Tích lũy tâm thế

Trước khi giải U23 Châu Á khởi tranh thì ít ai nghĩ chúng ta có thể toàn thắng bảng "tử thần" và hạ UAE trong vòng Knock out. U23 Việt Nam thúc thủ trước U23 Trung Quốc 0-3 tại trận bán kết giải U23 châu Á thì người hâm mộ buồn một, cầu thủ và ban huấn luyện buồn mười. Xin cảm ơn toàn đội đã vào chiến dịch với hơn 100% tinh thần. Thua keo này bày keo khác, tương lai lứa cầu thủ này vẫn rất hứa hẹn.

Phải nhìn cả tiến trình để thấy chúng ta đang ở bậc thang nào. Bóng đá Việt Nam không thời nào thiếu nhân tài, nhưng do điều kiện thời đạn bom và bao cấp nên sự phát triển bóng đá trồi sụt. Từ 1995, Việt Nam bắt đầu gia nhập ASEAN sau nhiều thăng trầm, chúng ta dần dần đạt được các danh hiệu cao nhất của Đông Nam Á.

Muốn vượt lên giới hạn "vùng trũng" thì cần phải có HLV ngoại. Năm 1995, lần đầu tiên ta có HLV ngoại là ông E.Tavares. Ông này thấy ngay cầu thủ kém thể lực nên chỉ tập trung vào rèn thể lực. Kết quả, cầu thủ Việt chạy như vũ bão, đến nỗi người ta đồn, ông cho học trò ngậm thứ kẹo kỳ bí.

Người tiếp theo là K.Weigang. HLV này không ép học trò theo khuôn mẫu nào mà giải quyết tâm lý sợ dớp, vào trận là không ngán trường hợp nào. Được đánh thức tiềm năng thì lứa học trò tài năng như Hồng Sơn, Huỳnh Đức đã có chiếc huy chương bạc đầu tiên tại Chiềng Mai. Tiếp theo HLV C.Murphy đã áp dụng bóng đá hiện đại nên tuyển Việt Nam đã có lối đá ban bật một chạm, đan lát thêu hoa dệt gấm như Asernal và đoạt huy chương đồng Sea Games 1997. Từ năm 1998, HLV A.Riedl thường đưa đội vào chung kết giải khu vực rồi dừng bước. Thế nên ông được gọi là "vô địch về nhì".

Nếu như A.Riedl thường sử dụng biên như đôi cánh thì HLV H.Calisto lại yêu cầu học trò phối hợp khoét vào trung lộ và đoạt chức vô địch Đông Nam Á đầu tiên. Suốt sau đó ngót chục năm thì đồ thị bóng đá Việt Nam xuống dốc. Lứa hảo thủ tài năng như Quế Ngọc Hải, Công Phượng, Tuấn Anh thường thua đau tại Sea Games 28 và 29. Nhưng cũng với những cầu thủ đó trong tay HLV Park Hang Seo thì thành tích bắt đầu được ghi với vô địch AFF Cup và lừng lẫy nhất tại giải U23 Thường Châu tuyết trắng. Vị HLV xứ Hàn đã đưa khoa học thể thao, dinh dưỡng vào đội. Nhận thấy hầu hết cầu thủ phần thân trên mỏng cơm "yếu pin đi bộ" sau phút thứ 60, ông cho cầu thủ đo đạc các chỉ số, yêu cầu khẩu phần ăn khoa học và tập gym. Triết lý của ông Park là trước khi thắng thì không được thua. Dưới "triều đại Park", các cầu thủ trở nên "in trâu", biết vượt ngưỡng tại các trận cầu sinh tử, xua tan nỗi ám ảnh Thái Lan. Đội bắt đầu biết chơi bóng thay cho việc lăn xả chiến binh. Tuy vậy, tâm thế mỗi trận đều chấp nhận cửa dưới và mọi chiến thắng đều phải vượt vũ môn kiểu kiễng chân. Sau ông Park thì HLV Troussier, được coi là có Gen World Cup dẫn dắt đội ta. Tiếc rằng triết lý của ông thất bại với 4 thắng, 10 thua.

