Tích lũy tâm thế

Trước khi giải U23 Châu Á khởi tranh thì ít ai nghĩ chúng ta có thể toàn thắng bảng "tử thần" và hạ UAE trong vòng Knock out. U23 Việt Nam thúc thủ trước U23 Trung Quốc 0-3 tại trận bán kết giải U23 châu Á thì người hâm mộ buồn một, cầu thủ và ban huấn luyện buồn mười. Xin cảm ơn toàn đội đã vào chiến dịch với hơn 100% tinh thần. Thua keo này bày keo khác, tương lai lứa cầu thủ này vẫn rất hứa hẹn.

Phải nhìn cả tiến trình để thấy chúng ta đang ở bậc thang nào. Bóng đá Việt Nam không thời nào thiếu nhân tài, nhưng do điều kiện thời đạn bom và bao cấp nên sự phát triển bóng đá trồi sụt. Từ 1995, Việt Nam bắt đầu gia nhập ASEAN sau nhiều thăng trầm, chúng ta dần dần đạt được các danh hiệu cao nhất của Đông Nam Á.

Muốn vượt lên giới hạn "vùng trũng" thì cần phải có HLV ngoại. Năm 1995, lần đầu tiên ta có HLV ngoại là ông E.Tavares. Ông này thấy ngay cầu thủ kém thể lực nên chỉ tập trung vào rèn thể lực. Kết quả, cầu thủ Việt chạy như vũ bão, đến nỗi người ta đồn, ông cho học trò ngậm thứ kẹo kỳ bí.

Người tiếp theo là K.Weigang. HLV này không ép học trò theo khuôn mẫu nào mà giải quyết tâm lý sợ dớp, vào trận là không ngán trường hợp nào. Được đánh thức tiềm năng thì lứa học trò tài năng như Hồng Sơn, Huỳnh Đức đã có chiếc huy chương bạc đầu tiên tại Chiềng Mai. Tiếp theo HLV C.Murphy đã áp dụng bóng đá hiện đại nên tuyển Việt Nam đã có lối đá ban bật một chạm, đan lát thêu hoa dệt gấm như Asernal và đoạt huy chương đồng Sea Games 1997. Từ năm 1998, HLV A.Riedl thường đưa đội vào chung kết giải khu vực rồi dừng bước. Thế nên ông được gọi là "vô địch về nhì".

Nếu như A.Riedl thường sử dụng biên như đôi cánh thì HLV H.Calisto lại yêu cầu học trò phối hợp khoét vào trung lộ và đoạt chức vô địch Đông Nam Á đầu tiên. Suốt sau đó ngót chục năm thì đồ thị bóng đá Việt Nam xuống dốc. Lứa hảo thủ tài năng như Quế Ngọc Hải, Công Phượng, Tuấn Anh thường thua đau tại Sea Games 28 và 29. Nhưng cũng với những cầu thủ đó trong tay HLV Park Hang Seo thì thành tích bắt đầu được ghi với vô địch AFF Cup và lừng lẫy nhất tại giải U23 Thường Châu tuyết trắng. Vị HLV xứ Hàn đã đưa khoa học thể thao, dinh dưỡng vào đội. Nhận thấy hầu hết cầu thủ phần thân trên mỏng cơm "yếu pin đi bộ" sau phút thứ 60, ông cho cầu thủ đo đạc các chỉ số, yêu cầu khẩu phần ăn khoa học và tập gym. Triết lý của ông Park là trước khi thắng thì không được thua. Dưới "triều đại Park", các cầu thủ trở nên "in trâu", biết vượt ngưỡng tại các trận cầu sinh tử, xua tan nỗi ám ảnh Thái Lan. Đội bắt đầu biết chơi bóng thay cho việc lăn xả chiến binh. Tuy vậy, tâm thế mỗi trận đều chấp nhận cửa dưới và mọi chiến thắng đều phải vượt vũ môn kiểu kiễng chân. Sau ông Park thì HLV Troussier, được coi là có Gen World Cup dẫn dắt đội ta. Tiếc rằng triết lý của ông thất bại với 4 thắng, 10 thua.

