Việt Nam có cần thêm liên hoan phim quốc tế?

Đó cũng là câu hỏi được các diễn giả đặt ra trong hội thảo nhân dịp Liên hoan phim Ý diễn ra tại Hà Nội. Theo đạo diễn Nguyễn Hoàng Điệp, trên thế giới đã có 10.000 liên hoan phim, vì thế, việc thêm một liên hoan phim quốc tế ở Việt Nam cũng không có nhiều giá trị nếu chúng ta làm không tốt.

Điều cần hơn, không phải là những cuộc liên hoan rình rang, tốn kém, mà là tạo cơ hội nào cho điện ảnh Việt phát triển.

Liên hoan phim quốc tế - Đừng chỉ là hoạt động ngoại giao

Từ năm 2024 trở đi, Việt Nam sẽ có 3 liên hoan phim quy mô quốc tế, gồm: Liên hoan phim quốc tế Hà Nội (HANIFF), Liên hoan phim châu Á - Đà Nẵng (DANAFF) và Liên hoan phim quốc tế TP Hồ Chí Minh (HIFF).

lhp qu%3fc t%3f hà n%3fi có thâm niên 13 nam nhung chua t%3fo du%3fc nhi%3fu d%3fu %3fn.jpg -0
Liên hoan phim quốc tế Hà Nội có thâm niên 13 năm.

Liên hoan phim quốc tế Hà Nội đã có thâm niên 13 năm với 6 lần tổ chức, nhưng theo đánh giá của giới chuyên môn, nó chưa thực sự tạo được dấu ấn khác biệt. Tháng 5/2003, Liên hoan phim châu  Á - Đà Nẵng lần đầu được tổ chức tại Đà Nẵng. Đây là một kỳ liên hoan tiệm cận với mô hình của nhiều liên hoan phim quốc tế về các chương trình và tính chất, quy mô với 2 hạng mục dự thi, phim châu Á và phim Việt Nam. DANAFF được kỳ vọng sẽ là một liên hoan phim của khu vực châu Á - Thái Bình Dương, giới thiệu đến công chúng những tác phẩm điện ảnh châu Á và thế giới.

Năm 2024, Liên hoan phim quốc tế TP Hồ Chí Minh sẽ ra mắt. Bộ ba HANIFF - DANAFF - HIFF sẽ vinh danh những tác phẩm điện ảnh có giá trị ở nhiều thể loại: Phim dài (trên 90 phút), phim ngắn, phim tài liệu... hay cá nhân người làm phim, diễn viên, quay phim, biên kịch.

Tuy nhiên, với hàng ngàn liên hoan phim trên thế giới, có những liên hoan phim có lịch sử lâu đời hàng trăm năm, thì các liên hoan phim quốc tế tại Việt Nam làm thế nào để định vị mình trên bản đồ khu vực và toàn cầu? Đây là bài toán không hề đơn giản, bởi nền điện ảnh của chúng ta còn thiếu tiềm lực. Cần làm gì để khác biệt và tạo ra giá trị ngoài một lễ hội?

Theo ông Phạm Minh Toàn - Giám đốc điều hành Liên hoan phim quốc tế TP Hồ Chí Minh, không thể phủ nhận những lợi ích từ các liên hoan phim quốc tế mang lại cho ngành điện ảnh và kinh tế trong nước. Lợi ích từ các liên hoan phim mang lại trước hết cho ngành điện ảnh trong nước, gặp gỡ các nhà làm phim, tham dự các khóa học, khán giả được xem những bữa tiệc văn hóa qua điện ảnh. Quan trọng hơn là không khí lễ hội không chỉ chiếu phim mà các hoạt động ở ngoài, thời trang, âm nhạc. Ngoài điện ảnh thì nó giúp kích cầu du lịch, như Liên hoan phim Busan ở Hàn Quốc, có những khán giả đặt vé sang chỉ để xem phim, coi xem phim là tour du lịch. Ngoài ra, có những nghiên cứu về tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn liên hoan phim diễn ra.

