NSƯT Minh Trí : "Giọng đọc huyền thoại" còn mãi...

Cuối tháng 3 vừa qua, sự ra đi của NSƯT Minh Trí - Phát thanh viên (PTV) kỳ cựu, người được ví là "giọng đọc huyền thoại" của VTV đã khiến người thân, đồng nghiệp và đông đảo khán giả cả nước không khỏi nuối tiếc, thương nhớ. Giọng đọc ấm áp, truyền cảm và phong cách làm việc chỉn chu, nghiêm túc của ông mãi được nhớ ghi trong phần ký ức đẹp đẽ của bao người.

Những năm 80 - 90 của thế kỷ trước, chiếc tivi có lẽ là tài sản quý giá và đầy mơ ước mà không phải gia đình Việt nào cũng có được. Những giờ phút sau bữa cơm tối, ngồi trước màn hình tivi, chờ xem chương trình yêu thích thực sự là những kỷ niệm thân thương trong lòng lứa khán giả đã trưởng thành.

Màn hình nhỏ xinh chỉ như một chiếc gối vuông ấy đã mang đến một thế giới khác, đầy màu sắc và những câu chuyện thú vị, say mê, hấp dẫn. Và những PTV trong màn hình vuông diệu kỳ ấy đã trở thành sử giả của những niềm vui. Đến nay, nhiều khán giả vẫn nhớ như in giọng nói, gương mặt của thế hệ PTV kỳ cựu, để lại nhiều dấu ấn như NSƯT Kim Tiến, NSƯT Minh Trí, NSƯT Thanh Hùng, Thanh Tường…

ptv nsưt minh trí thời trẻ.jpg -0
Phát thanh viên - NSƯT Minh Trí thời trẻ.

Nhiều năm trôi qua, nhưng nhắc tới NSƯT Minh Trí, khán giả của màn ảnh nhỏ vẫn nhớ tới một PTV nam với chất giọng trầm ấm, biểu cảm, chuẩn Hà Nội cùng khuôn mặt phúc hậu, nam tính, mái tóc rẽ ngôi. Từ sắc vóc cho tới giọng nói của ông như sinh ra để dành cho công việc phát thanh - truyền hình. Thế nhưng, ít ai biết rằng, bản thân NSƯT Minh Trí cũng từng trải qua thời gian lận đận với đủ các nghề rồi mới bén duyên với cộng việc để đời của mình.

Sinh năm 1945, sau khi học xong phổ thông, NSƯT Minh Trí theo học ngành Sư phạm. Trong khoảng thời gian chờ đợi để được đứng trên bục giảng, Minh Trí làm đủ các nghề từ phụ hồ, rửa cát sỏi để mưu sinh. Lận đận mãi rồi ông cũng trở thành thầy giáo tại một trường cấp I cách nhà tới 20 cây số.

Thầy giáo Minh Trí ngày ấy chiếm được tình cảm yêu mến của không ít cô cậu học trò nhỏ bởi sự thú vị, trẻ trung trong cách giảng dạy. Tuy nhiên, bục giảng đã không níu chân được người con trai Hà Nội nhiều mơ mộng và khát khao khám phá chính bản thân mình. Minh Trí từng đi thi tuyển diễn viên điện ảnh và trúng tuyển nhưng nhà trường không cho đi. Cuối cùng, sau một vài ngã rẽ ngắn ngủi nữa, năm 1971, Minh Trí thi đỗ vào làm PTV Đài Truyền hình Việt Nam và quyết định gắn bó với công việc này.

Sinh thời, ông từng tiết lộ, ngày ấy, quá trình thi tuyển làm PTV khá ngặt nghèo. Vì chỉ có một kênh sóng, số lượng chương trình cũng không nhiều nên việc tuyển PTV rất kỹ càng. Ngoài vòng ngoại hình thì các ứng viên đều phải trải qua sự kiểm tra kỹ lưỡng từ dáng đi, dáng đứng, dáng ngồi đến hành động, cử chỉ. Và "con mắt xanh" của ban giám khảo ngày ấy đã tìm ra được một trong những gương mặt, giọng nói tiêu biểu, xuất sắc của Đài Truyền hình quốc gia.

