẳng cần suy nghĩ. Và đến một ngày nào đó, những đứa trẻ ấy có thể đâm vào chính những người thân yêu trong gia đình chúng. Chuyện này chẳng có gì lạ lùng cả. Đó là một logic và đó là hiện thực mà chúng ta đã từng biết đến trong những năm gần đây.

Câu hỏi chị có nói đến cảnh những học sinh đánh hội đồng và những học sinh khác đứng hò reo tán thưởng. Một hình ảnh man rợ và nhiều thú tính mà cách đây mấy chục năm chúng ta không hình dung ra. Nhưng tất cả những điều kinh hoàng ấy đều lần lượt trở thành sự thật. Sự vô cảm, giá lạnh và độc ác của những đứa trẻ không chỉ là của một cá nhân mà là của một nhóm những đứa trẻ. Đó là sự lây lan của độc ác. Sự lây lan này đang ngày một phát triển và chưa hề có dấu hiệu dừng lại.

Chị hỏi tôi vì sao những đứa trẻ lại độc ác như vậy? Câu trả lời mà tôi tin chị cũng đã trả lời. Việc chị hỏi chúng tôi là biểu hiện của sự hoang mang tột độ về những điều tồi tệ ấy. Trong cách hỏi ấy chứa cả sự không muốn tin vào hiện thực ấy. Nhưng thật đau đớn là đó là hiện thực mà không ai phản bác được. Tất cả là bởi người lớn của chúng ta. 

Người lớn là các bậc ông bà, cha mẹ. Người lớn là các thầy cô trong nhà trường. Người lớn là chúng ta trong công sở, trên đường phố và ở tất cả những nơi công cộng. Người lớn là những người hoạch định chiến lược giáo dục. Người lớn là người quản lý xã hội. Chúng ta đã gieo hạt nào thì gặt quả ấy.

Đã mấy chục năm nay, đặc biệt từ thời đất nước mở cửa, chúng ta quả thực lao như thiêu thân vào mục đích vật chất. Hầu hết mọi định giá của người lớn chúng ta trong đời sống là bằng tiền. Thăng quan tiến chức bằng tiền, bằng cấp mua bằng tiền, xin điểm bằng tiền, xin việc bằng tiền, xin bằng khen nhiều khi cũng bằng tiền, xin danh hiệu cũng bằng tiền...

Khi con người ứng xử với nhau bằng tiền thì tình thương yêu, sự cảm thông chia sẻ, sự tha thứ... sẽ dần dần không còn nơi trú ngụ trong con người nữa. Khi người lớn giảm đi lòng tham thì trẻ con sẽ bớt đi lòng tham. Khi người lớn giảm đi sự ích kỷ thì trẻ con bớt đi sự ích kỷ. Khi người lớn giảm đi sự vô cảm thì trẻ con giảm đi sự vô cảm. Và khi người lớn tăng thêm lòng nhân ái thì trẻ con sẽ tăng thêm lòng nhân ái. Tất cả những gì mà con em chúng ta đang làm là bởi chúng ta đã và đang làm điều đó.

Vấn đề giáo dục thanh thiếu niên chúng ta phải làm lại như từ đầu. Chúng ta sẽ làm bằng cách nào? Rất đơn giản nhưng lại vô cùng khó khăn: người lớn chúng ta phải sống lại. Chúng ta phải thay đổi cách sống của mình. Chúng ta chính là những người tạo ra môi trường sống cho gia đình, nhà trường và xã hội. 

Hay nói chính xác hơn là chúng ta là môi trường sống mà thanh thiếu niên sống trong môi trường ấy và bị ảnh hưởng lớn nhất từ môi trường ấy. Nó đơn giản như vậy. Nếu hầu hết những người lớn sống chân thành, tôn trọng yêu thương nhau, công bằng, yêu thiên nhiên, biết khát vọng... thì môi trường ấy sẽ là một môi trường của nhân ái và văn minh. Và khi những đứa trẻ lớn lên trong môi trường ấy chúng sẽ mang một tâm hồn trong sạch.

