Ảo thuật Việt: Vẫn chưa thoát bóng nghiệp dư

Liên hoan Ảo thuật toàn quốc lần 3 tại TP Hồ Chí Minh đã khép lại với nhiều tiết mục ấn tượng, sáng tạo, được trao huy chương vàng, bạc. Tuy nhiên, nhìn về chặng đường dài của loại hình này, các ảo thuật gia không giấu được nỗi trăn trở, lo âu. Bởi ngay tại liên hoan, bộ mặt xanh xao của ảo thuật lộ rõ.

Điều vui mừng nhất của những người tổ chức liên hoan chính là số lượng các tiết mục tham gia vượt trội so với hai mùa trước. Cụ thể, có đến 39 tiết mục. Đặc biệt các đơn vị xã hội hóa chiếm số lượng áp đảo: 16 đơn vị tham gia thì ngoài công lập chiếm tới 14 đơn vị. Điều đó chứng tỏ liên hoan ngày càng có sức hút, là nơi để các nghệ sĩ ảo thuật đua tài, học hỏi kinh nghiệm, nâng cao tay nghề.

NSND Lê Tiến Thọ, Chủ tịch Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam đánh giá cao sự sáng tạo, tài năng của các ảo thuật gia trẻ tuổi. So với hai mùa trước, năm nay chất lượng các tiết mục được đầu tư công phu, có nhiều tìm tòi, thử nghiệm. Thậm chí có nhiều tiết mục xây dựng kịch bản chặt chẽ như “Một thoáng hương Chăm” của Lê Tuấn Anh đến từ Quảng Trị.

Ảo thuật gia Phùng Tuấn Anh – Liên đoàn xiếc Việt Nam lại mang đến màn trình diễn lớn hồi hộp, thót tim không khác gì các màn ảo thuật mạo hiểm trên thế giới. Anh bị trói chặt tay chân và đứng dưới bàn chông treo lơ lửng trên đầu.

Các ảo thuật gia Việt vẫn chủ yếu mày mò tự học (Trong ảnh: Ảo thuật gia Việt Duy gây ấn tượng với màn ảo thuật tương tác khán giả).
Các ảo thuật gia Việt vẫn chủ yếu mày mò tự học (Trong ảnh: Ảo thuật gia Việt Duy gây ấn tượng với màn ảo thuật tương tác khán giả).

Trong vòng mấy chục giây, anh phải tự giải thoát nếu không bàn chông sẽ rơi xuống. Hay “siêu trộm” Nguyễn Việt Duy, CLB Ảo thuật TP Hồ Chí Minh mang đến màn ảo thuật tương tác rất hài hước, bất ngờ với khách mời ngẫu nhiên. “Thôi miên người bay trên nước cao 4 mét” của Trần Anh Dũng, CLB Ảo thuật TP Hồ Chí Minh cũng là tiết mục nhận được tràng pháo tay giòn giã bởi sự sáng tạo đẹp mắt hòa cùng câu chuyện tình yêu lãng mạn.

Tuy nhiên, theo NSND Vũ Ngoạn Hợp, Chủ tịch Hội đồng giám khảo, liên hoan còn tồn tại nhiều tiết mục sơ sài, lạc hậu, bộc lộ sự nghiệp dư. Không hiếm ảo thuật gia thiếu am hiểu quy luật sân khấu, vẫn đứng xoay lưng về phía khán giả hoặc lúng túng khi chuyển sang trò diễn mới.

Số tiết mục quen thuộc như “biến” ra chim bồ câu, cây gậy, cái quạt, cái khăn, biến ra cô gái, cưa người… nhiều vô kể. Dù được gia giảm bằng một số tiểu tiết, bằng âm nhạc, diễn xuất nhưng những trò khéo liên hoàn này vẫn khiến khán giả nhàm chán. Vì giờ đây, chỉ cần lên YouTube, người ta có thể học được “mánh” để bắt chước.

Chính sự kết nối của Internet tạo điều kiện cho các ảo thuật gia học hỏi những trò mới nhất của thế giới nhưng cũng là thách thức buộc họ phải phát huy hơn nữa khả năng sáng tạo, bứt phá. Đáng tiếc số màn diễn có tính đột phá còn ít ỏi.

Ảo thuật gia Nguyễn Anh Tú, CLB Ảo thuật TP Hồ Chí Minh cho rằng để trở thành ảo thuật gia chuyên nghiệp, người đó phải hội tụ nhiều yếu tố như: tài năng bẩm sinh, vóc dáng, duyên nghề, kỹ năng biểu diễn, xử lý tình huống, óc sáng tạo, sự thông minh, can đảm đối mặt với các màn nguy hiểm…

Tất cả tạo ra phong cách riêng biệt của mỗi ảo thuật gia khi biểu diễn. Do đó, ngoài rèn độ khéo léo, các tiểu xảo cho nhuần nhuyễn, anh còn tham gia khóa học diễn xuất do nghệ sĩ Minh Nhí đứng lớp. Nên dù đứng trên sân khấu biểu diễn những trò đơn giản như biến ra bông hoa, chú chim bồ câu, lướt bài…, chàng ảo thuật gia điển trai này cũng tạo được sự lôi cuốn khó cưỡng bởi vẻ huyền bí, nhập tâm của mình.

