Giao hưởng ra phố

Được tin Luala Concert quay trở lại mùa diễn sau 1 năm vắng bóng, chúng tôi đã rất háo hức chờ. Lịch diễn được mở đầu lúc 15h ngày 15/11/2015, tại hè phố phía trước hãng thời trang nổi tiếng Luala Minalo, 61 Lý Thái Tổ, khu trung tâm Hà Nội, gần Nhà hát Lớn. 

Chương trình hay, miễn phí chỗ ngồi, nên muốn có chỗ tốt chúng tôi bảo nhau đến sớm. Ai ngờ, còn 1 giờ nữa mới diễn mà đã kín hàng ghế đầu. Cả những dãy ghế sau, nơi người nghe có thể vừa thưởng thức chén cà phê thơm phức hoặc ly rượu vang, trong một không gian kiến trúc Pháp, trong những chuyển động của một ngày, cùng hàng cây xanh biếc, bàn nào cũng đã có người đặt chỗ rồi.

Đến sớm, dù phải đứng ở vỉa hè này cũng vẫn có cái thú vị riêng mà không gian sang trọng Nhà hát không thể có được. Ấy là, khán giả được nhìn các nhạc công, nhạc trưởng trong ánh sáng ban ngày, với gương mặt thân thiện, hối hả tự tay sắp xếp chỗ đặt nhạc cụ, cười nói pha trò những câu chuyện vui nhộn. Rồi sau khi thay trang phục trình diễn, cầm cây vĩ cầm lên là họ khác hẳn, tựa như những thiên thần, đang thăng hoa trên những tầng trăng…

Dàn nhạc biễu diễn.
Dàn nhạc biễu diễn.

Những âm thanh thánh thiện vang lên, tỏa ra, vang động các vòm cây, dội vào phố phường. Khiến cho bác xích lô ngừng đạp, du khách ngoái nhìn, rồi lặng lẽ xuống xe, bỏ dở cuộc đi, nhập vào hàng người đứng nghe-xem, có người còn nguyên bộ đồ thể thao, quần sooc, lần đầu nghe giao hưởng không ngại thấy bên cạnh mình là không ít người mẫu, người trẻ diện đồ hàng hiệu, người sành sỏi âm nhạc hàn lâm, người tên tuổi "loảng xoảng" ở đủ các lĩnh vực…

Tóm lại, đúng chất đường phố, từ người thưởng thức đến âm nhạc. Giao hưởng cổ điển với các tổng phổ được trình tấu nghiêm chuẩn nhưng hòa trộn với tiếng còi xe bỗng nhiên đi ngang, với tiếng gió thổi, lá rung, với tiếng chân người thoảng qua bước vội… Làm nên một tổng phổ mới, thú vị. Thật thú vị, nếu người nghe, dù là tín đồ của âm nhạc kinh viện mà sẵn lòng đón nhận nó ở một không gian phố phường hay là những người chưa từng am hiểu về lĩnh vực nhạc giao hưởng cổ điển, thứ âm nhạc bác học nhất trong các thể loại âm nhạc thì tất cả đều chăm chú chậm lại lắng đọng nơi góc phố để thưởng thức. Nghe, và nhìn, rồi tự nhủ rằng, nhà tổ chức đã có lý, khi họ muốn đưa âm nhạc bác học đến với phổ thông và đưa công chúng phổ thông đến với âm nhạc bác học, dù chỉ là một note…

Trước khi dàn nhạc bắt đầu, nhìn sang phía đối diện, thấy khách sạn Metropole và Câu lạc bộ báo chí Lý Đạo Thành có cảnh sát sắc phục nghiêm trang, đoàn xe cơ động, chuẩn bị tiếp đón phái đoàn ngoại giao nào đó.. Bỗng lo lắng, chương trình có thể đông đúc, ồn ào, mất trật tự có khi bị dẹp. Nhưng không. Đúng giờ diễn, việc đón đã xong, vẫn sắc phục ấy, các anh cảnh sát cũng nán lại chăm chú đứng nghe…

Mọi người háo hức. Thiếu nhi được ưu tiên, dù có đến muộn. Nhiều em mang màu, bút, giấy vẽ, đến vẽ dàn nhạc biểu diễn (lúc nghỉ giải lao, tôi nhìn vào. Bật cười. Không thấy hình nghệ sĩ, cây đàn, mà thấy tranh của các em toàn những xanh đỏ tím vàng, màu của hân hoan, của xúc cảm, rất tuyệt). Trong lúc diễn, khán giả vô cùng trật tự. Dàn âm thanh đúng tiêu chuẩn, xứng đáng với tên tuổi của chương trình, và giá trị của hòa âm.

