Thế giới nín thở chờ đợi chuyến thăm Nga của Ngoại trưởng Mỹ

Ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson hôm nay 11-4 sẽ có chuyến thăm đầu tiên tới Moscow để bàn với người đồng cấp Nga về vụ tấn công Syria của Washington và những vấn đề mang tính định hình mối quan hệ hai nước trong vài năm tới.

Còn nhiều khác biệt

Theo RT, cuộc viếng thăm lần này diễn ra trong bối cảnh Washington vừa tiến hành một cuộc tấn công tên lửa phủ đầu nhằm vào Chính quyền Syria cùng nhiều “cáo buộc một phía của Mỹ” liên quan đến việc Nga ủng hộ Tổng thống Assad trong các hoạt động quân sự tại quốc gia Trung Đông.

Theo chương trình dự kiến, ông Tillerson sẽ có buổi gặp mặt với người đồng cấp Nga ngay trong ngày 11-4 và chưa rõ ông này có cơ hội gặp mặt Tổng thống Nga Vladimir Putin hay không.

Trước đây, ông Tillerson thường xuyên gặp Tổng thống Putin cũng như Ngoại trưởng Nga khi công tác ở Moscow khi còn làm Chủ tịch Tập đoàn Exxon Mobil.

Tổng thống Nga Vladimir Putin (phải) và ông Rex Tillerson ở thời điểm còn là CEO của Công ty ExxonMobil. Ảnh: Reuters
Tổng thống Nga Vladimir Putin (phải) và ông Rex Tillerson ở thời điểm còn là CEO của Công ty ExxonMobil. Ảnh: Reuters

Liên quan đến lịch trình của Ngoại trưởng Mỹ, người phát ngôn Tổng thống Nga, Dmitry Peskov  khẳng định cuộc với ông Putin chưa từng được lên kế hoạch và  cho biết ông Tillerson sẽ chỉ gặp trực tiếp người đồng cấp, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov.

Cần lưu ý rằng, trong các cuộc viếng thăm Nga được thực hiện trước đó bởi cựu Ngoại trưởng John Kerry, ông Putin thường xuyên bố trí một khoảng thời gian để gặp gỡ người đứng đầu giới ngoại giao Mỹ.

Theo tuyên bố  từ cả 2 phía được đưa ra trước đó, chuyến thăm của Tillerson ban đầu được kì vọng sẽ tìm ra đồng thuận chung và mở đường cho việc nối lại quan hệ giữa Nga và Mỹ vốn đang trong giai đoạn tồi tệ nhất từ sau Chiến tranh Lạnh.

Tuy nhiên, những hy vọng đó đã phần nào giảm bớt sau khi quân đội Mỹ tiến hành cuộc tấn công tên lửa khổng lồ vào căn cứ không quân Shayrat, tỉnh Homs, miền Tây Syria hôm 7-4.

Washington mặc dù chưa từng tiến hành bất cứ cuộc điều tra nào, nhưng lại cáo buộc căn cứ không quân Shayrat là nơi các máy bay tiêm kích Syria được trang bị vũ khí hóa học và gây ra vụ tấn công chết người hôm 4-4 tại tỉnh Idlib.

Damascus phủ nhận những cáo buộc này. Cùng với Iran, Moscow và Bắc Kinh đã miêu tả cuộc tấn công của Mỹ là một hành động gây hấn chống lại một quốc gia có chủ quyền. Nga sau đó kêu gọi một cuộc điều tra nghiêm túc về vụ việc xảy ra tại tỉnh Idlib.

Đáp trả lại tuyên bố của Nga, đại diện tại Liên Hợp Quốc của Mỹ ra tuyên bố rằng Nga phải chịu trách nhiệm cho các chính sách của Tổng thống Syria Bashar Assad. Ngoài ra, Lầu Năm Góc đã sẵn sàng tiến hành một cuộc điều tra về sự dính líu của Nga vào vụ tấn công tại Idlib, theo CNN.

