Lãnh tụ Fidel Castro: Số mệnh kỳ lạ

Những ngày qua, thế giới, đặc  biệt là những người bạn của nhân dân Cuba anh em đã vô cùng thương tiếc trước tin cựu Chủ tịch, nhà lãnh đạo cách mạng Cuba Fidel Castro vừa qua đời ở tuổi 90, kết thúc một cuộc đời biến động, gắn liền với những biến cố quan trọng của nhân loại trong thế kỷ XX.

Cuộc đời và sự nghiệp của Fidel Castro đã đi vào lịch sử và trở thành huyền thoại ngay từ khi ông còn sống, một nhà cách mạng kiệt xuất của thế giới, cống hiến cuộc đời mình cho lý tưởng tự do và giải phóng dân tộc.

Trong một trang viết nhỏ bé để tưởng nhớ tới nhà lãnh đạo huyền thoại của Cuba, Văn nghệ Công an xin được tổng hợp và lược kể lại những cuộc vượt thoát thần kỳ của Fidel Castro trong hơn 600 vụ âm mưu ám sát ông. Sức sống kỳ diệu, những lần thoát chết trong gang tấc của vị lãnh tụ tài ba này đã làm nên huyền thoại sống của một lãnh tụ đất nước Cuba.

Trong gần nửa thế kỷ, nhà lãnh đạo huyền thoại của Cuba được coi là một trong những mục tiêu ám sát hàng đầu của Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) và các nhóm lưu vong người Cuba. Đặc biệt là trong nửa đầu thập niên 60 của thế kỷ trước. Từ những năm 70 trở đi, các vụ ám sát hầu hết được thực hiện bởi những nhóm người Cuba lưu vong do CIA huấn luyện.

Lãnh tụ Fidel Castro.
Lãnh tụ Fidel Castro.

Ông Fabian Escalante, cựu Giám đốc Cơ quan Tình báo Cuba (DI), từng khẳng định rằng, cơ quan này nắm được 638  âm mưu ám sát Chủ tịch Fidel và Escalante là người chịu trách nhiệm bảo vệ ông Fidel trong suốt 49 năm. Theo Escalante, nhiều đời Tổng thống Mỹ đã cố gắng loại bỏ nhà lãnh đạo Cuba. Trong đó, chính quyền Eisenhower thực hiện 38 lần, Kennedy 42 lần, Johnson 72, Nixon 184, Carter 64, Reagan 197, Bush "cha" 16 lần. Tuy nhiên, tính chính xác của những con số này, nhất là từ thời Nixon trở đi, cũng như con số 638 nỗ lực ám sát đã nói, vẫn luôn là điều gây tranh cãi.

Đối mặt với hơn 600 vụ âm mưu ám sát mình, trong một phát biểu với báo giới, Fidel Castro đã hài hước tổng kết rằng "Nếu thoát khỏi ám sát là một môn thi đấu Olympic, tôi sẽ giành được huy chương vàng".

Anh đã làm một bộ phim tài liệu dài 75 phút có tên "638 ways to kill Castro" (638 cách để tiêu diệt Castro)  trình chiếu trên kênh Channel 4 của Anh hồi năm 2006. Chính Fabian Escalante, cựu Giám đốc DI, người đã theo dõi bảo vệ Fidel Castro trong suốt 49 năm qua, và là người đóng vai trò quan trọng trong việc đập tan nhiều âm mưu ám sát Fidel đã viết một cuốn sách cùng tên. Dựa trên nội dung câu chuyện này, hãng phim ở Anh đã dựng nên một bộ phim tài liệu trên để phát hành rộng rãi trên toàn thế giới về những vụ ám sát ngỡ như chỉ có trong trí tưởng tượng những nhà biên kịch tài ba của Hollywood.

Cựu giám đốc Cơ quan Tình báo Cuba Guardian đã chia sẻ những chuyện hậu kỳ trong 49 năm theo dõi các vụ ám sát trên rằng: "Đa số các âm mưu ám sát đều "kỳ dị" và "khó tin" đến nỗi "phim James Bond" cũng không thể nào có chuyện như vậy".

Biết Fidel yêu thích lặn biển, CIA được cho là từng đầu tư nuôi một số lượng lớn động vật thân mềm. Ý định của CIA là nuôi được một con sò lớn để chứa được đủ lượng thuốc nổ làm chết người. Sau đó, họ sẽ sơn vỏ sò thật bắt mắt thu hút sự chú ý của ông Fidel khi ông ở dưới nước.

