Xung đột Mỹ - Iran đang vượt tầm kiểm soát

Xung đột giữa Mỹ và Iran đã chuyển từ giai đoạn ăn miếng trả miếng âm ỉ sang một diễn biến giống như chiến tranh toàn diện. Ngày 20/7 là ngày thứ 10 liên tiếp Mỹ tấn công các mục tiêu ở Iran, trong khi Tehran đáp trả bằng những đòn tấn công các mục tiêu Mỹ trong khu vực.

Mỹ mở đợt tấn công mới vào Iran sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố thỏa thuận ngừng bắn với Iran chấm dứt, đồng thời dọa sẽ mở rộng chiến tranh nếu Iran không ngừng tấn công các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz.

Trong những ngày gần đây, Mỹ đã mở rộng mục tiêu tấn công ra ngoài các địa điểm ven biển của Iran, nơi đặt các cơ sở radar và máy bay không người lái, bao gồm đường bộ, đường hầm, đường sắt, cơ sở hạ tầng cảng và, theo truyền thông Iran, một nhà máy khử muối.

Đổi lại, Iran đã mở rộng danh sách mục tiêu của mình sang 7 quốc gia trong khu vực, và các phương tiện truyền thông chính thức cho rằng các cảng lớn ở các quốc gia Arab Vùng Vịnh có thể sớm được thêm vào. Kuwait đã phải gánh chịu hậu quả nặng nề nhất từ các cuộc tấn công của Iran, với một nhà máy khử muối và một nhà máy lọc dầu bị hư hại. Jordan cũng thường xuyên hứng chịu các đợt tấn công.

Tổng thống Donald Trump tuyên bố Iran sẽ phải trả giá cho cái chết của các binh sĩ Mỹ. Ảnh: Evan Vucci/Reuters

Tổng thống Donald Trump tuyên bố Iran sẽ phải trả giá cho cái chết của các binh sĩ Mỹ. Ảnh: Evan Vucci/Reuters

Xung đột đang ở một bước ngoặt: có thể dẫn đến một vòng hòa giải và đàm phán khác. Nhưng, đối với hầu hết các nhà phân tích, điều đó dường như khó xảy ra. Cả hai bên dường như đều không muốn đàm phán; cả hai bên đều tuyên bố rằng bản ghi nhớ (MoU) được ký kết hồi tháng 6 sau nhiều tuần đàm phán gian khổ không còn hiệu lực. Giới chuyên gia nhận định, sau cái chết của 2 binh sĩ Mỹ hôm 17/7 tại Jordan, “những ngày sắp tới sẽ là những ngày nguy hiểm nhất của cuộc chiến”. Chưa hết, hôm 19/7, Mỹ tiếp tục thông báo về cái chết của một binh sĩ khác ở miền bắc Iraq, và tuyên bố sẽ “nhanh chóng trừng phạt” Tehran.

“Ngày càng rõ ràng rằng các sự kiện đang bắt đầu vượt khỏi tầm kiểm soát của bất kỳ ai”, Danny Citrinowicz, một nhà phân tích thuộc Viện Nghiên cứu an ninh quốc gia ở Tel Aviv, cho biết. “Mặc dù ban đầu cả Washington và Tehran đều tỏ ra quan tâm đến việc giữ cho cuộc đối đầu trong giới hạn nhất định, nhưng hiện nay xung đột đang tiến đến mức đáng báo động, gần như phá vỡ mọi giới hạn”, Citrinowicz nói trên X.

Vụ tấn công tên lửa của Iran nhằm vào Aqaba ở Jordan hôm 19/7 là bằng chứng rõ ràng về nguy cơ đó, với việc Israel tuyên bố mảnh vỡ đã rơi xuống lãnh thổ của họ. Cho đến nay, Israel vẫn đứng ngoài cuộc xung đột, được cho là theo yêu cầu của chính quyền ông Trump. Các quan chức quốc phòng Israel cảnh báo hôm 19/7 rằng nước này sẽ đáp trả mạnh mẽ nếu Iran tấn công Israel.

Chắc chắn không có bằng chứng nào cho tuyên bố của ông Trump rằng Iran đang tuyệt vọng tìm kiếm một thỏa thuận - và vấn đề gây ra xung đột, chương trình hạt nhân của Iran, gần như đã biến mất khỏi tầm nhìn khi trọng tâm chuyển sang cuộc tranh giành eo biển Hormuz.