Hôm 10-4, truyền thông phương tây đồng loạt đưa tin Ngoại trưởng Tillerson sẽ sớm trình  một bản ghi nhớ của các thành viên G7 về việc yêu cầu Nga từ bỏ sự ủng hộ của chính phủ Assad để đổi lại việc G7 sẽ tái sáp nhập Nga vào lại trong nhóm.

Trong khi đó, một số thành viên khác của G7 đã ủng hộ việc áp đặt các biện pháp trừng phạt căng thẳng hơn nhằm vào Nga vì đã hỗ trợ chính phủ Syria. Hôm 10-4, Bộ trưởng Ngoại giao Anh Boris Johnson tuyên bố huỷ bỏ chuyến viếng thăm Nga, kêu gọi các nước phương Tây thiết lập biện pháp “trừng phạt mạnh mẽ” và yêu cầu Nga ngừng ủng hộ Assad và rút quân khỏi đất nước bị chiến tranh tàn phá.

Được biết, đến nay cả hai bên vẫn lên tiếng bảy tỏ lạc quan về cuộc họp. "Tôi hy vọng rằng chúng ta sẽ có một buổi đàm phán mang tính xây dựng với chính phủ Nga, với Ngoại trưởng Lavrov và Nga sẽ ủng hộ tiến trình thúc đẩy một Syria ổn định hơn”,ông Tillerson nói với tờ The Week hôm 9-4.

Bộ Ngoại giao Nga thì cho biết họ không mong đợi gì nhiều từ cuộc họp, nhưng cũng nhận định rằng
có "cơ hội để thảo luận các vấn đề cấp bách quốc tế là một bước đi tích cực.”

"Chúng tôi sẽ lắng nghe Ngoại trưởng Mỹ một khi ông ấy ở đây, và hỏi những câu hỏi của chúng tôi. Tôi tin rằng, chúng ta cần hiểu về những gì đang diễn ra tại Washington, nhưng Nga cũng phải nói rõ rằng những cuộc tấn công (nhằm vào Syria) tương tự là không thể chấp nhận được ", phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Maria Zakharova cho biết.

Mỹ khó lường trong chính sách ngoại giao

Cuộc viếng thăm lần này của Ngoại trưởng Mỹ đến Nga còn đáng được chờ đợi bởi lẽ thế giới vẫn đang mong mỏi một chính sách ngoại giao thống nhất trong cách tiếp cận vấn đề Syria và tương lai mối quan thệ với Nga của chính quyền ông Trump.

Ngay sau vụ tấn công nhằm vào Syria, chính quyền ông Trump ngay lập tức nhận được sự ủng hộ của nhiều đồng minh. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia lại nhận định rằng vụ không kích lại là một hành động mang tính bột phát thường thấy của Tổng thống Mỹ.

Điểm đặc biệt ở chỗ, trong khi Ngoại trưởng Rex Tillerson khẳng định rằng mục tiêu trước hết của Mỹ ở Syria là "đánh bại phiến quân Nhà nước Hồi giáo (IS)", Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc Nikki Haley lại tuyên bố thay đổi chế độ ở Damascus là điều "ưu tiên và không thể tránh khỏi" của Washington.

Cuộc viếng thăm của ông Tillerson liệu có ảnh hưởng đến tương lai chính trị Syria?. Ảnh: RT
Cuộc viếng thăm của ông Tillerson liệu có ảnh hưởng đến tương lai chính trị Syria?. Ảnh: RT

Hôm 9-4, Ngoại trưởng Tillerson thậm chí còn tuyên bố phủ định bà Haley, khi khẳng định hi vọng hợp tác cùng Nga tìm giải pháp và để người dân Syria quyết định tương lai của Bashar al-Assad.

Tuy nhiên, lời bà Haley phù hợp với việc ông Trump trước lúc ra lệnh phóng tên lửa đã nói rằng ông phải “suy nghĩ lại rất nhiều” về Syria và Bashar al-Assad.

