Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Trong một thế giới mà trẻ em đang bị các thiết bị điện tử chi phối mạnh mẽ như hiện nay, việc làm thế nào để trẻ em có thói quen đọc sách, có cơ hội lớn lên cùng trang sách trong những mùa hè không chỉ là nỗ lực của phụ huynh mà còn cần sự chung tay của cả cộng đồng...

16 năm bền bỉ "gieo mầm đọc"

Sáng Chủ nhật 7/6 vừa qua, tại hội trường tầng 3 NXB Kim Đồng (55 Quang Trung, Hai Bà Trưng, Hà Nội) đã diễn ra sự kiện "Chào hè và mừng sinh nhật 16 tuổi" của CLB Đọc sách cùng con. Sự kiện đã thu hút sự quan tâm, tham gia của đông đảo các em thiếu nhi, phụ huynh với các hoạt động đa dạng như "Chiếu đọc", "Ghế đọc" về các tác phẩm dành cho thiếu nhi của nhà văn Trần Đức Tiến; góc sáng tạo "Xóm Bờ Giậu" và góc pha chế của "Phù thủy Đầm lầy" do các thầy, cô giáo và cộng tác viên CLB thiết kế, thực hiện...

Bên cạnh đó, có một số hoạt động chung bổ ích dành cho gia đình với sự tham gia của các khách mời như: Chia sẻ cùng Tiến sĩ giáo dục Nguyễn Thụy Anh và các chuyên gia của Erickson Coaching Việt Nam về chủ đề "Kết nối với con trong thời đại số"; tham gia vở kịch tương tác đầy hứng khởi được trình diễn một cách sáng tạo dựa trên những tác phẩm đồng thoại của nhà văn Trần Đức Tiến như "Xóm Bờ Giậu", "Trên đôi cánh chuồn chuồn", "Đi tìm xứ Tu-bo", "A lô!... Cậu đấy à?", "Làm mèo"...

Ngoài ra, các em thiếu nhi và các bậc phụ huynh còn được nghe chia sẻ về thế giới đồng thoại rất đặc biệt của nhà văn Trần Đức Tiến qua các trang văn, về vị trí không thể thay thế của thể loại đồng thoại trong văn học thiếu nhi, tầm quan trọng của đồng thoại trong sự khám phá thế giới, hình thành nhân cách của mỗi đứa trẻ. Đặc biệt là màn thổi nến mừng CLB "Đọc sách cùng con" tròn 16 tuổi và cùng nhìn lại những năm tháng bền bỉ tổ chức các hoạt động khuyến đọc cho trẻ em và người lớn, tập huấn giáo viên, cán bộ thư viện, tình nguyện viên làng xã, thôn bản, cộng tác viên phát triển văn hóa đọc trong cộng đồng.

1.jpg
Hàng ngàn lượt thiếu nhi đã tham gia các buổi đọc sách với Tiến sĩ giáo dục Nguyễn Thụy Anh và CLB "Đọc sách cùng con".

Vậy là thấm thoắt đã 16 năm kể từ chiều Chủ nhật 6/6/2010, buổi lễ ra mắt tưng bừng của CLB "Đọc sách cùng con" được tổ chức tại Trung tâm Khoa học và Văn hóa Nga đã diễn ra với sự tham gia của hơn 300 gia đình. Với những kiến thức, kinh nghiệm của mình trong vai trò nhà văn, nhà thơ, dịch giả, cùng tình yêu thương với con trẻ, lòng nhiệt thành với văn hóa đọc, Tiến sĩ Nguyễn Thụy Anh - Chủ nhiệm CLB, đã không chỉ phát triển các hoạt động tại CLB, chị cùng đội ngũ đã tập huấn cho nhiều lượt giáo viên, cán bộ thư viện, tình nguyện viên làng xã, thôn, bản, cộng tác viên phát triển văn hóa đọc cộng đồng. Từ đó, góp phần hình thành nhiều CLB đọc sách, thư viện cộng đồng trên cả nước, đem lại những hiệu quả tích cực, rõ nét.