Ngôn ngữ mơ hồ trong Bản ghi nhớ (thỏa thuận khung ngừng bắn) nhằm che giấu những khác biệt không thể dung hòa giữa yêu cầu của Mỹ về tự do hàng hải ra vào vịnh Persic và sự khăng khăng của Iran trong việc quản lý vận tải biển.

Thật vậy, trong thông điệp đầu tiên của mình với tư cách là Lãnh đạo Tối cao vào tháng 3, lãnh đạo Iran Mojtaba Khamenei đã khẳng định rằng việc đóng cửa eo biển là một đòn bẩy chiến lược, và rằng “đòn bẩy phong tỏa eo biển Hormuz phải tiếp tục được sử dụng”.

Đối với nhiều nhà phân tích, Bản ghi nhớ là một công cụ vô dụng. Kiểm soát eo biển này mang lại cho Iran một “thanh gươm Damocles treo lơ lửng trên đầu nền kinh tế toàn cầu”, điều mà Tehran coi là “thiết yếu” để đạt được bất cứ điều gì từ Washington.

Hình ảnh một con tàu ở eo biển Hormuz, nhìn từ Musandam, Oman. Ảnh: Reuters

Hình ảnh một con tàu ở eo biển Hormuz, nhìn từ Musandam, Oman. Ảnh: Reuters

Nếu xung đột tiếp tục leo thang, cũng có khả năng Iran sẽ tranh thủ sự giúp đỡ của các đồng minh Houthi ở Yemen để gia tăng áp lực lên nền kinh tế thế giới và Saudi Arabia bằng cách can thiệp vào hoạt động vận chuyển hàng hải ở Biển Đỏ xung quanh điểm nghẽn quan trọng Bab al-Mandeb - một Hormuz phiên bản 2.0.

Các đồng minh của Washington ở Vùng Vịnh trước đây đã can thiệp với ông Trump về cách tiến hành chiến tranh và quản lý eo biển Hormuz. Gần đây nhất, một loạt lời kêu gọi từ một số chính phủ - bao gồm Saudi Arabia, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Bahrain và Qatar - đã thuyết phục ông Trump không thực hiện kế hoạch thu phí từ các tàu đi qua eo biển.

Có những lo ngại rộng hơn rằng một cuộc xung đột leo thang sẽ gây thiệt hại sâu sắc hơn cho nền kinh tế của họ, trì hoãn bất kỳ thỏa thuận nào về Hormuz và khiến họ phải đối phó với một kẻ thù khó nhằn ở bên kia vịnh sau khi Washington quyết định rằng họ đã chịu đựng đủ.

Câu hỏi đặt ra bây giờ là liệu họ có một lần nữa lên tiếng, riêng lẻ hay tập thể, nếu Iran thực hiện lời đe dọa tấn công các cảng và cơ sở hạ tầng khác trên khắp Vùng Vịnh hay không. Và, liệu lời kêu gọi đó có được đáp lại hay không.

Cả Pakistan và Qatar, hai nước đóng vai trò trung gian hòa giải cuộc gặp giữa Mỹ và Iran tại Lucerne, Thụy Sĩ hồi tháng 6, đều im lặng trong những ngày gần đây. Lần cuối cùng phái đoàn Qatar đến Tehran là ngày 10/7, theo hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran.

Vai trò trung gian hòa giải có thể sẽ được chú trọng trở lại nếu thị trường dầu mỏ hoảng loạn và giá dầu thô quay trở lại mức trên 100 USD do trữ lượng dầu mỏ toàn cầu giảm.

Ngoài ra còn có yếu tố bầu cử khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ đang đến gần. Hãng tin CNN đưa tin rằng các cố vấn của ông Trump cho rằng những hạn chế mới đối với eo biển Hormuz sẽ chỉ đẩy giá dầu và khí đốt lên cao hơn, làm tăng thêm áp lực chính trị lên đảng Cộng hòa.

Nhiều nhà phân tích dự đoán rằng cả chiến tranh toàn diện lẫn con đường ngoại giao đều sẽ không chiếm ưu thế trong những ngày tới. Thay vào đó, một cuộc xung đột hỗn loạn dao động giữa các đợt tấn công và các giai đoạn tương đối yên tĩnh đang chờ đợi, trong khi các nhà trung gian hòa giải tìm kiếm những con đường mới để khôi phục các cuộc đàm phán.

