Những tác phẩm nghệ thuật bằng tăm

Chỉ bằng những chiếc tăm bé nhỏ, kiến trúc sư Hoàng Tuấn Long đã tái hiện các di sản văn hóa thế giới và sáng tạo loạt tuyệt tác nghệ thuật. Với ông, những chiếc tăm được vót từ cây giang không đơn giản chỉ là chất liệu, mà còn gửi gắm hồn dân tộc, chuyên chở tài hoa Việt ra biển lớn.

Đã từ lâu, giới yêu nghệ thuật tăm giang luôn mong mỏi một buổi triển lãm quy mô để giới thiệu loại hình nghệ thuật hấp dẫn nhưng còn mới mẻ này đến công chúng. Thế nên khi thông tin buổi triển lãm cá nhân của kiến trúc sư Hoàng Tuấn Long vừa mới “nhá hàng” trên mạng xã hội, lập tức đã gây xôn xao, chú ý. Bởi từ lâu, Tuấn Long nổi tiếng là tay “phù thủy” trong làng nghệ thuật tăm giang, là bậc đàn anh luôn được tôn ngồi ở “chiếu trên”.

Không uổng công mong mỏi, dự triển lãm mới đây tại TP Hồ Chí Minh, khách tham quan không khỏi trầm trồ kinh ngạc khi trực tiếp chiêm ngưỡng bộ sưu tập độc đáo làm từ tăm của kiến trúc sư Tuấn Long.

 Những chiếc tăm bé nhỏ, mỏng mảnh đan dệt vào nhau, khéo léo tạo nên các mô hình kiến trúc nổi tiếng Việt Nam và thế giới như: Chùa Một Cột, Khuê Văn Các, chợ Bến Thành, Nhà thờ tại Minsk (Belarus), tòa nhà Quốc hội Mỹ, Nhà Trắng, đền Taj Mahal (Ấn Độ), Tháp đồng hồ Big Ben (Anh)… Các mô hình này được thể hiện rất công phu và tỉ mỉ, đem đến cảm giác chân thực. Người xem như hóa thành người khổng lồ để quan sát các kiến trúc từ trên cao. 

Ngoài công trình kiến trúc, ông còn sáng tạo nhiều tác phẩm đẹp mắt khác như hoa sen, đài hoa, đồng hồ, cây thánh giá, các biểu tượng tôn giáo, những món đồ trang trí… Đặc biệt, bản đồ đất nước Việt Nam làm từ tăm nhận được sự chú ý, xuýt xoa của người xem.

Kiến trúc sư Hoàng Tuấn Long vinh dự đón nhận Kỷ lục thế giới cho các công trình bằng tăm.
Kiến trúc sư Hoàng Tuấn Long vinh dự đón nhận Kỷ lục thế giới cho các công trình bằng tăm.

Tuấn Long bắt đầu tập tành làm mô hình từ cách đây tám năm. Ngày ấy, ông thử áp dụng một số loại vật liệu như dây đàn, cây chân nhang kết hợp với miếng formex nhưng không mấy thành công. Phải đến năm 2016, ông mới tìm được vật liệu ưng ý là tăm giang kết hợp với mica khi làm những chiếc đài sen đặt tượng Phật tặng mẹ. Từ những tác phẩm nho nhỏ, ông bắt đầu thử sức với công trình hoành tráng. Đó là tòa nhà quốc hội Mỹ.

Lúc mới hoàn thành mái vòm mô hình, nhân chuyến du lịch sang Mỹ, ông khoe với bạn bè. Không ngờ mô hình lọt vào mắt xanh của một thượng nghị sĩ Mỹ. Ông ấy đưa hình chụp mô hình lên Twitter và hết lời khen tặng kiến trúc sư người Việt: “Anh này chưa bao giờ tới nhà quốc hội Mỹ nhưng làm nhà quốc hội Mỹ rất đẹp!”. Vài hôm sau, tờ Washington Post đăng tin. 