Theo chia sẻ của Tiến sĩ Nguyễn Thụy Anh: "Việc các bậc phụ huynh cùng con nuôi dưỡng và duy trì thói quen đọc sách là việc làm đòi hỏi sự kiên trì, bền bỉ nhưng khi thành công sẽ đem lại hiệu quả lâu dài. Không những đem lại vốn kiến thức đa dạng, hạn chế được sự cám dỗ của thế giới công nghệ mà những trang sách còn giúp trẻ mở ra những chân trời mới. Sự kiên nhẫn từ người lớn là một lời khích lệ bền bỉ để trẻ em hứng thú với việc tự đọc và tự học. Trong thời đại công nghệ phát triển, văn hóa nghe nhìn đang lấn át như hiện nay, sự cổ vũ từ cha mẹ, gia đình và cộng đồng là rất cần thiết, là một nét văn hóa đẹp cần được lan tỏa...".

Chung tay xây dựng cộng đồng đọc

Trong những năm qua, trên phạm vi cả nước đã xuất hiện nhiều gương mặt tâm huyết, thắp lửa cho văn hóa đọc, truyền cảm hứng đọc sách nói chung và sách cho thiếu nhi nói riêng như: chủ nhân chương trình "Sách hóa nông thôn" và sáng kiến "Tủ sách dòng họ" Nguyễn Quang Thạch; tác giả - nhà nghiên cứu giáo dục Nguyễn Quốc Vương với hàng trăm buổi trò chuyện "Khuyến đọc" ở khắp các trường học, tỉnh, thành trên cả nước...

2.jpg
Để "Tủ sách dòng họ" trở thành một cộng đồng đọc tại các vùng quê, cần có sự chung tay của cả chính quyền, tổ chức, cá nhân tâm huyết.

Không chỉ ở địa bàn Hà Nội và TP Hồ Chí Minh, một số địa phương đã xuất hiện những cá nhân với thư viện tư nhân phục vụ tích cực cho cộng đồng như: thầy Bùi Văn Đông - người điều hành tủ sách gia đình Văn Bùi ở Ninh Bình; Đỗ Hà Cừ - người điều hành không gian đọc Hy vọng ở Thái Bình; ông Phạm Thế Cường - chủ thư viện tư nhân lớn nhất Việt Nam hiện nay tại TP Hồ Chí Minh... Đến nay, mô hình "Tủ sách dòng họ" đã xuất hiện ở nhiều tỉnh, thành trên cả nước như Nghệ An, Hà Tĩnh, Ninh Bình, Phú Thọ, Hải Phòng, Bắc Ninh... với hàng trăm tủ sách, thư viện gia đình được hình thành từ sự chung tay của nhiều tổ chức, cá nhân để trở thành những "cộng đồng đọc" ngày càng lớn mạnh.

Tác giả Nguyễn Quốc Vương đã nhiều lần chia sẻ thông điệp: "Nếu Việt Nam hôm nay không coi trọng phát triển văn hóa đọc thì không chỉ mỗi cá nhân "có một lỗ hổng lớn trong nền tảng văn hóa của bản thân", mà đất nước cũng sẽ là một quốc gia "mù đọc", một quốc gia không có nền tảng để phát triển bền vững và vĩnh viễn không có cơ hội sánh vai với các nước tiên tiến trên thế giới!".

Có thể thấy, trong những năm qua hoạt động "Khuyến đọc" được tổ chức thường xuyên cùng với việc xây dựng tủ sách gia đình, tủ sách dòng họ, tủ sách trường học phát triển mạnh mẽ đã góp phần không nhỏ trong việc hình thành sớm và duy trì bền vững thói quen đọc sách của trẻ em, khơi dậy tinh thần ham đọc sách, coi trọng tri thức, kích thích tinh thần tự đọc, tự học trong cộng đồng. Nhiều tủ sách gia đình, dòng họ đã mở rộng thành không gian đọc phục vụ cộng đồng, được đón nhận và thu hút đông đảo các tầng lớp nhân dân tham gia là những tín hiệu tích cực và cần được nhân rộng.