Trương Hùng (Tổng hợp)

Các tin khác

Nỗ lực ngăn cá độ bóng đá xâm nhập xóm làng

Nỗ lực ngăn cá độ bóng đá xâm nhập xóm làng

World Cup là sự kiện thể thao lớn nhất thế giới được đông đảo người hâm mộ quan tâm, theo dõi. Lợi dụng sự kiện này, các đối tượng tội phạm đã tổ chức, lôi kéo người dân tham gia đánh bạc, cá độ bóng đá dưới nhiều hình thức chung chi trực tiếp hoặc thông qua các ứng dụng trực tuyến và mạng xã hội. Hoạt động cờ bạc này không chỉ gây mất an ninh, trật tự, phát sinh tội phạm, mà còn đẩy nhiều con bạc vào cảnh nợ nần chồng chất, kinh tế gia đình rơi vào cảnh khánh kiệt, đặc biệt là tại các vùng nông thôn, biên giới...

Câu lạc bộ tiếng Anh đặc biệt của một nữ tướng công an

Câu lạc bộ tiếng Anh đặc biệt của một nữ tướng công an

Dù bận rộn với công việc chuyên môn nhưng niềm đam mê tiếng Anh và mong muốn được lan tỏa, kết nối với nhiều cán bộ công an các đơn vị, địa phương, cũng như những người lớn tuổi, chị đã thành lập câu lạc bộ (CLB) tiếng Anh online để giao lưu, kết nối, là nơi thực hành tiếng Anh cho chính mình và nhiều cán bộ, chiến sĩ khác. CLB ra đời trở thành cầu nối tinh thần, giúp nhiều người tự tin với việc học giao tiếp bằng tiếng Anh, đặc biệt là người lớn tuổi.

Hợp tác quốc tế - “lá chắn từ xa” trong công tác cảnh vệ

Hợp tác quốc tế - “lá chắn từ xa” trong công tác cảnh vệ

Mỗi chuyến thăm của nguyên thủ các nước tới Việt Nam, mỗi chuyến công tác nước ngoài của các đồng chí lãnh đạo Đảng và Nhà nước đều là thời khắc mà cán bộ, chiến sĩ Bộ Tư lệnh Cảnh vệ bước vào trận tuyến thầm lặng và cam go.

Người lính an ninh Tây Nguyên “Bốn cùng” với bà con

Người lính an ninh Tây Nguyên “Bốn cùng” với bà con

Để nắm tình hình và phối hợp đấu tranh ngăn chặn âm mưu phục hồi tổ chức của bọn phản động FULRO, các trinh sát thuộc Phòng An ninh nội địa, Công an tỉnh Gia Lai và công an các xã phía Tây trên địa bàn tỉnh thường xuyên bám địa bàn, thực hiện tốt phương châm “Bốn cùng” (cùng ăn, cùng ở, cùng lao động, cùng nói tiếng đồng bào) với nhân dân.

Lấy sự hài lòng của hành khách là thước đo

Lấy sự hài lòng của hành khách là thước đo

Chuyển đổi số đang tạo ra những thay đổi căn bản trong công tác quản lý xuất nhập cảnh tại Cục Quản lý xuất nhập cảnh, Bộ Công an. Những kết quả đạt được đã khẳng định chủ trương đúng đắn của Đảng, Nhà nước và Bộ Công an trong việc ứng dụng khoa học công nghệ vào công tác bảo vệ an ninh quốc gia, quản lý xuất nhập cảnh và cải cách hành chính.

Dấu ấn của một đơn vị anh hùng

Dấu ấn của một đơn vị anh hùng

Đêm muộn. Trụ sở Cục An ninh điều tra, Bộ Công an vẫn sáng đèn. Trong phòng làm việc, các điều tra viên miệt mài bên hồ sơ với những chứng cứ và sơ đồ chuyên án. Ngoài hành lang, những cuộc điện thoại nối dài xuyên đêm, những bước chân khẩn trương của các tổ công tác chuẩn bị lên đường. Đằng sau ánh đèn ấy là cuộc đấu tranh không tiếng súng nhưng cam go, quyết liệt để bảo vệ an ninh quốc gia, bảo vệ sự bình yên của nhân dân và sự phát triển của đất nước.

