Nhạc trưởng Đồng Quang Vinh: Người làm nhòa biên giới trong âm nhạc

Lúc anh xuất hiện với vai trò là Nhạc trưởng cùng "cây đũa thần" chỉ huy dàn nhạc giao hưởng, khi anh lại là một nghệ sĩ chơi đàn t'rưng, thổi sáo trúc... Đồng Quang Vinh là vậy, anh không bao giờ đóng khung mình trong một vai diễn nào. Anh làm tất cả những điều đó một cách tự nhiên, say mê. Trở về nước hơn 10 năm, với Đồng Quang Vinh đó là một chặng đường dài ý nghĩa khi anh đã chạm tay vào giấc mơ của mình, trở thành "sứ giả kết nối âm nhạc".

Với Đồng Quang Vinh, đó là hành trình mang âm nhạc dân tộc ra nước ngoài, để khẳng định với bạn bè thế giới rằng, nhạc dân tộc Việt Nam, giản dị từ cây sáo trúc, cây đàn t'rưng, từ tiếng trống có thể chơi được những bản nhạc cổ điển của thế giới. Đồng Quang Vinh tiết lộ: "Tôi không chọn nghề mà là nghề chọn, bố mẹ chọn. Bởi từ lúc được sinh ra, tôi đã suốt ngày được nghe nhạc. Lúc thì mẹ tập đàn, lúc thì học sinh của mẹ đến tập, lúc thì bố lại đánh đàn... Đi học rồi đi diễn cùng bố mẹ ở nhiều nơi, nhiều nước trên thế giới, tôi thấy tự hào và đi theo nghề".

anh là một chỉ huy tài hoa.jpg -0
Nghệ sĩ Đồng Quang Vinh.

Lựa chọn 2 dòng nhạc kén người nghe: nhạc dân tộc và nhạc thính phòng, người nhạc trưởng tài ba Đồng Quang Vinh đã có những nỗ lực không mệt mỏi để đưa những dòng nhạc này đến gần hơn với công chúng. Với anh, không có biên giới của nhạc dân tộc hay cổ điển, nhạc phương Đông hay phương Tây. Chỉ có một thứ duy nhất vang lên, âm nhạc với những vẻ đẹp thuần khiết của nó. Vì thế, Đồng Quang Vinh đã vượt qua được những giới hạn, khoảng an toàn của mình. Anh nói, thế kỷ XXI là thế kỷ của sự sáng tạo và những âm thanh mới, người nghệ sĩ không ngừng tìm kiếm những âm thanh mới để chinh phục khán giả. Và con đường tìm kiếm, pha trộn giữa nhạc dân tộc, giữa những cây đàn cổ truyền của Việt Nam như sáo trúc, đàn bầu, nhị, t'rưng với nhạc jazz, với violin, piano là con đường mà anh tìm kiếm. Dàn nhạc "Sức sống mới" nơi Vinh sáng lập, chỉ huy đã có một hành trình đủ dài để lan tỏa vẻ đẹp của âm nhạc dân tộc, hơn thế, còn mang âm nhạc dân tộc ra thế giới.

