Hoa có chân hoa đi

Cứ mỗi lần về quê ăn Tết, từ xa tôi đã nhìn thấy sắc hoa rực rỡ nở quanh vườn nhà mình. Hoa tự giác vun vào thành đống. Hoa tụ tập nhau thành đàn. Loài hoa không ưa làm ăn riêng lẻ. Hoa cùng bầy trẻ con xúng xính áo mới đang chơi. Chúng xúm xít đánh yến lông gà. Ánh nắng non trượt trên người rơi rơi. Những tia sáng nhảy thít thít trên lá, nhảy nhóp nhóp trên hoa. 

Nắng và trẻ con thi nhau cởi trần. Rồi chúng bá vai nhau háp háp thở. Trên con đường nhỏ dẫn vào nhà, cũng lòe nhòe tóc tai lũ trẻ. Thế rồi mồ hôi trẻ con và hương hoa trộn vào nhau thơm phức. Đâu đó giữa các khe núi và trên tầng cao râm ran chiu chíu. Tiếng những đàn chim di trú đang bay bay ngang trời. Chim cũng đang tìm về tổ ấm. Chim nhớ chim như người nhớ người.

Kia kìa. Nhà tôi nằm dưới chân đồi cỏ guột Đỏng Giàng. Ngôi nhà như chiếc nấm nâu. Một chiếc nấm khổng lồ. Chiếc nấm ngồi một mình như bà già giữa vườn cây hoa trái xanh um. Bao quanh vườn nhà, có vô vàn hoa dại. Hoa dại sinh ra từ năm ngoái, bây giờ chúng mới đồng loạt trổ hoa. Hoa làm cho lòng người nhẹ nhõm, cất đi bao gánh nặng thóc gạo cuộc đời.

Sống bên hoa, người già cũng được trẻ lại. Người trẻ thấy đời mình phơi phới như mây bay gió thổi. Mây và gió vượt lên, băng qua những ngọn núi nham nhở hình răng cưa. Thoát khỏi hình răng cưa là tới thiên đường. Trâu bò nhà tôi hình như cũng biết hoa là loài sinh vật cao cấp, chuyên hiến dâng cái đẹp nên chúng không bao giờ dẫm đạp lên hoa.

Chỉ cần nhìn thấy hoa nhóc nhách cười là trâu no một bụng cỏ. Công của hoa thật không nhỏ chút nào. Nhưng không phải ai cũng hiểu được tiếng nói của hoa. Hoa cứ phơ phơ chờ đợi Giêng hai, khi đó tiết trời bắt đầu ấm áp, chúng mới mở bung ra muôn vàn sắc đẹp bày tỏ lòng mình. Có lẽ không chỉ con người mới biết hưởng thụ cuộc sống bình yên nên thơ như thế này.

Ở vườn nhà tôi có hai loài hoa mà tôi nhớ nhất, ấn tượng nhất, đó là hoa dã quỳ vàng và hoa tầm xuân. Ấn tượng vì nó biết cách sinh sản con cái đúng kì đúng hạn và đồng loạt. Tuy đông đúc nhưng hoa trật tự. Hoa là loài thực vật biết đoàn kết thống nhất.

Những cánh đồng hoa Tam Giác Mạch trải dài ở vùng núi Tây Bắc. Nguồn ảnh Internet
Những cánh đồng hoa Tam Giác Mạch trải dài ở vùng núi Tây Bắc.  Nguồn ảnh Internet

Khi màu hoa đồng loạt nở bung ra, làm sáng cả một góc trời. Nó là điểm nhấn giữa bạt ngàn màu xanh cây lá. Làm thay đổi hẳn tình cảm con người. Bấy lâu chúng ta quá nhàm chán, quen thuộc trước cảnh quan núi rừng. Người ta vui lên trong lòng vì hoa luân phiên khoe sắc và dâng mùi hương. Đứng trước hoa, tịnh không một ai cau có khó chịu. Hoa còn làm dịu, làm mát mọi cơn đau buồn.

Hoa dã quỳ trong tiếng Tày gọi là bjooc tha vằn. Hoa dã quỳ dù sinh nở ở đâu cũng có màu vàng hươm. Trông rất đẹp. Cánh hoa xòe to như miệng bát B52. Đặc biệt, hoa dã quỳ có cái mùi giống như người đàn bà làm đỏm. Bà ta luôn ngậm trong miệng những hạt nồng nàn. Cái giống hạt thơm thơm cay cay dịu nhẹ. Nó gây cơn buồn buồn nhồn nhột lên da non.

