Edgar Allan Poe: Nhà văn hay nhà tiên tri?

Edgar Allan Poe là một nhà văn sáng tạo. Với những câu chuyện và những bài thơ sâu sắc, tài năng của ông là nền móng của sự súc tích trong văn học nghệ thuật, cho phép Poe được gọi là người kiến trúc sư viết truyện. Ông cũng trở thành nhà văn làm thay đổi sự tưởng tượng của mọi người về những truyện kinh dị. Poe giấu nhiều điều trong tâm hồn mình hơn là thể hiện trên giấy. Cuộc đời của nhà văn nổi tiếng chứa đựng những điều bí ẩn cũng như nhiều sự thật đáng ngạc nhiên chưa được lý giải.

Những biến cố cuộc đời

Trong các tác phẩm văn học của mình, Poe luôn thể hiện khả năng điêu luyện về ngôn ngữ và kỹ thuật, cũng như trí tưởng tượng độc đáo và đầy cảm hứng. Ông là một người tài năng, có sức sáng tạo phi thường được thừa hưởng từ gen di truyền độc đáo. Cha mẹ của Poe là những diễn viên chuyên nghiệp. Khi ông được sinh ra, cả hai bố mẹ đều là thành viên của đoàn kịch Boston. Vợ chồng David và Elizabeth Poe đặt tên con trai họ theo tên một nhân vật trong vở “Vua Lia” của William Shakespeare. Một sự khởi đầu tuyệt vời đối với nhà văn thiên tài tương lai. Edgar có một anh trai và một em gái. Khi cậu bé được 3 tuổi, cả cha và mẹ của cậu đều qua đời vì bệnh lao.

1. nhà văn mỹ edgar allan poe.jpg -0
Nhà văn Mỹ Edgar Allan Poe (1809 - 1849).

Poe được nuôi dưỡng bởi John Allan, một nhà xuất khẩu thành công từ Richmond, Virginia. Cậu bé nhận được sự giáo dục tuyệt vời nhất, được học tại những trường học tốt nhất. Năm 1825 Poe được nhận vào Đại học Virginia tại Charlottesville. Tại đó, anh trở thành sinh viên xuất sắc nhất nhưng buộc phải rời đi chưa đầy một năm sau đó do nợ học phí. Mối quan hệ của chàng trai trẻ với người giám hộ của mình đã trở nên căng thẳng và Poe đã bỏ đến Boston.

Tại đây, chàng trai đã đăng ký vào quân đội và xuất bản tập thơ đầu tiên của mình. Cuốn sách đã không được độc giả và các nhà bình luận chú ý. Cuốn thứ hai được công chúng đón nhận nhiệt tình hơn. Cùng năm đó, Poe rời quân ngũ trong danh dự. Chàng trai trẻ nhập học tại Học viện Quân sự Mỹ tại West Point. Tại nơi đó Poe cũng chỉ học một thời gian ngắn, cũng lại vì thiếu tiền. Cậu đã chuyển đến Baltimore và sống tại nhà của người dì là bà Maria Clemm.

Poe đã xuất bản những truyện ngắn cùng những bài thơ và đã dần trở nên nổi tiếng hơn. Năm 1836, nhà văn kết hôn với người em họ Virginia. Cô bé lúc đó mới 13 tuổi, theo các nhà sử học thì cô đã được khai tăng tuổi để được phép kết hôn. Vào thời gian này, Poe đã trở thành một nhà văn rất nổi tiếng ở Mỹ. Poe tự khẳng định mình không chỉ là một tác giả xuất chúng về thơ và tiểu thuyết, mà còn là một nhà phê bình văn học, người có trí tưởng tượng và khả năng suy xét cho đến nay vẫn thuộc Top đầu trong văn học Mỹ.

Khi không viết truyện kinh dị, Poe đã thể hiện khía cạnh khác của mình. Poe là một người đàn ông điển trai với đôi mặt đầy mê hoặc. Ông nổi tiếng vì những cuộc tình, những đam mê của mình, đã viết nên những dòng lưu bút tình yêu vô cùng lãng mạn, những bài tự sự bằng thơ. Trong các bài thơ ông luôn ký cái tên rất dễ thương là “Eddie”. Edgar Poe thực sự là một ảo thuật gia về sáng tác và phụ nữ thường bị chinh phục bởi người đàn ông này.

