Danh ca Ý Lan: Tiếng hát cất lên từ nửa hồn thương đau

Điệu đà. Quyến rũ. Đó là nhận xét của bất cứ ai đã từng xem và nghe ca sĩ Ý Lan biểu diễn. Chính Ý Lan cũng tự nhận điệu đà là thương hiệu của mình. Nhưng nét điệu đà duyên dáng của nữ danh ca đã làm say đắm con mắt của bao người. Cô được mệnh danh là Nữ hoàng tình ca.

Mười năm với "Nửa hồn thương đau"

Giọng hát Ý Lan là một sản phẩm đặc biệt của một gia đình có truyền thống ba đời làm nghệ thuật. Nhất là ông bà ngoại từng là những tay đàn và ca nương nổi tiếng ở Hà thành một thuở. Riêng mẹ của Ý Lan là ca sĩ Thái Thanh, ngôi sao có một giọng hát thiên phú, thấm đẫm chất dân ca của ban nhạc cổ truyền gia đình.

Bên cạnh đó cha của cô cũng là tài tử điện ảnh nổi tiếng Lê Quỳnh. Những làn điệu dân ca mà khi mới tập nói Ý Lan đã thuộc nằm lòng. Cô hát theo mẹ như bản năng, nhả chữ rất rõ ràng, luyến láy đong đưa trong sóng nhạc. Nhưng không hiểu sao mẹ lại cấm Ý Lan đi theo con đường ca hát. Nhất là sau khi bố mẹ chia tay nhau, Ý Lan lúc đó mới lên chín tuổi với mơ mộng được đứng trên sân khấu ca nhạc làm một ngôi sao ca nhạc như mẹ. Nghệ sĩ Thái Thanh đã bắt Ý Lan rẽ sang con đường khác.

Nhưng thật trớ trêu, khi tới tuổi cập kê, bỏ dở học hành, Ý Lan bất ngờ xin mẹ đi lấy chồng. Một mối tình sét đánh của tuổi dậy thì. Tuổi trẻ gân bướng và đánh liều với số phận, Ý Lan cưới chồng năm mười chín tuổi (SN 1977). Một tình yêu say đắm, mơ mộng. Thời gian trôi đi mười năm. Ngày nào Ý Lan cũng ru con như mẹ một thời. Nhưng cuộc sống đâu đùa với nàng thơ.

Đêm đêm ru con, nhưng ban ngày người mẹ trẻ phải lo toan, ngập lụt trong nỗi mưu sinh khốn khó. Nhất là thời gian cả nhà đi định cư tại Mỹ (năm 1985), Ý Lan rất vất vả, song tình yêu âm nhạc vẫn da diết ngày đêm thôi thúc ám ảnh cô. Ý Lan hát ru con như một sự giải thoát cho những bế tắc khi giữa vợ chồng dần cứ nảy sinh những mâu thuẫn.

Những bài hát học được từ mẹ ngày nào trở nên nóng bỏng, như lời kêu gọi Ý Lan trở về với ngôi nhà nghệ thuật của mình. Đó chính là nguyên nhân đổ vỡ hạnh phúc. Họ chia tay nhau (năm 1990). Ý Lan đưa cả đàn con về với mẹ. Ca sĩ Thái Thanh lúc này mới thấy việc Ý Lan cần bước lên sân khấu là cứu cánh. Bởi sự đời đã trải, nỗi đau đã từng, hát mới chính là cuộc đời của con gái bà.

Như thoát khỏi bến mê, Ý Lan bất ngờ trở thành ngôi sao ca nhạc, như trời định, cho dù đã bước sang tuổi 33 (năm 1991). Chỉ với hai ca khúc ban đầu, "Mười năm tình cũ" và "Bao giờ hết tương tư", đã mở toang cánh cửa nghệ thuật cho Ý Lan. Những luyến láy thần tình như mẹ hát ngày nào. Giọng trong veo. Lúc cao vút thiết tha. Khi trầm bổng mơ màng.

Một cơ thể chuyển động, theo âm nhạc như sự bùng nổ, sau mười năm sinh con. Ai nấy đều ngỡ như một Thái Thanh hồi trẻ trở lại, kiều diễm, sang trọng, thần thái trong mỗi câu nhạc. Chả thế chỉ 4 tháng sau, Ý Lan đã có CD đầu tiên, một hiện tượng sân khấu ca nhạc hải ngoại, trên đất Mỹ. Một phong cách nhạc nhẹ sớm định hình. Hòa chung được chất hiện đại của âm nhạc phương tây và sự tinh tế trong ngôn ngữ khúc thức dân gian. Ý Lan nhả lời giống mẹ, tròn vành rõ chữ, ngân nga ngọt ngào, làm lay động tâm hồn người nghe.