"Ngoài các hoạt động văn hóa, liên hoan phim còn tạo ra cơ hội thúc đẩy hợp tác sản xuất phim, gặp gỡ các nhà làm phim. Các nước trong khu vực rất cởi mở, kêu gọi hợp tác sản xuất, nếu các dự án phim vào nước họ quay sẽ được giảm 40% thuế, đó là nguồn phát triển kinh tế rất tốt mà chúng ta đang thiếu", ông Toàn nói.

Theo nhà phê bình Lê Hồng Lâm, cần làm sao để trở thành một liên hoan phim thực sự chứ không chỉ là lễ hội để gặp nhau.

"Hy vọng liên hoan phim quốc tế ở Việt Nam tìm được tiếng nói riêng, để dù sinh sau đẻ muộn nhưng có tiếng nói riêng. Đó phải là nơi gieo mầm cho những nhà làm phim trẻ, trong khi Nhà nước chưa có hỗ trợ và họ đang chật vật làm phim", ông Lê Hồng Lâm nói.

Ở Việt Nam, bao nhiêu liên hoan phim là đủ?

Ông Antonio Termenini, Giám đốc Liên hoan phim châu Á tại Rome, Giám tuyển Liên hoan phim Ý vừa tổ chức ở Hà Nội - chia sẻ, ở Ý có khoảng 300 liên hoan phim (tính cả những liên hoan phim nhỏ, chiếu phim ngắn thì con số có thể lên 500). Song, "chỉ có khoảng 50% liên hoan phim tạm gọi là có chất lượng. Còn lại, một nửa trong số đó có những bộ phim lặp lại mà không có một ý tưởng mới mẻ gì". Vì thế, tại Việt Nam, các nhà tổ chức nên lựa chọn cách thức phù hợp.

phim tro tàn r%3fc r%3f c%3fa d%3fo di%3fn bùi th%3fc chuyên v%3fa dành bông sen vàng t%3fi lhp vi%3ft nam.jpg -0
Phim “Tro tàn rực rỡ” của đạo diễn Bùi Thạc Chuyên vừa giành Giải Bông sen vàng tại Liên hoan phim Việt Nam.

Đạo diễn Nguyễn Hoàng Điệp cho rằng, không thể phủ nhận những lợi ích mà liên hoan phim quốc tế mang lại, nhưng nhìn vào nội lực của mình, chúng ta cần gì cho chính nền điện ảnh này. Nếu làm liên hoan phim vì du lịch, kinh tế thì để cho các nhà du lịch họ làm, bởi điều nhà làm phim cần không phải là các liên hoan. Vấn đề không phải là Việt Nam có bao nhiêu liên hoan phim mà cách vận hành như thế nào, có hiệu quả không và chúng ta có phim tốt để tham dự không. Trong hai sự kiện điện ảnh trong năm nay là Giải Cánh diều và Liên hoan phim Việt Nam, về cơ bản cũng chỉ có từng đó bộ phim tham dự.

Cũng theo đạo diễn Nguyễn Hoàng Điệp, liên hoan phim nên là nơi trưng bày, chiếu phim, không chỉ phim dự thi mà còn bán, phát hành phim ở đó; đồng thời tạo cơ hội hợp tác giữa các quốc gia trong khu vực với nhau. Việc tìm kiếm cơ hội, không chỉ các nhà làm phim trẻ mà những người làm phim gạo cội cũng cần cất tiếng nói để đi tiếp con đường của mình vì nó là một nền công nghiệp điện ảnh. Ngoài ra, các nhà làm phim hợp tác với nhau từ các liên hoan, quan sát, trao đổi, có hệ thống kết nối các liên hoan để tìm tài năng, có hoạt động cho các tài năng mang phim đến trình chiếu và hợp tác với nhau.

Hiện, điện ảnh châu Á đang là một miền đất hứa, không kém gì các nền điện ảnh lớn trên thế giới. Có điều, làm thế nào để liên hoan thu hút đông đảo công chúng, đó là trách nhiệm của nhà tổ chức.

