Trong họa có phúc

Không còn là lời kêu gọi suông nữa. Không còn là những gợi ý hay đề xuất nằm yên trên giấy suốt bao năm nữa. Tình thế hiện tại đã buộc Phong trào giải phóng dân tộc Palestine (Fatah) và Phong trào Hồi giáo Hamas phải thực sự nắm lấy tay nhau, nhằm bảo vệ sự tồn vong của toàn Palestine.

Đoàn kết hay là chết!

Hamas và Fatah đã đạt được một thỏa thuận sơ bộ, như chính Hamas thông báo ngày 3-10. Cho dù thỏa thuận này “không phải để thay thế một cuộc đối thoại toàn diện với tất cả các phe phái khác nhau”, cho dù đây “chỉ là sự khởi đầu nhằm tạo thuận lợi cho vấn đề hòa giải và chấm dứt chia rẽ nội bộ”, thì việc Hamas - lực lượng chính trị luôn xung khắc với Fatah của đương kim Tổng thống Mahmoud Abbas - chính thức lên tiếng xác nhận cũng tạo cho thỏa thuận ấy một vóc dáng hoàn toàn khác biệt so với những gì từng xuất hiện giữa hai phe phái quan trọng nhất của người Palestine này, trong quá khứ.

Xây dựng những mối quan hệ đối tác chính trị đã trở thành “một lựa chọn chiến lược và mang tính bắt buộc, đối với cả Hamas, Fatah cũng như mọi đảng phái chính trị khác của người Palestine” - người đại diện Hamas nhấn mạnh. Thậm chí, Hamas còn kêu gọi “tất cả vì sự đoàn kết dân tộc giữa những người Palestine; xây dựng lại hệ thống chính trị Palestine hoàn toàn dựa trên các nguyên tắc dân chủ thông qua tổ chức các cuộc bầu cử tự do, minh bạch và toàn diện”.

Một thỏa thuận mang tầm vóc lịch sử, một bước ngoặt.
Một thỏa thuận mang tầm vóc lịch sử, một bước ngoặt.

Cuối tháng 9-2020, một cuộc bầu cử như vậy đã bắt đầu được phác thảo - cuộc tổng tuyển cử Palestine đầu tiên sau 15 năm gián đoạn. Đó là kết quả của 3 ngày đối thoại giữa lãnh đạo Fatah Mahmud Abbas và thủ lĩnh Hamas Ismail Haniyeh ở địa điểm trung gian Thổ Nhĩ Kỳ.

Theo đó, các cuộc bầu cử dự kiến được tổ chức trong vòng 6 tháng. Quan chức cấp cao Fatah, Jibril Rajub, hé lộ: hai bên đã thống nhất tổ chức bầu cơ quan lập pháp trước, sau đó là bầu lãnh đạo chính quyền Palestine và cuối cùng là bầu Hội đồng trung ương của Tổ chức Giải phóng Palestine (PLO). Theo nhiều nguồn tin, Hamas và Fatah cũng đã đạt được thỏa thuận về tầm nhìn chung hướng tới hòa giải nội bộ và tổ chức các cuộc tổng tuyển cử tại Palestine.

Trong tuyên bố chung, Fatah và Hamas cam kết “cùng hành động nhằm phá mọi âm mưu cho đến khi giành độc lập hoàn toàn, hướng tới việc thành lập một nhà nước Palestine độc lập, với Jerusalem là thủ đô”.

Thực tế, trong quá khứ, vào năm 2006, đã có một cuộc bầu cử lập pháp của Palestine được tổ chức và phần thắng áp đảo thuộc về Hamas. Nhưng sau đó, chính phủ đoàn kết giữa hai bên nhanh chóng sụp đổ. Chỉ 1 năm sau, 2007, Fatah và Hamas đã có những cuộc đụng độ tại Dải Gaza. Kể từ đó, Dải Gaza thuộc quyền kiểm soát của Hamas, với khuynh hướng đấu tranh vũ trang bạo lực nhằm chống lại Israel. Khuynh hướng này hầu như đối nghịch với những nỗ lực ngoại giao của Fatah - quản trị vùng Bờ Tây. Tất cả mọi nỗ lực hòa giải kể từ đó tới nay, kể cả những động thái trao đổi tù nhân, đều không thể hàn gắn những vết rạn nứt trong nội bộ Palestine.

Nhưng, đó là những câu chuyện cũ. Một thời kỳ mới, với những đòi hỏi về cách tiếp cận vấn đề mới, đã thực sự mở ra ngay từ tháng 7, khi Fatah và Hamas quyết định “ngồi lại với nhau” nhằm chấm dứt chia rẽ.

