Lệnh ngừng bắn mong manh khó giữ yên “chảo lửa” Gaza

Bạo lực bùng phát những ngày qua giữa quân đội Israel và các nhóm vũ trang người Palestine ở Dải Gaza đang tạm lắng nhờ một lệnh ngừng bắn do Ai Cập bảo trợ, song vẫn khiến cộng đồng quốc tế lo ngại “chảo lửa” nóng nhất Trung Đông này sẽ bùng cháy trở lại và leo thang vượt ngoài tầm kiểm soát.

Trong một thông báo được đưa ra rạng sáng 14-11, các nhóm vũ trang người Palestine, bao gồm Phong trào Hồi giáo Hamas, hiện đang duy trì vai trò kiểm soát chính tại Dải Gaza, tuyên bố đạt được một lệnh ngừng bắn với Israel dưới sự trung gian hòa giải của Ai Cập. Một thông cáo chung cùng ngày, của Hamas và các nhóm vũ trang khác người Palestine cũng đề cao những nỗ lực của Ai Cập trong việc giúp họ tìm được một lệnh ngừng bắn với Israel.

“Những nỗ lực không mệt mỏi của Ai Cập đã giúp đi đến một lệnh ngừng bắn. Chúng tôi sẽ thực hiện các cam kết (trong khuôn khổ lệnh ngừng bắn) chừng nào phía Israel còn tôn trọng nó”, người phát ngôn Hamas, ông Fawzi Barhoum nhấn mạnh.

Tuy nhiên, ông Fawzi Barhoum cũng khẳng định các lực lượng này sẽ không từ bỏ “cuộc đấu tranh” mà họ đang tiến hành nhằm chấm dứt hoàn toàn “sự chiếm đóng” của Israel.

Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh đợt giao tranh ác liệt nhất kể từ năm 2014 bùng phát dữ dội hồi đầu tuần đang thực sự đe dọa sự ổn định của khu vực và có nguy cơ đẩy hai bên vào một cuộc xung đột vũ trang quy mô lớn lần thứ tư trong vòng 10 năm ở Dải Gaza.

Theo tờ Al Jazeera, ngay sau khi thông tin về lệnh ngừng bắn được công bố, tình hình ở Dải Gaza có vẻ đã lắng dịu hơn. Các trường học, vốn phải đóng cửa và sơ tán từ ngày 12-11, được mở lại vào chiều 14-11. Hàng nghìn người dân trên Dải Gaza đã xuống đường ăn mừng điều mà họ cho là “chiến thắng của Palestine trước Israel”.

Người dân ở Dải Gaza đứng nhìn một khu vực bị phá hủy sau đòn không kích của Israel. Ảnh: The National.
Người dân ở Dải Gaza đứng nhìn một khu vực bị phá hủy sau đòn không kích của Israel. Ảnh: The National.

Trong khi đó, như thường lệ, ở phía Israel, chính quyền Tel Aviv chưa đưa ra bất cứ thông tin nào xác nhận hay phủ định việc đạt được lệnh ngừng bắn nói trên với Hamas. Ở Liên Hợp Quốc, Đại sứ Israel Danny Danon tuyên bố nước này sẽ tiếp tục các cuộc tấn công vào Dải Gaza ngay khi cần thiết. “Chúng tôi làm tất cả để bảo vệ người dân”, ông Danon nói.

BBC cho biết, nguyên nhân châm ngòi cho đợt bạo lực vừa rồi ở Dải Gaza, theo tuyên bố của Hamas, là vì một nhóm đặc nhiệm quân đội Israel đã xâm nhập vùng lãnh thổ này, sâu 3km từ biên giới Israel ngày 11-11 rồi nổ súng sát hại ông Nur Barakeh, một thủ lĩnh nhánh của Hamas. Đụng độ lập tức đã xảy ra giữa các tay súng Hamas và nhóm người đặc nhiệm trên, khiến Israel phải điều máy bay chiến đấu tới không kích yểm trợ. Hamas sau đó tức giận phóng rocket về vùng lãnh thổ phía Nam của Israel.

Một quan chức Israel tuyên bố, chỉ tính riêng trong ngày 12 và 13-11, khoảng 400 quả tên lửa, rocket các loại đã được nã về phía Israel – đợt tấn công được cho là có quy mô lớn nhất 4 năm qua. Lực lượng phòng không Israel đã đánh chặn được khoảng 80 quả rocket và kịp thời thông báo cho người dân trú ẩn, nhưng vẫn có một người thiệt mạng và hàng chục người phải nhập viện vì trúng mảnh văng.

Với lí do đáp trả vụ tấn công trên, Israel đã tiến hành hàng chục cuộc không kích nhằm vào các tòa nhà trải dài khắp Dải Gaza, bao gồm tổ hợp văn phòng được cho là cơ quan tình báo của Hamas và trụ sở đài truyền hình địa phương Al-Aqsa khiến ít nhất 13 người thiệt mạng, 30 người khác bị thương nặng.

