Iran có vi phạm nghị quyết của Liên hợp quốc hay không?

Sau cuộc họp khẩn rạng sáng 1-2 (giờ Việt Nam), được tiến hành theo yêu cầu của Mỹ và sau khi Đại sứ Israel tại Liên hợp quốc (LHQ) kêu gọi Hội đồng Bảo an (HĐBA) có hành động, HĐBA LHQ đã không đưa ra bất cứ tuyên bố nào về cái gọi là vụ thử tên lửa đạn đạo hôm 29-1 của Iran. Trước đó, hôm 31-1, Nga cho rằng, vụ thử tên lửa này không vi phạm nghị quyết của LHQ về chương trình hạt nhân của Tehran.

Việc cuộc họp khẩn cấp của HĐBA không đưa ra được bất kỳ tuyên bố nào về cái gọi là vụ thử tên lửa của Iran hoàn toàn không nằm ngoài dự đoán bởi lẽ có sự chia rẽ giữa các quốc gia thành viên HĐBA xung quanh vụ việc này.

Nga cho rằng, vụ thử tên lửa đạn đạo của Iran không vi phạm nghị quyết của LHQ. Đồng quan điểm, Anh cũng chưa tuyên bố vụ thử là một hành động vi phạm, song cho rằng, vụ thử “không phù hợp” với các nghị quyết LHQ.

Trong khi đó, phát biểu trước báo giới sau khi kết thúc cuộc họp, Chủ tịch HĐBA trong tháng 1, Đại sứ Thụy Điển tại LHQ, ông Olof Skoog không hề đề cập đến vấn đề Iran.

Chỉ duy nhất Đại sứ Mỹ tại LHQ Nikki Haley nhắc đến vụ thử tên lửa này. Bà Haley cảnh báo: “Iran đã có một vụ thử nghiệm phóng tên lửa tầm trung vào ngày 29-1. Đây là điều hoàn toàn không thể chấp nhận được. Những gì chúng ta đã biết đó là Nghị quyết 2231 của HĐBA nói rằng đã cấm Iran thử nghiệm tên lửa đạn đạo. Chúng tôi cần Iran phải biết rằng, Nghị quyết 2231 (ngày 20-7-2016) của HĐBA có ý nghĩa”.

Một vụ phóng thử tên lửa đạn đạo tại Iran năm 2016.
Một vụ phóng thử tên lửa đạn đạo tại Iran năm 2016.

Đại sứ Mỹ tại LHQ nhấn mạnh Washington xem đây là hành động vi phạm thỏa thuận hạt nhân được ký kết giữa Iran và Nhóm P5+1, đồng thời khẳng định, chính quyền Mỹ sẽ không đứng nhìn, và sẽ có hành động đáp trả tương xứng. Bộ Ngoại giao Mỹ cũng đã lên án mạnh mẽ việc Iran phóng tên lửa, rằng “Washington cực kỳ lo ngại về các hành động gây hấn và vô trách nhiệm của Iran”.

Theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Mark Toner, Iran phải tuân thủ toàn diện Nghị quyết 2231. (Nghị quyết 2231 của HĐBA đã “mềm hóa” vấn đề tên lửa đạn đạo của Iran, tuyên bố HĐBA phản đối Iran phát triển công nghệ tên lửa, song không khẳng định rõ là cấm Iran làm như vậy.)

Ông Toner cũng cho biết, Washington hiện đang xem xét liệu vụ phóng tên lửa trên có vi phạm Nghị quyết 2231 hay không và sẽ buộc Tehran phải chịu trách nhiệm.

Trước đó, các quan chức ngoại giao Mỹ giấu tên nói rằng Iran đã tiến hành vụ phóng thử tên lửa đạn đạo vào ngày 29-1 từ một địa điểm gần tỉnh Semnan, cách thủ đô Tehran 225 km về phía Đông. Bộ Quốc phòng Mỹ xác định loại tên lửa mà Iran phóng ngày 29-1 được thiết kế hoặc sản xuất từ CHDCND Triều Tiên theo mẫu tên lửa tầm trung Musudan, còn được biết đến với tên Hwasong-10.

