Nhiều nước, tổ chức quốc tế lên tiếng về an ninh hàng hải tại Biển Đỏ

Liên minh châu Âu (EU), Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và một số quốc gia, trong đó có Mỹ, chỉ trích các cuộc tấn công của lực lượng Houthi ở Biển Đỏ là hành động liều lĩnh, đe dọa hoạt động vận tải biển quốc tế và thương mại toàn cầu, tuyên bố thành lập một lực lượng mới để bảo vệ các tàu đi qua khu vực nhạy cảm này.

Phía Nam Biển Đỏ là một khu vực vận tải hàng hải quan trọng và hết sức nhạy cảm, ước tính có 400 tàu thương mại đi qua khu vực này trong bất kỳ thời điểm nào. Tuy nhiên, trong thời gian qua, nhiều tàu thương mại đi qua khu vực Biển Đỏ bị lực lượng Houthi tấn công bằng máy bay không người lái hoặc tên lửa, một số vụ tấn công còn gây thiệt hại đáng kể cho các phương tiện, khiến nhiều công ty vận tải biển phải ra lệnh cho các tàu của họ giữ nguyên vị trí hoặc không đi vào eo biển Bab el-Mandeb cho đến khi tình hình an ninh được giải quyết.

1.jpg -0
Tàu USS Carney làm nhiệm vụ trên biển. Ảnh minh họa: AP

Hôm 19/12, công ty vận tải biển Maersk của Đan Mạch thông báo về quyết định định tuyến lại các tuyến tàu đã bị tạm dừng nhiều ngày tại khu vực Biển Đỏ, đồng thời, hải trình mới sẽ là vòng quanh châu Phi qua Mũi Hảo Vọng, dự kiến tốn nhiều thời gian, tiền bạc và kém hiệu quả hơn. Maersk cho biết họ hoan nghênh nỗ lực an ninh quốc tế, nhưng ở thời điểm hiện tại, tuyến đường dài hơn sẽ mang lại "kết quả dễ dự đoán hơn" và an toàn hơn.

Trong 4 tuần qua, phiến quân Houthi đã tấn công hoặc bắt giữ các tàu thương mại 12 lần và vẫn giữ 25 thành viên của MV Galaxy Leader làm con tin ở Yemen. Bộ Tư lệnh Trung tâm của quân đội Mỹ mới đây đã báo cáo thêm hai vụ tấn công vào các tàu thương mại. Cụ thể, một cuộc tấn công của máy bay không người lái và tên lửa đạn đạo đã nhắm đến một tàu chở dầu ngoài khơi Yemen ngày 18/12, cùng lúc đó, một tàu chở hàng khác cũng báo cáo về việc bị tấn công.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin nhấn mạnh các cuộc tấn công của Houthi "là một thách thức quốc tế và cần có một hành động tập thể". Bộ trưởng Austin và các quan chức quốc phòng của nhiều nước đang nhóm họp tại Bahrain. Tại đây, ông Austin đã tuyên bố thành lập "Chiến dịch người bảo vệ thịnh vượng", một sứ mệnh an ninh đa quốc gia nhằm bảo vệ các tàu khỏi sự tấn công của Houthi.

Theo Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ, Vương quốc Anh, Bahrain, Canada, Pháp, Italy, Hà Lan, Na Uy, Seychelles và Tây Ban Nha đã nhất trí tham gia sứ mệnh an ninh hàng hải này. Một số quốc gia trong số này sẽ tiến hành tuần tra chung trong khi những quốc gia khác cung cấp hỗ trợ tình báo ở phía Nam Biển Đỏ và Vịnh Aden. Mỹ vẫn đang tích cực tìm kiếm các nước thành viên tham gia sứ mệnh, đồng thời tăng số lượng hải quân có mặt và tham gia. Theo giới quan sát, sự vắng mặt đáng chú ý phải kể đến Trung Quốc, nước có tàu chiến trong khu vực, dù vậy, tàu của Trung Quốc đã không đáp lại lời kêu gọi hỗ trợ của các tàu thương mại gặp nạn.

Sứ mệnh an ninh hàng hải mới sẽ được điều phối bởi "Lực lượng đặc nhiệm hỗn hợp 153" (CTF 153), được thành lập vào tháng 4/2022 để cải thiện an ninh hàng hải ở Biển Đỏ, eo biển Bab el-Mandeb và Vịnh Aden. Hiện có 39 quốc gia tham gia CTF 153, chưa rõ có bao nhiêu thành viên của lực lượng hỗn hợp tham gia sứ mệnh mới. Theo các quan chức Mỹ, trong chiến dịch, các tàu quân sự sẽ không nhất thiết phải hộ tống một tàu cụ thể mà sẽ được bố trí để cung cấp sự bảo vệ cho càng nhiều tàu thương mại càng tốt tại một thời điểm nhất định.