Thêm một cuộc tình lỡ nhịp

Nếu ở ca sĩ Thái Thanh khó có điều gì để kể về những chuyện riêng gây tò mò cho người nghe, thì ở Ý Lan lại có phần nổi loạn. Sau sự hứng khởi như mơ trong sự nghiệp ca hát, gắn bó với các bản tình ca của Phạm Duy, Từ Công Phụng, Ngô Thụy Miên, Nguyễn Ánh 9, bất ngờ Ý Lan lại lên cơn "say nắng" với một chàng trai trẻ.

Đó là ca sĩ trẻ Tuấn Cường, con trai nữ minh tinh màn bạc Kiều Chinh, có tiềm năng phát triển giọng hát. Đầu tiên là sự kết hợp giữa hai người về nghệ thuật. Nhưng rồi mọi chuyện trôi theo dòng đời như nó vốn có mà không ai kiềm chế nổi. Thêm một mối tình sét đánh. Khó cưỡng. Cả hai yêu thương nhau "điên rồ", và cùng thăng hoa trên con đường ca hát.

Ý Lan càng hát càng có sức ám ảnh lòng người. Giọng hát mỗi lúc một ma mị hơn, điệu đà, quyến rũ hơn. Trong thời điểm này, giá cát xê của Ý Lan tăng vọt, bởi sự bí ẩn của tình yêu lẫn sâu trong mỗi cung nhạc trên sân khấu. Ngược lại Tuấn Cường, cho dù thu một số CD cùng với Ý Lan nhưng khó vượt lên cùng đẳng cấp. Sự song hành trở nên lệch lạc.

Cuộc tình dần trở nên bẽ bàng. Ý Lan ngỡ như hạnh phúc đã cầm tay nhưng hóa ra tình chỉ bùng nổ có thời hạn. Cho dù hai bên đều cố gắng xập xùi níu kéo dài tới 8 năm mệt mỏi. Nhưng tuổi trẻ bồng bột của Tuấn Cường đã rẽ đi một hướng khác, khi không thể thành công trong sự nghiệp nghệ thuật. Hai người chia tay. Ý Lan lúc này đã bước sang tuổi 40.

Đó là dấu lặng đầy ẩn ức trong bản tình ca cuộc đời của Ý Lan. Cô tập trung vào sự nghiệp biểu diễn, với tất cả tâm sức, tình cảm dành cho mẹ Thái Thanh và các con đang lớn dần dưới mái nhà thân yêu của mình. Giai đoạn này, bản diễn nào của Ý Lan cũng đứng hàng đầu, với nhiều tình khúc huyền diệu nhất.

Sự đằm thắm, mặn mà của sắc đẹp và vóc dáng trời cho, Ý Lan chiếm lĩnh thị trường âm nhạc, được tôn vinh danh hiệu "Bà Hoàng nhạc nhẹ". Hàng chục ca khúc được Ý Lan trình diễn khác hẳn những ca sĩ khác. Không ai có thể quên những ca khúc gắn bó với Ý Lan như: "Gái xuân", "Ngày xưa Hoàng thị", "Nụ hôn trong mưa", "Nghìn trùng xa cách", hoặc còn đó là các ca khúc: "Kiếp nào có yêu nhau", "Sa mạc tình yêu", "Mơ giấc mộng dài"…

Trong đó nổi lên có "Nửa hồn thương đau", "Mộng dưới hoa", "Mắt thu" đóng dấu thương hiệu Ý Lan, khó mấy ai vượt qua. Cùng với đó hàng trăm CD và Video ra đời. Nhạc sĩ Minh Châu đã từng nhận xét Ý Lan trong giai đoạn này rằng: "Ca sĩ Ý Lan có giọng hát rất đặc biệt, với lối hát dân gian lả lơi, luyến láy ngọt ngào. Sự dịu dàng nữ tính ở cả vóc dáng lẫn giọng hát đã giúp chị tạo nên những hiệu ứng đặc sắc trên sân khấu".

Ý Lan tình tứ bên chồng.
Ý Lan tình tứ bên chồng.

