#nhà văn

Cuộc gặp gỡ mang tên "Thời tiết của ký ức" không đơn thuần là một buổi ra mắt sách. Đó là một cuộc hội ngộ đặc biệt của "ngũ vị văn chương" - 5 cá tính văn chương độc bản: Trung Trung Đỉnh, Nguyễn Trọng Tín, Phạm Ngọc Tiến, Bảo Ninh, Nguyễn Quang Lập. Nói như nhà thơ Nguyễn Quang Thiều, không chỉ là trang viết, họ là "những người lưu giữ ký ức của dân tộc". Trong số 5 tác giả này, tôi ấn tượng với 3 người: Trung Trung Đỉnh, Phạm Ngọc Tiến và Nguyễn Trọng Tín.

Sinh thời nhà thơ Xuân Diệu có "tự giới thiệu" về địa chỉ nhà của mình ở Hà Nội như sau: "Nhà tôi 24 Cột Cờ/ Ai thương thì đến, hững hờ thì qua". Còn "trung niên thi sĩ" Bùi Giáng khi về cư ngụ ở Xóm Gà (Bình Thạnh) cũng có lúc ngẫu hứng giới thiệu với các bạn văn chương rằng: "Gặp nàng, nàng ở Già Lam/ Gặp cô, cô ở Lê Quang Định đường/ Nhà thuốc tây, gái du dương/ Bốn tám hai (482) hẻm tôi thường vô ra".Với những thông tin trên ắt người yêu thơ có thể tìm ra chỗ ở của ông một cách dễ dàng. Còn nhà văn Sơn Nam do không làm thơ nên khi ai hỏi nhà của mình thì ông chỉ đáp: "Cứ đến nhà truyền truyền thống quận Gò Vấp hỏi, thì có người dẫn vào nhà".

Thỉnh thoảng, nhìn thấy ở ngã tư đường, có những em học sinh mặc đồng phục đứng hàng ngang, tay cầm tấm bảng ghi dòng chữ như: “Đi trên đường, nhường nhịn nhau”; “Dừng đèn đỏ, tỏ văn minh”, “Chậm một giây, hơn gây tai nạn”, "An toàn là bạn, tai nạn là thù", "Đi đúng tuyến, dừng đúng vạch"... lòng thấy vui. Lại thấy vui khi ta biết vẫn còn đó những con người lặng lẽ đi qua cuộc đời này bằng cái nhìn nhẹ nhàng, an lạc.

Thật lạ, có những câu thơ, dù chỉ đọc thoáng qua nhưng rồi lại nhớ mãi, có thế bởi tự dưng lại nhớ đến bài tứ tuyệt Vũ Hoàng Chương tặng Vũ Bằng: “Có bằng nói láo bốn mươi năm. Vũ ấy mà sao giọng vẫn văn. Hay tại đa ngôn đa báo hại. Giường tiên trời phạt chẳng cho nằm”.

Năm 2026 đánh dấu cột mốc 10 năm giải Booker Quốc tế chuyển mình như giải thưởng hàng đầu tôn vinh những nhà văn, dịch giả và tác phẩm đa dạng trên toàn thế giới. Năm nay không chỉ các tác phẩm mới được gọi tên, mà còn là dịp nhìn lại hành trình thú vị của giải thưởng được quan tâm và chờ đón thường niên này.

Nhà văn Nguyễn Văn Thọ sinh năm 1948, quê Quỳnh Côi, Thái Bình. Ông đã in 10 tập truyện ngắn và tiểu thuyết, được trao các giải thưởng truyện ngắn của Tạp chí Văn nghệ quân đội, Hội Nhà văn Việt Nam và Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật năm 2022.

Trong buổi giao lưu với nhà văn Pháp có tên Franck Thilliez - tác giả bộ 3 sách "Hội chứng E", "Mã gene tội ác" và "Hạt tử thần" - do Viện Pháp tại Việt Nam phối hợp cùng Công ty CP Văn hóa và Truyền thông Nhã Nam tổ chức, ông đã nói một câu rất đơn giản mà thú vị: "Viết cuốn thứ 25 khó như cuốn đầu tiên".

"Những người chết là vô hình nhưng không vắng mặt" - câu nói ấy như lời tri ân của nhà văn Phạm Xuân Nguyên dành cho Đoàn Tử Huyến, người dịch giả tài hoa, người bạn văn chương thủy chung, và trên hết, một tâm hồn lãng tử đã dành trọn đời mình để kết nối những tinh hoa văn hóa Đông - Tây.

Truyền thông mới đây loan báo tin vui đối với các nhà văn viết cho thiếu nhi ở Vương quốc Anh: Quỹ Giải thưởng Booker vừa công bố sự ra đời của Giải thưởng Booker dành cho trẻ em vào năm 2026.

Tối 9/10 (giờ Việt Nam), nhà văn 71 tuổi người Hungary László Krasznahorkai đã trở thành chủ nhân mới nhất của giải Nobel Văn chương. Ủy ban văn chương thuộc Viện Hàn lâm Thụy Điển ca ngợi ông vì “những tác phẩm hấp dẫn, có tầm nhìn xa, để trong bối cảnh mang tính cấp bách của ngày tận thế, đã tái khẳng định sức mạnh của nghệ thuật”.