Ngoại hình lịch lãm, đĩnh đạc, giọng nói trầm ấm, chuẩn xác, NSƯT Minh Trí được lựa chọn là một trong những PTV cho chương trình quan trọng bậc nhất đó là "Thời sự" lúc 19h. Không chỉ ngày đó mà tới bây giờ, chương trình "Thời sự" vẫn là chương trình "đinh", là linh hồn của mỗi Đài truyền hình. Vì vậy, các PTV đảm nhiệm dẫn trong các chương trình này luôn là những người ưu tú được "chọn mặt gửi vàng".

NSƯT Minh Trí và NSƯT Kim Tiến được ví như một cặp PTV "trời sinh" vì dẫn vô cùng ăn ý. Mỗi lần lên hình, ở hai người không chỉ hài hòa về thanh mà còn tương xứng nhau về sắc trong mỗi khuôn hình. Nếu như ở PTV Minh Trí là sự lịch lãm, nam tính thì ở PTV Kim Tiến là sự trong trẻo, tươi vui, nữ tính. Không thể phủ nhận, chính những giọng đọc này đã giúp cho bản tin "Thời sự" của VTV thêm tin cậy, gần gũi và thu hút hơn với khán giả truyền hình trong cả nước.

Không như mọi người thường nghĩ, nghề PTV đơn giản, chỉ cần có giọng nói chuẩn, ngoại hình sáng là có thể làm tốt nghề. Sự thành công của những PTV thế hệ "vàng" thuở ấy là minh chứng cho việc họ đã không ngừng học tập, trau rèn chuyên môn ở một nghề mà ngỡ tưởng chỉ cần đọc từ văn bản. Những đồng nghiệp cùng thời với NSƯT Minh Trí vẫn thường kể với nhau câu chuyện trước mỗi giờ lên hình, NSƯT Minh Trí thường nghiền ngẫm kỹ văn bản, nói nháp và soi gương để không có lỗi trước khán giả.

Chính sự nghiêm cẩn, chỉn chu trong công việc, NSƯT Minh Trí đã góp phần không nhỏ làm nên thương hiệu của bản tin "Thời sự" nói riêng và Đài truyền hình Việt Nam nói chung. Sự chỉn chu trong công việc của các PTV ngày trước vẫn là mẫu mực để các thế hệ PTV sau này tiếp tục học tập, noi gương và phát huy. Với ông, đọc bản tin hay bất cứ điều gì là phải nghĩ, phải hiểu, phải hình dung ra được điều mình muốn nói với khán giả. Không chỉ đảm nhiệm tốt vai trò PTV ở chương trình "Thời sự", giọng đọc của NSƯT Minh Trí còn thường xuyên được lựa chọn trong các phóng sự điều tra vì sự mạnh mẽ, quyết liệt dễ thấy trong sắc thái giọng nói.

untitled-3.jpg -0
NSƯT Minh Trí và NSƯT Kim Tiến là cặp phát thanh viên ưng ý của chương trình “Thời sự”.

Không chỉ được yêu mến bởi khán giả lớn tuổi qua các bản tin thời sự, phóng sự điều tra, NSƯT Minh Trí còn gắn với "bầu trời tuổi thơ" của nhiều nhiều thế hệ thiếu nhi nhí. Ông đã cùng với NSƯT Kim Tiến tham gia thuyết minh cho bộ phim nổi tiếng "Tây du ký". Ngày đó, kỹ thuật, công nghệ không hiện đại như hiện nay nên hoàn toàn phụ thuộc vào biểu cảm giọng nói của những người thuyết minh. Qua giọng thuyết minh đầy biểu cảm, NSƯT Minh Trí và NSƯT Kim Tiến đã thực sự là sứ giả mang đến một thế giới đầy thú vị, kỳ lạ qua các tập phim "Tây du ký".

Với không ít khán giả nhí của thập niên 90 thì phim "Tây du ký" là một phần tuổi thơ hồn nhiên và vô cùng đáng nhớ ấy. Chính vì thế, khi nghe tin NSƯT Minh Trí qua đời, không ít khán giả thương tiếc chia sẻ trên mạng xã hội, trên trang cá nhân: "Giọng nói của ông là tuổi thơ, là ký ức cùng cả nhà xem chương trình "Thời sự", cả đám trẻ cùng háo hức xem phim "Tây du ký". Như chia sẻ của MC Anh Tuấn trên trang cá nhân của mình "Ngay cả lúc không lên hình, giọng của chú vẫn có đúng cái âm đặc biệt đó, nghe là nhớ, nghe là mê"…