Về phía Iran, Bộ trưởng Quốc phòng Hossein Dehghan xác nhận nước này đã thử một tên lửa đạn đạo, nhưng khẳng định hành động này không vi phạm thỏa thuận Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA) mà Tehran ký với các cường quốc hồi năm 2015. Bộ trưởng Dehghan nói: “Hành động này phù hợp với việc tăng cường sức mạnh phòng thủ của Iran và không trái với thỏa thuận JCPOA hoặc Nghị quyết 2231”.

Trước đó, Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad Zarif cũng nêu rõ các tên lửa không nằm trong khuôn khổ Thỏa thuận hạt nhân giữa Iran với các cường quốc và Nghị quyết 2231 chỉ áp dụng đối với các loại vũ khí được thiết kế có thể mang đầu đạn hạt nhân.

Ngoại trưởng Zarif khẳng định chương trình tên lửa của nước này đơn thuần chỉ vì mục đích quốc phòng, Iran sẽ không bao giờ sử dụng tên lửa đạn đạo tấn công nước khác: “Iran sẽ không bao giờ dùng tên lửa sản xuất ở Iran để tấn công bất kỳ quốc gia nào. Không loại tên lửa nào của Iran được sản xuất có mang theo đầu đạn hạt nhân”. 

Phát biểu trong cuộc họp báo chung với người đồng cấp Pháp Jean-Marc Ayrault tại Tehran hôm 31-1, Ngoại trưởng Zarif cảnh cáo Mỹ không nên lợi dụng các vấn đề liên quan đến quốc phòng của Iran làm cớ để “gây ra những căng thẳng mới.

Theo Ngoại trưởng Iran, sở dĩ Mỹ làm thế vì Tổng thống Donald Trump đang cố chuyển hướng chú ý của dư luận đang bất mãn vì sắc lệnh hành pháp cấm người Hồi giáo vào Mỹ mới đây của mình.

Về phần mình, Ngoại trưởng Ayrault cho biết Pháp đã tuyên bố lo ngại về vụ thử tên lửa của Iran gây hại đến lòng tin của cộng đồng quốc tế về Iran và trái với nghị quyết 2231 của HĐBA.

Người phát ngôn viên về các vấn đề đối ngoại của Liên minh châu Âu (EU), bà Nabila Massrali cũng cho biết: “EU quan ngại về chương trình tên lửa của Iran và kêu gọi Iran tránh những hành động gây mất niềm tin, chẳng hạn thử tên lửa đạn đạo”.

Liên quan tới sắc lệnh của người đồng cấp Mỹ cấm người nhập cư đến từ 7 quốc gia Hồi giáo, trong đó có công dân Iran, hôm 1-2, Tổng thống Iran Hassan Rouhani đã kịch liệt chỉ trích sắc lệnh này, đồng thời “chê” ông Trump là “tập sự chính trị”.

Tổng thống Rouhani nêu rõ: “Ông Trump đến từ một thế giới khác. Chính trị vẫn là môi trường mới đối với ông. Ông Trump sẽ phải mất rất nhiều thời gian và chi phí của nước Mỹ cho đến khi ông nhận ra rằng, điều gì đang xảy ra trên thế giới”.

Tổng thống nước Cộng hòa Hồi giáo cũng tuyên bố sẽ có hành động trả đũa cả về pháp lý và chính trị nhằm phản ứng sắc lệnh của Tổng thống Mỹ.

Khổng Hà (tổng hợp)

Các tin khác

Bài toán bảo vệ bí mật công nghệ nhìn từ cuộc điều tra tại Nvidia

Bài toán bảo vệ bí mật công nghệ nhìn từ cuộc điều tra tại Nvidia

Hội đồng quản trị Tập đoàn công nghệ Nvidia mới đây cho biết đã mở cuộc điều tra độc lập sau khi xuất hiện thông tin Giám đốc điều hành Jensen Huang có thể là mục tiêu của tình báo nước ngoài. Vụ việc đặt ra câu hỏi về cách Mỹ bảo vệ công nghệ chiến lược khi những thông tin này nằm trong tay doanh nghiệp tư nhân.