Vụ việc được biết đến như là âm mưu "vỏ sò phát nổ". Tuy nhiên, các tài liệu được công bố dưới thời Tổng thống Bill Clinton cho thấy kế hoạch này đã được đem ra xem xét nhưng cũng như nhiều kế hoạch khác, đã không thành công.

Một âm mưu khác cũng có liên quan đến đam mê lặn biển của cố Chủ tịch Cuba là "bộ đồ lặn nhiễm độc". Theo đó, bộ đồ lặn của Fidel sẽ bị làm nhiễm một loại nấm gây ra một căn bệnh mãn tính về da khiến ông từ từ suy yếu và chết. Thật may, khi chuẩn bị mặc "bộ đồ bơi chết người" vào thì một người bạn của ông đã mang đến một bộ đồ bơi mới để tặng ông và giục ông mặc ngay bộ đồ mới này. Vậy là Fidel thoát chết.

Cựu Giám đốc tình báo Escalante nói từ năm 1960 đến năm 1965, CIA đã xem xét ít nhất 8 âm mưu để ám sát cố Chủ tịch Fidel. Trong số những nỗ lực đầu tiên này, CIA từng lên kế hoạch lén cho vào túi lãnh đạo Cuba một hộp xì gà bên trong chứa toàn thuốc nổ để giết chết ông trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình.

Tất nhiên, những nỗ lực đều bất thành, ngay cả khi Washington vạch ra chiến dịch Mongoose vào năm 1962 để lật đổ chính quyền tại Cuba. Nỗ lực được cho là tiến gần đến mục tiêu nhất của CIA là vụ cơ quan này thuê mafia đầu độc Fidel những năm 1963.

Theo một tập tài liệu mật 700 trang được tiết lộ vào năm 2007, CIA đã tiếp cận hai tên tội phạm nằm trong danh sách truy nã hàng đầu ở Mỹ là Salvatore Giancana và Santos Trafficant. Trước khi Fidel tiến hành lật đổ chính quyền Batista vào năm 1959, giới mafia Mỹ thường hối lộ quan chức Cuba để kinh doanh khách sạn, sòng bài... ở đảo quốc này.

Thế nhưng, Fidel đã làm đảo lộn tất cả. Ông tịch biên các cơ sở làm ăn của giới mafia Mỹ và trục xuất họ về nước. Việc này khiến những kẻ như Giancana và Trafficant bất mãn và hình thành nên mối quan hệ "bất thường" giữa họ và CIA.

Năm 1961, CIA giao cho 2 tên tội phạm tổng cộng 6 viên thuốc độc. Sau đó, 2 tên này nhờ vả Juan Orta, một quan chức Cuba nhận hối lộ từ giới mafia và là người được quyền tiếp cận Chủ tịch Fidel. Tuy nhiên, Orta được cho là quá nhát gan nên nỗ lực đầu độc bất thành, dù phi vụ được kéo dài suốt nhiều tháng.

Tờ Daily Mail cho biết, trong giai đoạn từ 1960-1965, CIA có ít nhất 8 âm mưu ám sát nhằm vào Fidel Castro. Nhiều thập kỷ sau đó, Fidel Castro tiếp tục là mục tiêu của CIA và những âm mưu ám sát ông còn kéo dài tới năm 2000. Daily Mail dẫn tài liệu tình báo của Anh công bố năm 2006 cho biết: "Đã có rất nhiều âm mưu ám sát nhằm vào người cộng sản nổi tiếng nhất còn sống với 638 cách khác nhau".

Nỗ lực ám sát Fidel được biết đến gần đây nhất là vào năm 2000 trong thời gian ông ở thăm Panama. Khoảng 90kg thuốc nổ có sức công phá lớn được đặt bên dưới khán đài nơi ông dự kiến phát biểu. Tuy nhiên, khi tiến hành kiểm tra hiện trường, lực lượng an ninh của Chủ tịch Cuba đã kịp thời ngăn chặn âm mưu này.

Dù không thành, những nỗ lực ám sát rõ ràng đã thay đổi thói quen sinh hoạt của cố Chủ tịch Fidel. Theo Guardian, những năm đầu lên nắm quyền, ông thường xuyên đi dạo một mình nhưng sau đó không làm vậy nữa. Bản thân vị lãnh đạo phải chuyển nơi ở khoảng 20 lần trên toàn đất nước Cuba để sát thủ khó xác định vị trí.