Điều đặc biệt là trong suốt thời gian công tác, là PTV nổi tiếng nên NSƯT Minh Trí nhận được nhiều lời mời đi dẫn sự kiện nhưng ông Minh Trí luôn từ chối. Đó cũng là cách ông và các PTV thời đó giữ gìn sự nghiêm túc với nghề. Với những đóng góp cho nghề nghiệp, năm 1993, PTV Minh Trí và PTV Kim Tiến là 2 người đầu tiên được phong danh hiệu NSƯT ở lĩnh vực Phát thanh - Truyền hình. Và cho tới thời điểm này, số lượng các PTV được nhận danh hiệu này cũng chỉ đếm trên đầu ngón tay.

Vốn sống giản dị, khiêm nhường nên khi đó, NSƯT Minh Trí luôn tâm niệm, mọi sự cố gắng của ông trong công việc chỉ với mong muốn góp phần mang thông tin đến cho khán giả một cách hấp dẫn nhất. Và điều khiến ông hạnh phúc là giọng nói của mình luôn được khán giả nhớ đến, yêu mến.

Bác sĩ Vũ Huyền Trân, mẹ đẻ của MC Anh Tuấn, người từng là bạn thân của NSƯT Minh Trí từ ngày còn trên ghế nhà trường đã chia sẻ trên báo chí những kỷ niệm về người bạn của mình. Trong cảm nhận của bà đó là người gần gũi, giản dị trong đời thường nhưng vô cùng nghiêm túc, chỉn chu trong công việc. Còn PTV - NSƯT Thanh Hùng, người từng có thời gian dài công tác với NSƯT Minh Trí, vẫn luôn nhớ người đồng nghiệp "Làm việc rất nghiêm túc, yêu nghề, chuyên môn sâu. Ngoài ra, còn là người quảng giao, tính tình phóng khoáng".

Một trong những điều đáng tiếc, thiệt thòi nhất với NSƯT Minh Trí có lẽ là sức khỏe của ông không được tốt ngay sau khi nghỉ hưu. Cơn tai biến quái ác đã khiến ông gần như bị liệt nửa người, di chuyển phải dùng nạng và hầu như ở trong nhà. Và có lẽ, đó cũng là một thiệt thòi của nhiều khán giả truyền hình khi không còn được nghe giọng đọc của ông trong các chương trình, phóng sự. Hẳn đã không là điều dễ dàng với một người sống trong không khí làm báo suốt chặng đường dài, lại quảng giao, vui vẻ với bạn bè, với cuộc đời.

Nhưng như người thân của NSƯT Minh Trí chia sẻ, ông đã luôn thanh thản chấp nhận thực tế. Hơn chục năm sống chung với bệnh tật cũng là quãng thời gian NSƯT Minh Trí nhận được sự yêu thương, quan tâm và chăm sóc của gia đình, bạn bè, đồng nghiệp. Cùng với niềm yêu mến của khán giả, điều đó hẳn khiến ông thanh thản nơi xa.

Khánh Thảo

Các tin khác

Nhớ thương mùa vối quê nhà

Nhớ thương mùa vối quê nhà

Sáng nay bất chợt nhìn lên cây vối trồng ở góc vườn cũng đã hơn chục năm kể từ khi mình xây ngôi nhà này. Thấy vối cựa mình thức giấc, tự bứng mình ra khỏi những trầm tư mùa cũ để thắp lên mùa hoa mới. Cả vòm cây như được khoác một tấm áo bông trắng ngà, nhẹ nhàng và xốp mịn. Hoa vối nở bung, tỏa ra những sợi nhụy dài thanh mảnh, rập rờn trong gió như vũ điệu chào đón bình minh. Tôi bỗng nhớ về những mùa vối quê nhà dẫu bây giờ đã là xa ngái...

Nụ cười Mai Đức Chung

Nụ cười Mai Đức Chung

Có lẽ, Anh hùng Lao động Mai Đức Chung là huấn luyện viên (HLV) bóng đá đặc biệt nhất mà tôi từng biết. Đặc biệt không chỉ bởi ông gắn với những hoàn cảnh đặc biệt, giành được nhiều thành tích đặc biệt, mà còn bởi nụ cười hiền từ của ông.