Bí ẩn sau "Tình khúc thứ ba"

Đây là sự kỳ diệu của tình yêu. Một người đàn ông thứ ba thầm lặng đến với Ý Lan qua một trăm lá thư bị trả lại. Kỷ niệm tình yêu sau hôn nhân lần thứ hai bị chôn vùi theo thời gian. Ý Lan đã kịp đứng dậy, bật lên như một ngôi sao sáng trong bầu trời âm nhạc hải ngoại, với hàng chục show diễn trong năm. Tâm hồn ngỡ đã chai sạn với tình yêu. Những đứa con ngoan khôn lớn là niềm vui và hạnh phúc chân thực nhất với Ý Lan lúc này.

Nhưng thực sự bất ngờ, khi đến tuổi 45, Ý Lan nhận được thư tỏ tình của một người hâm mộ. Một lá thư. Hai lá thư… cả trăm lá thư của anh ta gửi đến, Ý Lan đều không bóc ra, chỉ đợi có dịp trả lại. Tâm hồn đã khép kín cõi lòng rồi chăng. Ý Lan không hề mảy may rung động. Người đàn ông ấy chỉ là một sự tình cờ gặp mặt trong đêm biểu diễn. Anh ta liên tục tìm đến những nơi Ý Lan ca hát. Lại gửi thư và hy vọng. Một điều chị. Hai điều tôi. Rất nghiêm túc không hề có lời hoa mỹ tán tụng. Đó là một tấm lòng chân thành. Nhưng Ý Lan đều gói trả lại. Cô chỉ nhớ đến tên anh ta là Lê Anh Tuấn, một doanh nhân thành đạt, ở San Francisco. Đã ly hôn và có ba người con.

Nhưng lần này, đúng là người tính không bằng trời tính, chạy trốn cũng không được. Ý Lan không ngờ, Lê Anh Tuấn đến tận nơi gặp Ý Lan, với chồng thư bị trả lại vẫn còn nguyên dấu bưu kiện. Anh ta chỉ mong Ý Lan đọc những lá thư để biết những điều gì rung động chân thành từ tâm hồn mình. Nếu đọc xong, mà Ý Lan vẫn lắc đầu, anh ta hứa không bao giờ gặp, làm phiền cô nữa. Thế đó! Không ai chân thành và "chai mặt" với tình yêu đến như vậy. Những con chữ thấm đẫm tình yêu đã hóa giải mọi điều, đã làm cho trái tim băng giá của Ý Lan  tan chảy. 

Họ cưới nhau năm 2003 vào đúng ngày sinh nhật của Ý Lan (1-1) ở California. Một cuộc sống hạnh phúc bền bỉ, sâu sắc trong suốt 16 năm qua, đã làm cho tiếng hát của Ý Lan, cho dù đã bước sang tuổi 62, vẫn óng ả, tơ lụa như ngày nào. Gương mặt cô luôn tươi sáng, truyền cảm hứng cho người nghe những tình khúc trong trẻo, mơ mộng. Trong trái tim Ý Lan luôn rộn ràng niềm tin yêu cuộc sống. Chính vì thế, giọng hát Ý Lan càng đắm say, cháy hết mình trên sân khấu, vì tình yêu.

Bội Kỳ

Các tin khác

Về Thoại Sơn thăm đình thần 3 danh hiệu

Về Thoại Sơn thăm đình thần 3 danh hiệu

Trải qua bao thăng trầm lịch sử, đình thần Thoại Ngọc Hầu vẫn giữ nguyên nét cổ kính, uy nghiêm và trở thành “linh hồn” của vùng đất Thoại Sơn. Năm 1990, Bộ Văn hóa - Thông tin công nhận bia Thoại Sơn là Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.

Một người lặng lẽ sống và viết

Một người lặng lẽ sống và viết

Văn chương Quách Liêu cũng giống như tính cách con người anh: không ồn ào, không phô trương, chỉ lặng lẽ cảm thông và chia sẻ với số phận của những con người bình dị.

“Cuộc đời cho ta quả quýt”!

“Cuộc đời cho ta quả quýt”!

Trong “Truyện Kiều”, đoạn tả Mã Giám Sinh trên đường đưa Kiều đi, có “độc thoại nội tâm” rất hay: “Về đây nước trước bẻ hoa/ Vương tôn, quý khách, ắt là đua nhau/ Hẳn ba trăm lạng kém đâu/ Cũng đà vừa vốn, còn sau thì lời/ Miếng ngon kề đến tận nơi/ Vốn nhà cũng tiếc, của trời cũng tham/ Đào tiên đã bén tay phàm/ Thì vin cành quýt cho cam sự đời”. Đây là “âm mưu” của Mã Giám Sinh sau khi mua Kiều “ba trăm lạng”.