Cho đến trước khi qua đời vào hôm 26-11 ở tuổi 90, nhà lãnh đạo huyền thoại dường như vẫn ngạc nhiên rằng mình có thể nhiều lần thoát chết đến vậy. "Chưa bao giờ tôi nghĩ mình có thể sống đến từng này tuổi. Đó không phải là kết quả của bất kỳ sự cố gắng nào, đó chỉ đơn giản là số mệnh". Đó là lời nói cuối cùng của Chủ tịch Fidel vào dịp sinh nhật lần thứ 90 năm nay.

Tùng Lâm (tổng hợp)

Các tin khác

Nhà văn, liệt sĩ Nam Cao Bên dòng Châu Giang lộng gió

Nhà văn, liệt sĩ Nam Cao Bên dòng Châu Giang lộng gió

Chúng tôi về thăm khu tưởng niệm nhà văn, liệt sĩ Nam Cao (1917-1951) đúng vào vụ chuối ngự chín rộ thơm phức. Nằm bên sông Châu, những cây đại quanh vườn ra hoa quanh năm trắng muốt. Khu tưởng niệm nhà văn Nam Cao (thành lập năm 2004) là một trong số ít địa chỉ văn chương được công nhận là Di tích cấp Quốc gia (2023). Đây là một quần thể di tích, gồm bảo tàng di sản văn học của Nam Cao, ngôi nhà Bá Kiến và dấu chứng lò gạch trong làng.

Sao Khuê lấp lánh trời Dục Tú

Sao Khuê lấp lánh trời Dục Tú

Làng Dục Tú (Đông Anh, Hà Nội) tên nôm là Kẻ Giếc, một xã đứng đầu tổng Dục Tú gồm 4 xã thuộc huyện Đông Ngàn, phủ Từ Sơn, trấn Kinh Bắc, tức tỉnh Bắc Ninh (đầu thời kỳ nhà Nguyễn). Trong kháng chiến chống Pháp, cả 4 xã của Dục Tú được nhập thành một xã, thuộc huyện Từ Sơn, Bắc Ninh. Tháng 5/1961, Dục Tú trở thành đơn vị hành chính thuộc huyện Đông Anh, TP Hà Nội.

Ðôi tay tài hoa của một nghệ nhân Cơ Tu

Ðôi tay tài hoa của một nghệ nhân Cơ Tu

Đến Làng văn hóa - du lịch các dân tộc Việt Nam ở Đồng Mô, Hà Nội, du khách đặc biệt ấn tượng với một nghệ nhân có nước da rắn rỏi, mải miết với từng nan tre và các sản phẩm thủ công đặc sắc của người Cơ Tu.

Dấu tích trăm tuổi, ta qua trăm buổi

Dấu tích trăm tuổi, ta qua trăm buổi

Với hơn 300 năm hình thành và phát triển, giữa không gian hiện đại của miền nắng ấm phương Nam này vẫn còn đó những dấu tích trăm tuổi để nhắc nhớ thị dân về những giai đoạn lịch sử của vùng đất năng động, cởi mở, hào sảng và đầy trượng nghĩa.

Phim kinh dị và cuộc đổi ngôi tại Hollywood

Phim kinh dị và cuộc đổi ngôi tại Hollywood

Từng là thời điểm “ăn nên làm ra” của các phim bom tấn, nhưng mùa hè năm nay đang cho thấy một diễn biến khác, khi các phim kinh dị mới là chủ lưu. Trong những tuần qua, 2 tác phẩm mới “Obsession” (tạm dịch: Ám ảnh kinh hoàng) và “Backrooms” (Thực thể quỷ quyệt) liên tiếp thay nhau đạt đỉnh phòng vé.

Âm nhạc bay lên từ những cuộc tình

Âm nhạc bay lên từ những cuộc tình

Từ nhỏ, nhạc sĩ Nguyễn Đình Phúc (1919-2001) bị bạn bè gắn biệt danh Phúc "Rỗ" hay Phúc "Khoèo". Mặt bị rỗ sau lần lên sởi, còn khuỷu tay trái bị trật vì một cú ngã bó thuốc mãi không khỏi, thế là cậu Phúc ngày ấy mang tật. Khi lớn lên, chàng Phúc biết rõ những khiếm khuyết của mình nhưng vẫn tỉnh bơ, vui vẻ sống với những khát vọng tuổi trẻ. Tới tuổi đôi mươi khi nghĩ đến chuyện yêu đương, mọi sự mới thành chuyện. Cũng lắm tình huống xảy ra bất ngờ.