Cây ô-liu mọc trên mảnh đất hòa bình

Cây ô-liu mọc trên mảnh đất hòa bình

Có nguồn gốc từ Địa Trung Hải, được trồng cách đây hàng nghìn năm, ô-liu là loại cây có sức sống đặc biệt bền bỉ, có thể sinh trưởng trên những vùng đất khô cằn, sỏi đá, chịu được nắng nóng, có thể sống tới cả ngàn năm. Người ta vẫn kể, dù đã bao cuộc chiến tranh đi qua, nhiều cây ô-liu cổ xưa ở Hy Lạp, Palestine, Italia đến nay vẫn ra hoa kết trái. Hình như càng khắc nghiệt, cây càng vững chãi.

Thần tượng và phiên bản tốt nhất

Thần tượng và phiên bản tốt nhất

Lâu nay, đã thấy ít người nhắc đến thần tượng của giới trẻ như giai đoạn trước. Có sự biến đổi nào chăng? Thật ra, không phải như thế mà bởi giới trẻ hôm nay có quá nhiều tấm gương, quá nhiều mục tiêu để phấn đấu. Từ tấm gương dũng cảm cứu người trong hoạn nạn đến tấm gương trong học tập, nghiên cứu, vượt lên nghịch cảnh... Đôi khi, chỉ cần người trẻ nhận ra một nhân vật tốt ngay chính ở khu phố, xóm, bản... của mình để học tập, phấn đấu theo đã là một tín hiệu tích cực trong xã hội. Thần tượng nào có xa vời!

Điện ảnh Việt có cần nhiều hơn những câu chuyện ma?

Điện ảnh Việt có cần nhiều hơn những câu chuyện ma?

Tin vui cho khán giả yêu thích môn nghệ thuật thứ 7. Cục Điện ảnh vừa lên tiếng khuyến khích sản xuất và phát hành những bộ phim giàu giá trị nhân văn, phản ánh đời sống xã hội và góp phần xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện. Điều này đồng nghĩa với việc sau nhiều năm các nhà làm phim kiên trì "giáo dục" người xem bằng ma quỷ, vong nhập, xác sống, bùa ngải, nhà hoang, thẩm mỹ viện âm phủ, bệnh viện âm phủ, chung cư âm phủ và có lẽ trong tương lai không xa là cả trạm thu phí âm phủ, chúng ta đã chú trọng hơn đến xây dựng con người nhân văn.

Hình ảnh làm nên linh hồn bài thơ

Hình ảnh làm nên linh hồn bài thơ

Trong sáng tác thơ, hình ảnh không chỉ là phương tiện trang trí cho câu thơ, mà là một trong những yếu tố cốt lõi làm nên tứ thơ, cảm xúc thơ và sức ám ảnh của bài thơ.

Thực tế từ cuộc tọa đàm

Thực tế từ cuộc tọa đàm

Vừa qua, Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh đã tổ chức tọa đàm "Diện mạo văn chương ở đô thị quốc tế" trong khuôn khổ của trại sáng tác hằng năm. Sau sáp nhập, TP Hồ Chí Minh mở rộng không chỉ về địa giới hành chính, mà còn là sự hợp lưu của nhiều dòng chảy văn chương mang phong vị riêng biệt. Nhưng câu chuyện "diện mạo văn chương" thời kỷ nguyên số lại là câu chuyện chẳng hề dễ dàng.

Cảm thức vũ trụ của người xưa trong truyền thuyết thời Hùng Vương

Cảm thức vũ trụ của người xưa trong truyền thuyết thời Hùng Vương

Truyền thuyết thời Hùng Vương là tấm bản đồ tư duy vũ trụ quan độc đáo của người Việt cổ. Người xưa nghĩ về trời đất, về sự sống bằng những câu chuyện kể sinh động. Họ quan niệm vạn vật đều có linh hồn, sống và chết chỉ là một sự chuyển hóa. Và con người luôn ở vị trí trung tâm, vừa kiến tạo vừa gìn giữ sự hài hòa với thiên nhiên.

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Từ hơn một thế kỷ trước, cụ Nguyễn Đình Khánh một người con của làng Lai Xá (Hà Nội) đã sớm tiếp cận nghề nhiếp ảnh, mở hiệu ảnh Khánh Ký nổi tiếng trên phố Hàng Da. Cụ đã truyền nghề cho nhiều người cùng làng, tạo nên một cộng đồng thợ ảnh đông đảo, đưa Lai Xá trở thành cái nôi của nghề nhiếp ảnh Việt Nam.