Đương kim HLV Kim Sang Sik, người được giới mộ điệu gọi là "phù thủy Sáu Sang" đặt cầu thủ vào tâm thế mới, kiểm soát bóng và áp đặt lối chơi, kể cả trước những đối thủ top đầu châu Á. Chỉ một năm 2025, đội đã vô địch ASEAN Cup, ngôi vương giải U23 Đông Nam Á 2025 và vô địch SEA Games 33. Trước khi thúc thủ trước Trung Quốc, HLV Kim Sang Sik và học trò đã có 15 trận thắng. Những cầu thủ trẻ như Đình Bắc, Hiểu Minh, Trung Kiên, Thanh Nhàn… đã khiến mọi đối thủ e dè. Tâm thế mới được tích lũy.

Giải U23 năm nay thì 4 đội mạnh nhất đều thuộc văn hóa ăn đũa, trong đó, nổi bật có Nhật Bản và Hàn Quốc luôn duy trì vị thế bởi có những bước tiến dài về tích lũy tâm thế. Về mặt này, chúng ta đang trong quá trình tích lũy. Tâm thế khác nhau phụ thuộc chính vào môi trường. Ví như người sở hữu đất đai, ruộng cả ao liền tâm thế khác với người sống thuê trọ.

Tâm thế thi đấu không phụ thuộc hoàn toàn vào cá nhân mà truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, được nuôi dưỡng với lịch sử thi đấu, ký ức tập thể.

Đẳng cấp thi đấu cần có niềm tin tập thể, vốn tâm lý thi đấu và văn hóa chiến thắng. Niềm tin tập thể được tăng dần xuyên qua các thế hệ. Không chỉ "tôi làm được" mà là "Chúng tôi đã từng làm được, nên lần này cũng làm được". Vốn tâm lý phải có sự tự tin tích cực, kỳ vọng, lạc quan có cơ sở, năng lực "tái sinh". Khi kinh qua nhiều đấu trường từ "ao" ra "biển", vốn tâm lý sẽ dày lên, ổn định hơn, khó sụp đổ khi gặp nghịch cảnh. Văn hóa chiến thắng không thuần tâm lý cá nhân mà là khí chất của xã hội - Liên đoàn, Ban huấn luyện... Có văn hóa chiến thắng gặp áp lực lớn được coi là bình thường, gặp thất bại, không bị đổ vỡ bản sắc, vì nó nằm trong hệ thống bóng đá quốc gia. Khi trưởng thành và trải qua trận mạc, sự vượt trần tâm lý sẽ đến và lúc đó, đẳng cấp được xác lập.

Tâm thế truyền đời chỉ có thể duy trì nếu được thiết chế hóa, đưa vào giáo trình, lịch sử thi đấu, giải cho các lớp cầu thủ nhi đồng, cầu thủ trẻ và đội tuyển Quốc gia.

Trước khi giải U23 khởi tranh, ta chỉ hy vọng vào tới tứ kết. Việc đứng trong top 4 đội trẻ mạnh nhất châu Á là một bước đi dài của lứa trẻ. Có một thì mới có mười, mỗi một HLV từ E.Tavares tới Kim Sang Sik và các cầu thủ cũ, mới đều bồi đắp thêm cho đội những trải nghiệm mới. Đây là những bước tích lũy tâm thế quan trọng để có thể vươn ra biển lớn.

Tả Từ

Các tin khác

 Trung Á và bài toán cân bằng lợi ích

Trung Á và bài toán cân bằng lợi ích

Hòa bình, đối thoại, hợp tác đa phương và phát triển bền vững là những chủ đề nổi bật trong phát biểu của đại diện các quốc gia Trung Á tại phiên thảo luận chung Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81, diễn ra tháng 9/2026 tại New York. Thông điệp này được đưa ra trong bối cảnh các quốc gia phải xử lý nhiều khác biệt ngày càng lớn giữa những trung tâm quyền lực, trong khi nhu cầu hợp tác kinh tế và giải quyết hàng loạt vấn đề an ninh xuyên biên giới không ngừng gia tăng.

Một yếu huyệt khác dưới eo biển Hormuz

Một yếu huyệt khác dưới eo biển Hormuz

Ngày 19/10, nhiều hãng thông tấn thế giới dẫn nguồn từ hãng truyền thông Iran International, người phát ngôn Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) Hossein Mohebbi tuyên bố: "Có 7 tuyến cáp lớn chạy ngầm dưới eo biển Hormuz, và phần rất lớn dữ liệu internet cũng như dữ liệu thương mại của thế giới đều phụ thuộc vào các tuyến cáp này. Chúng tôi nhắc nhở kẻ thù về điều này để họ biết". Một lời đe dọa mới mẻ, nhưng không kém sức nặng so với kịch bản phong tỏa các tuyến hải trình thương mại qua eo biển Hormuz đã xảy ra.