Đến xâm xẩm tối, hoa dã quỳ lại tỏa ra mùi chồn hương động mái. Ôi! Cái mùi làm rối ren cả gió lẫn người. Nhiều khi chân không vướng vào vật gì mà vẫn loạng choạng. Bởi cái mùi hoa níu kéo khiến cho mình chơi vơi như sắp ngã. Ấy là vì gió nhớ gió, mà ra quẩn quanh. Ai cũng biết trong gió có mùi hương dã quỳ là làm mình nhức đầu. 

Loài hoa này không chỉ sinh sôi ở Cao Bằng. Tôi thấy dã quỳ nở rộ trên khắp đất trời Tây Nguyên. Hầu như xó xỉnh nào cũng có. Nhất là xung quanh vùng ngoại ô thành phố Đà Lạt, dã quỳ vàng đặc quánh trong chiều. Những buổi chiều Tây Nguyên vàng rộm đến mức tức thở. Vàng như thể không gian nơi đây được dát bằng vàng.

Dã quỳ ở quê tôi không nhiều đến thế. Màu vàng của dã quỳ chấm phá đan xen với hoa nàng ơi màu tím Huế, hoa mận thép trắng đục, hoa đào phai mỏ thiếc màu hồng nhạt… Các loài hoa tôn nhau, tung hứng nhau, điểm xuyết một cách tùy lòng. Ngắm nhìn hoa đúng là bức tranh quê. Bức tranh vô cùng hài hòa, tinh tế và ấm áp.

Thế nên, đã có lần hoa làm tôi bị choáng. Bỗng nhìn thấy trước mặt mình cả cánh đồng hoa rực rỡ như một tấm thảm. Tấm thảm hoa khổng lồ bao bọc lấy quê hương. Làng của mẹ sinh ra tôi, cũng là nơi muôn hoa chào đời. Thảm hoa này là để các chàng trai cô gái đi du xuân. Khi nào thấy mỏi chân thì họ rẽ hoa ngồi nghỉ. Họ thì thầm tình tự trong hoa và tràn trề nắng ấm. Người dân quê tôi gọi cảnh này là phuối slao tán gái.

Còn hoa tầm xuân, cũng có nơi người ta gọi hoa hồng, vì nó rất giống hoa hồng. Chỗ chúng tôi gọi hoa bjooc coi. Nghe nói đây là giống hoa đến từ châu Âu hay Tây Á. Nó có tên Rosa Multiflosa. Hoa có màu hồng nhạt gần như màu hoa đào Nhật Tân. Thân hoa cao ngang người. Từ gốc lên đến ngọn, chỗ nào tầm xuân cũng có gai. Gai nhọn như móng vuốt. Gai này dùng để hoa leo trèo và khả năng tự vệ. Có ai nói hoa đẹp là hoa có gai.

Còn những chiếc lá mang hình răng cưa. Chúng mọc kép, lợp lên nhau dày như lông chim. Bụi hoa tầm xuân trông như những con chim khổng lồ. Những con chim màu xanh đang nằm ấp trứng. Còn hoa thì đơm sai thành bông. Bông nọ đè lên bông kia lúc lỉu, làm cong vít chịt cả khóm.

Hoa đung đưa thành từng chùm, thả xuống như dòng thác. Có sợi hoa dài. Có sợi ngắn. Có chỗ chúng đổ xuống dày và dài hàng mét rưỡi hai mét, trông như bức trướng. Cũng có nơi hoa lưa thưa. Hoa loăn xoăn. Hoa mỏng mảnh như tóc mai.  

Hoa tầm xuân có mùi thơm sực nức. Thơm một cách khủng bố. Đứng cách hoa một trăm bước, mùi thơm xộc thẳng vào hai cánh mũi. Cách một tầm tay, hoa đã tưới đẫm mùi hương lên khắp người. Đứng gần hoa mươi nhịp thở, đã thấy ngứa ngáy rần rật toàn thân. Mùi hoa khiến cho chân tay thò thụt muốn tìm kiếm người khác giới. Lại có người nói đây là giống hoa chống lại tuổi già. Trong hoa có chất trừ khử các tế bào lão hóa.

