Tia hi vọng và tình người giữa bóng tối chiến tranh

Đó là đánh giá của Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) Antonio Guterres đối với việc Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí gia hạn thỏa thuận ngừng bắn tại Dải Gaza thêm hai ngày với một số điều kiện về trao đổi con tin và tù nhân. Thỏa thuận trên đạt được chỉ ít giờ trước khi lệnh ngừng bắn hiện tại hết hiệu lực (7h ngày 28/11 giờ địa phương).

Trong thời gian ngừng bắn bổ sung, hai bên tiếp tục thực hiện việc trao đổi con tin và tù nhân với cơ chế và điều kiện tương tự như trong giai đoạn ngừng bắn 4 ngày qua. Cụ thể, Hamas sẽ phóng thích thêm 20 con tin mà lực lượng này bắt giữ trong cuộc tấn công vào miền Nam Israel sáng 7/10, ngoài số 50 con tin cam kết phóng thích theo thỏa thuận ban đầu. Đổi lại, Israel sẽ trả tự do bổ sung cho 60 tù nhân Palestine, chủ yếu là phụ nữ và trẻ vị thành niên, bên cạnh số 150 tù nhân cam kết phóng thích theo thỏa thuận gốc do Qatar, Ai Cập và Mỹ làm trung gian.

Nhiều quốc gia và tổ chức quốc tế đã lập tức lên tiếng hoan nghênh việc đạt được thỏa thuận gia hạn ngừng bắn tại Gaza, coi đó là bước đi cần thiết để hạn chế thương vong đối với dân thường, đồng thời tạo điều kiện cho hàng cứu trợ nhân đạo vào Dải Gaza cũng như đặt nền móng cho việc tiến tới một lệnh ngừng bắn lâu dài.

Người phát ngôn Hội đồng An ninh quốc gia Mỹ John Kirby bày tỏ hi vọng động lực này sẽ được tiếp tục: “Chúng tôi hoan nghênh việc lệnh ngừng bắn nhân đạo được gia hạn thêm 2 ngày đến hết ngày 29/11 theo giờ Israel. Điều này sẽ tạm thời giúp chấm dứt các cuộc giao tranh và tăng cường hoạt động viện trợ nhân đạo. Chúng tôi hi vọng lệnh ngừng bắn sẽ kéo dài hơn nữa và sẽ theo dõi chặt chẽ diễn biến tình hình”.

contin.jpg -0
Một tù nhân Palestine được trả tự do.

Trong khi đó, Tổng Thư ký Antonio Guterres nhấn mạnh: “Tôi thực sự hi vọng điều này sẽ cho phép chúng tôi tăng cường viện trợ nhân đạo nhiều hơn nữa cho những người dân ở Gaza đang phải chịu nhiều đau khổ, mặc dù chúng tôi biết rằng, ngay cả với khoảng thời gian tăng thêm đó, cũng sẽ không thể đáp ứng được mọi nhu cầu to lớn của người dân”.

Về phần mình, Ngoại trưởng Ai Cập Sameh Shoukry cho rằng, đã đến lúc thực thi giải pháp hai nhà nước nhằm chấm dứt hoàn toàn những căng thẳng kéo dài giữa người Israel và người Palestine: “Cộng đồng quốc tế có khả năng và cơ chế để thực thi giải pháp hai nhà nước. Các vấn đề đã được hai bên đàm phán trong suốt ba thập kỷ và chúng ta không thể để xung đột tái diễn do các chính sách không ủng hộ hòa bình và sự phân cực ngày càng gia tăng. Chúng tôi tin rằng, đã đến lúc thực hiện giải pháp hai nhà nước, đã đến lúc thành lập nhà nước Palestine để cuối cùng chúng ta có thể chấm dứt cuộc xung đột này”.

Tuyên bố của Ngoại trưởng Ai Cập một lần nữa cho thấy, giải pháp hai nhà nước trở lại bàn đàm phán nhằm chấm dứt xung đột Israel-Palestine.