Bầu cử giữa kỳ của Mỹ: Cuộc chiến quyết định

Bầu cử giữa kỳ của Mỹ: Cuộc chiến quyết định

Ngày 3/11 tới sẽ diễn ra bầu cử giữa kỳ của Mỹ. Dù không có tên trên lá phiếu nhưng lịch trình của Tổng thống Donald Trump trong cả tháng qua lại gần như kín các chuyến vận động tranh cử, bỏ qua một danh sách dài những vấn đề quốc tế đang chờ xử lý. Điều này cho thấy, cuộc bầu cử ngày 3/11 rất quan trọng với chính quyền của ông.

Từ một báo cáo thanh tra đến cuộc khủng hoảng niềm tin

Từ một báo cáo thanh tra đến cuộc khủng hoảng niềm tin

Bản báo cáo dài vài chục trang của Tổng Thanh tra Bộ Quốc phòng Mỹ, công bố tối 14/9/2026, đáng lẽ chỉ là một tài liệu kế toán về chi phí chiến tranh, nhưng đặt vào đúng thời điểm chỉ còn chưa đầy 2 tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ, bản báo cáo ấy đã trở thành chất xúc tác phơi bày một cuộc đấu tranh nội bộ sâu sắc hơn nhiều trong lòng nước Mỹ.

Xung đột Trung Đông: Đợi chờ một điểm vỡ

Xung đột Trung Đông: Đợi chờ một điểm vỡ

Ngày 19/9, lần đầu tiên kể từ khi xung đột với Houthi tái bùng phát, còi báo động phòng không lại vang rền trên bầu trời thủ đô Riyadh của Saudi Arabia. Cùng lúc, theo truyền thông Qatar, nước Mỹ phát đi cảnh báo gửi tới mọi công dân của mình tại Iraq, Bahrain, Oman, Saudi Arabia, Iran, Qatar, Lebanon, Kuwait và Jordan về việc "nâng cao cảnh giác", trong bối cảnh "môi trường an ninh vẫn phức tạp và tiềm ẩn nguy cơ leo thang ngoài dự kiến".
Cục diện Trung Đông vẫn khó đoán định, khi bất cứ người chơi nào trong bàn cờ địa chính trị đều đang hướng tới những mục tiêu lợi ích đối lập hoặc đan cài, và tạo nên một nút thắt chưa thể tháo gỡ.

Cái giá của tự chủ công nghệ

Cái giá của tự chủ công nghệ

Không có con đường phát triển nào miễn phí. Nói ra cái giá không làm nó lớn thêm, chỉ làm chúng ta chuẩn bị tốt hơn để trả.

Những kỳ vọng từ BRICS 2026

Những kỳ vọng từ BRICS 2026

Sau 20 năm hình thành và phát triển, Nhóm các nền kinh tế mới nổi (BRICS) đã mở rộng thành cơ chế tập hợp 11 quốc gia thành viên: Brazil, Trung Quốc, Ai Cập, Ethiopia, Ấn Độ, Indonesia, Iran, Nga, Saudi Arabia, Nam Phi và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE); ngoài ra còn có 10 nước đối tác, trong đó có Việt Nam.
Hiện, BRICS đại diện cho gần một nửa dân số thế giới, khoảng 40% GDP và 26% thương mại toàn cầu. Quy mô và tầm vóc, một mặt, làm tăng đáng kể sức nặng kinh tế và ngoại giao của BRICS, song mở rộng cũng đồng nghĩa việc diễn đàn này quy tụ nhiều hệ thống chính trị, cơ cấu kinh tế, lợi ích năng lượng và quan hệ an ninh khác nhau.

Từ tư duy bảo vệ đến kiến tạo an ninh trong kỷ nguyên mới

Từ tư duy bảo vệ đến kiến tạo an ninh trong kỷ nguyên mới

Trong một thế giới biến động nhanh, phức tạp và khó dự báo, những rủi ro từ kinh tế, công nghệ, dữ liệu, môi trường, năng lượng, nguồn nước, lương thực và không gian số có thể liên kết và tạo thành những thách thức đối với năng lực phát triển của quốc gia. Nghị quyết số 22-NQ/TW ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về Chiến lược An ninh quốc gia đặt ra một yêu cầu có ý nghĩa căn bản: chuyển mạnh từ tư duy bảo vệ, ứng phó sang tư duy an ninh tổng thể, toàn diện, chủ động, bao trùm và kiến tạo. Cao hơn, phải nhìn thấy nguy cơ trước khi nguy cơ trở thành khủng hoảng, tạo dựng sức chống chịu trước khi cú sốc xảy ra và kiến tạo môi trường an ninh cho phát triển.