Đương kim HLV Kim Sang Sik, người được giới mộ điệu gọi là "phù thủy Sáu Sang" đặt cầu thủ vào tâm thế mới, kiểm soát bóng và áp đặt lối chơi, kể cả trước những đối thủ top đầu châu Á. Chỉ một năm 2025, đội đã vô địch ASEAN Cup, ngôi vương giải U23 Đông Nam Á 2025 và vô địch SEA Games 33. Trước khi thúc thủ trước Trung Quốc, HLV Kim Sang Sik và học trò đã có 15 trận thắng. Những cầu thủ trẻ như Đình Bắc, Hiểu Minh, Trung Kiên, Thanh Nhàn… đã khiến mọi đối thủ e dè. Tâm thế mới được tích lũy.

Giải U23 năm nay thì 4 đội mạnh nhất đều thuộc văn hóa ăn đũa, trong đó, nổi bật có Nhật Bản và Hàn Quốc luôn duy trì vị thế bởi có những bước tiến dài về tích lũy tâm thế. Về mặt này, chúng ta đang trong quá trình tích lũy. Tâm thế khác nhau phụ thuộc chính vào môi trường. Ví như người sở hữu đất đai, ruộng cả ao liền tâm thế khác với người sống thuê trọ.

Tâm thế thi đấu không phụ thuộc hoàn toàn vào cá nhân mà truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, được nuôi dưỡng với lịch sử thi đấu, ký ức tập thể.

Đẳng cấp thi đấu cần có niềm tin tập thể, vốn tâm lý thi đấu và văn hóa chiến thắng. Niềm tin tập thể được tăng dần xuyên qua các thế hệ. Không chỉ "tôi làm được" mà là "Chúng tôi đã từng làm được, nên lần này cũng làm được". Vốn tâm lý phải có sự tự tin tích cực, kỳ vọng, lạc quan có cơ sở, năng lực "tái sinh". Khi kinh qua nhiều đấu trường từ "ao" ra "biển", vốn tâm lý sẽ dày lên, ổn định hơn, khó sụp đổ khi gặp nghịch cảnh. Văn hóa chiến thắng không thuần tâm lý cá nhân mà là khí chất của xã hội - Liên đoàn, Ban huấn luyện... Có văn hóa chiến thắng gặp áp lực lớn được coi là bình thường, gặp thất bại, không bị đổ vỡ bản sắc, vì nó nằm trong hệ thống bóng đá quốc gia. Khi trưởng thành và trải qua trận mạc, sự vượt trần tâm lý sẽ đến và lúc đó, đẳng cấp được xác lập.

Tâm thế truyền đời chỉ có thể duy trì nếu được thiết chế hóa, đưa vào giáo trình, lịch sử thi đấu, giải cho các lớp cầu thủ nhi đồng, cầu thủ trẻ và đội tuyển Quốc gia.

Trước khi giải U23 khởi tranh, ta chỉ hy vọng vào tới tứ kết. Việc đứng trong top 4 đội trẻ mạnh nhất châu Á là một bước đi dài của lứa trẻ. Có một thì mới có mười, mỗi một HLV từ E.Tavares tới Kim Sang Sik và các cầu thủ cũ, mới đều bồi đắp thêm cho đội những trải nghiệm mới. Đây là những bước tích lũy tâm thế quan trọng để có thể vươn ra biển lớn.

Tả Từ

Các tin khác

Tô đậm một vị thế mới

Tô đậm một vị thế mới

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng và đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công tác tham dự Hội nghị cấp cao kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN - Nga và có các hoạt động song phương tại thành phố Kazan, Cộng hòa Tatarstan, Liên bang Nga từ ngày 16 đến 18/6/2026 theo lời mời của Tổng thống Liên bang Nga Vladimir Putin. Đây là chuyến thăm có ý nghĩa đặc biệt, đồng thời cũng đã đạt được những kết quả tích cực, khẳng định hình ảnh Việt Nam là cầu nối tin cậy trong ASEAN, là bạn bè thủy chung, chân thành của Nga.