Mỹ mở rộng phong tỏa Iran, nguy cơ xung đột quân sự leo thang

Mỹ mở rộng phong tỏa Iran, nguy cơ xung đột quân sự leo thang

Mỹ đang mở rộng chiến dịch phong tỏa Iran, từ các cảng biển sang các tuyến vận tải đường bộ và khu vực biển Caspi, nhằm siết chặt nguồn cung vũ khí, công nghệ và tài chính của Tehran. Động thái diễn ra trong bối cảnh căng thẳng tại eo biển Hormuz tiếp tục gia tăng, các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại và mục tiêu quân sự diễn ra liên tiếp, trong khi những nỗ lực ngoại giao vẫn chưa tạo được đột phá.

Châu Âu chao đảo trước làn sóng đe dọa đánh bom giả mạo

Châu Âu chao đảo trước làn sóng đe dọa đánh bom giả mạo

Mới đây, một số tòa soạn báo chí và đài truyền hình tại Ireland và Bulgaria đã nhận được những lời đe dọa đánh bom qua thư điện tử. Đến nay, dù chưa có bất kỳ thiết bị nổ nào được tìm thấy, sự việc đã làm dấy lên những lo ngại sâu sắc trong giới chức châu Âu về một chiến dịch "chiến tranh lai" tinh vi, được thiết kế nhằm gây bất ổn và gieo rắc nỗi sợ hãi trong lòng xã hội phương Tây.

Báo động toàn cầu vấn đề thiếu vận động ở thanh thiếu niên

Báo động toàn cầu vấn đề thiếu vận động ở thanh thiếu niên

Theo tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus, Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO), trong 15 năm qua, thế giới hầu như không đạt được tiến bộ nào trong việc khuyến khích thanh thiếu niên vận động, trong đó các em gái là nhóm bị tụt lại xa nhất. Ông Ghebreyesus khẳng định, giải pháp không nằm ở việc yêu cầu thanh thiếu niên phải nỗ lực hơn.

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Những tác động từ Trung Đông đến thương mại toàn cầu

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Những tác động từ Trung Đông đến thương mại toàn cầu

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ ngày 3/11 đã giúp đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát cả Hạ viện và Thượng viện, chấm dứt thế đa số của đảng Cộng hòa tại Quốc hội. Kết quả này được dự báo sẽ tác động sâu rộng đến chính sách đối ngoại và kinh tế của chính quyền Tổng thống Donald Trump, từ chiến sự Mỹ - Iran, tình hình Ukraine đến thương mại toàn cầu và ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI).

Khi tiện ích công nghệ trở thành lỗ hổng an ninh tại châu Âu

Khi tiện ích công nghệ trở thành lỗ hổng an ninh tại châu Âu

Chỉ bằng cách điều khiển nhiệt độ các hệ thống làm lạnh từ xa, tin tặc đã gây thiệt hại lớn cho hàng loạt siêu thị châu Âu. Những cuộc tấn công này không chỉ phơi bày lỗ hổng công nghệ mà còn đặt ra câu hỏi về khả năng bảo vệ chuỗi cung ứng thực phẩm trước các mối đe dọa an ninh mạng ngày càng phức tạp.

Những lá phiếu giữa kỳ và dư địa chính sách Mỹ

Những lá phiếu giữa kỳ và dư địa chính sách Mỹ

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11 sẽ quyết định quyền kiểm soát Quốc hội Mỹ trong hai năm cuối nhiệm kỳ của Tổng thống Donald Trump. Khi chi phí sinh hoạt trở thành mối quan tâm hàng đầu của cử tri, cuộc đua cũng đặt ra câu hỏi về khả năng chuyển tăng trưởng kinh tế thành những cải thiện thiết thực trong đời sống.

Hé mở cơ hội ngoại giao giữa bóng đen xung đột Mỹ - Iran

Hé mở cơ hội ngoại giao giữa bóng đen xung đột Mỹ - Iran

Các nỗ lực tiếp xúc thông qua trung gian Qatar đang mở ra cơ hội ngoại giao mới giữa Mỹ và Iran, trong bối cảnh hai bên vẫn duy trì lập trường cứng rắn và chuẩn bị cho khả năng xung đột quân sự tái bùng phát. Bất đồng về các điều kiện đàm phán, chương trình hạt nhân và quyền kiểm soát eo biển Hormuz tiếp tục là những trở ngại lớn đối với triển vọng đạt được thỏa thuận.

