Nhiếp ảnh gia Nguyễn Hải: Thổi hồn cho Tây Bắc

Nguyễn Hải là nhiếp ảnh gia trẻ của Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Sơn La. Anh xuất hiện trong làng nhiếp ảnh Sơn La nói riêng và vùng Tây Bắc nói chung như một "hiện tượng" thổi vào một làn gió mới đầy những đam mê và khát vọng về sự đổi thay.

1. Chưa đầy thập niên bén duyên với ống kính máy ảnh, một con số "còn non" so với hàng trăm nhiếp ảnh gia khác trên dải đất hình chữ S, nhưng những thành tích "khủng" mà nhiếp ảnh gia Nguyễn Hải gặt hái được quả thực đáng ngưỡng mộ. Sau nhiều lần hẹn trước, mãi tôi mới có thể gặp anh, một phần do công việc và lịch trình dày đặc, cũng một phần anh đang phải tranh thủ đi "săn" những tấm hình ngày cuối năm.

Nhiếp ảnh gia Nguyễn Hải: Thổi hồn cho Tây Bắc -0
Nhiếp ảnh gia Nguyễn Hải.

Sinh ra và lớn lên ở xuôi, nhưng theo gia đình lên Sơn La công tác, sinh sống an cư lập nghiệp tại huyện Mộc Châu. Ban đầu anh công tác tại các trung tâm truyền thông văn hóa của huyện, nhưng có lẽ vì tính cách thích xê dịch nên Nguyễn Hải đã quyết định dừng công việc văn phòng có phần "nhàm chán". Từ đây anh đã được tiếp xúc và bén duyên với nhiếp ảnh, và nhiếp ảnh đã trở thành hơi thở cuộc sống của chàng trai trẻ.

Là người trẻ, nhưng Nguyễn Hải lại cho tôi ấn tượng sâu sắc về một người nghệ sĩ nghiêm túc, thẳng thắn nhưng "khái tính". Anh đến với nghề là cái duyên, nhưng không vì lẽ đó mà "duyên phận bèo trôi". Anh xác định rằng mình phải nâng cấp bản thân từ tài năng và sự tử tế với nghề. Nói về hai chữ "tử tế", nhiếp ảnh gia trẻ ấy cho rằng chỉ có sự tử tế của một người làm nghệ thuật mới đủ tạo ra sức hút để người với người gắn bó được với nhau, lắng nghe, sẻ chia và chớp bắt những khoảnh khắc đời thường, chân thật.

Xác định theo đuổi nhiếp ảnh bằng cả sự đam mê, đồng thời cũng là hơi thở của cuộc đời, khó khăn là điều không thể tránh khỏi. Khi hỏi về những khó khăn trong ngần ấy năm làm nghề, Nguyễn Hải kể rằng nếu để nói về khó khăn, có lẽ cuộc trò chuyện này sẽ kéo dài nhiều giờ, bởi nó là cả một quá trình, nhưng quan trọng là cách mình tiếp nhận và xử lý nó như thế nào mà thôi...

"Khó khăn thì nhiều lắm. Bởi nhiếp ảnh là bắt gặp từng khoảnh khắc. Đòi hỏi phải thực sự tâm huyết, dành thời gian cho nó. Nhiều lúc bà xã cũng kêu ca là yêu và đam mê nhiếp ảnh hơn vợ con. Nhưng nghề chọn người mà, đam mê rồi thì cứ bị cuốn theo. Nhiều lúc đi "săn" ảnh mây hay cánh đồng vào mùa lúa chín, mùa nước đổ, tôi phải nằm vùng cả tuần trời, có khi còn về tay không vì thời tiết không ủng hộ" - Nguyễn Hải nói.

Nhiếp ảnh gia Nguyễn Hải: Thổi hồn cho Tây Bắc -1
Tác phẩm "Suy tư" - Huy chương Bạc (ISF) - Cuộc thi ảnh nghệ thuật Quốc tế lần thứ 11 tại Việt Nam (VN21).

Không chỉ có vậy, cùng với sự phát triển của công nghệ thông tin, những thiết bị chuyên dụng ngày càng trở nên phổ biến, đặc biệt là flycam. Tuy nhiên, để dùng thiết bị bay đòi hỏi nhiếp ảnh gia phải có kỹ năng và một chút liều. Tôi bất ngờ khi anh nói vậy, anh cười đáp: "Bởi có nhiều địa hình đồi núi hiểm trở, tầm nhìn hạn chế hay những hôm trời bất ngờ mưa to nếu không có kỹ năng tốt và một chút liều thì không thể có một bức ảnh đẹp được, tôi thường nói vui với mọi người là chơi flycam như một canh bạc. Đặc biệt, thiết bị bay được quản lý rất chặt chẽ, đòi hỏi chúng tôi phải xin cấp phép hoặc xin ý kiến cơ quan chức năng trước khi bay, đảm bảo giữ bí mật an ninh, an toàn khu vực quân sự, biên giới… và tuân thủ quy định, yêu cầu của địa phương".