Những người anh em đã xích lại gần nhau trong nghịch cảnh.
Những người anh em đã xích lại gần nhau trong nghịch cảnh.

Chiếc đòn bẩy Donald Trump

Không còn nghi ngờ gì nữa, sự thay đổi trong nhận thức đã đến cấp tập, khi ngoại cảnh tạo nên quá nhiều chông gai.

Kế hoạch hòa bình mới cho Trung Đông mà đương kim Tổng thống Mỹ Donald Trump đề xuất vào năm ngoái (điều mà ông gọi là “thỏa thuận thế kỷ”), bất chấp mọi phản ứng ngược chiều dữ dội từ công luận thế giới cũng như cộng đồng Arab Hồi giáo vào lúc đầu, đã đạt được những bước tiến vững chắc đáng kinh ngạc.

Bản kế hoạch đó được đặt trên cơ sở bình thường hóa quan hệ giữa Israel với các quốc gia Arab Hồi giáo - vốn vô cùng thù địch với Israel và nó phớt lờ “giải pháp hai nhà nước” trong các lộ trình xây dựng hòa bình Trung Đông trong quá khứ. Đó là gạch nối giữa việc nước Mỹ tuyên bố thừa nhận toàn bộ Jerusalem (mà Palestine cũng có phần chủ quyền) là thủ đô mới thay thế cho Tel Aviv của Israel, với việc kêu gọi cộng đồng quốc tế chấp nhận quyền kiểm soát lãnh thổ của Israel trên những khu vực vốn vẫn bị (kể cả chính nước Mỹ trước đây) xem là chiếm đóng bất hợp pháp.

Quyền lợi chính đáng của Palestine đã bị gạt sang một bên trong sáng kiến hòa bình Trung Đông mới đó. Bởi vậy, ngay từ khi được giới thiệu, hầu hết mọi quốc gia Arab Hồi giáo đều không tán đồng. Thậm chí, những lời khẳng định rằng “điều kiện tiên quyết cho việc bình thường hóa quan hệ với Israel là việc bảo đảm giải pháp hai nhà nước và độc lập - chủ quyền cho Palestine”.

Tuy nhiên, trong mọi mối quan hệ quốc tế, chẳng lợi ích nào quan trọng hơn lợi ích của chính mình. Có lẽ bởi vậy mà chỉ cần nỗ lực tạo xong “đột phá khẩu” thông qua việc tác động để Các Tiểu vương quốc Arab thống nhất (UAE) chấp nhận đặt bút ký thỏa thuận bình thường hóa quan hệ, nước Mỹ đã khiến cả một thế cục thay đổi. Sau UAE, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo có thêm chuyến công du đến một dải Trung Đông. Sau khi ông trở về, đến lượt Bahrain và Israel tuyên bố bình thường hóa quan hệ.

Tiếng thét của một Palestine đoàn kết sẽ giàu sức lay động hơn.
Tiếng thét của một Palestine đoàn kết sẽ giàu sức lay động hơn.

Trong buổi lễ ký kết những văn bản bình thường hóa đó tại khuôn viên Nhà Trắng, ai cũng biết, rất nhiều cơ hội hợp tác và phát triển nhiều mặt đã được thiết lập giữa UAE và Bahrain với Israel - một trong những quốc gia giàu mạnh hàng đầu, không chỉ của khu vực mà của cả thế giới. Những mối “lợi lộc” đó rất khó để chối từ, đặc biệt là khi nó còn hàm ý rằng Mỹ và Israel sẽ cùng các nước Arab ngăn cản sự bành trướng ảnh hưởng của Iran - một “kẻ thù” khác của Liên đoàn Arab (AL). Cho nên, bất cứ ai cũng có thể tự hỏi, sau UAE và Bahrain, sẽ đến lượt quốc gia nào xiêu lòng, gật đầu và chìa tay cho Israel, để chấp nhận bỏ qua thực tế rằng Palestine đã và đang bị dồn đến chân tường?

Vậy thì, nếu điều đó tiếp tục xảy ra như một phản ứng dây chuyền, theo cách nó đã và đang xảy ra, làm cách nào để Palestine tiếp tục cuộc chiến đấu của mình? Làm cách nào để họ phá tung được cái vòng kim cô đang dần xiết chặt lấy những khát vọng lập quốc và ngăn chặn khả năng tiếp tục bị dồn lấn hoặc đẩy bật khỏi những vùng đất mà luật pháp quốc tế đã dành cho họ?