Đây là sự thay đổi bất ngờ của ông Trump bởi trong suốt quá trình tranh cử và trong các phát ngôn sau khi thắng về nỗ lực xây dựng quan hệ với Nga, ông Trump luôn để ngỏ một tương lai tươi sáng hơn của ông Bashar al-Assad tại vị ở Syria sau hòa đàm.

Những tuyên bố tiền hậu bất nhất của các quan chức Nhà Trắng về chính sách đối với Syria ít nhiều đã khiến dư luận ít tin tưởng chính quyền của Trump có một chiến lược dài hơi và nhất quán để giải quyết xung đột tại quốc gia Trung Đông cũng như mối quan hệ với Nga.

Tuy nhiên, theo giới quan sát, một mối quan hệ tốt đẹp hơn với Nga chắc chắn là xa vời nếu Mỹ quay trở lại với quan điểm muốn loại bỏ ông Assad, khi đó ông Trump sẽ vấp phải những xung đột trong mối quan hệ Nga-Mỹ tương tự như dưới thời người tiền nhiệm Obama.

Phùng Nguyễn

Các tin khác

Quốc tế chung tay hỗ trợ Colombia sau động đất kinh hoàng

Quốc tế chung tay hỗ trợ Colombia sau động đất kinh hoàng

Ít nhất 132 người đã thiệt mạng và hàng trăm người vẫn mất tích sau trận động đất mạnh 7,4 độ richter xảy ra tại miền Tây Colombia ngày 10/8. Chính phủ Colombia đã ban bố tình trạng khẩn cấp trên toàn quốc, huy động tối đa lực lượng để tìm kiếm những người còn mắc kẹt dưới đống đổ nát.

Sự điều chỉnh nhân sự từ Lãnh tụ Tối cao Iran mang thông điệp gì?

Sự điều chỉnh nhân sự từ Lãnh tụ Tối cao Iran mang thông điệp gì?

Giữa thời điểm Iran đứng trước những quyết định then chốt về eo biển Hormuz và đàm phán với Mỹ, việc Lãnh tụ tối cao đưa cựu Tư lệnh Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran Mohsen Rezaei trở lại trung tâm hoạch định an ninh phản ánh những tính toán đáng chú ý của Tehran.

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Iran cho biết, đàm phán với Oman về một cơ chế hàng hải mới tại eo biển Hormuz đang tiến gần tới thỏa thuận, song Tehran cảnh báo việc đạt được thỏa thuận với Muscat chưa đủ để tuyến đường biển chiến lược này được khơi thông hoàn toàn.

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Nhà Trắng và Lầu Năm Góc vừa lên tiếng bác bỏ những báo cáo gần đây của loạt hãng tin cho rằng kho vũ khí tấn công và phòng thủ của Mỹ đã sụt giảm xuống mức nguy hiểm sau 5 tháng chiến sự với Iran. Bất chấp những tuyên bố trấn an từ giới chức, các chuyên gia cảnh báo tình trạng thiếu hụt đạn tên lửa phòng không, đặc biệt là hệ thống Patriot và THAAD, có thể đặt lực lượng Mỹ và các đồng minh vào tình thế rủi ro cao.

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Sau nhiều tháng đối đầu quân sự, Mỹ và Iran đang tiến rất gần tới một thỏa thuận nhằm khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, đằng sau những tín hiệu lạc quan là cuộc mặc cả phức tạp về quyền kiểm soát tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới.

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Làn sóng hàng chục nghìn người di cư tràn vào vùng lãnh thổ Ceuta chỉ trong vài ngày đã khiến khu vực biên giới của Tây Ban Nha rơi vào tình trạng hỗn loạn, đồng thời trở thành phép thử đầu tiên đối với Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới của Liên minh châu Âu (EU).

