Nhiều nước, tổ chức quốc tế lên tiếng về an ninh hàng hải tại Biển Đỏ

Liên minh châu Âu (EU), Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và một số quốc gia, trong đó có Mỹ, chỉ trích các cuộc tấn công của lực lượng Houthi ở Biển Đỏ là hành động liều lĩnh, đe dọa hoạt động vận tải biển quốc tế và thương mại toàn cầu, tuyên bố thành lập một lực lượng mới để bảo vệ các tàu đi qua khu vực nhạy cảm này.

Phía Nam Biển Đỏ là một khu vực vận tải hàng hải quan trọng và hết sức nhạy cảm, ước tính có 400 tàu thương mại đi qua khu vực này trong bất kỳ thời điểm nào. Tuy nhiên, trong thời gian qua, nhiều tàu thương mại đi qua khu vực Biển Đỏ bị lực lượng Houthi tấn công bằng máy bay không người lái hoặc tên lửa, một số vụ tấn công còn gây thiệt hại đáng kể cho các phương tiện, khiến nhiều công ty vận tải biển phải ra lệnh cho các tàu của họ giữ nguyên vị trí hoặc không đi vào eo biển Bab el-Mandeb cho đến khi tình hình an ninh được giải quyết.

1.jpg -0
Tàu USS Carney làm nhiệm vụ trên biển. Ảnh minh họa: AP

Hôm 19/12, công ty vận tải biển Maersk của Đan Mạch thông báo về quyết định định tuyến lại các tuyến tàu đã bị tạm dừng nhiều ngày tại khu vực Biển Đỏ, đồng thời, hải trình mới sẽ là vòng quanh châu Phi qua Mũi Hảo Vọng, dự kiến tốn nhiều thời gian, tiền bạc và kém hiệu quả hơn. Maersk cho biết họ hoan nghênh nỗ lực an ninh quốc tế, nhưng ở thời điểm hiện tại, tuyến đường dài hơn sẽ mang lại "kết quả dễ dự đoán hơn" và an toàn hơn.

Trong 4 tuần qua, phiến quân Houthi đã tấn công hoặc bắt giữ các tàu thương mại 12 lần và vẫn giữ 25 thành viên của MV Galaxy Leader làm con tin ở Yemen. Bộ Tư lệnh Trung tâm của quân đội Mỹ mới đây đã báo cáo thêm hai vụ tấn công vào các tàu thương mại. Cụ thể, một cuộc tấn công của máy bay không người lái và tên lửa đạn đạo đã nhắm đến một tàu chở dầu ngoài khơi Yemen ngày 18/12, cùng lúc đó, một tàu chở hàng khác cũng báo cáo về việc bị tấn công.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin nhấn mạnh các cuộc tấn công của Houthi "là một thách thức quốc tế và cần có một hành động tập thể". Bộ trưởng Austin và các quan chức quốc phòng của nhiều nước đang nhóm họp tại Bahrain. Tại đây, ông Austin đã tuyên bố thành lập "Chiến dịch người bảo vệ thịnh vượng", một sứ mệnh an ninh đa quốc gia nhằm bảo vệ các tàu khỏi sự tấn công của Houthi.

Theo Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ, Vương quốc Anh, Bahrain, Canada, Pháp, Italy, Hà Lan, Na Uy, Seychelles và Tây Ban Nha đã nhất trí tham gia sứ mệnh an ninh hàng hải này. Một số quốc gia trong số này sẽ tiến hành tuần tra chung trong khi những quốc gia khác cung cấp hỗ trợ tình báo ở phía Nam Biển Đỏ và Vịnh Aden. Mỹ vẫn đang tích cực tìm kiếm các nước thành viên tham gia sứ mệnh, đồng thời tăng số lượng hải quân có mặt và tham gia. Theo giới quan sát, sự vắng mặt đáng chú ý phải kể đến Trung Quốc, nước có tàu chiến trong khu vực, dù vậy, tàu của Trung Quốc đã không đáp lại lời kêu gọi hỗ trợ của các tàu thương mại gặp nạn.

Sứ mệnh an ninh hàng hải mới sẽ được điều phối bởi "Lực lượng đặc nhiệm hỗn hợp 153" (CTF 153), được thành lập vào tháng 4/2022 để cải thiện an ninh hàng hải ở Biển Đỏ, eo biển Bab el-Mandeb và Vịnh Aden. Hiện có 39 quốc gia tham gia CTF 153, chưa rõ có bao nhiêu thành viên của lực lượng hỗn hợp tham gia sứ mệnh mới. Theo các quan chức Mỹ, trong chiến dịch, các tàu quân sự sẽ không nhất thiết phải hộ tống một tàu cụ thể mà sẽ được bố trí để cung cấp sự bảo vệ cho càng nhiều tàu thương mại càng tốt tại một thời điểm nhất định.