Họ cần phải tập trung được sức mạnh, thứ sức mạnh nội tại được tạo nên và khuếch đại bằng tình đoàn kết, chứ không phải bằng sự chia rẽ. Họ cần phải noi gương chính Israel - kẻ thù truyền kiếp của mình, để không cần phải trông đợi quá nhiều vào “ngoại viện”. Palestine đã mất mát quá nhiều rồi. Và nếu Fatah vẫn không thể nhìn về cùng một hướng với Hamas, nếu Bờ  Tây và Dải Gaza vẫn là hai vùng lãnh thổ riêng biệt, nếu PLO vẫn chỉ là một cái tên nhiều hơn là một thực thể gắn kết thì sự nghiệp của dân tộc ấy vẫn chẳng có hy vọng gì. Những sự phản ứng lẻ tẻ, rời rạc, tự phát và yếu ớt sẽ chỉ khiến cộng đồng quốc tế mỗi ngày một thêm thờ ơ.

Trong cái rủi, lại có cái may. Những gì mà chính quyền của Tổng thống Donald Trump nỗ lực thực hiện nhằm hậu thuẫn cho Israel, cuối cùng cũng tạo nên những tác động tích cực. Và nếu Fatah cùng Hamas hoàn tất được tiến trình hòa giải này, những tác động đó sẽ là vô giá.

Đông Phong

Các tin khác

Tô đậm một vị thế mới

Tô đậm một vị thế mới

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công tác tham dự Hội nghị cấp cao kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN - Nga và có các hoạt động song phương tại thành phố Kazan, Cộng hòa Tatarstan, Liên bang Nga từ ngày 16 đến 18/6/2026 theo lời mời của Tổng thống Liên bang Nga Vladimir Putin. Đây là chuyến thăm có ý nghĩa đặc biệt, đồng thời cũng đã đạt được những kết quả tích cực, khẳng định hình ảnh Việt Nam là cầu nối tin cậy trong ASEAN, là bạn bè thủy chung, chân thành của Nga.

Bản sắc nhân văn của báo chí trong kỷ nguyên AI

Bản sắc nhân văn của báo chí trong kỷ nguyên AI

Mỗi cuộc cách mạng công nghệ đều từng khiến báo chí lo lắng về sự tồn tại của chính mình. Máy in làm thay đổi cách phổ biến tin tức. Phát thanh và truyền hình từng được dự báo sẽ khiến báo in biến mất. Internet làm rung chuyển toàn bộ mô hình vận hành truyền thống của các tòa soạn. Và, giờ đây, trí tuệ nhân tạo (AI) lại tiếp tục đặt ra câu hỏi rằng, liệu báo chí và những người làm báo có còn thật sự cần thiết khi máy móc có thể viết, tổng hợp và sản xuất nội dung với tốc độ vượt xa con người?

Niềm vui bóng đá làm lộ mặt trái xã hội Pháp

Niềm vui bóng đá làm lộ mặt trái xã hội Pháp

Tối 30/5/2026, người dân Paris vỡ òa sau chiến thắng nghẹt thở của đội bóng Paris Saint-Germain (PSG) tại đấu trường châu lục. Nhưng, thay vì một lễ ăn mừng xúc động, những thanh niên Paris lại biến nó thành một cơn ác mộng bạo lực với gạch đá và bom xăng.

El Nino “đổ thêm dầu vào lửa”

El Nino “đổ thêm dầu vào lửa”

Trong lúc thế giới vẫn chưa nguôi lo ngại trước những kỷ lục nhiệt độ liên tiếp bị phá vỡ, một cảnh báo mới từ Liên hợp quốc lại phủ thêm bóng đen lên bức tranh khí hậu toàn cầu. Hiện tượng El Nino được dự báo sắp quay trở lại với cường độ mạnh, có nguy cơ cộng hưởng với xu thế nóng lên toàn cầu để đẩy Trái đất bước vào giai đoạn thời tiết cực đoan hơn trong những năm tới.

Pháo đài Beaufort và bước ngoặt chiến lược của Israel

Pháo đài Beaufort và bước ngoặt chiến lược của Israel

Gần 3 thập kỷ sau khi rút khỏi Lebanon, quân đội Israel một lần nữa kiểm soát pháo đài Beaufort - vị trí từng là biểu tượng của cuộc chiến kéo dài giữa Tel Aviv và Hezbollah. Động thái này phản ánh sự thay đổi trong tư duy an ninh của Israel, đồng thời kéo theo những hệ lụy khôn lường với người Lebanon và an ninh khu vực.