Đồng Quang Vinh sinh ra và lớn lên trong một gia đình truyền thống của âm nhạc cổ điển. Mẹ anh là nghệ sĩ đàn tranh, đàn t'rưng của Học viện Âm nhạc Quốc gia. Bố là nghệ nhân chế tác các nhạc cụ tre nứa như sáo trúc, đàn t'rưng. Vinh lớn lên giữa những giai điệu của quê hương, nó ngấm vào anh như hơi thở. Vì thế, khi bố mẹ định hướng cho anh học sáo trúc, anh sớm bộc lộ tài năng. Năm 9 tuổi, anh đã lên sân khấu biểu diễn. Nhưng cảm nhận sâu sắc nhất đó là chuyến sang Nhật biểu diễn năm anh 12 tuổi, đứng trên sân khấu ở một nơi không phải là Tổ quốc mình, Vinh dùng cây sáo trúc chơi những bản nhạc cổ điển của thế giới khiến cả khán phòng trầm trồ, thán phục. Họ không hiểu tại sao, cây sáo quyền năng, giản dị và bé nhỏ đến từ Việt Nam ấy lại có thể chơi được những bản nhạc kinh điển nhiều lớp lang đến thế. Còn Đồng Quang Vinh rất tự hào. Lần đầu tiên anh cảm nhận được giá trị của kho tàng nhạc cụ truyền thống Việt Nam và anh lờ mờ nhận ra con đường mình sẽ đi trong tương lai. Đến bây giờ, anh vẫn giữ cây sáo, nó luôn ở trong túi anh trong mỗi chuyến lưu diễn. Và tranh thủ mọi nơi, mọi lúc, anh sẽ mang cây sáo ra thổi cho mọi người thưởng thức, thậm chí có thể hòa nhịp cùng các nhạc cụ phương Tây. Cây sáo có tuổi đời hơn 25 năm, do chính thầy giáo dạy sáo đầu tiên của anh, nghệ sĩ Triệu Tiến Vượng tặng. Nó cũng là cây gậy chỉ huy trong những đêm nhạc khi anh vừa đảm nhiệm vai trò chỉ huy vừa thổi sáo ở những khúc đệm.

Tốt nghiệp Học viện Âm nhạc Quốc gia với tấm bằng xuất sắc, Đồng Quang Vinh nhận được học bổng của chính phủ sang Thượng Hải học ngành chỉ huy. Với anh đó là một cơ hội tuyệt vời để có thể mở rộng con đường của mình. Anh học được sự pha trộn giữa phương Đông và phương Tây trong âm nhạc. Đồng Quang Vinh quan niệm, chúng ta bảo vệ bản sắc không có nghĩa là khư khư ôm lấy cái bản sắc của mình mà phải hướng ra quốc tế trong sự giao thoa. Vì thế, Đồng Quang Vinh có thể chơi sáo trúc đậm màu sắc thôn quê nhưng cũng có thể biến tấu từ chính chiếc sáo trúc đó thành sáo Tây với những giai điệu phương Tây. "Phải nghiên cứu kỹ để không chơi nhạc Việt như Tây và chơi nhạc Tây như nhạc Việt. Chúng ta phải đi đến tận cùng để khám phá ra những vẻ đẹp khác nhau của âm nhạc. Và tiếng sáo hay tiếng đàn cất lên sẽ tự nhiên như hơi thở vậy. Lúc đó, mọi biên giới trong âm nhạc sẽ được xóa nhòa". Anh tâm sự.

Đồng Quang Vinh có nhiều cơ hội ở lại và làm việc trong môi trường chuyên nghiệp ở nước ngoài, nhưng anh quyết định về Việt Nam. Hành trình hơn 10 năm của Đồng Quang Vinh là hành trình của nhiệt huyết, đam mê và cống hiến. Anh làm việc không ngừng nghỉ, thậm chí có những ngày chỉ ngủ 4 tiếng. Tóc anh rụng dần vì những đêm không ngủ và khối lượng công việc quá tải. Ngoài nhiệm vụ chính của anh là chỉ huy của Nhà hát Nhạc Vũ kịch Việt Nam, Đồng Quang Vinh còn là người sáng lập và Giám đốc của Dàn nhạc "Sức sống mới", Dàn hợp xướng quốc tế "Hà Nội Voice". Anh cũng tham gia nhiều dự án với lịch diễn dày đặc. Anh luôn "tận dụng" mọi cơ hội để quảng bá âm nhạc dân tộc đến đông đảo công chúng. Tại sao không khi thanh âm của các nhạc cụ Việt Nam rất phong phú. Những nhạc cụ đơn sơ được làm từ tre nứa, tưởng như chỉ hợp với không gian mộc mạc làng quê, được mang lên sân khấu cổ điển sang trọng, chơi cùng dàn nhạc giao hưởng. Những ống tre trúc sáo bé nhỏ, đơn sơ nhưng lại có thể chơi được những âm thanh mang đậm chất cổ điển châu Âu. Nó mang lại những sắc màu mới cho âm nhạc tre nứa Việt Nam.

nghệ sĩ đồng quang vinh biểu diễn cùng dan nhạc sức sống mới.jpg -0
Nghệ sĩ Đồng Quang Vinh biểu diễn cùng dàn nhạc Sức sống mới.