Bản sắc nhân văn của báo chí trong kỷ nguyên AI

Bản sắc nhân văn của báo chí trong kỷ nguyên AI

Mỗi cuộc cách mạng công nghệ đều từng khiến báo chí lo lắng về sự tồn tại của chính mình. Máy in làm thay đổi cách phổ biến tin tức. Phát thanh và truyền hình từng được dự báo sẽ khiến báo in biến mất. Internet làm rung chuyển toàn bộ mô hình vận hành truyền thống của các tòa soạn. Và, giờ đây, trí tuệ nhân tạo (AI) lại tiếp tục đặt ra câu hỏi rằng, liệu báo chí và những người làm báo có còn thật sự cần thiết khi máy móc có thể viết, tổng hợp và sản xuất nội dung với tốc độ vượt xa con người?

Niềm vui bóng đá làm lộ mặt trái xã hội Pháp

Niềm vui bóng đá làm lộ mặt trái xã hội Pháp

Tối 30/5/2026, người dân Paris vỡ òa sau chiến thắng nghẹt thở của đội bóng Paris Saint-Germain (PSG) tại đấu trường châu lục. Nhưng, thay vì một lễ ăn mừng xúc động, những thanh niên Paris lại biến nó thành một cơn ác mộng bạo lực với gạch đá và bom xăng.

El Nino “đổ thêm dầu vào lửa”

El Nino “đổ thêm dầu vào lửa”

Trong lúc thế giới vẫn chưa nguôi lo ngại trước những kỷ lục nhiệt độ liên tiếp bị phá vỡ, một cảnh báo mới từ Liên hợp quốc lại phủ thêm bóng đen lên bức tranh khí hậu toàn cầu. Hiện tượng El Nino được dự báo sắp quay trở lại với cường độ mạnh, có nguy cơ cộng hưởng với xu thế nóng lên toàn cầu để đẩy Trái đất bước vào giai đoạn thời tiết cực đoan hơn trong những năm tới.

Pháo đài Beaufort và bước ngoặt chiến lược của Israel

Pháo đài Beaufort và bước ngoặt chiến lược của Israel

Gần 3 thập kỷ sau khi rút khỏi Lebanon, quân đội Israel một lần nữa kiểm soát pháo đài Beaufort - vị trí từng là biểu tượng của cuộc chiến kéo dài giữa Tel Aviv và Hezbollah. Động thái này phản ánh sự thay đổi trong tư duy an ninh của Israel, đồng thời kéo theo những hệ lụy khôn lường với người Lebanon và an ninh khu vực.

Trung Đông chuyển động khi ảo ảnh Mỹ tan biến

Trung Đông chuyển động khi ảo ảnh Mỹ tan biến

Trong một thời gian ngắn, những cuộc tấn công nhằm vào các đô thị, trung tâm lọc hóa dầu lớn và cả các căn cứ quân sự của Mỹ trong khu vực Trung Đông đã làm thế giới phải có cái nhìn khác hoàn toàn về vấn đề an ninh khu vực. Sự bất lực của chiếc ô an ninh Mỹ buộc các quốc gia Vùng Vịnh phải tự định đoạt vận mệnh bằng tư duy tự cường và đa phương hóa.

Xung đột Trung Đông: Loanh quanh trong bế tắc

Xung đột Trung Đông: Loanh quanh trong bế tắc

Ngày 4/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẵn sàng gặp Đại giáo chủ Iran Mojtaba Khamenei, nếu hai bên đạt được thỏa thuận hòa bình. Tuy nhiên, trên thực tế, đàm phán song phương Mỹ - Iran vẫn đang chìm trong bế tắc. Bên cạnh đó, kết quả của nó cũng sẽ còn phụ thuộc rất nhiều vào diễn biến của các cuộc thương thảo Israel - Hamas cũng như Israel - Lebanon.