Người quê tôi thu hoa về phơi khô, pha nước uống thay trà. Con gái làng tôi có nước da trắng mịn và thơm mát. Làn da trắng thơm đến nỗi ong bướm bay theo hàng đàn. Chúng tưởng nhầm đấy là hoa mới lắp thêm chân. Nếu không có mùi hương quyến rũ ấy, chắc gì người ta lưu luyến hoa đến rõ là lâu.

Lại có người bảo hoa tầm xuân là giống hoa chọc ghẹo. Cái màu gợi cảm đến mức lao đao bần thần. Cái màu gây cơn thèm nhừ tử như ninh. Nó nhích từng tý, từng phân vuông lên tim óc. Khiến cho người trai say mê nó, thèm thuồng nó. Song nó không phải như thèm cơm thèm rượu. Nếu cơn thèm mà hiền lành đến thế, chả tội gì tôi tố cáo hoa.

Nói thẳng tưng ra rằng, hoa tầm xuân là hoa rủ rê mê trai. Nói thế mới đủ độ lẳng lơ đàng điếm. Bởi từ lâu lắm rồi, tầm xuân đã làm cho đám trai làng lông măng ria mép thèm thuồng đến chết.

Nhớ lại cảnh này hoa đấy, cách đây mấy mươi năm. Cứ thấy bọn con gái Thông Huề Cao Thăng Pò Tấu ở đâu, là mấy thằng bạn hai đút túi quần vòng qua vòng lại. Cả bọn làm ra vẻ nghênh nghênh ngang ngang bất chấp. Trai làng lấp ló bên hoa, huýt sáo miệng gọi gái. Còn lũ gái làng cũng không vừa. Bọn chúng túm áo nhau bụm miệng che mặt cười cười. Này này mấy chú gà nhép tập gáy ơi. Lại đây tớ cho mượn cái móng tay xinh này mà bẹo hoa. Chứ đừng túm năm tụm ba mà làm nát hoa nhà người ta đ…ớ…i. Rồi bọn nó rú lên cười hích hích.

Ở chỗ chúng tôi, người ta không nói ngắt hoa, hay cắt hoa. Mà là bẹo hoa, hay cấu hoa. Cấu hoa nghe chú chí như người phải lòng. Bẹo một nhát vào má, đau tý ty nhưng sướng. Bẹo một nhát vào mông như kiến cắn. Nó cứ râm ran nóng đỏ khắp chốn khắp vùng trên người. Làm cho tấm thân ta đỏ lên vì ngượng. Thì đây, hoa đỏ nóng sẵn rồi. Các chàng cứ cấu chí thật thoải mái đi. Nhưng mà đừng. Hãy xem xem hoa có bằng lòng không đã. Bởi hoa càng đẹp, thì gai càng sắc nhọn. Chớ thấy đẹp thấy ngon mà vội vàng vồ vập, nát tay có ngày.

Y Phương

Các tin khác

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một dân tộc có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp điện ảnh đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức nghệ thuật.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, báo chí nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

“Cuộc thi dịch Văn học Việt - Trung, Trung - Việt” năm 2026 vừa chính thức khởi động tại TP Hồ Chí Minh. Bước qua mùa giải thứ hai, cuộc thi không chỉ là nơi giao lưu văn chương giữa hai nước mà còn được kỳ vọng trở thành mảnh đất màu mỡ để phát hiện và bồi dưỡng những “mầm xanh” dịch thuật.

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Khi đến thăm họa sĩ Tô Chiêm sau cơn đột quỵ cách đây 2 năm, tôi không hình dung có một ngày lại được trò chuyện và chia sẻ với anh trong sự kiện trưng bày nghệ thuật “Khói” với tâm thế của một người họa sĩ điềm tĩnh trở lại với hội họa sau tất cả.

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Những năm gần đây, với sự ra đời của show diễn thực cảnh được tổ chức tại các địa điểm du lịch đã đem đến cho khán giả là khách du lịch nhiều trải nghiệm mới mẻ. Việc tổ chức các show diễn thực cảnh tại các địa chỉ du lịch nổi tiếng đang được xem là hoạt động tích cực không chỉ để thu hút khách du lịch mà còn là dấu ấn của sự kết nối giữa du lịch với văn hóa và di sản.