Thấy Nguyễn Khắc Thành (con trai nhà thơ Nguyễn Khắc Thạch ở Huế) vốn là một người chơi violin trong Dàn nhạc Giao hưởng Quốc gia Việt Nam, cây đũa trong tay ở vị trí chỉ huy Dàn nhạc Thính phòng Hà Nội diễn trong chương trình này, tôi có ý săm soi. Không ngờ, Thành khá xuất sắc. Chợt nhớ, nhà thơ Nguyễn Khắc Thạch nói Thành có học chỉ huy ở Nhạc viện Hà Nội và dưới sự kèm cặp của bậc thầy Tetsuiji Honna từ lâu. Quả là không hổ danh.

Mở đầu là khúc quen thuộc Die Fledermaus của J. Strauss II. Rồi đến Concerto cho piano với dàn nhạc của Beethoven, người solo piano là Boomi Jang, ngón đàn thật điêu luyện. Khán giả vỗ tay nồng nhiệt, vang động cả mấy con phố gần đó. Đáp lại sự nồng nhiệt đó, nàng Boomi của xứ sở Kim Chi đã ngẫu hứng tặng thêm một khúc romance gửi tặng cha mẹ cô, cũng có mặt ở đây và khán giả của Luala concert. Nhiều người đã nói, không thể diễn tả được hạnh phúc đang diễn ra ở giây phút này, trong một không gian này, cảm xúc lắng đọng này.

Sau gần một giờ phần I, phần hai đến với các tác phẩm của các nhà soạn nhạc kinh điển: 2 bài đầu phần này vẫn của  J. Strauss, sau đến của A. Mozart và 1 của J. Haydn. Người nghe rất hứng khởi với những bản nhạc ngắn, dễ cảm thụ và khá quen thuộc, thậm chí với người Hà Nội có tuổi, nó còn gợi ra một ký ức nào đó của một thời. Ngay sau đó, như thể tiếp thêm niềm vui cho người trẻ, thích cảm thụ bằng thanh nhạc,Trương Hoàng An với giọng nữ cao đã vút lên đầy quyến rũ với: "O mio babbino caro" cùng với dàn nhạc, tác phẩm của Puccini. Kết thúc, bằng cách trở lại với tác phẩm Kaiser- Walzer của ông vua các vũ điệu valse - J.Strauss II, dàn nhạc chơi bản hòa tấu vui tươi đầy phấn khích. 

Đông đảo khán giả tới xem buổi biểu diễn “Giao hưởng đường phố”.
Đông đảo khán giả tới xem buổi biểu diễn “Giao hưởng đường phố”.

Chiều tối xuống nhanh, mọi người vẫn không muốn ra về. Nấn ná, lưu luyến, luận bàn. Bàn rằng, thành phố đẹp hơn, có vẻ thanh bình hơn, văn minh hơn bởi 2 giờ vừa qua mọi thứ đã dường như ngập tràn trong giao hưởng. 

 Như vậy, đã 6 mùa, kể từ thu đông 2011 đến nay, Luala Concert được coi là một sự kiện văn hoá - nghệ thuật quen thuộc và được mong đợi đối với đông đảo công chúng Thủ đô. Chương trình lần này là sự xuất hiện của các nghệ sỹ dàn dây và dàn kèn, đã có lịch diễn, trong 5 tuần (từ 15/11/2015 đến 13/12/2015) vào chiều Chủ Nhật mỗi tuần (từ 3 đến 5 giờ chiều). Các tác phẩm lần này cũng được chọn lựa kỹ càng, có một số tác phẩm  được trình diễn lần đầu. Đặc biệt, dành riêng buổi diễn ngày 6/12 cho các tác phẩm viết cho trẻ em, trong đó có tác phẩm "Peter và Chó sói" của nhà soạn nhạc Sergey Prokofiev.

Chương trình sau sẽ có sự xuất hiện của nghệ sỹ đàn harp Aya Matsumoto, hy vọng sẽ mang lại sự ngạc nhiên và thích thú cho khán giả Việt Nam, những người vốn rất hiếm có cơ hội được thưởng thức những màn trình diễn độc tấu đàn harp. 