Dấu ấn nước Việt Nam trong kỷ nguyên mới

Dấu ấn nước Việt Nam trong kỷ nguyên mới

Những ngày cuối tháng 5/2026, diễn ra liên tiếp nhiều sự kiện ngoại giao giữa Việt Nam và Thái Lan, Singapore, Philippines cũng như Đối thoại Shangri-La lần thứ 23, một diễn đàn an ninh hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Theo thông lệ, mỗi năm Đối thoại Shangri-La sẽ mời diễn giả là nguyên thủ một quốc gia có uy tín phát biểu dẫn đề. Năm 2026, vinh dự này thuộc về người đứng đầu Đảng, Nhà nước Việt Nam là Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Với chủ đề: “Chủ động kiến tạo hòa bình - ổn định - phát triển trong một thế giới nhiều biến động”, bài phát biểu dẫn đề này giành được sự quan tâm, đồng tình và hoan nghênh của lãnh đạo các nước cũng như dư luận quốc tế...

Khoe kết quả test ma túy: Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Tấm giấy chứng nhận hay liều thuốc trấn an dư luận?

Sau hàng loạt nghệ sĩ vướng vòng lao lý vì ma túy, hình ảnh giới giải trí Việt đang đối mặt với cuộc khủng hoảng niềm tin chưa từng có. Trong bối cảnh đó, nhiều ca sĩ, diễn viên đã chủ động công khai kết quả xét nghiệm ma túy âm tính để chứng minh bản thân “sạch”. Thế nhưng, liệu một tờ giấy xét nghiệm có đủ để bảo chứng cho sự trong sạch của một người nghệ sĩ hay không khi mà theo các chuyên gia, dấu vết ma túy trong cơ thể chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian nhất định?

Kỳ 1: Lai lịch một kế hoạch ngầm

Kỳ 1: Lai lịch một kế hoạch ngầm

Trong suốt 10 năm (1960 - 1970), CIA và Cơ quan Tình báo Quân đội Việt Nam Cộng hòa đã huấn luyện và tung ra miền Bắc hàng trăm gián điệp biệt kích cùng cả trăm tấn vũ khí, lương thực. Đây được coi là cuộc chiến ngầm quy mô lớn nhất sau Chiến tranh thế giới thứ 2. Tuy nhiên, quân và dân miền Bắc, với nòng cốt là lực lượng An ninh nhân dân phối hợp với lực lượng Quân đội đã tiêu diệt, bắt sống hầu hết số gián điệp biệt kích này, không những thế còn sử dụng “trò chơi nghiệp vụ” khi dùng điện đài của địch, do chính các gián điệp biệt kích bị bắt thực hiện để cung cấp tin giả cho chỉ huy ở Sài Gòn theo ý đồ của ta.

Phán quyết bị đảo ngược: Khi công lý Mỹ khoác áo thương vụ

Phán quyết bị đảo ngược: Khi công lý Mỹ khoác áo thương vụ

Một trong những vụ truy tố tội phạm kinh tế quốc tế lớn nhất lịch sử vừa khép lại không phải bằng một phán quyết của bồi thẩm đoàn, mà bằng một bức thư ngắn gọn từ các công tố viên liên bang tại Brooklyn khi Bộ Tư pháp Mỹ chính thức rút toàn bộ cáo buộc hình sự đối với tỷ phú Ấn Độ Gautam Adani.

Nguy cơ các trung tâm dữ liệu trở thành tử huyệt

Nguy cơ các trung tâm dữ liệu trở thành tử huyệt

Cuộc cách mạng trí tuệ nhân tạo (AI) và tiến trình số hóa toàn cầu đang tạo ra một thực thể quyền lực mới: những trung tâm dữ liệu. Không còn thuần túy là hạ tầng kỹ thuật thương mại, các "kho báu số" này đã trở thành điểm trọng yếu và nhạy cảm bậc nhất trên bản đồ địa chính trị.