Nước Mỹ 25 năm sau ngày 11/9/2001

Nước Mỹ 25 năm sau ngày 11/9/2001

Một phần tư thế kỷ đã trôi qua kể từ buổi sáng kinh hoàng 11/9/2001, loạt hồ sơ vừa được giải mật cho thấy những cảnh báo về Osama bin Laden và al-Qaeda đã xuất hiện từ nhiều năm trước vụ tấn công, đồng thời hé lộ những hệ lụy về sức khỏe mà người dân New York và lực lượng cứu nạn phải đối mặt trong nhiều năm về sau.

Syria - ngọn lửa đang bùng lên từ khoảng trống

Syria - ngọn lửa đang bùng lên từ khoảng trống

Ngày 18/8, Đặc phái viên Mỹ về Syria kiêm nhiệm Đại sứ Mỹ tại Thổ Nhĩ Kỳ Tom Barrack cảnh báo: Một sự cố quân sự ngoài ý muốn nào đó hoàn toàn có thể nhanh chóng khiến tình hình khu vực vượt khỏi tầm kiểm soát. Gần 2 năm sau ngày cựu Tổng thống Syria Bashar Al Assad rời khỏi Damascus, khoảng trống quyền lực vẫn chưa thể được lấp đầy, trong khi nguy cơ về sự xuất hiện của cuộc chiến mới lại một lần nữa bùng lên.

Châu Âu vẫn đi trên dây trong bài toán di cư

Châu Âu vẫn đi trên dây trong bài toán di cư

Gần một tháng sau làn sóng người di cư ồ ạt tràn từ Morocco vào vùng lãnh thổ hải ngoại Ceuta của Tây Ban Nha, châu Âu vẫn loay hoay với bài toán khó: kiểm soát biên giới mà không vượt qua những giới hạn pháp lý, nhân đạo và chính trị, dù các diễn ngôn từ Brussels có vẻ đã cứng rắn
hơn.

Ceuta, cuộc khủng hoảng biên giới bắt đầu từ smartphone

Ceuta, cuộc khủng hoảng biên giới bắt đầu từ smartphone

Từ một phán quyết của tòa án bị bóp méo trên mạng xã hội, những hình ảnh được diễn giải sai lệch và tin đồn lan rộng, hàng chục nghìn người đã đổ về Ceuta trong vài giờ cuối tháng 7, tạo ra một cuộc khủng hoảng tại biên giới Tây Ban Nha - Morocco.

Khi Trung Đông tự vẽ lại bản đồ an ninh

Khi Trung Đông tự vẽ lại bản đồ an ninh

Trong gần nửa thế kỷ, thông qua những thỏa thuận về dầu mỏ, tài chính và hợp tác quân sự, nhiều quốc gia Trung Đông đã dựa vào "chiếc ô an ninh" của Mỹ để tập trung phát triển kinh tế. Nhưng, một thỏa thuận quân sự mới được ký vào những ngày đầu tháng 8 này đang làm thay đổi tất cả, mở ra một giai đoạn mới, khi các quốc gia trong khu vực muốn tự bảo đảm an ninh của chính mình.

Giá trị của độc lập, tự do và những vấn đề đặt ra trong kỷ nguyên mới

Giá trị của độc lập, tự do và những vấn đề đặt ra trong kỷ nguyên mới

Độc lập và tự do là những giá trị có ý nghĩa đặc biệt đối với sự tồn tại, phát triển của mỗi quốc gia, dân tộc và mỗi con người. Không có dân tộc nào có thể phát triển bền vững nếu không có quyền tự quyết đối với vận mệnh của mình; cũng không có xã hội tiến bộ nếu con người không được sống trong môi trường hòa bình, an toàn, có quyền làm chủ và điều kiện phát triển toàn diện. Đối với Việt Nam, độc lập, tự do là những giá trị được hình thành, hun đúc và bảo vệ qua hàng nghìn năm lịch sử dựng nước và giữ nước.

Phát huy sức mạnh văn hóa để bảo vệ an ninh Tổ quốc

Phát huy sức mạnh văn hóa để bảo vệ an ninh Tổ quốc

Ngày 5/8/2026, Bộ Công an tổ chức Hội thảo góp ý xây dựng “Đề án Phát triển văn hóa Công an nhân dân trong kỷ nguyên mới”. Đề án là sự cụ thể hóa, triển khai thiết thực việc thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị trong lực lượng Công an nhân dân (CAND).