Điểm mặt nguy cơ không tiếng súng

Điểm mặt nguy cơ không tiếng súng

Không còn là những nguy cơ bên lề, các thách thức an ninh phi truyền thống đang tác động trực tiếp tới ổn định quốc gia và trật tự toàn cầu. Từ môi trường, chuỗi cung ứng đến không gian số, những rủi ro ngày càng liên thông, đòi hỏi cách tiếp cận ứng phó tổng thể và bền vững hơn.

Trên chiến tuyến chống tội phạm từ không gian mạng

Trên chiến tuyến chống tội phạm từ không gian mạng

Vĩnh Long là địa bàn có đồng bào dân tộc Khmer chiếm hơn 10% dân số toàn tỉnh. Cùng với sự đa dạng về tín ngưỡng, tôn giáo và đời sống văn hóa phong phú, đây là nền tảng quan trọng để xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Tuy nhiên, các thế lực thù địch, phản động luôn tìm cách lợi dụng những vấn đề dân tộc, tôn giáo để tuyên truyền xuyên tạc, kích động, chia rẽ khối đoàn kết dân tộc.

Đảm bảo an ninh kinh tế giữa dòng chảy phát triển

Đảm bảo an ninh kinh tế giữa dòng chảy phát triển

Hải Phòng đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh mẽ với những cơ chế, chính sách đặc thù, những dự án chiến lược mang tầm quốc gia và dòng vốn đầu tư liên tục đổ về thành phố Cảng. Cùng với cơ hội là những thách thức mới đối với công tác bảo đảm an ninh kinh tế (ANKT). Trên mặt trận không tiếng súng ấy, Phòng An ninh Kinh tế (PA04) Công an thành phố Hải Phòng chủ động nhận diện nguy cơ từ sớm, từ xa, bảo vệ vững chắc nền tảng an ninh cho sự phát triển nhanh và bền vững của thành phố.

Giữ vững an ninh an toàn mạch nguồn năng lượng

Giữ vững an ninh an toàn mạch nguồn năng lượng

Trên đỉnh cột nơi núi rừng chênh vênh, những sợi dây dẫn mang dòng điện quốc gia lặng lẽ vượt qua núi cao, khe sâu, nối những nhà máy điện giữa đại ngàn với mọi miền Tổ quốc. Góp phần để dòng điện luôn được vận hành an toàn, liên tục, là những bước chân thầm lặng của cán bộ, chiến sĩ Phòng An ninh kinh tế Công an tỉnh Lâm Đồng.

Phát huy ý nghĩa lịch sử của thắng lợi Kế hoạch CM12

Phát huy ý nghĩa lịch sử của thắng lợi Kế hoạch CM12

Trong lịch sử đấu tranh, bảo vệ an ninh Tổ quốc của lực lượng Công an nhân dân (CAND), Kế hoạch CM12 là một trong những chiến công xuất sắc nhất và đáng tự hào của lực lượng CAND. Kế hoạch CM12 là một chiến dịch phản gián có quy mô lớn cả về thời gian, không gian và bố trí lực lượng đấu tranh.

Tiếng nói của những người bị lãng quên

Tiếng nói của những người bị lãng quên

Việc Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhất trí thông qua nghị quyết công nhận các bệnh nhiệt đới bị lãng quên là vấn đề nhân quyền có thể mở ra một bước ngoặt lớn trong nỗ lực y tế toàn cầu, dù đằng sau nó vẫn còn nhiều câu hỏi cần lời đáp.

Nước cờ chính danh giữa bộn bề thách thức

Nước cờ chính danh giữa bộn bề thách thức

Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas vừa ký sắc lệnh ấn định ngày 28/11 tới sẽ diễn ra cuộc bầu cử Hội đồng Lập pháp Palestine (PLC), lần đầu tiên sau 20 năm. Liệu đây là bước đi đúng lúc để chính quyền Palestine của ông giữ vai trò trung tâm hậu chiến, hay chỉ là một cam kết khó thành hiện thực như năm 2021?