Edgar Poe cũng là người hâm mộ nồng nhiệt Byron. Nhiều người tin rằng Poe đã dành cả ngày để ngồi liên tục bên bàn viết. Rèm cửa che kín, cây bút lia liên tục hoàn toàn dành trọn vẹn việc sáng tác. Điều này không phải như vậy. Tại nơi đây, Poe cũng theo bước chân thần tượng của mình là Lord Byron, muốn giống Byron về mọi mặt. Nhà văn bị cuốn hút bởi tính cách điên rồ và nguy hiểm, tội lỗi và bế tắc của thi sĩ thiên tài này. Sự tôn thờ đó làm sáng tỏ mảng sáng rất thú vị về nhân cách của Poe, đồng thời cũng bộc lộ những mặt tối của ông.

Poe đi trước thời đại không chỉ trong văn học. Bài thơ của Poe “Eureka” năm 1848 bằng văn xuôi, trong đó luận bàn nghiêm túc về nguồn gốc của Vũ trụ. Nhà văn đã mô tả lý thuyết vũ trụ của vụ nổ lớn từ rất lâu trước khi nó xuất hiện trong giới khoa học. Poe không phải là một nhà khoa học nhưng về khía cạnh này ông đã đi trước khoa học với thời gian đáng kinh ngạc tới 80 năm.

Ngoài việc thử sức với cây bút vẽ trong lĩnh vực hội họa, Poe còn hoạt động thể thao, thực sự đạt những kỳ tích Olympic. Khi mới 15 tuổi, Poe đã nổi tiếng khi nghĩ ra cách chèo thuyền 10km ngược sông James ở Virginia. Điều này chứng minh thêm rằng một thiên tài có thể tài năng trong mọi thứ.

2. minh họa cho cuốn tiểu thuyết.jpg -0
Cuốn truyện kinh dị “Câu chuyện về Arthur Gordon Pym của Nantucket” của E.Poe.

Theo nhiều cách, danh tiếng của Poe đã bị “phong ấn” bởi một nhà văn có tên Rufus Griswold. Ý kiến tiêu cực lan trong xã hội về nhà văn Edgar Poe được bắt nguồn từ cuốn sách “Hồi ký về tác giả” năm 1850 của Griswold. Từ đó, Poe bị xem như một kẻ đam mê rượu và phụ nữ, sống thiếu đạo đức. Các chuyên gia tin rằng, trong cuốn sách của mình, Griswold đã vu khống nhà văn để trả thù. Thực tế là khi Poe là nhà phê bình, ông đã chỉ trích một trong những cuốn sách của Griswold và ông này đã nuôi một mối thù…

Cũng vì cuộc tranh cãi của Poe với một nhà văn khác nên ông cũng bị gán cho là kẻ nghiện ma túy. Đó là một tai nạn. Sau đó, có kẻ ác miệng phao tin trong công chúng rằng, những câu chuyện nghiệt ngã của nhà văn là kết quả sự tưởng tượng của ông về thuốc phiện. Hình ảnh của một con nghiện phóng đãng đã xuất hiện, song là không có bằng chứng cho câu chuyện đó. Ngược lại, các bác sĩ thời đó của Poe đã phủ nhận điều này. Họ tuyên bố rằng “họ chưa bao giờ thấy bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy Poe đang sử dụng loại thuốc này”.

Cuốn tiểu thuyết kinh dị “Câu chuyện về Arthur Gordon Pym của Nantucket” của Poe được viết vào năm 1838 với những tình tiết bí ẩn và kỳ lạ. Đây là cuốn tiểu thuyết duy nhất của tác giả. Nửa thế kỷ sau, câu chuyện khủng khiếp này đã xảy ra ở ngoài đời. Một con tàu bị đắm và các thủy thủ trên biển cả hối hả ăn thịt đồng loại để được sống sót. Một thủy thủ trẻ là Richard Parker đã bị đồng đội của mình ăn thịt. Trong sách của Poe cũng từng có một nhân vật với cái tên đó. Mọi thứ diễn ra đúng như những gì trước đó nhà văn đã mô tả trong cuốn tiểu thuyết của mình. Thật đáng sợ! Đã có nhiều câu hỏi đặt ra - đó là sự trùng hợp hay là lời tiên tri? Nhưng không có được sự lý giải thỏa đáng.