Hôm đại diện của Bảo tàng “Ripleys Believe It or Not” liên lạc để đến xem tận mắt mô hình, Tuấn Long không khỏi ngạc nhiên lẫn vinh dự. Sao không vinh dự cho được khi Bảo tàng “Ripleys Believe It or Not” của Mỹ vốn nổi tiếng là chuỗi 30 bảo tàng trên khắp thế giới chuyên trưng bày vật dụng, hình ảnh thuộc dạng “kỳ nhân, quái sự”, độc lạ ít ai ngờ. Các hiện vật nổi tiếng của Bảo tàng có cục gạch của bức tường Berlin, cục than vớt từ xác tàu Titanic, mẩu tóc của George Washington…

Ngay khi chứng kiến tận mắt mô hình tòa nhà quốc hội Mỹ của Hoàng Tuấn Long, người của Bảo tàng lập tức đặt mua dù nó vẫn chưa hoàn thiện. Tin vui này khiến ông như muốn nhảy cẫng mà reo to. Đại diện Bảo tàng thú thật, dù đã biết đến nhiều mô hình bằng tăm nhưng họ thực sự ngỡ ngàng và bị khuất phục trước vẻ đẹp kỳ vĩ mà mô hình tăm của kiến trúc sư Tuấn Long mang lại. 

Các tác phẩm của ông không chỉ đơn giản là ghép nối các cây tăm lại với nhau mà là một bài toán ứng dụng công nghệ nghiêm túc và thổi hồn nghệ thuật đến từng chi tiết. Nó là điển hình của sự đam mê, sáng tạo và lòng kiên nhẫn. Một điều đặc biệt là phần lớn tác phẩm của Hoàng Tuấn Long đều có thể dùng đèn thắp sáng bên trong khiến công trình thêm phần lung linh, huyền ảo. Đây là điểm khác biệt giữa tác phẩm của ông với các mô hình bằng tăm khác.

Khi trưng bày ở Bảo tàng, khách tham quan thích thú đến nỗi Bảo tàng phải tiếp tục đặt hàng Tuấn Long thực hiện gấp công trình Nhà Trắng. “Tôi rất tự hào và hãnh diện vì mình có đến hai công trình được trưng bày ở Bảo tàng “Ripleys Believe It or Not”, một cái ở Mỹ, một cái ở Dubai. Đây là bước ngoặt to lớn giúp tôi tự tin bắt tay vào thực hiện nhiều công trình hoành tráng khác” - ông chia sẻ. 

Mô hình đền Taj Mahal (Ấn Độ) của Kiến trúc sư Hoàng Tuấn Long.
Mô hình đền Taj Mahal (Ấn Độ) của Kiến trúc sư Hoàng Tuấn Long.

Kiến trúc sư Tuấn Long không muốn giấu nghề. Ngược lại, ông mong mỏi các bạn trẻ tìm hiểu nghệ thuật tăm giang và sẵn sàng chia sẻ cách thức làm ra một tác phẩm. 

Để thực hiện một tác phẩm kiến trúc bằng tăm giang, ông lên mạng tìm tài liệu, hình ảnh để nghiên cứu bản vẽ công trình. Tác giả phải phân tích rất nhiều từ kết cấu đến vẻ ngoài thực tế của các công trình. 

Sau đó, ông thiết kế mô hình bằng 3D và tính toán để có thể cho ra các tấm mica làm trụ đỡ. Công đoạn này được coi là khó nhất vì phải vừa vẽ, vừa tưởng tượng chi tiết từng mảnh nhỏ nhất của công trình. Nếu sai một ly thì coi như đi một dặm, toàn bộ phải làm lại từ đầu. Công nghệ cắt laser tạo thành những điểm nối để xỏ tăm giang và hình thành từng bộ phận rồi ráp nối. 

Những công trình này thường mất rất nhiều thời gian, công sức để thực hiện vì nó ngốn đến hàng vạn cây tăm. Có tác phẩm phải mất nửa năm trời mới hoàn thành.

Với tài năng của mình, Tuấn Long đã đón nhận rất nhiều vinh danh và giải thưởng. Năm 2016, Chùa Một Cột phiên bản tăm giang được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam xác nhận kỷ lục là mô hình Chùa Một Cột bằng tăm lớn nhất. 