Ông Phạm Minh Toàn cho rằng, một liên hoan phim được như kỳ vọng phải mất 4-5 triệu USD, tối thiểu cũng phải 2 triệu USD. "Cái khó nhất trong việc tổ chức một liên hoan phim là phải lo nhiều thứ, cần lên một chương trình rõ ràng, trình chiếu phim nào, giới thiệu nhà làm phim nào, có ý tưởng rõ ràng rất quan trọng, chắc chắn. Và, phải có bản sắc riêng cho một liên hoan. Như Liên hoan phim TP Hồ Chí Minh được kỳ vọng sẽ biến thành phố thành thành phố phim, đầu tư cho điện ảnh để gia nhập thành phố sáng tạo. Chúng ta đang ở lứa thế hệ vàng, nhà sản xuất, đạo diễn trong nước đang mạnh lên, chúng ta muốn đón cơ hội đó và đẩy nó lên".

Theo ông Toàn, mỗi liên hoan phim có một vai trò khác nhau, ở các địa phương đôi khi chỉ vui thôi, góp phần làm cho hoạt động văn hóa ở địa phương đó đa dạng hơn, nâng cao đời sống tinh thần. Vì thế, các liên hoan phim ở đó thay vì chỉ chiếu phim sẽ có cộng hưởng của âm nhạc và phim ảnh. Bởi, thực tế ở Việt Nam, khán giả là một bài toán khó. "Như Liên hoan phim châu Âu, tuyển chọn những phim hay nhưng đi ra khỏi Hà Nội và TP Hồ Chí Minh thì không có khán giả. Khán giả quen những với phim bom tấn, nhanh nên không tiếp cận được. Liên hoan phim thu hút khán giả rất khó khăn, chúng ta chưa có nền tảng cho phim độc lập vì thế cần sự hỗ trợ của truyền thông để khán giả thay đổi thói quen, tiếp cận với dòng phim nghệ thuật, phim độc lập. Ngoài ra, chúng ta cũng cần sân chơi cho các nhà làm phim trẻ, cần có liên hoan phim ngắn để tạo sân chơi cho người trẻ".

Ông Antonio Termenini khẳng định, cái khó nhất là làm sao tạo được bản sắc cho một liên hoan phim. "Tổ chức một liên hoan phim ở Bangkok, Rome, Hà Nội hay TP Hồ Chí Minh bao giờ cũng khó khăn vì là những thành phố rộng. Vì vậy phải có kế hoạch rõ ràng, định tổ chức hoạt động gì và quan trọng là việc tạo ra bản  sắc cho liên hoan phim.

Còn PGS - TS Đỗ Lệnh Hùng Tú - Chủ tịch Hội điện ảnh Việt Nam cho rằng: “Điện ảnh được xác định là một ngành công nghiệp, một ngành kinh tế, vì thế chúng ta cần có những cơ chế, chính sách phù hợp để phát huy năng lực, sự sáng tạo của các nhà làm phim, thu hút nguồn đầu tư trong và ngoài nước cho điện ảnh. Liên hoan phim là một cơ hội để chúng ta quảng bá hình ảnh và đất nước con người Việt Nam cũng như kết nối các nhà làm phim nước ngoài đến Việt Nam, vì thế, điều quan trọng là chúng ta phải tạo ra bản sắc, sức hút riêng của mình, để làm sao Liên hoan phim quốc tế ở Việt Nam trở thành điểm đến của các nhà làm phim thế giới và khu vực. Điều đó sẽ kích hoạt nền công nghiệp điện ảnh phát triển mạnh mẽ trong tương lai”.

Việt Linh

Các tin khác

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

Hành trình hồi hương của những phận người lầm lỡ

“Việc nhẹ, lương cao”, “thế giới tự do”, “không cần lao động vẫn có cuộc sống sung túc, được bảo lãnh đi định cư tại các nước thứ ba như Mỹ, Canada, Australia”... Đó là những lời dụ dỗ khiến một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số ở Tây Nguyên tin theo và di cư bất hợp pháp sang Thái Lan mong được “đổi đời”.