Cái chết bí ẩn

Vào năm 1847 Virginia Poe đã chết vì bệnh lao cũng giống như bố mẹ chồng. Sau cái chết của người vợ, Poe có hàng loạt mối quan hệ lãng mạn với nhiều phụ nữ khác. Cuối cùng, nhà văn quyết định tái hôn. Ngay đêm trước đám cưới, không rõ vì lý do gì ông đã đến Baltimore, và sau đó nhà văn được tìm thấy trong tình trạng nửa tỉnh nửa mê trong một con mương. Bốn ngày sau, ông vẫn không tỉnh lại và đã qua đời. Người vợ chưa cưới của ông là Elmira Shenton không bao giờ biết được điều gì đã thực sự xảy ra trước đó.

Cái chết của Edgar Allan Poe hoàn toàn ứng nghiệm với một trong những câu chuyện của ông. Không rõ là ông đã đến Baltimor như thế nào, mặc dù lẽ ra ông đang phải ở nơi khác. Có nhiều dị bản về cái chết của nhà văn. Theo một số người, lý do là ông không dung nạp được rượu, mặc dù có tiếng là nghiện rượu Poe lại rất dị ứng với rượu, cơ thể của ông hoàn toàn không chịu được đồ uống mạnh. Ngay sau khi uống một ly sâm panh, ông đã rơi vào trạng thái loạn trí.

Vào buổi tối khi được tìm thấy dưới mương trong tình trạng mê man và say xỉn, quần áo rách nát và bẩn thỉu, có người quả quyết là ông đã bị bọn côn đồ và kẻ cướp đánh đập. Một số người khác lại cho rằng đây là sự trả thù của người phụ nữ đã bị ông làm tổn thương. Với giả thuyết khác thì nhà văn là nạn nhân vô tình của một kế hoạch bỏ phiếu bất hợp pháp. Thời điểm đó đang diễn ra các cuộc bầu cử ở địa phương và những trường hợp tương tự vẫn thường xảy ra. Còn có các đồn đoán khác nhau về cái chết của nhà văn cũng được đưa ra là những căn bệnh khủng khiếp như u não, bệnh tả, bệnh lao, giang mai và thậm chí là bệnh dại.

Những lời cuối cùng của ông là: “Lạy Chúa, xin giúp linh hồn tội nghiệp của con”. Điều gì đã lấy đi cuộc sống của một tài năng văn học bất hạnh này? Không có giấy chứng tử và sự lý giải chính xác về nguyên nhân của tấn thảm kịch. Cho đến ngày nay câu hỏi này vẫn là một bí ẩn không có lời giải đáp. Đám tang của nhà văn vào năm 1849 được tổ chức một cách vô cùng vội vàng và rất đáng ngờ, ít người có mặt. Nhà văn qua đời khi mới 40 tuổi.

Nhiều bộ phim dựa trên những câu chuyện của Edgar Poe đã được dựng. Thật không may là tác giả đã không còn để có thể nói liệu ông có thích chúng hay không.

Hải Yến (Tổng hợp)

Các tin khác

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan trên đất cố đô

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan trên đất cố đô

Bảo tàng Nguyễn Tử Lan tọa lạc trên đường Đông Phương Hồng, phường Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình, do Nhà nghiên cứu Lịch sử Văn hóa Nguyễn Tử Chương sáng lập từ năm 2020. Đó là một không gian nghiêm tĩnh, lưu giữ những tư liệu, kỷ vật thiêng liêng về cựu chiến binh - nhà giáo Nguyễn Tử Lan cùng đồng đội - những người đã tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ ngay từ những ngày đầu, và góp phần không nhỏ làm nên chiến thắng vĩ đại của dân tộc.

Về Thoại Sơn thăm đình thần 3 danh hiệu

Về Thoại Sơn thăm đình thần 3 danh hiệu

Trải qua bao thăng trầm lịch sử, đình thần Thoại Ngọc Hầu vẫn giữ nguyên nét cổ kính, uy nghiêm và trở thành “linh hồn” của vùng đất Thoại Sơn. Năm 1990, Bộ Văn hóa - Thông tin công nhận bia Thoại Sơn là Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.

Một người lặng lẽ sống và viết

Một người lặng lẽ sống và viết

Văn chương Quách Liêu cũng giống như tính cách con người anh: không ồn ào, không phô trương, chỉ lặng lẽ cảm thông và chia sẻ với số phận của những con người bình dị.

“Cuộc đời cho ta quả quýt”!

“Cuộc đời cho ta quả quýt”!