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Những năm gần đây, giới xuất bản thế giới đã liên tục cảnh báo về mối đe dọa của trí tuệ nhân tạo (AI) đến quá trình sáng tạo, trong việc các “ông lớn công nghệ” sử dụng trái phép vô số tác phẩm để huấn luyện thuật toán cũng như thực trạng ngày càng khó phân biệt đâu là tác phẩm đến từ con người, đâu là sản phẩm đến từ máy móc…

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Giữa những ngày tháng tư lịch sử, một loạt sản phẩm âm nhạc mang tinh thần yêu nước ra mắt công chúng đã tạo nên điểm nhấn đặc biệt trong đời sống âm nhạc. Nỗ lực làm mới cảm hứng truyền thống bằng những sáng tạo độc đáo và hơi thở hiện đại góp phần lan tỏa tình yêu Tổ quốc một cách gần gũi và giàu cảm xúc.

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Việt Nam và New Zealand đã có hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Tuy nhiên vẫn có một khoảng trống lớn trong giao lưu văn chương giữa hai nước. Không chờ đợi sự thúc đẩy và đầu tư từ phía Chính phủ hai bên, các nhà thơ của hai nước sau hơn một năm kết nối, đã tổ chức được bước đi đầu tiên khởi động cho việc giới thiệu tác phẩm văn chương cho nhau, và xúc tiến các hoạt động chung nhằm thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết và thấu hiểu tâm hồn của nhau.

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Trong nhiều thập kỷ, bảo tàng và các không gian di sản chủ yếu tồn tại như những “kho lưu trữ sống” - nơi hiện vật được bảo quản cẩn trọng, nhưng lại mang tính tĩnh, đôi khi tạo cảm giác xa cách với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Hành trình gieo những yêu thương

Hành trình gieo những yêu thương

Dọc dãy hành lang dài của bệnh viện, nghệ sĩ Nguyệt Thu trong bộ quần áo bệnh nhân đã chơi bản nhạc chữa lành "Secret garden". Giữa lằn ranh sinh tử, âm nhạc, kỳ diệu thay, đã giúp trái tim chị khỏe lại. Khán giả của chị là những bệnh nhân, bác sĩ...

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Theo thông lệ hàng năm, tạp chí “TIME” nổi tiếng của Mỹ vừa công bố danh sách “TIME100” của năm 2026, qua đó ghi dấu 100 cá nhân có sức ảnh hưởng toàn cầu. Những gương mặt này trải rộng ở đa dạng lĩnh vực, từ chính trị, đứng sau những nỗ lực tiên phong đến các nghệ sĩ và những nhà đổi mới. Điều nổi bật trong danh sách năm nay là sự góp mặt đông đảo của thế hệ trẻ.

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giữa không gian rực rỡ và tiếng nhạc Latin cuồng nhiệt tại thủ đô Manila, Philippines vào những ngày tháng 4 năm 2026, quốc kỳ Việt Nam đã ba lần được kéo lên ở vị trí cao nhất.

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Điện ảnh Việt được ví như người khổng lồ đang vươn vai thức giấc. Thế nhưng “người khổng lồ” ấy vẫn chưa có một “đại bản doanh” đúng nghĩa để thỏa sức tung hoành. Đôi chân “người khổng lồ” vẫn chật vật trong những phim trường nhỏ lẻ hoặc bối cảnh tạm bợ, quay xong rồi dỡ bỏ.

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Những năm gần đây, tại Hà Nội, mô hình sân khấu học đường đang được quan tâm, xây dựng như một hướng tiếp cận mới trong giáo dục thẩm mỹ cho lứa tuổi học sinh. Việc đưa nghệ thuật sân khấu đến với học đường không chỉ là "gieo mầm" tình yêu nghệ thuật cho thế hệ tương lai mà còn mở ra cơ hội cho ngành sân khấu khi đưa nghệ thuật đến gần hơn với thế hệ trẻ.

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" là tiểu thuyết đầu tay của nhà văn Trương Vân Ngọc (sinh năm 1973, quê Hưng Yên, hiện công tác tại Hà Nội)  viết về đề tài hình tượng người chiến sĩ Công an nhân dân, sách đoạt giải C cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện ký đề tài "Vì An ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" do Bộ công an và Hội nhà văn Việt Nam tổ chức năm 2025, được Nhà xuất bản Công an Nhân dân tuyển chọn và ấn hành tháng 12 năm 2025.

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Trong đời sống văn học, có một dòng chảy lặng lẽ nhưng lại đóng vai trò khá quan trọng trong đời sống, đó chính là tiểu thuyết lịch sử. Lấy chất liệu từ lịch sử, tái hiện lịch sử qua những trang văn chính là những đóng góp thầm lặng, tích cực của các nhà văn cho bề dày truyền thống văn hóa nước nhà...