Xin người lớn hãy sống lại!

ANTG Giữa tháng số 100

Các tin khác

Eo biển đóng và khe cửa mở hờ

Eo biển đóng và khe cửa mở hờ

Trong khi dư luận quốc tế còn đang cố gắng tìm lời giải cho việc Nhà Trắng tuyên bố tạm dừng chiến dịch quân sự "Dự án Tự do" nhằm hỗ trợ tàu thuyền di chuyển qua eo biển Hormuz - động thái bất ngờ kế tiếp, nhưng không còn làm mấy ai ngạc nhiên, trong chuỗi vô tận những diễn biến không thể lường trước từ Tổng thống Mỹ Donald Trump - thì dường như, qua một số thông tin bên lề được hé lộ, "chân tướng" của sự thực cũng đã lờ mờ hiện lên, sau lớp hỏa mù.

Nhịp sống Việt Nam

Nhịp sống Việt Nam

Những ngày gần đây, báo chí và mạng xã hội ở xứ Kim Chi cũng như Việt Nam vẫn dành sự quan tâm về chuyến thăm Việt Nam cuối tháng 4/2026 của Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung và Phu nhân Kim Hae Kyung. Đặc biệt, hình ảnh vợ chồng tổng thống thảnh thơi bách bộ phố cổ Hà Nội và thưởng thức món phở, cơm rang, kem... nhận được sự tán thưởng hào hứng của người dân cũng như cộng đồng mạng ở cả hai nước.

Trung Đông, trong những đám hỏa mù

Trung Đông, trong những đám hỏa mù

Giới quan sát quốc tế có lẽ đã quá quen với việc bình tĩnh chờ đợi thêm những dữ liệu đối chứng cần thiết, cho dù vừa thấy bảng tin tức của mình nhảy lên những điều có vẻ “nóng bỏng”, nhất là sau hàng tuần nối nhau, những tuyên bố trái chiều vẫn cứ tiếp tục vọng đến từ Trung Đông. Tuy vậy, khi không quá tập trung vào các điểm nóng chiến sự, có thể, những tia sáng mờ nhạt nào đó lại le lói hắt lên.

Giá trị của Hòa bình

Giá trị của Hòa bình

LTS: Những ngày cuối tháng Tư luôn đặc biệt đối với người Việt. Đó là dịp Tết Thống nhất, Tết Hòa bình. Năm nay, dịp Tết ấy đến ngay sau Giỗ tổ Hùng Vương, với lời nhắc của Bác Hồ vẫn mãi sáng ngời chân lý "Các Vua Hùng đã có công dựng nước, Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước…".

Nhiều “nút thắt” trong đối đầu Mỹ-Iran

Nhiều “nút thắt” trong đối đầu Mỹ-Iran

Trung tuần tháng 4/2026, các kênh ngoại giao Mỹ - Iran được kích hoạt ở mức cao hiếm thấy, Pakistan trở thành đối tác trung gian then chốt. Truyền thông phương Tây và khu vực nhắc tới khả năng có thỏa thuận xoay quanh trao đổi hạn chế hạt nhân để lấy nới lỏng trừng phạt và tiếp cận tài sản bị phong tỏa.

Kinh tế thế giới trở thành con tin của cuộc xung đột Iran

Kinh tế thế giới trở thành con tin của cuộc xung đột Iran

Cuộc xung đột quân sự tại Iran bùng nổ từ cuối tháng 2/2026 đang khiến nền kinh tế toàn cầu trải qua cú sốc năng lượng lớn chưa từng có trong lịch sử hiện đại. Giá dầu tăng vọt, lạm phát khiến cỗ máy kinh tế toàn cầu khựng lại. Những hệ lụy kéo theo sẽ còn tác động lâu dài đến cuộc sống của chúng ta. Một lần nữa, nền kinh tế toàn cầu lại trở thành con tin của các quyết sách chính trị.