Nga–châu Phi: Khi hợp tác kinh tế trở thành ưu tiên chiến lược

Nga–châu Phi: Khi hợp tác kinh tế trở thành ưu tiên chiến lược

Không chỉ củng cố những mối quan hệ chính trị và an ninh truyền thống, Nga đang tìm cách tạo dựng ảnh hưởng lâu dài tại châu Phi thông qua thương mại, năng lượng và công nghệ. Hội nghị thượng đỉnh tại Moskva cho thấy bước chuyển đáng chú ý trong định hướng hợp tác giữa hai bên.

Những ưu tiên cấp thiết nhìn từ Hội nghị Ngoại trưởng G20

Những ưu tiên cấp thiết nhìn từ Hội nghị Ngoại trưởng G20

Hội nghị Ngoại trưởng Nhóm các nền kinh tế lớn (G20) tại Atlanta, Mỹ, dự kiến khép lại ngày 31/10 (giờ địa phương) với tuyên bố của nước chủ trì thay cho thông cáo chung. Bất đồng về Ukraine, Trung Đông và chính sách thương mại tiếp tục cản trở đồng thuận, trong khi sức ép lên năng lượng, lương thực và chuỗi cung ứng đòi hỏi các bên tìm hướng phối hợp.

Chi phí chiến sự gia tăng sức ép đối với Tổng thống Donald Trump

Chi phí chiến sự gia tăng sức ép đối với Tổng thống Donald Trump

Chi phí cuộc chiến Mỹ - Israel nhằm vào Iran đã tăng lên ít nhất 47,1 tỷ USD, theo báo cáo mới nhất của Lầu Năm Góc gửi Quốc hội Mỹ. Con số này vượt xa các dự báo trước đó, làm dấy lên lo ngại về khả năng duy trì chiến dịch quân sự, gây thêm sức ép đối với ngân sách liên bang và trở thành bất lợi chính trị đối với Tổng thống Donald Trump trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Israel với những phép tính liên minh hậu bầu cử

Israel với những phép tính liên minh hậu bầu cử

Kết quả kiểm phiếu mới nhất của cuộc bầu cử Quốc hội Israel tiếp tục cho thấy chưa khối chính trị nào giành được đa số cần thiết để thành lập chính phủ. Trong khi các bên bắt đầu thăm dò khả năng hợp tác, Tổng thống Isaac Herzog kêu gọi lãnh đạo các chính đảng giữ tinh thần cởi mở nhằm tránh phải tổ chức một cuộc bầu cử khác.

Nỗ lực ngoại giao trước leo thang căng thẳng Mỹ-Iran

Nỗ lực ngoại giao trước leo thang căng thẳng Mỹ-Iran

Các bộ trưởng và quan chức an ninh cấp cao từ Pakistan, Arab Saudi và Thổ Nhĩ Kỳ – ba quốc gia thành viên của Hiệp ước Phòng thủ Chung Mecca – hiện đang có mặt tại thủ đô Tehran (Iran) để thảo luận về các vấn đề an ninh khu vực. Động thái ngoại giao khẩn trương này diễn ra trong bối cảnh xuất hiện nhiều mối đe dọa về các cuộc không kích mới của Mỹ nhằm vào Iran.

Tranh luận nóng Starlink và Starshield tại Ukraine

Tranh luận nóng Starlink và Starshield tại Ukraine

Việc hệ thống vệ tinh Starlink và phiên bản quân sự Starshield tại Ukraine bị hạn chế tốc độ trong hơn một tuần đã gây gián đoạn một số hoạt động quân sự của Kiev, đồng thời làm gia tăng căng thẳng giữa Ukraine, tỷ phú Elon Musk và chính quyền Mỹ.

Nhiều nước kêu gọi kiềm chế trước nguy cơ xung đột Mỹ - Iran leo thang

Nhiều nước kêu gọi kiềm chế trước nguy cơ xung đột Mỹ - Iran leo thang

Ngày 23/10, ngoại trưởng 8 quốc gia gồm Anh, Pháp, Đức, Thổ Nhĩ Kỳ, Arab Saudi, Pakistan, Ai Cập và Italy đã nhóm họp tại Istanbul để thảo luận về tình hình eo biển Hormuz và những diễn biến an ninh khu vực. Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh nguy cơ đối đầu quân sự giữa Mỹ và Iran tiếp tục gia tăng, làm dấy lên lo ngại về những hệ lụy đối với Trung Đông cũng như nền kinh tế thế giới.