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây tuyên bố Washington và Tehran sẽ bước vào một vòng đàm phán mới dự kiến diễn ra vào chiều 3/8 (giờ địa phương), động thái được đưa ra ngay sau khi ông hủy bỏ chiến dịch không kích mạnh tay nhắm vào Iran ở những phút cuối cùng. Quyết định đình chiến nhường chỗ cho ngoại giao không chỉ đánh dấu sự thay đổi quan trọng trong cuộc đối đầu dai dẳng Mỹ - Iran, mà còn cứu vãn thị trường năng lượng toàn cầu khỏi một cú sốc tồi tệ.

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Hàng chục ngàn người ùn ùn vượt qua biên giới từ Morocco vào thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha trong hai ngày, khiến vùng lãnh thổ nhỏ bé ở cửa ngõ châu Âu rơi vào cảnh hỗn loạn. Tuy nhiên, khác với cuộc khủng hoảng năm 2015, châu Âu hiện sở hữu một hệ thống kiểm soát biên giới và chính sách nhập cư chặt chẽ hơn, khiến làn sóng di cư lần này khó lan rộng ra toàn lục địa.

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Hội đồng Hòa bình đã đạt thỏa thuận lịch sử với phong trào Hamas và các nhóm vũ trang người Palestine về lộ trình giải giáp dải Gaza, mở đường thiết lập hòa bình lâu dài tại vùng lãnh thổ.

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Mới đây, Iran đã chủ động tấn công các căn cứ Mỹ tại Trung Đông, dẫn đến việc "đáp trả mạnh mẽ" từ phía Washington nhằm vào nhiều địa điểm ở khu vực phía Nam nước này. Động thái trên không chỉ đánh dấu một vòng leo thang mới trong căng thẳng Mỹ - Iran, mà còn phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong cách tiếp cận của Tehran.

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Trong thời đại ngày nay, đối ngoại tiếp tục giữ vai trò tiên phong trong việc tạo lập, giữ vững môi trường hòa bình và huy động tối đa các nguồn lực bên ngoài phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước. Trong bức tranh chiến lược đó, châu Phi, tiêu biểu là Tanzania và Angola, đang nổi lên như những đối tác đầy tiềm năng và là cánh cửa quan trọng để Việt Nam mở rộng không gian phát triển, đa dạng hóa thị trường toàn cầu.

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Việc Oman gửi tới Iran một kế hoạch được các nước Vùng Vịnh hậu thuẫn nhằm quản lý eo biển Hormuz có thể xem là nỗ lực ngoại giao đáng chú ý nhất trong những tuần gần đây, nhằm xử lý điểm nghẽn lớn của tiến trình giảm căng thẳng tại Trung Đông.

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran bước sang ngày thứ hai tạm ngừng các cuộc tấn công nhằm vào nhau, trong bối cảnh xung đột từng đứng bên bờ vực vượt ngoài tầm kiểm soát. Khoảng lặng hiếm hoi sau hai tuần giao tranh với các cuộc không kích ban đêm của Mỹ nhằm vào Iran cùng các đòn đáp trả của Tehran nhằm vào các đồng minh của Washington ở Vùng Vịnh đã làm dấy lên hy vọng hai bên có thể quay trở lại bàn đàm phán.

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Sau gần 10 năm lãnh đạo Liên hợp quốc, Tổng Thư ký António Guterres sẽ kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào cuối năm 2026. Trong bối cảnh đó, cuộc đua tìm người kế nhiệm đã bước vào giai đoạn quyết định, khi sáu ứng viên lần đầu tiên cùng trình bày tầm nhìn về tương lai của tổ chức đa phương lớn nhất thế giới, trước thềm các vòng thăm dò quan trọng tại Hội đồng Bảo an.

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Liên hợp quốc cùng nhiều tổ chức quốc tế đã đồng loạt bày tỏ quan ngại sau khi lực lượng Houthi nối lại các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại trên Biển Đỏ. Các cảnh báo cho rằng diễn biến mới không chỉ đe dọa an ninh hàng hải mà còn có nguy cơ kéo Yemen trở lại vòng xoáy xung đột sau nhiều năm tương đối lắng dịu.