Hai vòng phong tỏa, một điểm nghẽn

Hai vòng phong tỏa, một điểm nghẽn

Nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng Mỹ - Iran thông qua đàm phán trực tiếp đang rơi vào bế tắc khi hai bên theo đuổi logic hoàn toàn trái ngược: Washington muốn một thỏa thuận nhanh dưới sức ép tối đa, còn Tehran kiên trì chiến lược kéo dài để bảo toàn lợi ích cốt lõi. Sự lệch pha này khiến tiến trình ngoại giao đình trệ, đồng thời gia tăng rủi ro tại eo biển Hormuz - huyết mạch năng lượng toàn cầu.

"Tang đạo mãn điền, hoa mãn san"

"Tang đạo mãn điền, hoa mãn san"

Chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Trung Quốc đã thành công rất tốt đẹp. Đó là một chuyến thăm dày đặc lịch hoạt động, tận dụng tối đa từng giờ để vun đắp, củng cố mối quan hệ sâu sắc giữa hai nước, đồng thời tìm hiểu thực tế, tham khảo các mô hình phát triển hiệu quả. Điều đặc biệt, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm kết thúc chuyến thăm và trở lại Việt Nam bằng tàu hỏa như một thông điệp: quan hệ Việt Nam – Trung Quốc ngày càng hữu nghị, hợp tác, là sự kết nối liền mạch, là dòng chảy không thể đảo ngược, vì hòa bình và hạnh phúc, phồn vinh của nhân dân hai nước. Đó cũng là bức tranh thái bình, trù phú, an yên mà Bác Hồ kính yêu đã khắc họa 65 năm trước “Tang đạo mãn điền, hoa mãn san”...

Nạn nhân tiềm tàng của xung đột Trung Đông

Nạn nhân tiềm tàng của xung đột Trung Đông

Trung tuần tháng 3/2026, các cuộc không kích của Israel nhằm vào những cơ sở năng lượng thượng nguồn tại mỏ khí South Pars, nơi chiếm 70% sản lượng khí đốt nội địa của Iran, đã mở ra một chương leo thang mới trong xung đột Trung Đông.

Ở rất xa cuộc chiến

Ở rất xa cuộc chiến

Thời điểm hiện tại, chiến dịch quân sự tại Trung Đông là ưu tiên hàng đầu của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Song, có lẽ, chuyện ông liên tục cập nhật các diễn biến và ý tưởng của mình về cuộc chiến ấy và làm xôn xao các nền tảng mạng xã hội cũng không thể đẩy lùi được một thời hạn đầy thách thức: Tháng 11/2026, cuộc bầu cử Quốc hội giữa kỳ sẽ diễn ra.

Khủng hoảng an ninh lương thực đang chực chờ

Khủng hoảng an ninh lương thực đang chực chờ

Sự hỗn loạn trong đại dương thông tin chiến sự đang khiến bất kỳ một nhà phân tích quốc tế nào cũng không thể đưa ra những dự báo chắc chắn về kết cục của cuộc xung đột quân sự ở Trung Đông. Tuy nhiên, những hệ lụy ghê gớm của nó thì ngược lại, hoàn toàn có thể dễ dàng nhận diện.

Lợi ích quốc gia - dân tộc trên hết

Lợi ích quốc gia - dân tộc trên hết

Trong những ngày này, tâm trí của người dân cả nước và cả Việt kiều ở nước ngoài đều hướng về phòng họp lớn Diên Hồng, nơi đang diễn ra kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI.

Ứng xử với xưa cũ

Ứng xử với xưa cũ

LTS: Những gì cổ hủ, lạc hậu ắt là xưa cũ. Nhưng có phải những gì xưa cũ cũng đều cổ hủ, lạc hậu hết hay không? Ứng xử với xưa cũ thế nào để đảm bảo vẫn giữ tốc độ tăng trưởng tiến bộ và vừa không “đánh rơi” đi mất phần tinh thần?