Giá trị của hòa bình

Giá trị của hòa bình

Ngày ấy mẹ tôi tầm sáu tuổi, chưa biết chữ và sống dưới những tiếng nổ inh tai. Những tiếng nổ từ mấy loại vũ khí chiến tranh - thứ mà thời của chúng tôi ít khi chứng kiến. Mẹ kể, bầu trời dạo đó toàn bóng khói. Những làn khói từ thuốc súng, từ đạn bom, từ mấy ngôi nhà cháy trụi sau trận càn đột ngột.

Con mối và cái tổ kỳ lạ...

Con mối và cái tổ kỳ lạ...

Bởi khí hậu nóng ẩm, thuận lợi cho loài mối phát triển – một đe doạ với sự đục phá nhà cửa, đồ dùng,… nên con mối không được thiện cảm trong văn hóa Việt. Nó thường bò vào ngụ ngôn, không được làm “nhân vật”, chỉ là cái cớ để cốt truyện phát triển.

Nghệ thuật tạo hình – liều thuốc chữa lành tâm hồn

Nghệ thuật tạo hình – liều thuốc chữa lành tâm hồn

Giữa nhịp sống gấp gáp của thời đại số, con người khỏe hơn về thể chất nhưng lại mong manh hơn về tinh thần. Khi y học chăm lo tuổi thọ sinh học, câu hỏi đặt ra là: ai nuôi dưỡng đời sống nội tâm? Trong bối cảnh ấy, nghệ thuật tạo hình không còn chỉ là lĩnh vực của cái đẹp, mà trở thành một phương thức chữa lành âm thầm nhưng bền bỉ.

Xuôi dòng An Sơn, phải lòng Lái Thiêu

Xuôi dòng An Sơn, phải lòng Lái Thiêu

Tôi ngồi bên dòng An Sơn một chiều tháng tư nghe hoàng hôn võ vàng sóng nước. Dòng An Sơn là một nhánh rẽ của con sông Sài Gòn chảy qua Lái Thiêu. Mười năm gá thân vào đất này, tôi thấy Lái Thiêu có quá nhiều câu chuyện để kể.

Hào khí Chu Hưng

Hào khí Chu Hưng

Hạ Hòa (Phú Thọ) vốn là vùng đất địa linh, sơn thủy hữu tình, nơi có Chiến khu 10 và thủ đô văn nghệ trong những năm kháng chiến chống thực dân Pháp. Trong đời sống văn hóa, tinh thần của vùng đất này, đền Chu Hưng là công trình tín ngưỡng tâm linh có giá trị về mặt lịch sử, văn hóa, khoa học, thẩm mỹ; là điểm nhấn quan trọng trong tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương nói chung và văn hóa tâm linh của vùng đất Hạ Hòa nói riêng.

Không có gì hai lần Wislawa Szymborska

Không có gì hai lần Wislawa Szymborska

Không có gì xảy ra hai lần phản ánh đúng thực tế cuộc sống. Mỗi người chúng ta đều nằm trong quy luật vật đổi sao dời, mỗi người chỉ sống có một lần và chỉ có vậy, số phận con người không lập lại.

“Lao xao Yên Phụ tiếng hò gọi nhau...”

“Lao xao Yên Phụ tiếng hò gọi nhau...”

Đường Yên Phụ (Hà Nội) chạy dọc theo sông Hồng. Đây nguyên là một đoạn đê cổ, và một phần được sử dụng làm đường Yên Phụ. Đường dài khoảng gần 1,5 km, bắt đầu từ ô Yên Phụ (đầu dốc đường Thanh Niên) chạy cắt qua các phố Cửa Bắc, Hàng Bún, Hàng Than, Hòe Nhai và kết thúc tại phố Hàng Đậu (gần đầu cầu Long Biên). Từ xưa, tên gốc là Yên Hoa. Năm 1841, vì kỵ húy mẹ vua Thiệu Trị là Hồ Thị Hoa, nên đổi thành Yên Phụ.    

"Tung hoả mù" - trong đời sống, văn chương!

"Tung hoả mù" - trong đời sống, văn chương!

Theo nghĩa đen, "tung hỏa mù" là tung ra khói lửa khiến đối phương mất phương hướng, khó phát hiện được mục tiêu. Ban đầu được dùng phổ biến trong quân sự, như là một mưu kế để che giấu quân đội rút lui, di chuyển… Cách này rất thường gặp trong binh pháp cổ Trung Hoa.