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Muôn vẻ sáng tác ca khúc theo “đơn đặt hàng”

Trong đời sống âm nhạc, nhiều tác phẩm ra đời theo “đơn đặt hàng” hay yêu cầu, mong muốn nào đó không phải là điều xa lạ. Nhưng vượt ra khỏi mục tiêu ban đầu, nhiều tác phẩm đã ghi dấu ấn bền vững trong lòng công chúng. Đơn đặt hàng - tưởng chừng là khuôn khổ - lại giống như chiếc khung để nhạc sĩ vẽ lên những bức tranh âm nhạc sống động và nhiều điều thú vị.

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Họa sỹ Trần Đại Thắng: Bước cùng sách từ bờ sông Đà năm ấy

Trần Đại Thắng chưa bao giờ thực sự rời sông Đà. Dòng sông ấy vẫn lững lờ trong từng trang sách anh làm, trong mùi giấy in thoang thoảng, trong cả những đêm khuya anh ngồi viết lại chính đời mình. Từ cậu bé 6 tuổi mê mẩn ngắm những cuốn sách Nga trong một hiệu sách bên kia dòng sông Đà đến người dựng nên Đông A Books, Thắng chỉ làm một việc, giữ cho sách không trở thành một thứ thoáng qua. Cuốn "Tôi kể" dày 500 trang không phải lời kết. Chỉ là một lần nữa, anh lật giở ký ức, để xem tất cả những chi tiết nhỏ bé anh đã dành cả đời chăm chút, liệu có đủ nặng để níu lại một chút gì đó giữa dòng đời đang trôi quá vội.

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Hệ sinh thái web lậu và cá độ phía sau Xôi Lạc TV

Sau gần một thập kỷ hoạt động trên không gian mạng, hệ thống phát sóng bóng đá lậu Xôi Lạc TV vừa bị Cơ quan công an triệt phá, khởi tố hàng chục đối tượng liên quan. Đằng sau những đường link xem bóng đá miễn phí tưởng chừng vô hại là cả một "hệ sinh thái" web lậu vận hành theo kiểu "đầu rắn nhiều thân", gắn chặt với quảng cáo cá cược và dòng tiền ngầm có quy mô lớn.

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Hà Lan mới chỉ dăm ngày

Tôi quyết định làm chuyến “du lịch bụi” đến Hà Lan vào những ngày cuối năm 2025. Với tôi, đây thật sự là chuyến đi đáng nhớ, bởi Hà Lan không chỉ có kênh đào thơ mộng, cối xay gió, cánh đồng hoa Tulip rực rỡ, văn hóa xe đạp độc đáo mà còn là mảnh đất có nhiều điều để khám phá.

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Công nghiệp văn hóa Việt Nam sau những cú hích năm 2025

Năm 2025, lịch sử và âm nhạc cùng lúc tìm được đường trở lại đời sống đương đại. Những bộ phim chiến tranh như "Mưa đỏ" đã lập kỷ lục doanh thu phòng vé với doanh thu trên 700 tỷ đồng; các chương trình Đại nhạc hội quy mô lớn thắp sáng không gian công cộng bằng cảm xúc tập thể, concert "Tổ quốc trong tim" thu hút 50.000 khán giả, Concert "Rạng rỡ Việt Nam" sau vài giờ mở bán đã cháy vé, cho thấy dư địa để phát triển công nghiệp văn hóa rất lớn. Vấn đề là làm thế nào để biến những khoảnh khắc bùng nổ ấy thành một chiến lược phát triển bền vững cho ngành công nghiệp văn hoá Việt Nam.

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Cuộc đua xe tự lái: Cạnh tranh trong hợp tác ở London

Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị không ngừng leo thang, một mô hình hợp tác độc đáo đang hình thành ngay tại trung tâm châu Âu. Thủ đô London của nước Anh sắp trở thành thành phố đầu tiên trên thế giới chứng kiến xe tự lái của hai gã khổng lồ công nghệ đến từ Mỹ và Trung Quốc cùng vận hành. Sự hiện diện song hành này không đơn thuần là một cuộc đua công nghệ, mà còn mở ra một lối đi mới, nơi những đối thủ toàn cầu cùng phát triển dưới một khung pháp lý chung, mang đến hy vọng về khả năng phối hợp trong một lĩnh vực then chốt của tương lai.