Ngày 28/6/2024, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã ban hành Công văn số 2733/BVHTTDL-TV về việc phát triển và nhân rộng mô hình tủ sách gia đình, tủ sách dòng họ, tủ sách trường học, mô hình "Gia đình đọc sách - Gắn kết yêu thương".

Trong công văn nêu rõ: "Chỉ đạo thư viện công cộng cấp tỉnh thực hiện việc tổ chức hoặc hướng dẫn tổ chức các hoạt động khuyến đọc gắn với việc phát huy hiệu quả của các tủ sách, mô hình "Gia đình đọc sách - Gắn kết yêu thương" với các hoạt động như: Đọc sách cùng con, Làm quen với sách, Đọc sách cho con/cháu nghe, Gia đình cùng đọc, Tủ sách cho em...; cuộc thi ảnh về các thế hệ gia đình đọc sách, tọa đàm chia sẻ kinh nghiệm truyền cảm hứng và duy trì thói quen đọc sách trong gia đình, dòng họ, các hoạt động liên quan đến sách có sự tham gia của nhiều thế hệ trong gia đình, của phụ huynh và học sinh tại trường...".

Nguyệt Hà

Các tin khác

Trận đánh quyết định thắng lợi của Kế hoạch CM-12

Trận đánh quyết định thắng lợi của Kế hoạch CM-12

Trận đánh kết thúc Kế hoạch CM-12 diễn ra ngày 9/9/1984 tại Hòn Đá Bạc, Cà Mau. Sự kiện này có ý nghĩa quyết định thắng lợi to lớn của chiến dịch phản gián lớn nhất kể từ sau năm 1975 khi đất nước được thống nhất.

“Vui bất tuyệt” hôm qua và hôm nay

“Vui bất tuyệt” hôm qua và hôm nay

“Vui bất tuyệt” của Tố Hữu - một trong những bài thơ tiêu biểu viết về Cách mạng Tháng Tám năm 1945, không chỉ là niềm vui của một cá nhân, hay của hàng chục triệu người, còn là niềm vui hồi sinh của một dân tộc vừa thoát khỏi ách nô lệ, giành lại quyền làm chủ vận mệnh. Cũng là niềm vui được cống hiến và kiến tạo tương lai. “Vui bất tuyệt” trở thành cảm hứng chung cho nhiều tác phẩm nổi tiếng cùng chủ đề.

"Lời giã biệt" của "ông hoàng" truyện trinh thám Nhật Bản

"Lời giã biệt" của "ông hoàng" truyện trinh thám Nhật Bản

Chỉ ít ngày sau khi nhà văn Higashino Keigo qua đời, cuốn tiểu thuyết mới nhất và cũng là cuối cùng của ông đã được phát hành ở Nhật Bản vào sáng 5/8/2026 như một "lời giã biệt" hàng triệu độc giả yêu mến ông suốt hơn 40 năm qua...

“Cộng đồng không ma túy''. Khi AI trở thành cầu nối giữa công an và nhân dân

“Cộng đồng không ma túy''. Khi AI trở thành cầu nối giữa công an và nhân dân

Bàn tiếp dân của Công an xã Liên Sơn, tỉnh Lào Cai, có một tấm bảng nhỏ in mã QR. Chỉ cần một chiếc điện thoại thông minh, người dân có thể quét mã, gõ câu hỏi về ma túy, pháp luật hay xây dựng địa bàn không ma túy, vài giây sau đã có câu trả lời. Đó là Chatbot AI "Cộng đồng không ma túy" - mô hình nhỏ nhưng là cách Công an xã Liên Sơn làm mới công tác dân vận, lấy người dân làm trung tâm.

Bộ sách "Người đứng đầu lực lượng Công an nhân dân qua các thời kỳ": Dấu ấn đặc biệt của Bộ trưởng Võ Nguyên Giáp

Bộ sách "Người đứng đầu lực lượng Công an nhân dân qua các thời kỳ": Dấu ấn đặc biệt của Bộ trưởng Võ Nguyên Giáp

Bộ sách “Người đứng đầu lực lượng Công an nhân dân qua các thời kỳ” với 9 tập, trong đó tập 1 “Đại tướng Võ Nguyên Giáp với sự nghiệp xây dựng lực lượng Công an nhân dân” sẽ cung cấp cho độc giả nhiều thông tin quan trọng về những dấu ấn có tính “mở đường” của Đại tướng Võ Nguyên Giáp đối với lực lượng Công an nhân dân (CAND).