Nhà nghiên cứu Nguyễn Trọng Hải: Người giữ hồn quan họ

Nhà nghiên cứu Nguyễn Trọng Hải: Người giữ hồn quan họ

Thật không ngờ, trong đời sống văn hóa đương đại gấp gáp và bận rộn, đôi khi người ta chỉ lướt qua những giá trị truyền thống thì vẫn có những người lặng lẽ dành tâm sức và cả cuộc đời của mình để bảo tồn những giá trị văn hóa quý báu. Tôi vô tình có cuộc gặp gỡ quý giá với ông Nguyễn Trọng Hải, là người cung cấp nhiều tư liệu quý cho Thư viện điện tử Quan họ Bắc Ninh.

Nhà thơ Lê Hồng Thiện: Thơ khiến cho cuộc đời đáng sống hơn

Nhà thơ Lê Hồng Thiện: Thơ khiến cho cuộc đời đáng sống hơn

Giữa nhịp sống nhiều đổi thay, Lê Hồng Thiện vẫn lặng lẽ đi qua tuổi 85 bằng một tâm thế đáng ngưỡng mộ: lạc quan, yêu đời và bền bỉ sáng tạo. Thời gian dường như không làm cạn đi nguồn cảm xúc trong ông, trái lại càng lắng sâu, càng nồng cháy.

Huyền thoại Trung đội Mai Quốc Ca

Huyền thoại Trung đội Mai Quốc Ca

Tháng Tư, đứng bên bờ sông Thạch Hãn nhìn dòng nước lặng trôi, khó ai hình dung nơi đây từng là ranh giới của sự sống và cái chết. Năm 1972, dòng sông ấy chứng kiến một trong những cuộc chiến khốc liệt nhất của chiến tranh Việt Nam, khi đất trời bị xé nát bởi bom đạn, còn con người bừng lên như những ngọn lửa.

Ngọn gió rừng vẫn thổi nơi suối nguồn

Ngọn gió rừng vẫn thổi nơi suối nguồn

Có một vùng quê trung du yên bình nơi Chiến khu 10 xưa đã đi vào thế giới nghệ thuật, lấp lánh, ấm áp những trang thơ, nhật ký và lắng đọng những ân tình sâu nặng đối với nhà thơ, nhà viết kịch Lưu Quang Vũ. Nơi đây, ông cất tiếng khóc chào đời và trở thành ngọn nguồn gieo mầm cho cảm hứng nghệ thuật. Vùng quê ấy đã trở thành “địa chỉ tâm hồn”, làm nên “suối nguồn” trong mát cho những tác phẩm để đời của nhà thơ, nhà viết kịch Lưu Quang Vũ.

Tiếng hồn dân dã bên bờ Kiến Giang

Tiếng hồn dân dã bên bờ Kiến Giang

Giữa dải đất miền Trung nắng gió, Quảng Bình (nay là tỉnh Quảng Trị) từ lâu được biết đến như cái nôi của những câu hò mộc mạc mà thấm đẫm tình người. Trong đó, Hò khoan Lệ Thủy với nhịp chèo khoan thai, với tiếng đáp tình tứ giữa đôi bờ sông Kiến Giang đã trở thành linh hồn của một vùng đất.

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn - đứng trên hai mặt của tình yêu

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn - đứng trên hai mặt của tình yêu

Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã mang đến cho chúng ta những bản tình ca thổn thức, nhưng ông không bao giờ có được hạnh phúc lứa đôi trọn vẹn. Nhiều bóng hồng lặng lẽ xuất hiện trong đời nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã để lại những giai điệu xao xuyến khôn nguôi.

Hai con ngựa "lạ đời" trong truyện ngắn Nguyễn Công Hoan!

Hai con ngựa "lạ đời" trong truyện ngắn Nguyễn Công Hoan!

Nhà văn lớn Nguyễn Công Hoan (1903 - 1977) để lại một gia tài tác phẩm văn học đồ sộ, với hơn 200 truyện ngắn, 30 truyện dài và nhiều tiểu luận văn học. Tài năng và phong cách của ông thể hiện chủ yếu ở thể truyện ngắn.

Lễ cầu mưa và nét đẹp văn hóa Tây Nguyên

Lễ cầu mưa và nét đẹp văn hóa Tây Nguyên

Những dãy núi cao vời vợi cùng những cánh rừng mênh mang của đại ngàn Tây Nguyên là không gian sinh tồn của các tộc người. Sống giữa núi rừng, họ có cách ứng xử tôn trọng và hòa hợp với thiên nhiên cây cỏ, từ đó hình thành nên hệ tín ngưỡng và những nghi lễ tâm linh độc đáo, giàu bản sắc của miền rừng.