Chương trình sở dĩ cuốn hút là bởi một danh sách nghệ sĩ, trong đó có những nghệ sĩ khách mời đến từ các quốc gia, đa quốc tịch, như: Boomi Jang, người Hàn Quốc, từng biểu diễn tại nhiều quốc gia Châu Âu và Châu Á và giữ vai trò soloist tại dàn nhạc Neue bland Philharmonic (Đức). Hiện nay, Boomi Jang vẫn tiếp tục biểu diễn và giảng dạy piano tại Đại học Nghệ thuật Seoul và Đại học Gwangju (Hàn Quốc); có: Nghệ sỹ Oboe Nguyễn Hoàng Tùng, người  giữ vị trí bè trưởng oboe của Dàn nhạc Giao hưởngViệt Nam. Anh tốt nghiệp cao học tại Học viện Âm nhạc C.V.Weber (CHLB Đức) và hiện làm việc tại Dàn nhạc Giao hưởng Quốc gia Đài Loan; như: Nghệ sĩ Ngô Phương Vi, người nhận nhiều giải thưởng quốc tế trong các cuộc thi piano, được chọn biểu diễn tác phẩm Mozart Piano Concerto No.9 K271 cùng Dàn nhạc Giao hưởng Bratislava; có: Nghệ sỹ Opera Võ Hồng Quân, người tốt nghiệp loại xuất sắc sau 6 năm học tập tại  Nhạc  viện  Quốc  gia  Saint-Maur  (Cộng hòa Pháp), khi về nước cô tiếp tục  cống  hiến  và  theo  đuổi  ước  mơ  nghệ thuật của mình. Năm 2013, cô đoạt giải Quán quân dòng nhạc thính phòng trong cuộc thi Tiếng hát Truyền hình Sao Mai; và có: Nghệ sỹ đàn Harp Aya Matsumoto, người Nhật Bản,người đã tham gia nhiều buổi diễn danh giá tại Detroit, Chicago, San Francisco (Mỹ) và Detmold (Đức), người xuất hiện trên các chương trình truyền thanh tại Hoa Kỳ, đồng thời tham gia giảng dạy và tiếp tục công việc biểu diễn độc tấu hoặc tham gia cùng các dàn nhạc ở Nhật. Có nghệ sĩ cello Việt nổi tiếng Trần Thị Mơ, có Kim Xuân Hiếu kèn cor (horn), có sự cố vấn nghệ thuật của nghệ sỹ violon Nguyễn Xuân Huy và những gương mặt tài năng trẻ Việt Nam trong Dàn nhạc thính phòng, do Nguyễn Khắc Thành làm nhạc trưởng.

Luala Concert mùa thứ 6 còn tiếp tục đến 13/12/2015. Hy vọng ngày nào trời cũng đẹp như Hà Nội hôm nay để dự án đưa âm nhạc bác học đến với phổ thông và đưa công chúng phổ thông đến với âm nhạc bác học, dù chỉ là một note… như 5 mùa vừa qua.

Hà nội tháng 11/2015.

Trần Thị Trường

Các tin khác

Một số tác phẩm của hoạ sĩ Bùi Xuân Phái đã được sử dụng trong nhiều sản phẩm âm nhạc.

Bản quyền tác phẩm hội họa trong sáng tạo đương đại

Mới đây, việc ê-kíp sản xuất MV của ca sĩ Sơn Tùng M-TP sử dụng hình ảnh tác phẩm “Tàn Chỉ” của họa sĩ Lệ Giang không xin phép, cũng như nhiều sản phẩm nghệ thuật, quảng cáo, điện ảnh từng khai thác tranh của các họa sĩ đã đặt ra câu hỏi: Sử dụng tác phẩm hội họa trong sáng tạo nghệ thuật như thế nào, đâu là ranh giới giữa cảm hứng sáng tạo và hành vi xâm phạm bản quyền?

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Từ hơn một thế kỷ trước, cụ Nguyễn Đình Khánh một người con của làng Lai Xá (Hà Nội) đã sớm tiếp cận nghề nhiếp ảnh, mở hiệu ảnh Khánh Ký nổi tiếng trên phố Hàng Da. Cụ đã truyền nghề cho nhiều người cùng làng, tạo nên một cộng đồng thợ ảnh đông đảo, đưa Lai Xá trở thành cái nôi của nghề nhiếp ảnh Việt Nam.