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Khi “an toàn” chỉ là một khái niệm

Năm 2001, khán giả đã hồi hộp dõi theo những pha hành động và đấu trí trong bộ phim Oceans Eleven (11 tên cướp thế kỷ) về một vụ cướp casino được dàn dựng tinh vi đến mức hoàn hảo ở Los Angeles. Và cuối năm 2025, khi nước Đức đang yên bình tận hưởng kỳ nghỉ lễ Giáng sinh, một vụ cướp ngân hàng táo bạo, với những tình tiết ly kỳ như phim điện ảnh, đã khiến người ta không khỏi bàng hoàng.

Khi chim bỏ đường bay

Khi chim bỏ đường bay

Có thể gọi vụ hủy chương trình “Về đây bốn cánh chim trời” hôm 28/12 vừa qua là “vụ bể show thế kỷ” bởi nó chưa từng có tiền lệ ở Việt Nam. Hệ lụy của nó là tranh cãi kéo dài, gay gắt giữa bên bênh vực và bên công kích các nghệ sĩ đã tham gia “đình công”.

Tăng trưởng nghịch chiều và cơ hội cho nền công nghiệp văn hóa

Tăng trưởng nghịch chiều và cơ hội cho nền công nghiệp văn hóa

Năm 2025 của điện ảnh thế giới mở ra với tâm thế bất an. Hollywood, biểu tượng của nền công nghiệp điện ảnh toàn cầu tiếp tục đối mặt chu kỳ suy giảm doanh thu, sự bế tắc của dòng phim trung cấp, chi phí sản xuất leo thang và tình trạng phụ thuộc quá mức vào các thương hiệu cũ. Thị phần phòng vé phim Hollywood đang giảm dần so với 2 thập kỷ trước, nhất là ở các thị trường châu Á, nơi khán giả trẻ chuyển sang nội dung bản địa và dịch vụ trực tuyến.

Ăn chặn tiền sinh viên: Những kẻ đánh cắp niềm tin

Ăn chặn tiền sinh viên: Những kẻ đánh cắp niềm tin

Bắt nguồn từ một câu hỏi thắc mắc trên diễn đàn mạng xã hội của một vài sinh viên, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Du lịch Hà Nội Phạm Văn Long cùng 2 cấp dưới bị khởi tố hành vi "Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ", với cáo buộc đã "ăn chặn" tiền hỗ trợ tham gia phục vụ sự kiện A80 của sinh viên. Số tiền được cho là bị xà xẻo ấy không lớn (chỉ hơn 200 triệu) nhưng thứ mất đi lại lớn hơn nhiều lần.

Khi các “triệu phú crypto” vào tầm ngắm của những kẻ bắt cóc

Khi các “triệu phú crypto” vào tầm ngắm của những kẻ bắt cóc

Trong bối cảnh Bitcoin và các tài sản kỹ thuật số khác liên tục tăng giá, những ví tiền số trở thành “kho vàng di động”, đây không đơn thuần là dạng tống tiền truyền thống nữa. Tội phạm kết hợp giữa công nghệ và thủ đoạn tàn ác truyền thống để chiếm đoạt những khối tài sản ảo. Chúng sử dụng kỹ thuật doxxing (thu thập và tiết lộ thông tin cá nhân trên mạng), khai thác mạng xã hội, truy vết on-chain, rồi chuyển sang hành vi bạo lực ngoài đời thực để bắt cóc, khống chế và ép nạn nhân mở ví, tiết lộ mật khẩu crypto hoặc buộc gia đình nạn nhân chuyển tiền.