Ngày 25/10, Tổng thống Mỹ Joe Biden tuyên bố ủng hộ giải pháp hai nhà nước và ông đã nhiều lần nhắc đến giải pháp này kể từ đó, gần đây nhất là vào ngày 18/11 trên tờ Washington Post. Ngày 27/10, Hội đồng châu Âu đã thông qua đề xuất của Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez về việc tổ chức một hội nghị quốc tế nhằm tìm kiếm hòa bình giữa Israel và Palestine dựa trên “công thức” hai nhà nước. Ngay cả Giáo hoàng Francis cũng tham gia vào dòng quan điểm ủng hộ giải pháp hai nhà nước. Tuy nhiên, một quan chức của Tổ chức Giải phóng Palestine (PLO) yêu cầu giấu tên lưu ý rằng, cả Tổng thống Joe Biden và bất kỳ nhà lãnh đạo nào khác hiện đang nhắc đến con đường “hai nhà nước” đều không đề cập đến điều mà theo quan điểm của ông là “điều kiện không thể thiếu” đối với một Nhà nước Palestine tồn tại, đó là: “Kết thúc sự chiếm đóng của Israel”.

Nhưng chuyên gia Nadav Tamir, người đứng đầu các vấn đề quốc tế tại Trung tâm Hòa bình và Đổi mới Peres ở Tel Aviv, bày tỏ lạc quan: “Điều mà ngày 7/10 đã cho tất cả chúng ta thấy là không thể tiếp tục xung đột nữa, rằng nó cần phải được giải quyết”. Ông tin tưởng rằng, “những người ôn hòa ở cả hai bên” sẽ đạt được một thỏa thuận trong khi ông Isaías Barreada, giáo sư quan hệ quốc tế tại Đại học Complutense ở Madrid, cho rằng, các điều kiện thực tế gây khó khăn đối với giải pháp hai nhà nước, nhưng “mọi thứ đều có thể đảo ngược”.

Trung Đông bấy lâu nay được đánh giá là một trong những khu vực bất ổn nhất trên thế giới. Và sau sự kiện ngày 7/10 vừa qua, khu vực này lại một lần nữa bị ám ảnh bởi đau thương và phẫn nộ. Người Israel tin rằng, họ cần phải loại bỏ Hamas để đảm bảo an ninh cho mình, trong khi người Palestine ưu tiên chấm dứt thảm họa nhân đạo và hành động khiêu khích của nhóm người định cư ở Gaza. Tuy nhiên, cả hai chỉ đang chăm chăm nhìn vào bi kịch của mình, vào những gì đã xảy ra hôm qua hoặc những gì đang xảy ra hôm nay. Còn có một ngày mai mà cả hai bên đều chưa thể hình dung được. Đó là: vượt qua những thách thức và để ngỏ khả năng cho hòa bình.

Theo giới chuyên gia, sự đảm bảo tốt nhất cho an ninh của Israel là thành lập một nhà nước Palestine. Và, trong ngắn hạn, nên tránh làm suy yếu Chính quyền dân tộc Palestine (PA). Các chuyên gia giải thích rằng, các khoảng trống không thể tồn tại lâu trong tự nhiên hoặc trong chính trị. Nếu cả Hamas và Israel đều không quản lý Gaza, khoảng trống quyền lực sẽ nhanh chóng được lấp đầy bởi các lực lượng không kiểm soát được, những người có thể biến Gaza thành một lãnh thổ thất bại và mở đường cho một chu kỳ bạo lực và khủng bố khác.

Để ngăn kịch bản này xảy ra, Gaza phải được quản lý bởi một nhà nước đại diện cho người dân của mình. An ninh của chính Israel đòi hỏi phải thành lập một Nhà nước Palestine ở Gaza và khu Bờ Tây bị chiếm đóng, bao gồm cả Đông Jerusalem. Làm thế nào để đạt được điều này? Câu trả lời đơn giản chỉ là: Phải hướng tới một giải pháp dựa trên công lý và quyền bình đẳng cho cả hai dân tộc. Điều này trước hết có nghĩa là nhu cầu về an ninh trong toàn khu vực và ở châu Âu, nơi phải đối mặt với những hậu quả tức thời của sự bất ổn.