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

"Sân nhà" đã không còn là lợi thế khi một loạt phim Việt phải sớm rút khỏi phòng vé vì doanh thu thấp. Tự "nâng chuẩn" chất lượng có lẽ là con đường duy nhất nếu phim Việt muốn giữ chân khán giả trong cuộc đua khốc liệt này.

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Cuộc thi viết về “Trang sách & Mái trường” không chỉ là hoạt động chào mừng dấu mốc 70 năm của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam mà còn là lời tri ân dành cho các thế hệ thầy cô giáo, học sinh, người làm sách và những người đã góp phần vun đắp tri thức cho đất nước.

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Trong một thế giới mà trẻ em đang bị các thiết bị điện tử chi phối mạnh mẽ như hiện nay, việc làm thế nào để trẻ em có thói quen đọc sách, có cơ hội lớn lên cùng trang sách trong những mùa hè không chỉ là nỗ lực của phụ huynh mà còn cần sự chung tay của cả cộng đồng...

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh tự bạch: "Suốt một Đời Thơ xin tự nguyện làm một phu trầm để bóc dần vỏ bọc thời gian/ giữa đời ngậm ngải tìm trầm... Nghĩa Nhân". Đây có thể xem là tuyên ngôn tinh thần cho toàn bộ hành trình thơ của Vân Anh.

Họa sĩ Nguyễn Trường Linh Khúc lãng du trong cõi mộng tàn thu

Họa sĩ Nguyễn Trường Linh Khúc lãng du trong cõi mộng tàn thu

Gặp họa sĩ Nguyễn Trường Linh tại xưởng vẽ ở phố Tân Mai, Hoàng Mai, Hà Nội, tôi bất ngờ khi thấy anh thẫn thờ ngồi trước tác phẩm "Thương nhớ đồng quê". Tôi lặng lẽ ngồi kế bên ngắm hình những tàu lá chuối bị rách tả tơi vì mưa gió. Những viền vàng trên cây lá gợi nỗi buồn tàn úa man mác.

Đào Thu Hà: Nồng nàn như đất bazan, thênh thang như gió đại ngàn

Đào Thu Hà: Nồng nàn như đất bazan, thênh thang như gió đại ngàn

Đào Thu Hà vào Hội Nhà văn Việt Nam cùng năm với tôi. Hôm đấy, chúng tôi hẹn nhau ra Hà Nội trong một sáng cuối đông. Chuyến đi ngắn ngày nhưng đầy kỉ niệm. Buổi tối, chúng tôi lang thang cùng nhau ở Hà Nội, nói về văn chương và hành trình viết lách của nhau. Hóa ra cô gái đến từ núi đồi Gia Nghĩa (thuộc Đắk-Nông cũ) này khá đa năng với rất nhiều thể loại, và gặt hái nhiều thành công từ rất sớm.

Làng gốm bên dòng Đa Nhim

Làng gốm bên dòng Đa Nhim

Theo nhánh tẻ của sông Đa Nhim, dưới chân núi Pnum Trom Ủ (thuộc xã Quảng Lập, tỉnh Lâm Đồng) có plei (buôn) Krănggọ nổi tiếng với nghề làm gốm mộc của người Churu. Theo lý giải của những người già, “Krăng” là tên ông chủ đất khi xưa, “gọ” chỉ cái nồi đất. Tên buôn làng từ thuở xa xưa đã gắn với nghề gốm.

Âm nhạc - thể thao kết nối thế giới

Âm nhạc - thể thao kết nối thế giới

Tại World Cup 2026, âm nhạc lần đầu tiên trở thành tiếng nói quan trọng, song hành cùng thể thao như ngôn ngữ chung để truyền tải thông điệp đặc biệt về tinh thần đoàn kết, sự cống hiến không ngừng và tôn vinh nhiều nền văn hóa đa dạng. Điều đó đã được phản ánh qua một bộ sưu tập nhạc nền đồ sộ cùng tham vọng biến sự kiện “thể thao vua” trở thành sân khấu giải trí hàng đầu thế giới.