Trung Đông chuyển động khi ảo ảnh Mỹ tan biến

Trung Đông chuyển động khi ảo ảnh Mỹ tan biến

Trong một thời gian ngắn, những cuộc tấn công nhằm vào các đô thị, trung tâm lọc hóa dầu lớn và cả các căn cứ quân sự của Mỹ trong khu vực Trung Đông đã làm thế giới phải có cái nhìn khác hoàn toàn về vấn đề an ninh khu vực. Sự bất lực của chiếc ô an ninh Mỹ buộc các quốc gia Vùng Vịnh phải tự định đoạt vận mệnh bằng tư duy tự cường và đa phương hóa.

Xung đột Trung Đông: Loanh quanh trong bế tắc

Xung đột Trung Đông: Loanh quanh trong bế tắc

Ngày 4/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẵn sàng gặp Đại giáo chủ Iran Mojtaba Khamenei, nếu hai bên đạt được thỏa thuận hòa bình. Tuy nhiên, trên thực tế, đàm phán song phương Mỹ - Iran vẫn đang chìm trong bế tắc. Bên cạnh đó, kết quả của nó cũng sẽ còn phụ thuộc rất nhiều vào diễn biến của các cuộc thương thảo Israel - Hamas cũng như Israel - Lebanon.

Dấu ấn nước Việt Nam trong kỷ nguyên mới

Dấu ấn nước Việt Nam trong kỷ nguyên mới

Những ngày cuối tháng 5/2026, diễn ra liên tiếp nhiều sự kiện ngoại giao giữa Việt Nam và Thái Lan, Singapore, Philippines cũng như Đối thoại Shangri-La lần thứ 23, một diễn đàn an ninh hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Theo thông lệ, mỗi năm Đối thoại Shangri-La sẽ mời diễn giả là nguyên thủ một quốc gia có uy tín phát biểu dẫn đề. Năm 2026, vinh dự này thuộc về người đứng đầu Đảng, Nhà nước Việt Nam là Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Với chủ đề: “Chủ động kiến tạo hòa bình - ổn định - phát triển trong một thế giới nhiều biến động”, bài phát biểu dẫn đề này giành được sự quan tâm, đồng tình và hoan nghênh của lãnh đạo các nước cũng như dư luận quốc tế...

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?

Kỳ 1: Lai lịch một kế hoạch ngầm

Kỳ 1: Lai lịch một kế hoạch ngầm

Trong suốt 10 năm (1960 - 1970), CIA và Cơ quan Tình báo Quân đội Việt Nam Cộng hòa đã huấn luyện và tung ra miền Bắc hàng trăm gián điệp biệt kích cùng cả trăm tấn vũ khí, lương thực. Đây được coi là cuộc chiến ngầm quy mô lớn nhất sau Chiến tranh thế giới thứ 2. Tuy nhiên, quân và dân miền Bắc, với nòng cốt là lực lượng An ninh nhân dân phối hợp với lực lượng Quân đội đã tiêu diệt, bắt sống hầu hết số gián điệp biệt kích này, không những thế còn sử dụng “trò chơi nghiệp vụ” khi dùng điện đài của địch, do chính các gián điệp biệt kích bị bắt thực hiện để cung cấp tin giả cho chỉ huy ở Sài Gòn theo ý đồ của ta.

Phán quyết bị đảo ngược: Khi công lý Mỹ khoác áo thương vụ

Phán quyết bị đảo ngược: Khi công lý Mỹ khoác áo thương vụ

Một trong những vụ truy tố tội phạm kinh tế quốc tế lớn nhất lịch sử vừa khép lại không phải bằng một phán quyết của bồi thẩm đoàn, mà bằng một bức thư ngắn gọn từ các công tố viên liên bang tại Brooklyn khi Bộ Tư pháp Mỹ chính thức rút toàn bộ cáo buộc hình sự đối với tỷ phú Ấn Độ Gautam Adani.

Nguy cơ các trung tâm dữ liệu trở thành tử huyệt

Nguy cơ các trung tâm dữ liệu trở thành tử huyệt

Cuộc cách mạng trí tuệ nhân tạo (AI) và tiến trình số hóa toàn cầu đang tạo ra một thực thể quyền lực mới: những trung tâm dữ liệu. Không còn thuần túy là hạ tầng kỹ thuật thương mại, các "kho báu số" này đã trở thành điểm trọng yếu và nhạy cảm bậc nhất trên bản đồ địa chính trị.