Các nguồn tin Palestine cho biết nhân viên tại các tòa nhà bị không kích đã không hề được thông báo trước nên số người thiệt mạng có khả năng chưa được thống kê hết do thi thể các nạn nhân vẫn mắc kẹt dưới đống đổ nát.

Giới quan sát đánh giá các vụ giao tranh vừa xảy ra đã phần nào làm suy yếu các nỗ lực được tiến hành từ nhiều tháng nay của Liên Hợp Quốc và Ai Cập nhằm đạt được một lệnh ngừng bắn bền vững giữa Israel và Hamas, đồng thời cho thấy bất đồng giữa hai phe và “xu hướng tìm đến bạo lực” rất khó được kiểm soát nếu các xung đột lợi ích mang tính lịch sử không được giải quyết.

Trong ngày 13-11, Ai Cập, bên đóng vai trò quan trọng trong tiến trình giải quyết cuộc khủng hoảng ở Dải Gaza, thừa nhận lệnh ngừng bắn vừa đạt được là mong manh, đồng thời kêu gọi gọi Israel chấm dứt ngay lập tức mọi hành động quân sự cũng như tôn trọng lệnh ngừng bắn với Hamas. Mặc dù vậy, nhiều hãng tin quốc tế vẫn đánh giá nỗ lực của Ai Cập đang là một “điểm xanh” hiếm hoi trong bức tranh xung đột “nóng rẫy” ở Trung Đông, khi mà các nỗ lực của Liên Hợp Quốc chưa mang lại kết quả như mong đợi.

Trong cuộc họp khẩn kéo dài gần 1h đồng hồ diễn ra hôm 13-11 theo lời đề nghị của Kuwait, nước đại diện cho các quốc gia Arab và Bolivia, 15 thành viên Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc đã chưa thể đạt được thỏa thuận nào về cách thức giải quyết cuộc khủng hoảng ở Dải Gaza. Đại sứ Palestine Riyad Mansour sau đó chỉ trích Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc “bị phân cực” và “thất bại” trong việc gánh vác trách nhiệm đưa ra hành động để chấm dứt bạo lực tại Gaza.

Theo Đại sứ Kuwait Mansour al-Otaibi, dù không thông qua tuyên bố chung nào, song đa số các thành viên Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc cũng thừa nhận cơ quan này cần phải hành động trước tình hình bạo lực leo thang và có thể là thực hiện chuyến thăm đến khu vực.

Trước đó, trong các nỗ lực riêng rẽ, Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterrez, Liên đoàn Arab, Nga cùng một số nước cũng đã lên tiếng kêu gọi tất cả các bên thực hiện hành động kiềm chế tối đa. Các nước cho rằng hai bên không nên lãng phí thời gian vào các cuộc giao tranh, vốn không mang đến kết quả gì, và phải lập tức quay trở lại lệnh ngừng bắn bền vững, thể hiện sự kiềm chế, thực hiện các biện pháp nhằm tránh tái diễn tình trạng đối đầu với những hậu quả khó lường.

Thiện Minh

Các tin khác

Sự điều chỉnh nhân sự từ Lãnh tụ Tối cao Iran mang thông điệp gì?

Sự điều chỉnh nhân sự từ Lãnh tụ Tối cao Iran mang thông điệp gì?

Giữa thời điểm Iran đứng trước những quyết định then chốt về eo biển Hormuz và đàm phán với Mỹ, việc Lãnh tụ tối cao đưa cựu Tư lệnh Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran Mohsen Rezaei trở lại trung tâm hoạch định an ninh phản ánh những tính toán đáng chú ý của Tehran.

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Iran cho biết, đàm phán với Oman về một cơ chế hàng hải mới tại eo biển Hormuz đang tiến gần tới thỏa thuận, song Tehran cảnh báo việc đạt được thỏa thuận với Muscat chưa đủ để tuyến đường biển chiến lược này được khơi thông hoàn toàn.

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Nhà Trắng và Lầu Năm Góc vừa lên tiếng bác bỏ những báo cáo gần đây của loạt hãng tin cho rằng kho vũ khí tấn công và phòng thủ của Mỹ đã sụt giảm xuống mức nguy hiểm sau 5 tháng chiến sự với Iran. Bất chấp những tuyên bố trấn an từ giới chức, các chuyên gia cảnh báo tình trạng thiếu hụt đạn tên lửa phòng không, đặc biệt là hệ thống Patriot và THAAD, có thể đặt lực lượng Mỹ và các đồng minh vào tình thế rủi ro cao.

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Sau nhiều tháng đối đầu quân sự, Mỹ và Iran đang tiến rất gần tới một thỏa thuận nhằm khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, đằng sau những tín hiệu lạc quan là cuộc mặc cả phức tạp về quyền kiểm soát tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới.

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Làn sóng hàng chục nghìn người di cư tràn vào vùng lãnh thổ Ceuta chỉ trong vài ngày đã khiến khu vực biên giới của Tây Ban Nha rơi vào tình trạng hỗn loạn, đồng thời trở thành phép thử đầu tiên đối với Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới của Liên minh châu Âu (EU).