Khẩn trương thu nhận mẫu ADN, đưa liệt sĩ trở về quê hương

Khẩn trương thu nhận mẫu ADN, đưa liệt sĩ trở về quê hương

Thông qua giám định mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ chưa xác định thông tin, từ sự kết nối, chia sẻ dữ liệu từ Bộ Công an và đối sánh với ADN của thân nhân, đã xác định chính xác danh tính của nhiều liệt sĩ. Chiến dịch này đã thể hiện sâu sắc tấm lòng tri ân đối với những người đã hiến dâng trọn tuổi xuân, xương máu vì độc lập, tự do của đất nước.

“Công ước Hà Nội” trên xa lộ số toàn cầu

“Công ước Hà Nội” trên xa lộ số toàn cầu

Cả hội trường Học viện Cảnh sát nhân dân ngày 29/12/2025 như hoàn toàn nín lặng khi Đại tá Nguyễn Thanh Hà, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát hình sự, Bộ Công an, đưa ra một con số nặng trĩu: trong vòng 5 năm, từ 2020 đến 2025, tội phạm lừa đảo trên không gian mạng tại Việt Nam gây thiệt hại gần 40.000 tỷ đồng qua 24.295 vụ. Con số ấy đủ lớn để không thể xem nhẹ, nhưng cũng đủ quen để không còn gây ngạc nhiên như lẽ ra nó phải gây ra.

Ngôi trường 3 lần được phong tặng danh hiệu Anh hùng

Ngôi trường 3 lần được phong tặng danh hiệu Anh hùng

Ngày 25/6/2026, Học viện An ninh nhân dân (ANND) tròn 80 năm xây dựng và phát triển. Từ mái trường đầu tiên của ngành Công an trong những ngày đầu cách mạng còn muôn vàn khó khăn, Học viện đã trở thành trung tâm đào tạo, nghiên cứu khoa học hàng đầu của lực lượng CAND, đóng góp to lớn vào sự nghiệp bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội và xây dựng đất nước. Hành trình 80 năm ấy là quá trình không ngừng đổi mới, sáng tạo để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong từng giai đoạn cách mạng và khẳng định vị thế cơ sở giáo dục trọng điểm của lực lượng CAND và của quốc gia.

Những chặng đường vẻ vang An ninh nhân dân Việt Nam

Những chặng đường vẻ vang An ninh nhân dân Việt Nam

80 năm chiến đấu, xây dựng và phát triển, mặc dù trải qua các giai đoạn lịch sử với tổ chức, bộ máy, tên gọi khác nhau, lực lượng An ninh nhân dân luôn khẳng định vai trò nòng cốt, xung kích trên mặt trận bảo vệ an ninh, trật tự; chủ động tham mưu với Đảng, Nhà nước những chủ trương, quyết sách có ý nghĩa chiến lược về bảo vệ an ninh quốc gia; phục vụ sự nghiệp xây dựng, phát triển đất nước.

Từ thi đua đến chuẩn mực hành động

Từ thi đua đến chuẩn mực hành động

Ngày 4/11/2025, tại Hội nghị giao ban Bộ Công an tháng 10/2025, Đại tướng Lương Tam Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Công an Trung ương, Bộ trưởng Bộ Công an đã chính thức phát động phong trào thi đua “Ba Nhất: Kỷ luật nhất - Trung thành nhất - Gần dân nhất” trong toàn lực lượng CAND. Đây không chỉ là một phong trào thi đua thường niên mà được xác định là một giải pháp chính trị quan trọng nhằm thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, Đại hội Đảng bộ Công an Trung ương lần thứ VIII, xây dựng lực lượng CAND cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại trong giai đoạn mới.

Khi an ninh trở thành nguồn lực phát triển

Khi an ninh trở thành nguồn lực phát triển

Nhìn từ góc độ lịch sử, 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành của lực lượng An ninh nhân dân Việt Nam không chỉ là lịch sử đấu tranh bảo vệ Đảng, Nhà nước, Nhân dân và chế độ xã hội chủ nghĩa, mà còn là lịch sử bảo vệ những điều kiện căn bản để đất nước tồn tại, phát triển và vươn lên qua từng thời kỳ. Đây cũng chính là khung tư duy để hiểu tại sao, trong thế kỷ XXI, an ninh đang trở thành một nguồn lực chiến lược của phát triển quốc gia.