 Những ngày này, Đồng Quang Vinh càng bận rộn với những dự án cuối năm. Vinh kể cho tôi về những đêm dài thức trắng để viết lại tổng phổ chuyển soạn từ nhạc cổ điển sang nhạc dân tộc và những sáng tác mới của anh cho dàn nhạc tre nứa. Anh gần như kiêm nhiệm từ A đến Z trong hành trình của một tác phẩm chuyển soạn cho dàn nhạc dân tộc. Vì thế, Vinh luôn quá tải vì công việc. Nhưng không lúc nào thấy anh mỏi mệt hay dừng bước. Niềm đam mê dấn thân đã tiếp cho anh năng lượng. Anh nói, anh nhận được một gia tài lớn từ bố mẹ, đó là những nhạc cụ tre nứa và tình yêu âm nhạc. Anh cũng đang tiếp nối và nhân rộng tình yêu đó trong gia đình nhỏ của mình. Nhưng lớn lao hơn, anh đang lan tỏa vẻ đẹp của âm nhạc dân tộc ra gia đình lớn, đó là cộng đồng khán giả Việt Nam và thế giới. Năm 2022 khép lại với nhiều hoạt động ý nghĩa. Dàn nhạc tre nứa "Sức sống mới" đã có những hợp tác với nhiều dàn nhạc giao hưởng trong và ngoài nước.

Khán giả yêu quý gọi Đồng Quang Vinh là "sứ giả kết nối âm nhạc". Anh hạnh phúc vì điều đó, bởi với anh, sứ giả chính là người truyền thông tin, đưa thông điệp đến mọi người. "Tôi hạnh phúc vì đã kết nối âm nhạc với đông đảo khán giả. Tôi sẽ làm việc đó đến khi nào không thể nữa. Hạnh phúc của người nghệ sĩ là được cống hiến và đến một ngày nào đó, khi đã già, được chết trên sân khấu cũng là một niềm tự hào. Đó là tinh thần chiến đấu, làm việc cho đến hơi thở cuối cùng của người nghệ sĩ".

Điều hạnh phúc của Vinh là anh có một người bạn đời đồng cảm và yêu âm nhạc. Chị là nghệ sĩ piano Claire Shuangshuang Mo,vì mê tiếng đàn t'rưng mà theo anh về Việt Nam, học và chơi các nhạc cụ dân tộc Việt Nam. Hai năm gần đây, khi các con đã lớn, chị còn tham gia biểu diễn, chơi đàn t'rưng cùng anh trong những chương trình biểu diễn của Dàn nhạc "Sức sống mới". Dù bận rộn nhưng Đồng Quang Vinh luôn dành những khoảng thời gian quý giá bên gia đình và những chuyến đi. Những chuyến lưu diễn của anh, hành trang mang theo không chỉ là những nhạc cụ tre nứa mà cả gia đình, vợ con. Và lúc nào cũng thấy Vinh cười, nụ cười của một nghệ sĩ đã tận hiến mình cho âm nhạc, với xác tín, được chết trên sân khấu là một niềm hạnh phúc.

V.Hà

Các tin khác

Người trẻ yêu lịch sử qua văn học, nghệ thuật

Người trẻ yêu lịch sử qua văn học, nghệ thuật

Những người trẻ thế hệ 8x, 9x, 2000 đang lựa chọn cách tiếp cận lịch sử theo cách riêng của mình. Với họ, lịch sử là những câu chuyện được kể lại sống động trên các nền tảng số, hay những bộ phim, những bài hát, những tiểu thuyết hấp dẫn và ý nghĩa... giúp họ hiểu hơn về đất nước mình.