Lựa chọn hiền tài và kiến tạo phát triển

Lựa chọn hiền tài và kiến tạo phát triển

Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI vừa khai mạc tại Thủ đô Hà Nội với nhiều nội dung quan trọng, đặc biệt là việc kiện toàn các chức danh lãnh đạo chủ chốt của quốc gia cũng như định hình chương trình, nội dung hoạt động của toàn khóa, đặt nền móng cho sự phát triển của đất nước trong 5 năm tới.

World Cup 2026 trước biến số Iran

World Cup 2026 trước biến số Iran

Xung đột leo thang giữa Mỹ - Israel và Iran đang đẩy World Cup 2026 vào tình thế đặc biệt khi khả năng Iran không thể tham dự trở thành kịch bản hiện hữu. FIFA đang phải đối mặt với bài toán phức tạp chưa từng có liên quan đến pháp lý, thay thế suất dự giải và đảm bảo an ninh - điều từng xuất hiện trong lịch sử nhưng chưa bao giờ ở quy mô của một kỳ World Cup hiện đại.

Khi Thổ Nhĩ Kỳ có quyền “mặc cả” với châu Âu

Khi Thổ Nhĩ Kỳ có quyền “mặc cả” với châu Âu

Cuộc chiến tại Iran nổ ra cuối tháng 2/2026 làm rung chuyển thế giới, đồng thời vẽ lại bản đồ địa chính trị khu vực. Trong đó, Thổ Nhĩ Kỳ, với vị thế đặc biệt của mình, đang tận dụng cơ hội để giành lấy lợi thế trong một "ván cờ" khác.

Trước biến động thời cuộc

Trước biến động thời cuộc

LTS: Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo; những diễn biến bất thường về địa chính trị; các quyết định áp đặt thuế quan gây shock; giá cả nhiên liệu thay đổi đột biến dẫn tới biến động mạnh ở các thị trường v.v... và vv… Thế giới đang tiếp tục theo cách đó và tạo ra những vòng xoáy chóng mặt. Trước các biến động thời cuộc như thế, một cá nhân con người, một công ty, một ngành, thậm chí cả một quốc gia, cần phải đối diện chúng theo cách nào?

Lời hứa không thành hiện thực

Lời hứa không thành hiện thực

Ông Donald Trump trở lại Nhà Trắng với cam kết không mở thêm chiến tranh, không đẩy nước Mỹ vào những cuộc can dự quân sự tốn kém ở bên ngoài. Nhưng, chiến dịch quân sự nhằm vào Iran cuối tháng 2/2026 đã khiến chính lời hứa đó trở thành điểm dễ bị phản công nhất về chính trị.

Thảm kịch mới, và những đường nét cũ

Thảm kịch mới, và những đường nét cũ

Song song với những ý niệm về các hệ lụy đã trở nên quen thuộc với bất cứ ai, khi căng thẳng địa chính trị ảnh hưởng trầm trọng đến khả năng vận hành trơn tru của hệ thống kinh tế - xã hội toàn cầu, có một khía cạnh bi thương khó cảm nhận hơn: Sự phác họa và hình thành những cuộc khủng hoảng nhân đạo mới, bên cạnh sự cùng quẫn trong các bi kịch vẫn còn chưa khép lại - điều thường bị che khuất và lãng quên.

Ươm mầm xanh cho tương lai

Ươm mầm xanh cho tương lai

Theo quan niệm của người xưa, vũ trụ có 3 nhân tố cơ bản là Thiên - Địa - Nhân (tức là trời, đất và người). Như trong “Tam tự kinh” có câu “Tam tài giả: Thiên - Địa - Nhân/ Tam quang giả: Nhật - Nguyệt - Tinh”... Trải qua các giai đoạn phát triển của lịch sử, cũng như nhiều quốc gia, dân tộc, Việt Nam hình thành nên truyền thống sống hòa hợp với thiên nhiên (thuận thiên) và luôn coi trọng con người (dân vi bản). Chính vì vậy, chăm lo giáo dục, đào tạo con người là nhiệm vụ xuyên suốt (vì lợi ích trăm năm trồng người)...