Trong một diễn biến khác có liên quan, Mỹ cũng đã kêu gọi Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc hành động đối với các cuộc tấn công. Trong một lá thư gửi đến các thành viên hội đồng, Đại sứ Mỹ Linda Thomas-Greenfield cho biết các cuộc tấn công của Houthi nhắm vào các tàu thương mại đi qua các tuyến đường thủy quốc tế một cách hợp pháp tiếp tục đe dọa "các quyền và tự do hàng hải, an ninh hàng hải quốc tế và thương mại quốc tế". 15 thành viên hội đồng đã thảo luận về mối đe dọa của Houthi trong một phiên họp kín ngày 18/12 nhưng chưa thống nhất đi đến tuyên bố chung hay hành động cụ thể nào.

Hai tàu chiến của Mỹ, gồm USS Carney và USS Mason, hiện đã được điều động và di chuyển qua eo biển Bab el-Mandeb để giúp ngăn chặn và đáp trả các cuộc tấn công từ phía Houthi. Động thái mở rộng này được đưa ra sau khi ba tàu thương mại bị tấn công bởi tên lửa do lực lượng Houthi bắn vào ngày 3/12. Cho đến nay, Mỹ vẫn chưa tấn công lại Houthi, lực lượng được Iran hậu thuẫn hoạt động ở Yemen, hoặc nhắm vào bất kỳ vũ khí hay địa điểm nào khác của phiến quân.

Mohammed Abdel-Salam, nhà đàm phán và phát ngôn viên chính của Houthi, đã thách thức liên minh do Mỹ thành lập, nhấn mạnh rằng phiến quân này sẽ tiếp tục nhắm mục tiêu vào các tàu liên kết với Israel ngoài khơi Yemen. Trên mạng xã hội X, người phát ngôn này khẳng định: "Liên minh do Mỹ thành lập nhằm bảo vệ Israel và quân sự hóa vùng biển mà không có bất kỳ lời biện minh nào, đồng thời sẽ không ngăn cản Yemen tiếp tục các hoạt động hợp pháp để hỗ trợ Gaza". Ngoài ra, ông này cũng nhấn mạnh rằng các cuộc tấn công của lực lượng Houthi "không phải là phô trương sức mạnh hay thách thức bất kỳ ai", đồng thời nói thêm: "Bất cứ ai tìm cách mở rộng xung đột đều phải gánh chịu hậu quả cho hành động của mình".

Duy Tiến

Các tin khác

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Iran cho biết, đàm phán với Oman về một cơ chế hàng hải mới tại eo biển Hormuz đang tiến gần tới thỏa thuận, song Tehran cảnh báo việc đạt được thỏa thuận với Muscat chưa đủ để tuyến đường biển chiến lược này được khơi thông hoàn toàn.

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Nhà Trắng và Lầu Năm Góc vừa lên tiếng bác bỏ những báo cáo gần đây của loạt hãng tin cho rằng kho vũ khí tấn công và phòng thủ của Mỹ đã sụt giảm xuống mức nguy hiểm sau 5 tháng chiến sự với Iran. Bất chấp những tuyên bố trấn an từ giới chức, các chuyên gia cảnh báo tình trạng thiếu hụt đạn tên lửa phòng không, đặc biệt là hệ thống Patriot và THAAD, có thể đặt lực lượng Mỹ và các đồng minh vào tình thế rủi ro cao.

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Sau nhiều tháng đối đầu quân sự, Mỹ và Iran đang tiến rất gần tới một thỏa thuận nhằm khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, đằng sau những tín hiệu lạc quan là cuộc mặc cả phức tạp về quyền kiểm soát tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới.

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Làn sóng hàng chục nghìn người di cư tràn vào vùng lãnh thổ Ceuta chỉ trong vài ngày đã khiến khu vực biên giới của Tây Ban Nha rơi vào tình trạng hỗn loạn, đồng thời trở thành phép thử đầu tiên đối với Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới của Liên minh châu Âu (EU).

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây tuyên bố Washington và Tehran sẽ bước vào một vòng đàm phán mới dự kiến diễn ra vào chiều 3/8 (giờ địa phương), động thái được đưa ra ngay sau khi ông hủy bỏ chiến dịch không kích mạnh tay nhắm vào Iran ở những phút cuối cùng. Quyết định đình chiến nhường chỗ cho ngoại giao không chỉ đánh dấu sự thay đổi quan trọng trong cuộc đối đầu dai dẳng Mỹ - Iran, mà còn cứu vãn thị trường năng lượng toàn cầu khỏi một cú sốc tồi tệ.