2. Nguyễn Hải tham gia các cuộc thi nhiếp ảnh trong và ngoài nước là để nhìn lại chính mình, biết mình đang ở đâu trong dòng chảy nhiếp ảnh đầy những sự vận động không ngừng nghỉ, luôn sáng tạo và luôn đòi hỏi sự đổi mới. Trong quá trình tham gia, Nguyễn Hải đã may mắn nhận được nhiều giải thưởng cao tại các cuộc thi. Còn nhớ vào năm 2021, lần đầu tiên anh thử sức với môi trường nhiếp ảnh quốc tế với 1.518 tác giả của 53 quốc gia và vùng lãnh thổ, với 16.924 tác phẩm gửi tham dự ở các thể loại. Rất may mắn, ngay ở lần đầu tiên này, tác phẩm "Suy tư" của anh, thuộc thể loại chân dung đã được Hội đồng giám khảo trao Huy chương Bạc.

Nhiếp ảnh gia Nguyễn Hải: Thổi hồn cho Tây Bắc -2
Tác phẩm "Hái chè bằng máy" Huy chương vàng - Liên hoan ảnh nghệ thuật Khu vực miền núi phía Bắc lần thứ 16 năm 2016.

Với Nguyễn Hải, ở trong nước thể loại chân dung chưa thực sự tạo ấn tượng, nhất là đen trắng, tuy nhiên ở các giải thưởng quốc tế, thể loại này được đánh giá khá cao. Anh chia sẻ: "Tác phẩm "Suy tư" của tôi chụp khoảnh khắc đời thường của một người thiếu nữ dân tộc … Khi bắt gặp người thiếu nữ ấy với ánh mắt đượm buồn, gương mặt phúc hậu, hằn lên những vết chân chim nơi khóe mắt, vầng trán gợi cho tôi liên tưởng tới sự tảo tần, chịu thương chịu khó, một đức tính vốn có của người phụ nữ Việt Nam. Tôi đã quan sát chị rất lâu mà không gặp khoảnh khắc nào chị cười cả. Nhưng sâu trong đôi mắt ấy, sự nín nhịn ấy, khắc khổ ấy là cả một ước mơ về tương lai tốt đẹp hơn. Khi gửi bức ảnh tham gia dự thi, tôi cũng muốn nhắc nhớ đến sự hy sinh, đức tính kiên cường của phụ nữ Việt Nam".

Theo anh, đằng sau mỗi tấm ảnh là những dòng tâm sự, nhưng cũng rất đỗi đời thường. Mỗi góc chụp, mỗi khoảnh khắc của anh hướng vào những chi tiết hết sức tự nhiên nhưng lại đem cho người xem nhiều tầng suy nghĩ. "Nghệ thuật là một thế giới thu nhỏ, mà ở đó khắc họa chân thực, rõ nét về cuộc sống cả trong quá khứ, hiện tại và tương lai. Hãy nắm bắt từng khoảnh khắc, để mỗi ngày trôi qua đều thật ý nghĩa" - Nhiếp ảnh gia Nguyễn Hải tâm sự.

Với tình yêu nhiếp ảnh, anh sẽ tiếp tục hành trình và đam mê của mình, bởi đó là lẽ sống của người nghệ sĩ, cầm máy dấn thân vào hành trình của đời sống. Anh không muốn bản thân mình bỏ lỡ những thời khắc quan trọng nhất của cuộc sống, dẫu thế nào đi chăng nữa anh sẽ luôn làm mới và thay đổi bản thân để có những tấm hình lưu lại với thời gian.

Nhiếp ảnh gia trẻ Nguyễn Hải đã có "bộ sưu tập" giải thưởng:

- Huy chương Bạc (ISF) - Cuộc thi ảnh nghệ thuật Quốc tế lần thứ 11 tại Việt Nam (VN21) với Tác phẩm: "Suy tư".

- Giải A - Cuộc vận động sáng tác các tác phẩm VHNT về đề tài "Lực lượng vũ trang Quân khu 2 - 70 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành. Tác phẩm: "Bệnh binh tàn nhưng không phế".

- Huy chương Vàng - Liên hoan ảnh nghệ thuật Khu vực miền núi phía Bắc lần thứ 16 năm 2016. Tác phẩm: "Hái chè bằng máy".