Sách lá - kho tri thức quý của người Khmer

Sách lá - kho tri thức quý của người Khmer

Cũng như các dân tộc khác trên thế giới, từ xa xưa người Khmer ở Nam Bộ đã biết cách khắc chữ trên đá, các nguyên liệu khác để ghi chép kinh nghiệm sống, tri thức các lĩnh vực sản xuất, văn hóa, lời dăn dạy của tín ngưỡng, tôn giáo cho thế hệ sau...

Đánh thức khát vọng sáng tạo của tuổi trẻ

Đánh thức khát vọng sáng tạo của tuổi trẻ

Mạng xã hội bàn tán về đề thi THPT môn Ngữ văn, về câu 1 viết đoạn văn nghị luận xã hội. “Nước Mỹ có Steve Jobs, Mark Zuckerberg, Elon Musk... với những phát minh công nghệ góp phần làm thay đổi thế giới. Từ gợi dẫn trên, với tư cách người trẻ, anh/chị hãy viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trả lời câu hỏi: Làm thế nào để có những “Steve Jobs Việt Nam”?

Sống động dấu tích kẻ Mơ

Sống động dấu tích kẻ Mơ

Thăng Long xưa được gắn với từ Kẻ Chợ (“Kẻ” là từ chung chỉ một vùng đất và dân cư trù phú). Kinh đô lại có nhiều kẻ nhỏ, như: Kẻ Vẽ, kẻ Mơ, kẻ Chèm, Kẻ Mọc, Kẻ Cót... Từ xưa, phía đông nam thành Thăng Long là một vùng đất rộng lớn có tên là Cổ Mai (tên nôm là Kẻ Mơ), bao gồm các làng Hoàng Mai, Tương Mai, Mai Động, Hồng Mai. Đến đời Tự Đức (1848 - 1883), vì kỵ húy nên đổi Hồng Mai thành Bạch Mai.

Trăm năm chợ “chảnh”

Trăm năm chợ “chảnh”

Trong ký ức của thị dân Sài thành có một khu vực đặc biệt mà hễ nhắc đến nó, người ta nhớ ngay đến ngôi chợ bao đời mang danh chợ “chảnh”. Đến năm 2026 này, ngôi “chợ nhà giàu” ấy đã bước sang tuổi 100.

Sáng tạo như một hành vi vũ trụ

Sáng tạo như một hành vi vũ trụ

Một buổi sáng tháng 9 năm 2015, các máy dò LIGO ghi nhận tiếng của hai hố đen sáp nhập từ 1,3 tỷ năm ánh sáng. Sự kiện ấy chứng minh rằng vũ trụ vận hành bằng những dao động vô hình, khác hẳn với những khối vật chất rắn chắc.

Những địa danh bất tử trong bài thơ Tây Tiến

Những địa danh bất tử trong bài thơ Tây Tiến

Khu Di tích lịch sử lưu niệm Trung đoàn 52 Tây Tiến được xây dựng trên đồi Nà Bó, phường Mộc Châu, tỉnh Sơn La. Từ khi khánh thành năm 2016 đến nay, nơi đây đã trở thành điểm đến tham quan, tri ân, tưởng nhớ đến những người lính năm xưa đã ngã xuống vì Tổ quốc...

Xôn xao mái phố phía đông kinh thành

Xôn xao mái phố phía đông kinh thành

Cuối thế kỷ XIX, người Pháp phá dỡ bức tường thành phía Đông thành Thăng Long, và lấp đi con hào chạy dọc tường thành, tạo ra một con đường mới dài hơn 1.200m, chính là phố Phùng Hưng (Hà Nội) ngày nay.

Cố họa sĩ Trần Nguyên Dũng: Trong thế giới của ký ức

Cố họa sĩ Trần Nguyên Dũng: Trong thế giới của ký ức

Khi còn ở dương thế, Trần Nguyên Dũng là một họa sĩ trầm lặng, luôn là người lắng nghe trong mọi cuộc vui. Tại triển lãm “Những ngày thảnh thơi”, hội họa sẽ kể những câu chuyện về thế giới nội tâm đầy sắc màu của ông...