Trong một diễn biến khác có liên quan, Mỹ cũng đã kêu gọi Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc hành động đối với các cuộc tấn công. Trong một lá thư gửi đến các thành viên hội đồng, Đại sứ Mỹ Linda Thomas-Greenfield cho biết các cuộc tấn công của Houthi nhắm vào các tàu thương mại đi qua các tuyến đường thủy quốc tế một cách hợp pháp tiếp tục đe dọa "các quyền và tự do hàng hải, an ninh hàng hải quốc tế và thương mại quốc tế". 15 thành viên hội đồng đã thảo luận về mối đe dọa của Houthi trong một phiên họp kín ngày 18/12 nhưng chưa thống nhất đi đến tuyên bố chung hay hành động cụ thể nào.

Hai tàu chiến của Mỹ, gồm USS Carney và USS Mason, hiện đã được điều động và di chuyển qua eo biển Bab el-Mandeb để giúp ngăn chặn và đáp trả các cuộc tấn công từ phía Houthi. Động thái mở rộng này được đưa ra sau khi ba tàu thương mại bị tấn công bởi tên lửa do lực lượng Houthi bắn vào ngày 3/12. Cho đến nay, Mỹ vẫn chưa tấn công lại Houthi, lực lượng được Iran hậu thuẫn hoạt động ở Yemen, hoặc nhắm vào bất kỳ vũ khí hay địa điểm nào khác của phiến quân.

Mohammed Abdel-Salam, nhà đàm phán và phát ngôn viên chính của Houthi, đã thách thức liên minh do Mỹ thành lập, nhấn mạnh rằng phiến quân này sẽ tiếp tục nhắm mục tiêu vào các tàu liên kết với Israel ngoài khơi Yemen. Trên mạng xã hội X, người phát ngôn này khẳng định: "Liên minh do Mỹ thành lập nhằm bảo vệ Israel và quân sự hóa vùng biển mà không có bất kỳ lời biện minh nào, đồng thời sẽ không ngăn cản Yemen tiếp tục các hoạt động hợp pháp để hỗ trợ Gaza". Ngoài ra, ông này cũng nhấn mạnh rằng các cuộc tấn công của lực lượng Houthi "không phải là phô trương sức mạnh hay thách thức bất kỳ ai", đồng thời nói thêm: "Bất cứ ai tìm cách mở rộng xung đột đều phải gánh chịu hậu quả cho hành động của mình".

Duy Tiến

Các tin khác

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) nhóm họp thượng đỉnh đột xuất với nội dung then chốt xoay quanh cách thức vận dụng điều khoản phòng thủ chung giữa các thành viên khi một nước bị tấn công quân sự. Đây được xem là chủ đề nóng bỏng ở thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương có những rạn nứt.

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) thứ 10 sẽ bắt đầu vào năm 2027, trong bối cảnh tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh đối mặt nhiều khó khăn, từ xung đột vũ trang leo thang đến khủng hoảng niềm tin và tài chính chưa từng có. Đây không chỉ là một cuộc bầu cử nhân sự, mà là cuộc đua tìm kiếm một “kiến trúc sư” đủ tầm vóc để tái thiết lập trật tự thế giới trong một kỷ nguyên đầy biến động.

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Những hình ảnh vệ tinh mới nhất được công bố bởi Cơ quan Vũ trụ châu Âu cho thấy các vệt dầu loang diện rộng trên vịnh Ba Tư có thể quan sát rõ từ không gian. Diễn biến này không chỉ phản ánh mức độ nghiêm trọng của ô nhiễm môi trường biển, mà còn làm dấy lên lo ngại về những tác động lâu dài đối với hệ sinh thái, chuỗi cung ứng năng lượng và an ninh khu vực.

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Tổng thống Donald Trump ngày 21/4 tuyên bố gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran, trong khi chính quyền Washington đồng thời áp đặt một vòng trừng phạt mới nhằm gia tăng sức ép đối với Tehran trước thềm các cuộc đàm phán quan trọng dự kiến diễn ra tại Pakistan. Động thái này phản ánh chiến lược vừa kiềm chế xung đột quân sự, vừa tăng đòn bẩy kinh tế nhằm buộc Iran nhượng bộ trên bàn thương lượng.