Công chính sở hữu trí tuệ vì danh dự quốc gia

Công chính sở hữu trí tuệ vì danh dự quốc gia

LTS: Sau 22 năm Việt Nam tham gia Công ước Berne, lần đầu tiên Việt Nam có một vụ khởi tố đình đám liên quan đến vi phạm bản quyền âm nhạc. Nhưng vi phạm sở hữu trí tuệ (SHTT) trong âm nhạc chỉ đơn thuần loanh quanh ở chỗ chiếm dụng các quyền cơ bản của cá nhân, tổ chức khác. Vi phạm SHTT cũng không chỉ tồn tại trong lĩnh vực nghệ thuật đơn thuần. Nó đang là một trì trệ cũ cần phải được xóa bỏ vì sự phát triển và hơn hết, vì danh dự quốc gia…

Kinh tế thế giới định hình một cuộc khủng hoảng mới

Kinh tế thế giới định hình một cuộc khủng hoảng mới

Nối tiếp Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB), ngày 20/5 vừa qua, đến lượt Liên hợp quốc chính thức hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm 2026 xuống còn 2,5%. Trong bối cảnh tình hình địa chính trị và địa kinh tế vẫn đang tiếp tục diễn biến phức tạp, những kịch bản tồi tệ nhất dường như vẫn còn chưa thể đo lường hết.

Quan hệ song phương Mỹ - Trung: Phá lớp băng cũ để kiến tạo cục diện mới

Quan hệ song phương Mỹ - Trung: Phá lớp băng cũ để kiến tạo cục diện mới

Trên thực tế, chuyến công du cấp cao của Tổng thống Mỹ Donald Trump tới Trung Quốc trong 2 ngày 14 và 15/5 chưa đạt được bất cứ bước đột phá nào về những vấn đề gai góc nhất còn tồn tại giữa hai cường quốc kinh tế hàng đầu thế giới, như thuế quan, sở hữu trí tuệ, công nghệ hay xung đột Trung Đông. Song, những diễn biến tiếp nối đang dần củng cố nhận định chung của giới quan sát quốc tế: Ít nhất, cuộc tiếp xúc này đã mang tới những xung lực mang tính chất "phá băng", để từ đó dần tái định hình một cục diện mới.

Không cho phép “cốc mò, cò xơi”

Không cho phép “cốc mò, cò xơi”

“Bộ Công an chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan tập trung xác minh, điều tra, khởi tố một số vụ án nghiêm trọng xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan, nhãn hiệu và chỉ dẫn địa lý theo quy định pháp luật; triệt phá các website và các tổ chức điều hành các website vi phạm bản quyền trực tuyến có lượng truy cập lớn, nhất là các website lưu trữ, cung cấp phim, âm nhạc, trò chơi điện tử di động, chương trình truyền hình lậu có dùng tiếng Việt và tiếng nước ngoài, nhất là tiếng Anh”...

Thượng đỉnh Trung - Nga: Trạng thái cân bằng động

Thượng đỉnh Trung - Nga: Trạng thái cân bằng động

Với những gì vừa được công bố trong tuyên bố chung ngay ngày đầu chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Nga Vladimir Putin, có lẽ, thông điệp mà ông và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình muốn nhấn mạnh không chỉ là biểu hiện bề mặt trên lớp vỏ ngôn từ, mà là những nỗ lực lâu dài nằm sâu trong ý chí của cả hai bên, về tiến trình định hình một trật tự thế giới mới.

Kinh tế chính là an ninh quốc gia

Kinh tế chính là an ninh quốc gia

LTS: Thịnh vượng luôn là điều mọi quốc gia đều mong vươn tới. Nhưng thịnh vượng đi đôi với an ninh là câu hỏi khó. Đơn giản, không quốc gia nào có thể làm giàu một mình, mà cần tương tác với nhiều đối tác khác trên thế giới. Có tương tác, ắt có những ràng buộc, thậm chí lệ thuộc. Và lệ thuộc có thể là chìa khóa để mở ra cánh cửa của mất an toàn.

OPEC: Cú “quay xe” của UAE và những vết nứt trong đế chế dầu mỏ

OPEC: Cú “quay xe” của UAE và những vết nứt trong đế chế dầu mỏ

Ngày 28/4/2026 đã đi vào lịch sử ngành năng lượng toàn cầu. Chỉ bằng một thông cáo ngắn gọn từ Bộ Năng lượng Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) - nhà sản xuất dầu lớn thứ ba trong Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) - tuyên bố sẽ chính thức rút khỏi tổ chức này cũng như liên minh OPEC+ mở rộng từ ngày 1/5/2026.