Vừa qua, kiến trúc sư Hoàng Tuấn Long đón một vinh dự mới. Ông được Liên minh Kỷ lục thế giới trao bằng, biểu tượng và huy hiệu Guinness thế giới với nội dung: Người đầu tiên sáng tạo và tái hiện các mô hình về nhiều công trình di sản kiến trúc nổi tiếng trên thế giới bằng nghệ thuật BoArc (kết hợp nguyên liệu tăm giang và công nghệ cắt laser trên các tấm acrylic)”.

Làm từ tăm giang nên tác phẩm của kiến trúc sư Hoàng Tuấn Long không chỉ dừng lại ở sự kỳ công, mà còn mang đậm dấu ấn Việt. Ông chia sẻ: “Qua chất liệu đậm bản sắc Việt, tôi muốn bạn bè quốc tế không chỉ ngưỡng mộ tài năng của người Việt, mà còn hiểu hơn về bản sắc văn hóa Việt Nam. Đó là một nền văn hóa hơn bốn ngàn năm đáng trầm trồ và ngưỡng vọng. Tôi muốn nâng tầm nó qua nghệ thuật BoArc”.

Chính vì tâm niệm này nên thời gian tới kiến trúc sư Hoàng Tuấn Long sẽ nhanh chóng bắt tay thực hiện dự án mang tên “Lưu giữ những di sản Việt Nam”. Dự án sẽ quy tụ tất cả công trình, di sản nổi tiếng của Việt Nam được làm bằng tăm giang. 

Các tác phẩm sẽ trưng bày tại một địa điểm cố định, đặc biệt ưu tiên nơi công cộng, bảo tàng văn hóa để khách du lịch, các em nhỏ có thể tới tham quan, nghiên cứu học tập trực quan. Nhờ đó có thể hiểu hơn các giá trị di sản mà tiền nhân đã đổ bao công sức dựng xây và gìn giữ đến ngày nay. 

Hơn hết, ông mong muốn truyền lửa cho thế hệ sinh viên kiến trúc, để họ yêu và theo đuổi nghệ thuật tăm giang, cùng với ông bắt tay vào dự án để chuyên chở hồn dân tộc đến bốn phương…

Mai Quỳnh Hoa

Các tin khác

Nụ cười Mai Đức Chung

Nụ cười Mai Đức Chung

Có lẽ, Anh hùng Lao động Mai Đức Chung là huấn luyện viên (HLV) bóng đá đặc biệt nhất mà tôi từng biết. Đặc biệt không chỉ bởi ông gắn với những hoàn cảnh đặc biệt, giành được nhiều thành tích đặc biệt, mà còn bởi nụ cười hiền từ của ông.

Cây ô-liu mọc trên mảnh đất hòa bình

Cây ô-liu mọc trên mảnh đất hòa bình

Có nguồn gốc từ Địa Trung Hải, được trồng cách đây hàng nghìn năm, ô-liu là loại cây có sức sống đặc biệt bền bỉ, có thể sinh trưởng trên những vùng đất khô cằn, sỏi đá, chịu được nắng nóng, có thể sống tới cả ngàn năm. Người ta vẫn kể, dù đã bao cuộc chiến tranh đi qua, nhiều cây ô-liu cổ xưa ở Hy Lạp, Palestine, Italia đến nay vẫn ra hoa kết trái. Hình như càng khắc nghiệt, cây càng vững chãi.

Thần tượng và phiên bản tốt nhất

Thần tượng và phiên bản tốt nhất

Lâu nay, đã thấy ít người nhắc đến thần tượng của giới trẻ như giai đoạn trước. Có sự biến đổi nào chăng? Thật ra, không phải như thế mà bởi giới trẻ hôm nay có quá nhiều tấm gương, quá nhiều mục tiêu để phấn đấu. Từ tấm gương dũng cảm cứu người trong hoạn nạn đến tấm gương trong học tập, nghiên cứu, vượt lên nghịch cảnh... Đôi khi, chỉ cần người trẻ nhận ra một nhân vật tốt ngay chính ở khu phố, xóm, bản... của mình để học tập, phấn đấu theo đã là một tín hiệu tích cực trong xã hội. Thần tượng nào có xa vời!