Khi thị trường đen buôn bán cổ vật tiếp tay cho tội phạm toàn cầu

Khi thị trường đen buôn bán cổ vật tiếp tay cho tội phạm toàn cầu

Sáng sớm 19/10, bốn tên cướp cải trang thành công nhân xây dựng đã thực hiện một vụ cướp được lên kế hoạch tỉ mỉ tại Bảo tàng Louvre ở thủ đô Paris (Pháp). Chỉ trong vòng chưa đầy 10 phút, chúng đã cuỗm đi 8 món đồ từ bộ sưu tập Trang sức Hoàng gia Pháp - những món đồ nổi tiếng với ý nghĩa lịch sử và tổng giá trị ước tính lên tới 88 triệu euro. Mặc dù một vài nghi phạm đã bị bắt giữ, công tố viên Paris Laure Beccuau vẫn mô tả hoạt động này "rất có thể là hành động của tội phạm có tổ chức".

Người giữ vai trò quan trọng trong hệ thống Hoàng Hường

Người giữ vai trò quan trọng trong hệ thống Hoàng Hường

Sau khi Hoàng Hường - người được mệnh danh là "nữ hoàng" thực phẩm chức năng bị bắt, cơ quan điều tra tiếp tục bắt một mắt xích quan trọng trong "đế chế" Hoàng Hường, đó là Nguyễn Thị Tường An, người không livestream, không xuất hiện trên truyền thông nhưng được dư luận cho rằng, vai trò của Tường An cực kì quan trọng trong hệ thống của Hoàng Hường.

Từ Jack97 không biết sợ tới một câu hỏi lớn hơn

Từ Jack97 không biết sợ tới một câu hỏi lớn hơn

Trên sân khấu lớn, Jack97 bước ra hào hoa như một “công tử” miền Tây, để rồi cậu ca sĩ ấy “tông cửa mồm” ném một câu “dồn cửa tai” của khán giả: “Lào gì cũng tôn”. Lập tức, video ấy tràn lan trên mạng, kéo theo phản ứng giận dữ của rất nhiều người…

Thằng mõ mới ngụ cư cam quýt

Thằng mõ mới ngụ cư cam quýt

Đò dọc phải tránh đò ngang

Ngụ cư phải tránh dân làng cho xa

"Đò" là từ "độ" tiếng Hán - Việt chuyển qua tiếng Việt, theo nhà ngôn ngữ học Lê Ngọc Trụ. Khi ai đó bảo: "Thành công rồi, việc này có trời độ", ta hiểu là do trời ủng hộ giúp đỡ, chứ không hẳn hiểu theo nghĩa độ/ đò là chở qua sông.

Lật tẩy mạng lưới rửa tiền toàn cầu của Prince Holding Group

Lật tẩy mạng lưới rửa tiền toàn cầu của Prince Holding Group

Trong báo cáo dài hơn 200 trang mới được công bố, Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) và Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ xác định Prince Holding Group (Prince Group) - đế chế kinh doanh trải khắp thế giới của ông trùm lừa đảo Chen Zhi, là một tổ chức tội phạm xuyên quốc gia. Không chỉ vận hành hàng loạt trại lừa đảo quy mô lớn ở Campuchia và Myanmar, Prince Group còn rửa hàng trăm triệu USD tiền bẩn qua hệ thống ngân hàng Hàn Quốc, fintech Singapore, bất động sản Dubai và quỹ đầu tư ở London (Anh).

Con chip niềm tin và chân dung doanh nhân poker khát nước

Con chip niềm tin và chân dung doanh nhân poker khát nước

Có những kẻ từng được ca ngợi là “người mở đường cho kỷ nguyên khởi nghiệp”, nhưng khi bức màn rơi xuống, người ta mới nhận ra đó không phải người mở đường mà là kẻ đào hố. Đào Minh Phú, trong nhiều năm, được nhắc đến như hình mẫu của một “doanh nhân 4.0”: năng động, sắc sảo, nói đâu trúng đó.

Sắp xếp, sáp nhập đại học Việt Nam theo hướng nào?

Sắp xếp, sáp nhập đại học Việt Nam theo hướng nào?

Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo đã yêu cầu sáp nhập, giải thể các cơ sở giáo dục đại học không đạt chuẩn; nghiên cứu chuyển một số trường đại học về địa phương quản lý để đáp ứng tốt hơn yêu cầu đào tạo nhân lực của địa phương...