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Hàng chục ngàn người ùn ùn vượt qua biên giới từ Morocco vào thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha trong hai ngày, khiến vùng lãnh thổ nhỏ bé ở cửa ngõ châu Âu rơi vào cảnh hỗn loạn. Tuy nhiên, khác với cuộc khủng hoảng năm 2015, châu Âu hiện sở hữu một hệ thống kiểm soát biên giới và chính sách nhập cư chặt chẽ hơn, khiến làn sóng di cư lần này khó lan rộng ra toàn lục địa.

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Hội đồng Hòa bình đã đạt thỏa thuận lịch sử với phong trào Hamas và các nhóm vũ trang người Palestine về lộ trình giải giáp dải Gaza, mở đường thiết lập hòa bình lâu dài tại vùng lãnh thổ.

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Mới đây, Iran đã chủ động tấn công các căn cứ Mỹ tại Trung Đông, dẫn đến việc "đáp trả mạnh mẽ" từ phía Washington nhằm vào nhiều địa điểm ở khu vực phía Nam nước này. Động thái trên không chỉ đánh dấu một vòng leo thang mới trong căng thẳng Mỹ - Iran, mà còn phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong cách tiếp cận của Tehran.

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Trong thời đại ngày nay, đối ngoại tiếp tục giữ vai trò tiên phong trong việc tạo lập, giữ vững môi trường hòa bình và huy động tối đa các nguồn lực bên ngoài phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước. Trong bức tranh chiến lược đó, châu Phi, tiêu biểu là Tanzania và Angola, đang nổi lên như những đối tác đầy tiềm năng và là cánh cửa quan trọng để Việt Nam mở rộng không gian phát triển, đa dạng hóa thị trường toàn cầu.

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Việc Oman gửi tới Iran một kế hoạch được các nước Vùng Vịnh hậu thuẫn nhằm quản lý eo biển Hormuz có thể xem là nỗ lực ngoại giao đáng chú ý nhất trong những tuần gần đây, nhằm xử lý điểm nghẽn lớn của tiến trình giảm căng thẳng tại Trung Đông.

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran bước sang ngày thứ hai tạm ngừng các cuộc tấn công nhằm vào nhau, trong bối cảnh xung đột từng đứng bên bờ vực vượt ngoài tầm kiểm soát. Khoảng lặng hiếm hoi sau hai tuần giao tranh với các cuộc không kích ban đêm của Mỹ nhằm vào Iran cùng các đòn đáp trả của Tehran nhằm vào các đồng minh của Washington ở Vùng Vịnh đã làm dấy lên hy vọng hai bên có thể quay trở lại bàn đàm phán.

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Sau gần 10 năm lãnh đạo Liên hợp quốc, Tổng Thư ký António Guterres sẽ kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào cuối năm 2026. Trong bối cảnh đó, cuộc đua tìm người kế nhiệm đã bước vào giai đoạn quyết định, khi sáu ứng viên lần đầu tiên cùng trình bày tầm nhìn về tương lai của tổ chức đa phương lớn nhất thế giới, trước thềm các vòng thăm dò quan trọng tại Hội đồng Bảo an.

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Liên hợp quốc cùng nhiều tổ chức quốc tế đã đồng loạt bày tỏ quan ngại sau khi lực lượng Houthi nối lại các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại trên Biển Đỏ. Các cảnh báo cho rằng diễn biến mới không chỉ đe dọa an ninh hàng hải mà còn có nguy cơ kéo Yemen trở lại vòng xoáy xung đột sau nhiều năm tương đối lắng dịu.

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Châu Âu đang phải đối mặt với một trong những mùa hè khắc nghiệt nhất trong nhiều năm trở lại đây khi các đợt nắng nóng kéo dài liên tiếp đẩy nguy cơ cháy rừng lên mức báo động, trong khi nhiều khu vực khác lại hứng chịu các cơn dông, mưa đá và thời tiết cực đoan. Từ Tây Ban Nha, Pháp đến khu vực Balkan, lực lượng cứu hỏa và chính quyền các nước đang phải chạy đua với thời gian nhằm kiểm soát các thảm họa thiên nhiên ngày càng nghiêm trọng.

Xung đột Mỹ - Iran: Hỏa lực lấn át ngoại giao

Xung đột Mỹ - Iran: Hỏa lực lấn át ngoại giao

Xung đột Mỹ - Iran đang lan rộng từ các mục tiêu quân sự sang hạ tầng dân sự và năng lượng, làm gia tăng nguy cơ đẩy Trung Đông vào một cuộc khủng hoảng an ninh, nhân đạo và kinh tế, bất chấp các nỗ lực ngoại giao nhằm hạ nhiệt căng thẳng.