Chào mừng Đại hội Đảng các cấp, tiến tới Đại hội lần thứ XIV của Đảng, và kỷ niệm 71 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, chiều 10/10, tại Hà Nội, Thời báo Văn học nghệ thuật, Liên hiệp các hội Văn học nghệ thuật Việt Nam phối hợp với Quỹ Hỗ trợ sáng tạo Văn học nghệ thuật Việt Nam và Công ty Cổ phần Truyền thông Tri thức số tổ chức Lễ trao giải Cuộc thi Sáng tác Tiểu thuyết Thời báo Văn học Nghệ thuật lần thứ I (2023 – 2025).

Nhà văn, nhà phê bình Ngô Thảo dành rất nhiều tâm huyết nghiên cứu và giới thiệu mảng văn học chiến tranh - cách mạng và lực lượng vũ trang. Mới đây, NXB Quân đội nhân dân đã in 2 tác phẩm của ông về văn học 1945-1975: “30 năm văn học kháng chiến”, “Tác giả và tác phẩm văn học 1945-1975”; NXB Hội Nhà văn tái bản “Bốn nhà văn nhà số 4” và “Dĩ vãng phía trước” - những tác phẩm dày dặn và đầy ắp tư liệu về một thời ghi dấu ấn của văn học cách mạng Việt Nam.

Thy Nguyên tên thật là Phạm Thúy Nga, sinh năm 1981 tại Hải Phòng, công tác trong ngành di truyền học, hiện đang làm Trưởng phòng thu mẫu giám định ADN tại Hải Phòng. Tác phẩm chính đã xuất bản: "Sân người" (thơ, 2010), "Cầm mưa" (thơ, 2013), "Phố đông người" (thơ, 2014), "Ga nổi" (thơ, 2015), "Đời đá" (trường ca, 2017), "Người dưng" (thơ, 2019), "Gửi" (trường ca, 2021), "Phố vợ cũ" (thơ, 2023), "Phía biển" (trường ca, 2025), "Mạch sống" (trường ca, 2025)…

Những năm gần đây, nhà văn - dịch giả Kiều Bích Hậu là một nhân tố tích cực, sôi nổi trong việc kết nối, giao lưu, trao đổi, dịch thuật và quảng bá văn chương Việt Nam ra thế giới. Nhà văn, dịch giả Kiều Bích Hậu vừa vinh dự được Hiệp hội Văn hóa Ý - Rhegium Julii quyết định trao tặng giải thưởng danh giá “Trọn đời vì văn hóa” năm 2025. Nhân dịp này, phóng viên Chuyên đề Văn nghệ Công an có cuộc trò chuyện với nhà văn Kiều Bích Hậu.

Ivan William Stanley Moss (15/6/1921 - 9/8/1965, còn có các tên gọi khác là W. Stanley Moss hoặc Billy Moss) là một sĩ quan quân đội Anh trong Thế chiến II, và sau này ông trở thành nhà văn, phát thanh viên, ký giả, và nhà du hành hết sức thành công. Ông Stanley Moss từng phục vụ trong Lực lượng cận vệ Coldstream và Ban điều hành các hoạt động đặc biệt (SOE).

Một nhà văn có thể được biết đến qua các tác phẩm, nhưng cách họ hiện diện, đối thoại, tranh luận, hay phản ứng trước công chúng và ứng xử với đời sống văn chương mới là lớp "nền" quan trọng để công chúng và giới chuyên môn nhận diện họ toàn vẹn.

Trong số khoảng 50 tiểu thuyết của nhà văn Bình Nguyên Lộc, "Đò dọc" là một trong những tiểu thuyết được đánh giá cao nhất, từng giành được giải nhất “Giải thưởng Văn chương toàn quốc năm 1959 - 1960”. Đây là một tác phẩm xưa có giá trị hiện thực, giá trị nhân văn và giá trị văn hóa sâu sắc, được viết bằng một bút pháp tinh tế và duyên dáng.

Sau hơn hai năm chờ đợi, trải qua nhiều vòng chấm giải, cuộc thi truyện ngắn Báo Văn nghệ 2022 - 2024 đã chính thức gọi tên những cây bút xuất sắc nhất trong buổi trao giải trang trọng được tổ chức tại Văn phòng Hội Nhà văn Việt Nam (Hà Nội) ngày 24/7/2025. Như thường lệ, cuộc thi vẫn nhận được sự quan tâm nồng nhiệt và bàn luận sôi nổi từ đông đảo độc giả và giới chuyên môn về chất lượng tác phẩm cũng như tài năng của từng tác giả.

Nguyễn Hoàng Diệu Thủy là biên tập viên giàu kinh nghiệm gắn bó lâu năm với Nhã Nam - một đơn vị xuất bản năng động. Với 3 cuốn sách thiếu nhi “Trong vòng tay mẹ”, “Đu đưa trên ngọn cây bàng” và “Cuốn cổ thư của một mẫu thần” ra mắt trong vòng 5 năm qua, chị đã định vị tên tuổi mình trong vai trò người sáng tác.

Số phận nghiệt ngã thường dành cho những người chân thật, đa cảm và cả nghĩ. Đó là nhận xét mang đậm chất chủ quan của tôi, mỗi khi nhớ tới nhà văn Nguyễn Minh Châu.