Nhớ thương mùa vối quê nhà

Nhớ thương mùa vối quê nhà

Sáng nay bất chợt nhìn lên cây vối trồng ở góc vườn cũng đã hơn chục năm kể từ khi mình xây ngôi nhà này. Thấy vối cựa mình thức giấc, tự bứng mình ra khỏi những trầm tư mùa cũ để thắp lên mùa hoa mới. Cả vòm cây như được khoác một tấm áo bông trắng ngà, nhẹ nhàng và xốp mịn. Hoa vối nở bung, tỏa ra những sợi nhụy dài thanh mảnh, rập rờn trong gió như vũ điệu chào đón bình minh. Tôi bỗng nhớ về những mùa vối quê nhà dẫu bây giờ đã là xa ngái...

Nụ cười Mai Đức Chung

Nụ cười Mai Đức Chung

Có lẽ, Anh hùng Lao động Mai Đức Chung là huấn luyện viên (HLV) bóng đá đặc biệt nhất mà tôi từng biết. Đặc biệt không chỉ bởi ông gắn với những hoàn cảnh đặc biệt, giành được nhiều thành tích đặc biệt, mà còn bởi nụ cười hiền từ của ông.

Cây ô-liu mọc trên mảnh đất hòa bình

Cây ô-liu mọc trên mảnh đất hòa bình

Có nguồn gốc từ Địa Trung Hải, được trồng cách đây hàng nghìn năm, ô-liu là loại cây có sức sống đặc biệt bền bỉ, có thể sinh trưởng trên những vùng đất khô cằn, sỏi đá, chịu được nắng nóng, có thể sống tới cả ngàn năm. Người ta vẫn kể, dù đã bao cuộc chiến tranh đi qua, nhiều cây ô-liu cổ xưa ở Hy Lạp, Palestine, Italia đến nay vẫn ra hoa kết trái. Hình như càng khắc nghiệt, cây càng vững chãi.

Thần tượng và phiên bản tốt nhất

Thần tượng và phiên bản tốt nhất

Lâu nay, đã thấy ít người nhắc đến thần tượng của giới trẻ như giai đoạn trước. Có sự biến đổi nào chăng? Thật ra, không phải như thế mà bởi giới trẻ hôm nay có quá nhiều tấm gương, quá nhiều mục tiêu để phấn đấu. Từ tấm gương dũng cảm cứu người trong hoạn nạn đến tấm gương trong học tập, nghiên cứu, vượt lên nghịch cảnh... Đôi khi, chỉ cần người trẻ nhận ra một nhân vật tốt ngay chính ở khu phố, xóm, bản... của mình để học tập, phấn đấu theo đã là một tín hiệu tích cực trong xã hội. Thần tượng nào có xa vời!

Điện ảnh Việt có cần nhiều hơn những câu chuyện ma?

Điện ảnh Việt có cần nhiều hơn những câu chuyện ma?

Tin vui cho khán giả yêu thích môn nghệ thuật thứ 7. Cục Điện ảnh vừa lên tiếng khuyến khích sản xuất và phát hành những bộ phim giàu giá trị nhân văn, phản ánh đời sống xã hội và góp phần xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện. Điều này đồng nghĩa với việc sau nhiều năm các nhà làm phim kiên trì "giáo dục" người xem bằng ma quỷ, vong nhập, xác sống, bùa ngải, nhà hoang, thẩm mỹ viện âm phủ, bệnh viện âm phủ, chung cư âm phủ và có lẽ trong tương lai không xa là cả trạm thu phí âm phủ, chúng ta đã chú trọng hơn đến xây dựng con người nhân văn.

Hình ảnh làm nên linh hồn bài thơ

Hình ảnh làm nên linh hồn bài thơ

Trong sáng tác thơ, hình ảnh không chỉ là phương tiện trang trí cho câu thơ, mà là một trong những yếu tố cốt lõi làm nên tứ thơ, cảm xúc thơ và sức ám ảnh của bài thơ.

Thực tế từ cuộc tọa đàm

Thực tế từ cuộc tọa đàm

Vừa qua, Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh đã tổ chức tọa đàm "Diện mạo văn chương ở đô thị quốc tế" trong khuôn khổ của trại sáng tác hằng năm. Sau sáp nhập, TP Hồ Chí Minh mở rộng không chỉ về địa giới hành chính, mà còn là sự hợp lưu của nhiều dòng chảy văn chương mang phong vị riêng biệt. Nhưng câu chuyện "diện mạo văn chương" thời kỷ nguyên số lại là câu chuyện chẳng hề dễ dàng.