- Giải Nhất Cuộc thi ảnh "Vẻ đẹp Việt Nam" số tháng 6/2020 với chủ đề "Khoảnh khắc mùa hè" do Truyền hình Nhân dân tổ chức. Tác phẩm: Bộ ảnh "Học bơi để phòng, chống đuối nước".

- Giải Nhất cuộc thi ảnh đẹp Du lịch tỉnh Sơn La năm 2022, tác phẩm "Hoàng hôn trên cầu kính Bạch Long".

- Giải Nhì - Cuộc thi "Ảnh đẹp Du lịch Sơn La" lần thứ I, năm 2016. Tác phẩm: "Bay lên cùng cao nguyên Mộc Châu".

- Trưng bày Festival Nhiếp ảnh trẻ 2019 chủ đề "Việt Nam hôm nay". Tác phẩm: "Vụ mới".

- Giải Nhì - Cuộc thi ảnh tỉnh Sơn La năm 2022 "Festival ảnh đẹp về trái cây". Tác phẩm: "Cam Ocop - cam của người Việt".

- Huy chương Đồng - Trưng bày triển lãm - Liên hoan ảnh nghệ thuật Khu vực miền núi phía Bắc lần thứ 20 năm 2020. Tác phẩm: "Đêm nhạc hội khinh khí cầu Quốc tế lần II tại Mộc Châu".

- Giải Ba - Cuộc thi ảnh nghệ thuật tỉnh Hưng Yên năm 2021 với chủ đề "Ảnh đẹp Du lịch Hưng Yên lần thứ II". Tác phẩm: "Làng ven sông".

- Giải Khuyến khích "Tự hào một dải biên cương" do Ban Tuyên giáo Trung ương phối hợp với Hội Nghệ sĩ nhiếp ảnh Việt Nam tổ chức năm 2021.

- Trưng bày triển lãm - Liên hoan ảnh nghệ thuật Khu vực miền núi phía Bắc lần thứ 21 năm 2022. Tác phẩm: "Nếp thời gian".

- Trưng bày triển lãm - Liên hoan ảnh nghệ thuật Khu vực miền núi phía Bắc lần thứ 20 năm 2020. Tác phẩm: "Nội ngồi thêu áo", "Nhớ", "Hái chè".

- Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La tặng 3 Bằng khen các năm 2016, 2018, 2021.

- BCH Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tặng Bằng khen năm 2018.

Cao Thiên

Các tin khác

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp điện ảnh đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức nghệ thuật.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, báo chí nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

“Cuộc thi dịch Văn học Việt - Trung, Trung - Việt” năm 2026 vừa chính thức khởi động tại TP Hồ Chí Minh. Bước qua mùa giải thứ hai, cuộc thi không chỉ là nơi giao lưu văn chương giữa hai nước mà còn được kỳ vọng trở thành mảnh đất màu mỡ để phát hiện và bồi dưỡng những “mầm xanh” dịch thuật.

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Khi đến thăm họa sĩ Tô Chiêm sau cơn đột quỵ cách đây 2 năm, tôi không hình dung có một ngày lại được trò chuyện và chia sẻ với anh trong sự kiện trưng bày nghệ thuật “Khói” với tâm thế của một người họa sĩ điềm tĩnh trở lại với hội họa sau tất cả.

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Những năm gần đây, với sự ra đời của show diễn thực cảnh được tổ chức tại các địa điểm du lịch đã đem đến cho khán giả là khách du lịch nhiều trải nghiệm mới mẻ. Việc tổ chức các show diễn thực cảnh tại các địa chỉ du lịch nổi tiếng đang được xem là hoạt động tích cực không chỉ để thu hút khách du lịch mà còn là dấu ấn của sự kết nối giữa du lịch với văn hóa và di sản.

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Những năm gần đây, giới xuất bản thế giới đã liên tục cảnh báo về mối đe dọa của trí tuệ nhân tạo (AI) đến quá trình sáng tạo, trong việc các “ông lớn công nghệ” sử dụng trái phép vô số tác phẩm để huấn luyện thuật toán cũng như thực trạng ngày càng khó phân biệt đâu là tác phẩm đến từ con người, đâu là sản phẩm đến từ máy móc…

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Giữa những ngày tháng tư lịch sử, một loạt sản phẩm âm nhạc mang tinh thần yêu nước ra mắt công chúng đã tạo nên điểm nhấn đặc biệt trong đời sống âm nhạc. Nỗ lực làm mới cảm hứng truyền thống bằng những sáng tạo độc đáo và hơi thở hiện đại góp phần lan tỏa tình yêu Tổ quốc một cách gần gũi và giàu cảm xúc.