Trong “Truyện Kiều”, đoạn tả Mã Giám Sinh trên đường đưa Kiều đi, có “độc thoại nội tâm” rất hay: “Về đây nước trước bẻ hoa/ Vương tôn, quý khách, ắt là đua nhau/ Hẳn ba trăm lạng kém đâu/ Cũng đà vừa vốn, còn sau thì lời/ Miếng ngon kề đến tận nơi/ Vốn nhà cũng tiếc, của trời cũng tham/ Đào tiên đã bén tay phàm/ Thì vin cành quýt cho cam sự đời”. Đây là “âm mưu” của Mã Giám Sinh sau khi mua Kiều “ba trăm lạng”.

Giá trị của hòa bình

Giá trị của hòa bình

Ngày ấy mẹ tôi tầm sáu tuổi, chưa biết chữ và sống dưới những tiếng nổ inh tai. Những tiếng nổ từ mấy loại vũ khí chiến tranh - thứ mà thời của chúng tôi ít khi chứng kiến. Mẹ kể, bầu trời dạo đó toàn bóng khói. Những làn khói từ thuốc súng, từ đạn bom, từ mấy ngôi nhà cháy trụi sau trận càn đột ngột.

Con mối và cái tổ kỳ lạ...

Con mối và cái tổ kỳ lạ...

Bởi khí hậu nóng ẩm, thuận lợi cho loài mối phát triển – một đe doạ với sự đục phá nhà cửa, đồ dùng,… nên con mối không được thiện cảm trong văn hóa Việt. Nó thường bò vào ngụ ngôn, không được làm “nhân vật”, chỉ là cái cớ để cốt truyện phát triển.

Nghệ thuật tạo hình – liều thuốc chữa lành tâm hồn

Nghệ thuật tạo hình – liều thuốc chữa lành tâm hồn

Giữa nhịp sống gấp gáp của thời đại số, con người khỏe hơn về thể chất nhưng lại mong manh hơn về tinh thần. Khi y học chăm lo tuổi thọ sinh học, câu hỏi đặt ra là: ai nuôi dưỡng đời sống nội tâm? Trong bối cảnh ấy, nghệ thuật tạo hình không còn chỉ là lĩnh vực của cái đẹp, mà trở thành một phương thức chữa lành âm thầm nhưng bền bỉ.

Xuôi dòng An Sơn, phải lòng Lái Thiêu

Xuôi dòng An Sơn, phải lòng Lái Thiêu

Tôi ngồi bên dòng An Sơn một chiều tháng tư nghe hoàng hôn võ vàng sóng nước. Dòng An Sơn là một nhánh rẽ của con sông Sài Gòn chảy qua Lái Thiêu. Mười năm gá thân vào đất này, tôi thấy Lái Thiêu có quá nhiều câu chuyện để kể.

Hào khí Chu Hưng

Hào khí Chu Hưng

Hạ Hòa (Phú Thọ) vốn là vùng đất địa linh, sơn thủy hữu tình, nơi có Chiến khu 10 và thủ đô văn nghệ trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp. Trong đời sống văn hóa, tinh thần của vùng đất này, đền Chu Hưng là công trình tín ngưỡng tâm linh có giá trị về mặt lịch sử, văn hóa, khoa học, thẩm mỹ; là điểm nhấn quan trọng trong tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương nói chung và văn hóa tâm linh của vùng đất Hạ Hòa nói riêng.

Không có gì hai lần Wislawa Szymborska

Không có gì hai lần Wislawa Szymborska

Không có gì xảy ra hai lần phản ánh đúng thực tế cuộc sống. Mỗi người chúng ta đều nằm trong quy luật vật đổi sao dời, mỗi người chỉ sống có một lần và chỉ có vậy, số phận con người không lập lại.

“Lao xao Yên Phụ tiếng hò gọi nhau...”

“Lao xao Yên Phụ tiếng hò gọi nhau...”

Đường Yên Phụ (Hà Nội) chạy dọc theo sông Hồng. Đây nguyên là một đoạn đê cổ, và một phần được sử dụng làm đường Yên Phụ. Đường dài khoảng gần 1,5 km, bắt đầu từ ô Yên Phụ (đầu dốc đường Thanh Niên) chạy cắt qua các phố Cửa Bắc, Hàng Bún, Hàng Than, Hòe Nhai và kết thúc tại phố Hàng Đậu (gần đầu cầu Long Biên). Từ xưa, tên gốc là Yên Hoa. Năm 1841, vì kỵ húy mẹ vua Thiệu Trị là Hồ Thị Hoa, nên đổi thành Yên Phụ.    

"Tung hoả mù" - trong đời sống, văn chương!

"Tung hoả mù" - trong đời sống, văn chương!