Đến Bắc Kinh xem Bảo tàng Văn nhân

Đến Bắc Kinh xem Bảo tàng Văn nhân

Ngoài khu lưu niệm Nguyễn Du ở Hà Tĩnh, khu lưu niệm Lê Quý Đôn ở Thái Bình và khu lưu niệm Nguyễn Đình Chiểu ở Bến Tre, thì văn học hiện đại nước ta cũng đã có công trình Bảo tàng Văn học Việt Nam. Thế nhưng, nhìn ra các nước trong khu vực, so với Trung Quốc, thì cách lưu dấu văn nhân ở Việt Nam vẫn chưa thể hiện được tính chuyên nghiệp. Chúng tôi đã có dịp “mục sở thị” một số mô hình bảo tàng văn nhân tại Bắc Kinh và không khỏi trầm trồ về sự đầu tư nghiêm túc và sự quản lý khoa học.

Giá trị của tình yêu trong văn học dân gian

Giá trị của tình yêu trong văn học dân gian

Văn học dân gian là tấm gương phản chiếu hành trình con người đi từ thuở hoang sơ đến văn minh. Lần theo dấu vết các trang truyện cổ, chúng ta sẽ thấy tổ tiên đã từng bước dựng xây nền tảng gia đình, thiết lập trật tự xã hội bằng cả trí tuệ lẫn sự trải nghiệm qua nhiều thế hệ.

Người đàn bà câm

Người đàn bà câm

Ngay cả giữa lòng bóng tối, tình yêu vẫn bén rễ và tạo nên những điều diệu kỳ bất diệt, tựa như ánh trăng thanh khiết, như vườn hoa rực nắng hay một khúc nhạc xuân nồng nàn.

Hoa sữa đèo Đăk Pơ

Hoa sữa đèo Đăk Pơ

Hoa sữa là loại cây đi vào thơ ca ở Hà Nội, nơi Thủ đô hoa lệ chứ không thể xuất hiện ở nơi khỉ ho cò gáy vắng người qua lại thế này. Nhưng, mặc nhiên, cây vẫn xanh tốt, hơn hẳn các loại cây gỗ khác ở quanh đây

Bức tranh vẽ dở...

Bức tranh vẽ dở...

Vệt nắng len lỏi xuyên qua từng kẽ hở của cây cầu rồi trộn lẫn với màu nâu sẫm rỉ sét của kết cấu thép cũ kỹ tạo thành một sắc màu vô cùng mờ ảo. Đứng từ phía bên kia nhìn vào trung tâm thành phố, chi chít các tòa nhà nhấp nhô từng nhịp như một biểu đồ hình sin biên độ thấp

Bản lĩnh được nuôi dưỡng từ cội nguồn văn hóa

Bản lĩnh được nuôi dưỡng từ cội nguồn văn hóa

Không trực tiếp cầm súng trên tuyến đầu đấu tranh với tội phạm nhưng nhiều năm qua Thượng tá Lê Thành Văn - Phó trưởng phòng Công tác chính trị, Công an tỉnh Bắc Ninh đã bền bỉ trên một mặt trận đặc biệt: lan tỏa hình ảnh đẹp của lực lượng Công an nhân dân, đưa việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh trở nên gần gũi, thiết thực trong mỗi cán bộ, chiến sĩ. Không chỉ vậy, anh còn là một người say mê thư pháp Hán Nôm, lặng lẽ gìn giữ mạch nguồn văn hóa dân tộc.

Thiếu tá Công an với clip gây “sốt”

Thiếu tá Công an với clip gây “sốt”

Tự lên ý tưởng quay chụp, cắt ghép, lồng nhạc... những clip tuyên truyền phòng, chống ma túy của Thiếu tá Nguyễn Văn Sáng, cán bộ Phòng Cảnh sát hình sự, Công an tỉnh Lào Cai đang gây “sốt” mạng xã hội.