Những nước láng giềng phải hợp lực với các đối tác trong khu vực và trên toàn thế giới để đạt được một giải pháp chính trị khả thi, lâu dài, vì lợi ích của người Israel, người Palestine, và khu vực. Đây cũng là vì lợi ích tốt nhất. Châu Âu, cùng với một số quốc gia Arab, đã khởi xướng những nỗ lực hướng tới mục tiêu này thông qua Nỗ lực Ngày Hòa bình (Peace Day Effort), được trình bày tại Liên hợp quốc hồi tháng 9 vừa qua, ngay trước khi “cơn bão” bắt đầu.

Kể từ ngày 24/11 đến nay, 50 người Israel và 150 người Palestine đã được trả tự do, trong đó đợt gần nhất vào tối 27/11 (giờ địa phương), có thêm 11 con tin người Israel và 33 người Palestine được phóng thích. Chính phủ Israel tối cùng ngày cũng đã thông qua danh sách gồm 50 nữ tù nhân Palestine có khả năng được trả tự do sớm như một phần của thỏa thuận nhằm gia hạn lệnh ngừng bắn tạm thời với Hamas ở Gaza, qua đó đảm bảo thả thêm gần 20 người Israel bị nhóm chiến binh Palestine bắt làm con tin kể từ ngày 7/10.

Về phía Hamas, phong trào này tuyên bố sẵn sàng đàm phán các điều kiện để thả các quân nhân Israel bị bắt giữ trong các cuộc giao tranh. Đây là động thái quan trọng trong bối cảnh cộng đồng quốc tế đang tập trung nhiều vào vấn đề thả con tin dân sự hơn là binh sỹ Israel. Theo tuyên bố của Hamas, vấn đề trên không nằm trong các cuộc đàm phán về lệnh ngừng bắn tạm thời và điều kiện để thả các quân nhân Israel sẽ khác với điều kiện thả dân thường. 

Khổng Hà (tổng hợp)

Các tin khác

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Phát biểu ngay tại căn cứ liên hợp Andrews khi vừa đặt chân tới Mỹ hôm 23/9 (giờ địa phương), Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho hay, thế giới đang phát triển, thời đại đang thay đổi, nhưng quy luật lịch sử về việc Trung Quốc và Mỹ chung sống hòa bình không thay đổi, nguyện vọng tốt đẹp của nhân dân hai nước về tăng cường giao lưu hữu nghị không thay đổi, kỳ vọng chung của cộng đồng quốc tế đối với Trung Quốc và Mỹ cũng không thay đổi.

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Hàng trăm nghìn trẻ tại dải Gaza trở lại trường học trực tiếp lần đầu tiên sau gần 3 năm do ảnh hưởng của chiến sự. Những lớp học trong lều bạt mở ra hy vọng khôi phục việc học, nhưng cũng cho thấy những thách thức lớn phía trước đối với giáo dục và quá trình tái thiết Gaza.

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Hàng trăm nhà lãnh đạo, quan chức ngoại giao sẽ hội tụ tại New York trong tuần này để tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc (LHQ) khóa 81, trong bối cảnh cộng đồng quốc tế đối mặt nhiều vấn đề cấp bách liên quan đến xung đột, an ninh, chủ nghĩa đa phương và những tác động ngày càng rõ nét của trí tuệ nhân tạo (AI).

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Sở hữu biên giới trên bộ với 7 quốc gia, Iran từng kỳ vọng mạng lưới đường bộ, đường sắt và các cảng phía Bắc có thể giúp giảm sức ép khi hoạt động thương mại đường biển bị phong tỏa. Tuy nhiên, tình trạng xe tải mắc kẹt tại nhiều cửa khẩu đang cho thấy khoảng cách giữa lợi thế địa lý trên bản đồ và khả năng chuyển hóa lợi thế đó thành năng lực vận tải thực tế vẫn còn rất lớn.

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Google ngày 19/9 xác nhận mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) Gemini đã truy cập trái phép vào hệ thống của 3 công ty trong quá trình kiểm thử an ninh mạng hồi tháng 5. Mặc dù Google cho biết mô hình đã dừng hoạt động sau khi nhận ra các hệ thống này không thuộc môi trường thử nghiệm và không gây thiệt hại, vụ việc tiếp tục làm gia tăng quan ngại về khả năng kiểm soát các hệ thống AI ngày càng có tính tự chủ cao.