Theo nghĩa đen, "tung hỏa mù" là tung ra khói lửa khiến đối phương mất phương hướng, khó phát hiện được mục tiêu. Ban đầu được dùng phổ biến trong quân sự, như là một mưu kế để che giấu quân đội rút lui, di chuyển… Cách này rất thường gặp trong binh pháp cổ Trung Hoa.

Nhà nghiên cứu Nguyễn Trọng Hải: Người giữ hồn quan họ

Nhà nghiên cứu Nguyễn Trọng Hải: Người giữ hồn quan họ

Thật không ngờ, trong đời sống văn hóa đương đại gấp gáp và bận rộn, đôi khi người ta chỉ lướt qua những giá trị truyền thống thì vẫn có những người lặng lẽ dành tâm sức và cả cuộc đời của mình để bảo tồn những giá trị văn hóa quý báu. Tôi vô tình có cuộc gặp gỡ quý giá với ông Nguyễn Trọng Hải, là người cung cấp nhiều tư liệu quý cho Thư viện điện tử Quan họ Bắc Ninh.

Nhà thơ Lê Hồng Thiện: Thơ khiến cho cuộc đời đáng sống hơn

Nhà thơ Lê Hồng Thiện: Thơ khiến cho cuộc đời đáng sống hơn

Giữa nhịp sống nhiều đổi thay, Lê Hồng Thiện vẫn lặng lẽ đi qua tuổi 85 bằng một tâm thế đáng ngưỡng mộ: lạc quan, yêu đời và bền bỉ sáng tạo. Thời gian dường như không làm cạn đi nguồn cảm xúc trong ông, trái lại càng lắng sâu, càng nồng cháy.

Huyền thoại Trung đội Mai Quốc Ca

Huyền thoại Trung đội Mai Quốc Ca

Tháng Tư, đứng bên bờ sông Thạch Hãn nhìn dòng nước lặng trôi, khó ai hình dung nơi đây từng là ranh giới của sự sống và cái chết. Năm 1972, dòng sông ấy chứng kiến một trong những cuộc chiến khốc liệt nhất của chiến tranh Việt Nam, khi đất trời bị xé nát bởi bom đạn, còn con người bừng lên như những ngọn lửa.

Ngọn gió rừng vẫn thổi nơi suối nguồn

Ngọn gió rừng vẫn thổi nơi suối nguồn

Có một vùng quê trung du yên bình nơi Chiến khu 10 xưa đã đi vào thế giới nghệ thuật, lấp lánh, ấm áp những trang thơ, nhật ký và lắng đọng những ân tình sâu nặng đối với nhà thơ, nhà viết kịch Lưu Quang Vũ. Nơi đây, ông cất tiếng khóc chào đời và trở thành ngọn nguồn gieo mầm cho cảm hứng nghệ thuật. Vùng quê ấy đã trở thành “địa chỉ tâm hồn”, làm nên “suối nguồn” trong mát cho những tác phẩm để đời của nhà thơ, nhà viết kịch Lưu Quang Vũ.

Tiếng hồn dân dã bên bờ Kiến Giang

Tiếng hồn dân dã bên bờ Kiến Giang

Giữa dải đất miền Trung nắng gió, Quảng Bình (nay là tỉnh Quảng Trị) từ lâu được biết đến như cái nôi của những câu hò mộc mạc mà thấm đẫm tình người. Trong đó, Hò khoan Lệ Thủy với nhịp chèo khoan thai, với tiếng đáp tình tứ giữa đôi bờ sông Kiến Giang đã trở thành linh hồn của một vùng đất.

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn - đứng trên hai mặt của tình yêu

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn - đứng trên hai mặt của tình yêu

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã mang đến cho chúng ta những bản tình ca thổn thức, nhưng ông không bao giờ có được hạnh phúc lứa đôi trọn vẹn. Nhiều bóng hồng lặng lẽ xuất hiện trong đời nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã để lại những giai điệu xao xuyến khôn nguôi.

Hai con ngựa "lạ đời" trong truyện ngắn Nguyễn Công Hoan!

Hai con ngựa "lạ đời" trong truyện ngắn Nguyễn Công Hoan!

Nhà văn lớn Nguyễn Công Hoan (1903 - 1977) để lại một gia tài tác phẩm văn học đồ sộ, với hơn 200 truyện ngắn, 30 truyện dài và nhiều tiểu luận văn học. Tài năng và phong cách của ông thể hiện chủ yếu ở thể truyện ngắn.