Bốn xu hướng mở ra “Bản đồ Ẩm thực Tương lai” của Việt Nam

Bốn xu hướng mở ra “Bản đồ Ẩm thực tương lai” của Việt Nam

Tại Future Menus 2026, đơn vị tổ chức đã giới thiệu bốn xu hướng được dự báo sẽ dẫn đầu thị trường ẩm thực toàn cầu trong thời gian tới. Đó là những xu hướng gợi mở giúp ngành ẩm thực Việt Nam phát triển. Bởi ẩm thực là một kênh hữu hiệu để thu hút du lịch và quảng bá văn hóa Việt ra thế giới.

Chinh phục những địa hạt mới

Chinh phục những địa hạt mới

Vừa qua, bộ phim “Ốc mượn hồn” đã có màn ra mắt ấn tượng với khán giả cả nước. Không chỉ mang đến cho khán giả trải nghiệm điện ảnh mới mẻ, bộ phim còn là dấu ấn mới trên hành trình làm nghệ thuật của đạo diễn Đinh Tuấn Vũ, sau 7 năm xa màn ảnh rộng.

Gomshow có những suất diễn định kỳ tại Hà Nội là nỗ lực của cả ê kíp.

Từ vở ballet “Gat” đến câu chuyện phát triển công nghiệp văn hóa

Những chuyển động ballet đương đại hòa cùng hình ảnh chiếc mũ Gat truyền thống của Hàn Quốc trên sân khấu Nhà hát Hồ Gươm trong chương trình “Mùa Hàn Quốc 2026” gợi cho chúng ta, những khán giả Việt Nam, nhiều suy ngẫm. Đó không chỉ là một đêm diễn nghệ thuật mà là một lát cắt cho thấy cách Hàn Quốc đang kể câu chuyện văn hóa của mình với thế giới - bằng ngôn ngữ nghệ thuật hiện đại, mới mẻ, mang tính toàn cầu.

AI và sự hủy hoại của sáng tạo tự thân

AI và sự hủy hoại của sáng tạo tự thân

Nhà văn - dịch giả Trần Tiễn Cao Đăng trong nhiều bài viết và những cuộc đàm luận sâu về chủ đề lạm dụng AI trong viết sáng tạo, ông đã cảnh báo việc lạm dụng AI trong sáng tác là hành vi tự hủy hoại sự sáng tạo của người viết, đồng thời đặt ra vấn đề trách nhiệm của tác giả, biên tập và các thiết chế văn học trước làn sóng “chữ nghĩa AI” đang lan rộng. Nhà thơ Nguyễn Bích Hạnh cũng có nhiều ý kiến sâu sắc về vấn nạn sáng tạo văn chương lạm dụng AI. Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện ngắn với nhà văn Trần Tiễn Cao Đăng và nhà thơ Nguyễn Bích Hạnh về chủ đề này.

LHP Cannes 2026: Vệt vàng son của Cành cọ vàng

LHP Cannes 2026: Vệt vàng son của Cành cọ vàng

Sau một tuần tranh giải căng thẳng, cuối tuần qua, “Fjord” của nhà làm phim Romania Cristian Mungiu đã chính thức trở thành tác phẩm tiếp theo đoạt giải Cành cọ vàng danh giá tại LHP Cannes 2026. Càng đặc biệt hơn khi đây không phải thành công riêng lẻ, mà qua đó cho thấy chuỗi thành tích đặc biệt của đạo diễn này, nữ diễn viên chính Renate Reinsve lẫn nhà phân phối phim NEON.

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Có thể nói, sân khấu kịch thiếu nhi 2026 đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ để bắt nhịp với xu hướng nghe nhìn của thời đại. Bên cạnh những kịch mục đa dạng như nhạc kịch, tạp kỹ, năm nay, sân khấu hè còn có sự tham gia của các loại hình nghệ thuật truyền thống như múa rối, tuồng, chèo, với sự kết hợp giữa công nghệ và di sản.

Yêu miền quê sinh thành

Yêu miền quê sinh thành

“Hãy xem rất nhiều phim tài liệu, ký sự và hãy đọc các truyện ngắn, hoặc hãy nhìn vào những tác phẩm ảnh nghệ thuật với phong cách “đời thường” của nhà báo, đạo diễn Phùng Tùng Thiện, ta có thể thấu cảm được sự tài hoa của tác giả, và niềm xúc cảm về tình đất, tình người”. Đó là lời giới thiệu của ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp trên Tạp chí Văn nghệ Đồng Tháp tháng 11/2025 về nhà báo, đạo diễn đa tài Phùng Thùng Thiện.