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây tuyên bố Washington và Tehran sẽ bước vào một vòng đàm phán mới dự kiến diễn ra vào chiều 3/8 (giờ địa phương), động thái được đưa ra ngay sau khi ông hủy bỏ chiến dịch không kích mạnh tay nhắm vào Iran ở những phút cuối cùng. Quyết định đình chiến nhường chỗ cho ngoại giao không chỉ đánh dấu sự thay đổi quan trọng trong cuộc đối đầu dai dẳng Mỹ - Iran, mà còn cứu vãn thị trường năng lượng toàn cầu khỏi một cú sốc tồi tệ.

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Hàng chục ngàn người ùn ùn vượt qua biên giới từ Morocco vào thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha trong hai ngày, khiến vùng lãnh thổ nhỏ bé ở cửa ngõ châu Âu rơi vào cảnh hỗn loạn. Tuy nhiên, khác với cuộc khủng hoảng năm 2015, châu Âu hiện sở hữu một hệ thống kiểm soát biên giới và chính sách nhập cư chặt chẽ hơn, khiến làn sóng di cư lần này khó lan rộng ra toàn lục địa.

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Hội đồng Hòa bình đã đạt thỏa thuận lịch sử với phong trào Hamas và các nhóm vũ trang người Palestine về lộ trình giải giáp dải Gaza, mở đường thiết lập hòa bình lâu dài tại vùng lãnh thổ.

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Mới đây, Iran đã chủ động tấn công các căn cứ Mỹ tại Trung Đông, dẫn đến việc "đáp trả mạnh mẽ" từ phía Washington nhằm vào nhiều địa điểm ở khu vực phía Nam nước này. Động thái trên không chỉ đánh dấu một vòng leo thang mới trong căng thẳng Mỹ - Iran, mà còn phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong cách tiếp cận của Tehran.

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Trong thời đại ngày nay, đối ngoại tiếp tục giữ vai trò tiên phong trong việc tạo lập, giữ vững môi trường hòa bình và huy động tối đa các nguồn lực bên ngoài phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước. Trong bức tranh chiến lược đó, châu Phi, tiêu biểu là Tanzania và Angola, đang nổi lên như những đối tác đầy tiềm năng và là cánh cửa quan trọng để Việt Nam mở rộng không gian phát triển, đa dạng hóa thị trường toàn cầu.

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Việc Oman gửi tới Iran một kế hoạch được các nước Vùng Vịnh hậu thuẫn nhằm quản lý eo biển Hormuz có thể xem là nỗ lực ngoại giao đáng chú ý nhất trong những tuần gần đây, nhằm xử lý điểm nghẽn lớn của tiến trình giảm căng thẳng tại Trung Đông.

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran bước sang ngày thứ hai tạm ngừng các cuộc tấn công nhằm vào nhau, trong bối cảnh xung đột từng đứng bên bờ vực vượt ngoài tầm kiểm soát. Khoảng lặng hiếm hoi sau hai tuần giao tranh với các cuộc không kích ban đêm của Mỹ nhằm vào Iran cùng các đòn đáp trả của Tehran nhằm vào các đồng minh của Washington ở Vùng Vịnh đã làm dấy lên hy vọng hai bên có thể quay trở lại bàn đàm phán.

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Sau gần 10 năm lãnh đạo Liên hợp quốc, Tổng Thư ký António Guterres sẽ kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào cuối năm 2026. Trong bối cảnh đó, cuộc đua tìm người kế nhiệm đã bước vào giai đoạn quyết định, khi sáu ứng viên lần đầu tiên cùng trình bày tầm nhìn về tương lai của tổ chức đa phương lớn nhất thế giới, trước thềm các vòng thăm dò quan trọng tại Hội đồng Bảo an.

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Liên hợp quốc cùng nhiều tổ chức quốc tế đã đồng loạt bày tỏ quan ngại sau khi lực lượng Houthi nối lại các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại trên Biển Đỏ. Các cảnh báo cho rằng diễn biến mới không chỉ đe dọa an ninh hàng hải mà còn có nguy cơ kéo Yemen trở lại vòng xoáy xung đột sau nhiều năm tương đối lắng dịu.

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Châu Âu đang phải đối mặt với một trong những mùa hè khắc nghiệt nhất trong nhiều năm trở lại đây khi các đợt nắng nóng kéo dài liên tiếp đẩy nguy cơ cháy rừng lên mức báo động, trong khi nhiều khu vực khác lại hứng chịu các cơn dông, mưa đá và thời tiết cực đoan. Từ Tây Ban Nha, Pháp đến khu vực Balkan, lực lượng cứu hỏa và chính quyền các nước đang phải chạy đua với thời gian nhằm kiểm soát các thảm họa thiên nhiên ngày càng nghiêm trọng.