"Kế hoạch CM12" - Tái hiện chiến công lịch sử

"Kế hoạch CM12" - Tái hiện chiến công lịch sử

Bắt đầu lên sóng truyền hình ANTV (thứ Bảy, Chủ nhật) từ ngày 22/8 và trên kênh HTV9 (thứ Hai, thứ Ba) từ ngày 24/8, bộ phim truyền hình "Kế hoạch CM12" đã nhanh chóng thu hút sự quan tâm của công chúng. Không chỉ khắc họa những cuộc đấu trí căng thẳng, "Kế hoạch CM12" còn làm nổi bật bản lĩnh, trí tuệ và sự hy sinh thầm lặng của những cán bộ, chiến sĩ CAND trong hành trình bảo vệ An ninh Tổ quốc từ những ngày đầu đất nước thống nhất.

Trưởng thành cùng lực lượng

Trưởng thành cùng lực lượng

Trong hơn 80 năm xây dựng, phấn đấu và trưởng thành của lực lượng Công an nhân dân Việt Nam, có thể nói rằng, văn học nghệ thuật về lực lượng công an với sứ mệnh của mình đã góp phần đáng kể vào sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc, vì cuộc sống bình yên, hạnh phúc của nhân dân…

Thời của tiểu thuyết trinh thám

Thời của tiểu thuyết trinh thám

Mới đây, việc 2 bộ phim kinh dị "BACKROOMS" và "Obsession" thắng lớn phòng vé đã gây ra nhiều bất ngờ. Bên cạnh việc được thực hiện bởi các nhà sáng tạo nội dung tuy không chuyên về điện ảnh nhưng lại mang đến sự mới mẻ, thích thú, thì thực tế này cũng cho thấy thể loại thriller/mystery hay giật gân/bí ẩn đang được yêu thích hơn bao giờ hết cả trong phim ảnh cũng như văn chương.

Kể chuyện truyền thống Công an nhân dân bằng âm nhạc

Kể chuyện truyền thống Công an nhân dân bằng âm nhạc

Được đầu tư hoành tráng, công phu và giàu sáng tạo, các chương trình nghệ thuật về Công an nhân dân (CAND) thời gian qua không chỉ góp phần làm mới nghệ thuật chính luận mà còn lan tỏa sâu sắc hình tượng người chiến sĩ CAND bản lĩnh, nhân văn, gần gũi trong lòng công chúng.

Xứ thơ, xứ biển, xứ biên thùy

Xứ thơ, xứ biển, xứ biên thùy

Nằm ở một góc trời Tây Nam của Tổ quốc, Hà Tiên (thuộc tỉnh An Giang) sở hữu một địa thế kỳ lạ đến mức người xưa phải ví nơi đây như một “Việt Nam thu nhỏ” khi vừa có biển, có núi, có sông, có hang động, có đầm phá và có cả đường biên giới. Nhưng cái làm nên hồn cốt của Hà Tiên không chỉ là cảnh sắc thiên nhiên. Đi qua 3 thế kỷ thăng trầm, Hà Tiên đã hóa thân từ một xứ thơ lãng mạn bậc nhất trời Nam, bước qua những đau thương của lịch sử, để rồi vươn mình trỗi dậy trở thành một đô thị cửa ngõ hiện đại, canh giữ biên cương bờ cõi.

Tôi tự “đặt hàng” mình

Tôi tự “đặt hàng” mình

Nhạc sĩ Minh Đạo là một gương mặt nổi bật trong làng âm nhạc Việt Nam với vai trò sáng tác, nhà sản xuất, phối khí, chỉ huy và giám đốc âm nhạc ở nhiều chương trình, các vở nhạc kịch lớn. Gần đây, những ca khúc của anh trong các bộ phim do Điện ảnh CAND sản xuất như “Đội điều tra số 7”, “Tận hiến”... nhận được sự yêu mến của đông đảo khán giả. Phóng viên Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện cùng nhạc sĩ Minh Đạo.