Công chính sở hữu trí tuệ vì danh dự quốc gia

Công chính sở hữu trí tuệ vì danh dự quốc gia

LTS: Sau 22 năm Việt Nam tham gia Công ước Berne, lần đầu tiên Việt Nam có một vụ khởi tố đình đám liên quan đến vi phạm bản quyền âm nhạc. Nhưng vi phạm sở hữu trí tuệ (SHTT) trong âm nhạc chỉ đơn thuần loanh quanh ở chỗ chiếm dụng các quyền cơ bản của cá nhân, tổ chức khác. Vi phạm SHTT cũng không chỉ tồn tại trong lĩnh vực nghệ thuật đơn thuần. Nó đang là một trì trệ cũ cần phải được xóa bỏ vì sự phát triển và hơn hết, vì danh dự quốc gia…

Kinh tế thế giới định hình một cuộc khủng hoảng mới

Kinh tế thế giới định hình một cuộc khủng hoảng mới

Nối tiếp Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB), ngày 20/5 vừa qua, đến lượt Liên hợp quốc chính thức hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu năm 2026 xuống còn 2,5%. Trong bối cảnh tình hình địa chính trị và địa kinh tế vẫn đang tiếp tục diễn biến phức tạp, những kịch bản tồi tệ nhất dường như vẫn còn chưa thể đo lường hết.

Quan hệ song phương Mỹ - Trung: Phá lớp băng cũ để kiến tạo cục diện mới

Quan hệ song phương Mỹ - Trung: Phá lớp băng cũ để kiến tạo cục diện mới

Trên thực tế, chuyến công du cấp cao của Tổng thống Mỹ Donald Trump tới Trung Quốc trong 2 ngày 14 và 15/5 chưa đạt được bất cứ bước đột phá nào về những vấn đề gai góc nhất còn tồn tại giữa hai cường quốc kinh tế hàng đầu thế giới, như thuế quan, sở hữu trí tuệ, công nghệ hay xung đột Trung Đông. Song, những diễn biến tiếp nối đang dần củng cố nhận định chung của giới quan sát quốc tế: Ít nhất, cuộc tiếp xúc này đã mang tới những xung lực mang tính chất "phá băng", để từ đó dần tái định hình một cục diện mới.

Không cho phép “cốc mò, cò xơi”

Không cho phép “cốc mò, cò xơi”

“Bộ Công an chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan tập trung xác minh, điều tra, khởi tố một số vụ án nghiêm trọng xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan, nhãn hiệu và chỉ dẫn địa lý theo quy định pháp luật; triệt phá các website và các tổ chức điều hành các website vi phạm bản quyền trực tuyến có lượng truy cập lớn, nhất là các website lưu trữ, cung cấp phim, âm nhạc, trò chơi điện tử di động, chương trình truyền hình lậu có dùng tiếng Việt và tiếng nước ngoài, nhất là tiếng Anh”...

Thượng đỉnh Trung - Nga: Trạng thái cân bằng động

Thượng đỉnh Trung - Nga: Trạng thái cân bằng động

Với những gì vừa được công bố trong tuyên bố chung ngay ngày đầu chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Nga Vladimir Putin, có lẽ, thông điệp mà ông và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình muốn nhấn mạnh không chỉ là biểu hiện bề mặt trên lớp vỏ ngôn từ, mà là những nỗ lực lâu dài nằm sâu trong ý chí của cả hai bên, về tiến trình định hình một trật tự thế giới mới.

Kinh tế chính là an ninh quốc gia

Kinh tế chính là an ninh quốc gia

LTS: Thịnh vượng luôn là điều mọi quốc gia đều mong vươn tới. Nhưng thịnh vượng đi đôi với an ninh là câu hỏi khó. Đơn giản, không quốc gia nào có thể làm giàu một mình, mà cần tương tác với nhiều đối tác khác trên thế giới. Có tương tác, ắt có những ràng buộc, thậm chí lệ thuộc. Và lệ thuộc có thể là chìa khóa để mở ra cánh cửa của mất an toàn.

OPEC: Cú “quay xe” của UAE và những vết nứt trong đế chế dầu mỏ

OPEC: Cú “quay xe” của UAE và những vết nứt trong đế chế dầu mỏ

Ngày 28/4/2026 đã đi vào lịch sử ngành năng lượng toàn cầu. Chỉ bằng một thông cáo ngắn gọn từ Bộ Năng lượng Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) - nhà sản xuất dầu lớn thứ ba trong Tổ chức Các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC) - tuyên bố sẽ chính thức rút khỏi tổ chức này cũng như liên minh OPEC+ mở rộng từ ngày 1/5/2026.