Điện ảnh Việt có cần nhiều hơn những câu chuyện ma?

Điện ảnh Việt có cần nhiều hơn những câu chuyện ma?

Tin vui cho khán giả yêu thích môn nghệ thuật thứ 7. Cục Điện ảnh vừa lên tiếng khuyến khích sản xuất và phát hành những bộ phim giàu giá trị nhân văn, phản ánh đời sống xã hội và góp phần xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện. Điều này đồng nghĩa với việc sau nhiều năm các nhà làm phim kiên trì "giáo dục" người xem bằng ma quỷ, vong nhập, xác sống, bùa ngải, nhà hoang, thẩm mỹ viện âm phủ, bệnh viện âm phủ, chung cư âm phủ và có lẽ trong tương lai không xa là cả trạm thu phí âm phủ, chúng ta đã chú trọng hơn đến xây dựng con người nhân văn.

Hình ảnh làm nên linh hồn bài thơ

Hình ảnh làm nên linh hồn bài thơ

Trong sáng tác thơ, hình ảnh không chỉ là phương tiện trang trí cho câu thơ, mà là một trong những yếu tố cốt lõi làm nên tứ thơ, cảm xúc thơ và sức ám ảnh của bài thơ.

Thực tế từ cuộc tọa đàm

Thực tế từ cuộc tọa đàm

Vừa qua, Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh đã tổ chức tọa đàm "Diện mạo văn chương ở đô thị quốc tế" trong khuôn khổ của trại sáng tác hằng năm. Sau sáp nhập, TP Hồ Chí Minh mở rộng không chỉ về địa giới hành chính, mà còn là sự hợp lưu của nhiều dòng chảy văn chương mang phong vị riêng biệt. Nhưng câu chuyện "diện mạo văn chương" thời kỷ nguyên số lại là câu chuyện chẳng hề dễ dàng.

Cảm thức vũ trụ của người xưa trong truyền thuyết thời Hùng Vương

Cảm thức vũ trụ của người xưa trong truyền thuyết thời Hùng Vương

Truyền thuyết thời Hùng Vương là tấm bản đồ tư duy vũ trụ quan độc đáo của người Việt cổ. Người xưa nghĩ về trời đất, về sự sống bằng những câu chuyện kể sinh động. Họ quan niệm vạn vật đều có linh hồn, sống và chết chỉ là một sự chuyển hóa. Và con người luôn ở vị trí trung tâm, vừa kiến tạo vừa gìn giữ sự hài hòa với thiên nhiên.

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Từ hơn một thế kỷ trước, cụ Nguyễn Đình Khánh một người con của làng Lai Xá (Hà Nội) đã sớm tiếp cận nghề nhiếp ảnh, mở hiệu ảnh Khánh Ký nổi tiếng trên phố Hàng Da. Cụ đã truyền nghề cho nhiều người cùng làng, tạo nên một cộng đồng thợ ảnh đông đảo, đưa Lai Xá trở thành cái nôi của nghề nhiếp ảnh Việt Nam.

Sách lá - kho tri thức quý của người Khmer

Sách lá - kho tri thức quý của người Khmer

Cũng như các dân tộc khác trên thế giới, từ xa xưa người Khmer ở Nam Bộ đã biết cách khắc chữ trên đá, các nguyên liệu khác để ghi chép kinh nghiệm sống, tri thức các lĩnh vực sản xuất, văn hóa, lời dăn dạy của tín ngưỡng, tôn giáo cho thế hệ sau...

Đánh thức khát vọng sáng tạo của tuổi trẻ

Đánh thức khát vọng sáng tạo của tuổi trẻ

Mạng xã hội bàn tán về đề thi THPT môn Ngữ văn, về câu 1 viết đoạn văn nghị luận xã hội. “Nước Mỹ có Steve Jobs, Mark Zuckerberg, Elon Musk... với những phát minh công nghệ góp phần làm thay đổi thế giới. Từ gợi dẫn trên, với tư cách người trẻ, anh/chị hãy viết đoạn văn nghị luận (khoảng 200 chữ) trả lời câu hỏi: Làm thế nào để có những “Steve Jobs Việt Nam”?