Giữ bình yên đại ngàn bằng lòng dân và trách nhiệm

Giữ bình yên đại ngàn bằng lòng dân và trách nhiệm

Là dự án phim ý nghĩa nhân kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng An ninh nhân dân, "Trời cao nguyên xanh" không chỉ khắc họa cuộc chiến bền bỉ, thầm lặng nhưng không kém phần gian nan của các chiến sĩ Công an mà còn mang đến cho khán giả hành trình giàu cảm xúc về lòng dân, tinh thần đoàn kết và khát vọng bình yên cho bầu trời cao nguyên xanh.

Ước hẹn từ quá khứ

Ước hẹn từ quá khứ

Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” đã thu hút sự quan tâm của quần chúng nhân dân trong những ngày qua

Phim "Mưa đỏ" ghi dấu ấn của điện ảnh Việt ở đề tài chiến tranh cách mạng.

Khát vọng trở thành ngành công nghiệp văn hóa

40 năm đổi mới - một chặng đường đánh dấu nhiều cột mốc của điện ảnh Việt Nam từ một nền điện ảnh bao cấp sang cơ chế thị trường. Tại hội thảo "Diện mạo điện ảnh Việt Nam 40 năm đổi mới", tổ chức trong khuôn khổ Liên hoan phim Châu Á - Đà Nẵng (DANAFF) Tiến sĩ Ngô Phương Lan - Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam - Giám đốc DANAFF nhận định: "40 năm trước, Đổi mới không chỉ mở ra một giai đoạn phát triển mới về kinh tế - xã hội, mà còn mở ra những không gian sáng tạo mới cho văn học, nghệ thuật. Tinh thần nhìn thẳng vào sự thật, phản ánh đúng sự thật đã trở thành động lực quan trọng để văn nghệ sĩ khám phá sâu hơn đời sống con người, những chuyển động của xã hội và những khát vọng của dân tộc trong thời kỳ mới".

Những dấu ấn khác biệt của “Tận hiến”

Những dấu ấn khác biệt của “Tận hiến”

Bộ phim truyền hình "Tận hiến" (Điện ảnh CAND sản xuất) vừa khép lại hành trình phát sóng nhưng dư âm mà bộ phim mang lại vẫn tiếp tục lắng đọng trong lòng khán giả. Giữa dòng chảy của điện ảnh chính luận, "Tận hiến" tạo dấu ấn không chỉ bởi câu chuyện về những chiến sĩ tình báo CAND hoạt động và sẵn sàng hy sinh trong thầm lặng mà còn ở cách làm phim giàu tâm huyết và khát vọng.

Hình tượng nghệ thuật trong thơ trẻ đương đại

Hình tượng nghệ thuật trong thơ trẻ đương đại

Có một số bạn yêu thơ hỏi tôi về việc: "Các nhà thơ trẻ hiện nay quan tâm đến hình tượng thơ trong sáng tác như thế nào?". Theo tôi, việc xây dựng hình tượng thơ có vai trò đặc biệt quan trọng trong sáng tác thơ ca của những người viết, bởi hình tượng thơ chính là nơi nhà thơ gửi gắm tư tưởng, cảm xúc, cách nhìn về con người và cuộc đời.

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Hội sách thiếu nhi ở “siêu đô thị”

Nằm trong các hoạt động kỷ niệm 50 năm Ngày Thành phố Sài Gòn - Gia Định chính thức vinh dự mang tên Chủ tịch Hồ Chí Minh (2/7/1976 - 2/7/2026), Hội sách Thiếu nhi Thành phố Hồ Chí Minh lần 6 - năm 2026 với chủ đề: “Em vui đọc sách, học bao điều hay” vừa được khai mạc với nhiều hoạt động phong phú, sáng tạo dành cho thiếu nhi, phụ huynh, giáo viên và cộng đồng.

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Để truyện tranh tham gia vào công nghiệp văn hóa

Truyện tranh là một thị trường đang bị bỏ ngỏ ở Việt Nam. Điều chúng ta thiếu không phải là những tác giả tài năng mà là một hệ sinh thái đủ mạnh để nuôi dưỡng, bảo vệ và phát triển các giá trị sáng tạo. Những vấn đề này được đặt ra trong tọa đàm "Kiến tạo hệ sinh thái sáng tạo truyện tranh cho người Việt" diễn ra mới đây tại Hà Nội.