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Việt Nam và New Zealand đã có hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Tuy nhiên vẫn có một khoảng trống lớn trong giao lưu văn chương giữa hai nước. Không chờ đợi sự thúc đẩy và đầu tư từ phía Chính phủ hai bên, các nhà thơ của hai nước sau hơn một năm kết nối, đã tổ chức được bước đi đầu tiên khởi động cho việc giới thiệu tác phẩm văn chương cho nhau, và xúc tiến các hoạt động chung nhằm thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết và thấu hiểu tâm hồn của nhau.

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Trong nhiều thập kỷ, bảo tàng và các không gian di sản chủ yếu tồn tại như những “kho lưu trữ sống” - nơi hiện vật được bảo quản cẩn trọng, nhưng lại mang tính tĩnh, đôi khi tạo cảm giác xa cách với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Hành trình gieo những yêu thương

Hành trình gieo những yêu thương

Dọc dãy hành lang dài của bệnh viện, nghệ sĩ Nguyệt Thu trong bộ quần áo bệnh nhân đã chơi bản nhạc chữa lành "Secret garden". Giữa lằn ranh sinh tử, âm nhạc, kỳ diệu thay, đã giúp trái tim chị khỏe lại. Khán giả của chị là những bệnh nhân, bác sĩ...

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Theo thông lệ hàng năm, tạp chí “TIME” nổi tiếng của Mỹ vừa công bố danh sách “TIME100” của năm 2026, qua đó ghi dấu 100 cá nhân có sức ảnh hưởng toàn cầu. Những gương mặt này trải rộng ở đa dạng lĩnh vực, từ chính trị, đứng sau những nỗ lực tiên phong đến các nghệ sĩ và những nhà đổi mới. Điều nổi bật trong danh sách năm nay là sự góp mặt đông đảo của thế hệ trẻ.

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giữa không gian rực rỡ và tiếng nhạc Latin cuồng nhiệt tại thủ đô Manila, Philippines vào những ngày tháng 4 năm 2026, quốc kỳ Việt Nam đã ba lần được kéo lên ở vị trí cao nhất.

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Điện ảnh Việt được ví như người khổng lồ đang vươn vai thức giấc. Thế nhưng “người khổng lồ” ấy vẫn chưa có một “đại bản doanh” đúng nghĩa để thỏa sức tung hoành. Đôi chân “người khổng lồ” vẫn chật vật trong những phim trường nhỏ lẻ hoặc bối cảnh tạm bợ, quay xong rồi dỡ bỏ.

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Những năm gần đây, tại Hà Nội, mô hình sân khấu học đường đang được quan tâm, xây dựng như một hướng tiếp cận mới trong giáo dục thẩm mỹ cho lứa tuổi học sinh. Việc đưa nghệ thuật sân khấu đến với học đường không chỉ là "gieo mầm" tình yêu nghệ thuật cho thế hệ tương lai mà còn mở ra cơ hội cho ngành sân khấu khi đưa nghệ thuật đến gần hơn với thế hệ trẻ.

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" là tiểu thuyết đầu tay của nhà văn Trương Vân Ngọc (sinh năm 1973, quê Hưng Yên, hiện công tác tại Hà Nội)  viết về đề tài hình tượng người chiến sĩ Công an nhân dân, sách đoạt giải C cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện ký đề tài "Vì An ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" do Bộ công an và Hội nhà văn Việt Nam tổ chức năm 2025, được Nhà xuất bản Công an Nhân dân tuyển chọn và ấn hành tháng 12 năm 2025.

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Trong đời sống văn học, có một dòng chảy lặng lẽ nhưng lại đóng vai trò khá quan trọng trong đời sống, đó chính là tiểu thuyết lịch sử. Lấy chất liệu từ lịch sử, tái hiện lịch sử qua những trang văn chính là những đóng góp thầm lặng, tích cực của các nhà văn cho bề dày truyền thống văn hóa nước nhà...

Dán nhãn độ tuổi cho MV: Khi “tấm biển cảnh báo” còn bỏ ngỏ

Dán nhãn độ tuổi cho MV: Khi “tấm biển cảnh báo” còn bỏ ngỏ

Nếu việc dán nhãn phân loại độ tuổi đã trở thành điều kiện bắt buộc với tác phẩm điện ảnh, xuất bản... trước khi đến tay công chúng thì ở lĩnh vực âm nhạc, tấm biển cảnh báo này gần như bỏ ngỏ. Thế nên không lạ khi làng nhạc liên tục vấp phải tranh cãi vì những MV có nội dung người lớn.