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Đức, Đan Mạch, Phần Lan, Hà Lan và Áo đề nghị giảm hàng trăm tỷ euro trong đề xuất ngân sách dài hạn gần 2.000 tỷ euro của Liên minh châu Âu (EU) giai đoạn 2028-2034, trong bối cảnh các nước thành viên tranh luận về việc phân bổ nguồn lực cho quốc phòng, năng lực cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và vấn đề di cư.

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright ngày 16/9 cho biết, dầu thô có thể được bơm trở lại qua đường ống Đông – Tây của Arab Saudi trong vài ngày thay vì mất nhiều tuần như một số dự báo, sau khi phải tạm đóng vì hứng chịu các cuộc tấn công bằng UAV của Houthi. Thông tin này tiếp tục cho thấy vai trò của tuyến đường ống chiến lược trong bối cảnh khủng hoảng Hormuz.

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Tiến trình đàm phán hướng tới khả năng chấm dứt xung đột Nga-Ukraine đang xuất hiện những tín hiệu tích cực mới khi cả Kiev và Moskva cùng phát đi thông điệp sẵn sàng nối lại tiếp xúc ba bên với sự trung gian của Mỹ.

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Những nỗ lực ngoại giao tại khu vực Trung Đông dường như đang chững lại sau khi cuộc đàm phán quan trọng giữa Iran và các cường quốc Vùng Vịnh bị trì hoãn. Cùng lúc đó, một loạt các cuộc tấn công mới nhằm vào hai tuyến đường trung chuyển dầu mỏ huyết mạch của khu vực đang đẩy những lo ngại về an ninh nguồn cung năng lượng toàn cầu lên cao. 

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Trong khi eo biển Hormuz tiếp tục chịu tác động từ xung đột Mỹ-Iran, đà tiến công của Houthi tại Yemen đang đẩy Bab el-Mandeb vào vòng xoáy bất ổn, làm gia tăng sức ép lên các tuyến vận chuyển dầu mỏ và hàng hóa của thế giới.

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau các vụ tấn công khủng bố ngày 11/9/2001, những hình ảnh máy bay đâm vào tòa tháp đôi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) và các công trình đổ sập vẫn tiếp tục được chia sẻ rộng rãi trên Internet. Đáng chú ý, ngày càng nhiều người trẻ đang lần đầu tiên được xem những nội dung từng gây chấn động thế giới, qua đó đặt ra câu hỏi về cách một thế hệ mới tiếp nhận và ghi nhớ một trong những sự kiện nổi bật nhất đầu thế kỷ XXI.

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ và Iran liên tiếp tiến hành các cuộc tập kích nhằm vào tàu bè quanh eo biển Hormuz, đẩy giá dầu vượt 100 USD/thùng. Trong khi Tehran đưa ra hàng loạt điều kiện để chấm dứt xung đột và cảnh báo mở rộng vùng hạn chế hàng hải, Washington cho biết hiện chưa ưu tiên giải pháp ngoại giao.

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Chỉ vài ngày trước lễ kỷ niệm 25 năm vụ khủng bố ngày 11/9/2001, chính quyền thành phố New York (Mỹ) đã công bố khoảng 170.000 trang tài liệu trước đây chưa được tiết lộ, cho thấy giới chức từng lo ngại về những mối đe dọa đến sức khỏe do chất lượng không khí sau khi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) sụp đổ.

Iran và bài toán thực thi “vùng hạn chế” tại eo biển Hormuz

Iran và bài toán thực thi “vùng hạn chế” tại eo biển Hormuz

Gần đây, Iran tuyên bố sẽ thiết lập một “vùng hạn chế” mới quanh eo biển Hormuz. Thực tế, Tehran thời gian qua đã cho thấy khả năng gây gián đoạn đáng kể đối với hoạt động đi lại qua eo biển. Tuy nhiên, giới chuyên gia nhận định, Iran sẽ phải đối mặt với rất nhiều thách thức nếu thực sự muốn áp đặt quyền kiểm soát eo biển, đặc biệt với những tàu được quân đội Mỹ hộ tống.