Tăng cường bản lĩnh, nhân văn và đạo đức công vụ của Công an nhân dân trong kỷ nguyên mới

Tăng cường bản lĩnh, nhân văn và đạo đức công vụ của Công an nhân dân trong kỷ nguyên mới

LTS: Trong kỷ nguyên mới, đặc biệt là bối cảnh chuyển đổi số, hội nhập quốc tế, để bảo vệ vững chắc an ninh quốc gia và giữ gìn trật tự, an toàn xã hội, lực lượng Công an nhân dân (CAND) đứng trước yêu cầu phải phát triển theo hướng chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, làm chủ khoa học - công nghệ, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đặc biệt mỗi cán bộ, chiến sĩ cần không ngừng nâng cao bản lĩnh, nhân văn và đạo đức công vụ.
Nhân kỷ niệm 81 năm Ngày truyền thống CAND, Chuyên đề ANTG Cuối tháng trân trọng giới thiệu bài viết của Trung tướng Trần Bá Thiều, nguyên Tổng cục trưởng Tổng cục Chính trị CAND về vấn đề này.

Dẹp loạn giang hồ trên không gian mạng

Dẹp loạn giang hồ trên không gian mạng

“Giang hồ mạng” không phải là khái niệm pháp lý, mà là cách cộng đồng gọi những cá nhân gây dựng ảnh hưởng trên mạng xã hội bằng hình ảnh đầu gấu đầu mèo, xăm trổ ngang tàng, phát ngôn gây sốc, khoe tiền bạc, các mối quan hệ hoặc công khai chửi bới người khác bằng những lời lẽ rất vô văn hóa... Việc cơ quan điều tra khởi tố, bắt tạm giam một loạt "giang hồ mạng" như: Khánh "Sky", Hồ Văn Khoa, “Vua Quạt” Trần Đình Tiệp, vợ chồng Huấn “Hoa Hồng”, vợ chồng Phú Lê, “Tế điên" Nam Định thời gian gần đây khiến số "giang hồ mạng" khác có vẻ lo ngại sẽ tới lượt mình nên đã tìm cách thay đổi nội dung. Mạng xã hội vì thế cũng đỡ rác hẳn.

Sóng chiến sự đổ về “Cổng nước mắt”

Sóng chiến sự đổ về “Cổng nước mắt”

Giữa lúc dòng chảy thương mại từ Vùng Vịnh qua eo biển Hormuz bị bóp nghẹt bởi xung đột Mỹ-Iran, một huyết mạch hàng hải khác của thế giới đang đứng trước nguy cơ bị cuốn vào vòng xoáy chiến sự. Căng thẳng Houthi - Arab Saudi tái bùng phát, cùng những cảnh báo cứng rắn từ Tehran, đang đặt eo biển Bab el-Mandeb trước nguy cơ trở thành điểm nghẽn tiếp theo, có thể đẩy cú sốc năng lượng vượt khỏi Trung Đông, lan rộng ra nền kinh tế toàn cầu.

Điều đọng lại ở Ankara không chỉ là NATO 3.0

Điều đọng lại ở Ankara không chỉ là NATO 3.0

Trong nhiều năm sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, câu hỏi thường trực đối với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) có lẽ vẫn luôn là: Liên minh này có còn lý do để tồn tại? Thực tế thách thức lớn nhất hiện nay với một tổ chức an ninh phòng thủ 77 tuổi đời là có thể thích nghi với một thế giới nơi cạnh tranh giữa các cường quốc trở thành trạng thái thường trực, hàng loạt cuộc khủng hoảng phủ bóng không gian an ninh châu Âu - Đại Tây Dương, và thậm chí là cả sức ép từ những tranh luận về chia sẻ gánh nặng quốc phòng hay các phát biểu gây tranh cãi của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Andy Burnham và một định hình mới cho nước Anh?

Andy Burnham và một định hình mới cho nước Anh?

Nghị sĩ Andy Burnham chính thức được xác nhận là lãnh đạo Công đảng và trở thành Thủ tướng thứ 7 của Vương quốc Anh chỉ trong một thập niên. Với những cải cách đầy tham vọng, liệu người đàn ông đến từ Manchester này có thể tái định hình nền chính trị Anh sau một chuỗi khủng hoảng kéo dài hay không?