Sống động dấu tích kẻ Mơ

Sống động dấu tích kẻ Mơ

Thăng Long xưa được gắn với từ Kẻ Chợ (“Kẻ” là từ chung chỉ một vùng đất và dân cư trù phú). Kinh đô lại có nhiều kẻ nhỏ, như: Kẻ Vẽ, kẻ Mơ, kẻ Chèm, Kẻ Mọc, Kẻ Cót... Từ xưa, phía đông nam thành Thăng Long là một vùng đất rộng lớn có tên là Cổ Mai (tên nôm là Kẻ Mơ), bao gồm các làng Hoàng Mai, Tương Mai, Mai Động, Hồng Mai. Đến đời Tự Đức (1848 - 1883), vì kỵ húy nên đổi Hồng Mai thành Bạch Mai.

Trăm năm chợ “chảnh”

Trăm năm chợ “chảnh”

Trong ký ức của thị dân Sài thành có một khu vực đặc biệt mà hễ nhắc đến nó, người ta nhớ ngay đến ngôi chợ bao đời mang danh chợ “chảnh”. Đến năm 2026 này, ngôi “chợ nhà giàu” ấy đã bước sang tuổi 100.

Sáng tạo như một hành vi vũ trụ

Sáng tạo như một hành vi vũ trụ

Một buổi sáng tháng 9 năm 2015, các máy dò LIGO ghi nhận tiếng của hai hố đen sáp nhập từ 1,3 tỷ năm ánh sáng. Sự kiện ấy chứng minh rằng vũ trụ vận hành bằng những dao động vô hình, khác hẳn với những khối vật chất rắn chắc.

Những địa danh bất tử trong bài thơ Tây Tiến

Những địa danh bất tử trong bài thơ Tây Tiến

Khu Di tích lịch sử lưu niệm Trung đoàn 52 Tây Tiến được xây dựng trên đồi Nà Bó, phường Mộc Châu, tỉnh Sơn La. Từ khi khánh thành năm 2016 đến nay, nơi đây đã trở thành điểm đến tham quan, tri ân, tưởng nhớ đến những người lính năm xưa đã ngã xuống vì Tổ quốc...

Xôn xao mái phố phía đông kinh thành

Xôn xao mái phố phía đông kinh thành

Cuối thế kỷ XIX, người Pháp phá dỡ bức tường thành phía Đông thành Thăng Long, và lấp đi con hào chạy dọc tường thành, tạo ra một con đường mới dài hơn 1.200m, chính là phố Phùng Hưng (Hà Nội) ngày nay.

Cố họa sĩ Trần Nguyên Dũng: Trong thế giới của ký ức

Cố họa sĩ Trần Nguyên Dũng: Trong thế giới của ký ức

Khi còn ở dương thế, Trần Nguyên Dũng là một họa sĩ trầm lặng, luôn là người lắng nghe trong mọi cuộc vui. Tại triển lãm “Những ngày thảnh thơi”, hội họa sẽ kể những câu chuyện về thế giới nội tâm đầy sắc màu của ông...

Họa sĩ Tạ Tỵ Với chiếc đũa thần màu nhiệm

Họa sĩ Tạ Tỵ Với chiếc đũa thần màu nhiệm

Tôi thực sự ngạc nhiên khi đọc được bút tích của họa sĩ Tạ Tỵ (1921-2004) để lại với đề từ sâu sắc rằng: “Nghệ thuật là cao quý. Người làm ra nghệ thuật đã cao quý. Người thưởng ngoạn nghệ thuật còn cao quý hơn” (trích “Tạ Tỵ- Dấu ấn sáng tạo” - NXB Hội Nhà văn-2019). Họa sĩ cần người xem luôn thấu hiểu và đồng hành sáng tạo cùng nghệ sĩ. Bởi lẽ, ông chính là người khởi đầu cho dòng tranh Lập thể vào đầu thập niên 50 (thế kỷ 20) nhưng đầy gian nan.