Đòi hỏi nhiều kỹ năng như thế nên số người tâm huyết với nghề đã ít, số người tạo dựng được tiếng vang càng hiếm hoi. Thập niên 70 của thế kỷ trước, nhắc tới ảo thuật Việt Nam, người ta nhớ ngay đến loạt tên tuổi lừng danh như Z27, Nguyễn Khuyến, Tony Quang, Bảo Thu…

Tiết mục “Thôi miên người bay trên nước cao 4 mét” đoạt huy chương vàng tại Liên hoan Ảo thuật toàn quốc lần thứ 3.
Tiết mục “Thôi miên người bay trên nước cao 4 mét” đoạt huy chương vàng tại Liên hoan Ảo thuật toàn quốc lần thứ 3.

Còn bây giờ, nhiều người sẽ lúng túng khi thử yêu cầu họ điểm tên các ảo thuật gia nổi tiếng hiện tại. Thế hệ tiếp nối không hề khan hiếm, thậm chí lực lượng trẻ theo ảo thuật khá đông đảo nhưng đỏ mắt vẫn chưa tìm được bao nhiêu tên tuổi ấn tượng. Phần đông coi ảo thuật là nghề tay trái, theo để thỏa đam mê. Việc chạy ăn từng bữa vẫn trông vào nghề khác.

Hơn nữa, đến bây giờ, muốn theo nghề họ vẫn phải tự học là chính, đạo cụ thì mua trên mạng hoặc mày mò tự làm. Người nào may mắn thì cắp cặp theo học bậc cha chú vì trường đào tạo ảo thuật chính quy ở Việt Nam vẫn chưa có. Do học hành không bài bản, hầu hết ảo thuật gia hiện nay vẫn biểu diễn theo kiểu nghiệp dư.

Riêng số người biết vài trò lặt vặt và tự nhận là ảo thuật gia nhiều vô kể, nhất là giới ảo thuật đường phố. Các tiết mục không được đầu tư đến nơi đến chốn mà manh mún, lẻ tẻ, diễn liên hoàn thành một tiết mục chứ không có câu chuyện, kịch bản chặt chẽ.

Cái khó của ảo thuật so với các loại hình nghệ thuật khác là ở chỗ nghệ sĩ mất cả năm trời sáng tạo, đổ biết bao tiền bạc, mồ hôi và cả máu để làm ra một tiết mục nhưng chỉ diễn đến lần thứ hai, thứ ba là khán giả đã nhàm. Chính điều đó khiến nhiều người thích trò lặt vặt đơn giản và ăn sẵn.

Ảo thuật gia Nguyễn Việt Duy thừa nhận: “Chính những ảo thuật gia “tay mơ” lười sáng tạo và bắt chước người khác khiến ảo thuật bị xem rẻ. Nhiều khán giả coi ảo thuật là trò tạp kỹ vặt vãnh, thậm chí chỉ để diễn “cứu cháy” khi ca sĩ, diễn viên đến trễ nên cát xê cho ảo thuật luôn thấp hơn ca nhạc, vở hài. Show diễn đã ít, tiền cát xê lại bèo bọt không đủ để chúng tôi chi trả cho đạo cụ, trang phục biểu diễn ngày càng đắt đỏ”.

Trên con đường của mình, Nguyễn Việt Duy cố hết sức để đập tan định kiến ấy. Bởi ảo thuật thực chất là một môn nghệ thuật đầy quyến rũ, thú vị và kỳ bí, đòi hỏi ở người nghệ sĩ sự dấn thân và sáng tạo không ngừng. Anh thổi hồn vào ảo thuật, mày mò sáng tạo để biến tiết mục của mình thành một tác phẩm nghệ thuật đúng nghĩa có chiều sâu, đầy huyền bí và nhân văn như: "Đứa con của rồng", "Giấc mơ kẹo ngọt"...

Qua liên hoan, ảo thuật gia Nguyễn Anh Tú nhận thấy trình độ của các ảo thuật gia Việt Nam không thua kém gì thế giới. Họ học hỏi rất nhanh chiêu trò mới lạ, thậm chí biến tấu nó thành một tiết mục độc đáo hơn.

Thế nhưng, họ chịu nhiều thiệt thòi vì ít tìm được môi trường chuyên nghiệp để trưng trổ tài năng mà chỉ diễn giải khuây ở các chương trình tạp kỹ, sự kiện hè phố. Vài năm trở lại đây, ảo thuật có thêm sân chơi khi các gameshow truyền hình bắt đầu dành nhiều “đất” để nghệ sĩ thi thố, đưa ảo thuật tiếp cận với đông đảo công chúng. Có thể kể đến các cuộc thi tiêu biểu như: “Tìm kiếm tài năng Việt Nam – Vietnam Got Talent”, “Ảo thuật siêu phàm”, “Đại hội ảo thuật”, “Kỳ tài lộ diện”…

Ngoài các màn biểu diễn, chương trình còn đi sâu khai thác đam mê nghề nghiệp, quá trình khổ luyện cũng như phút trải lòng của các ảo thuật gia. “Tuy vậy, các gameshow này cũng không phải là nơi để rèn nghề, đua tài một cách bài bản, chuyên nghiệp mà chỉ mang tính giải trí, vui là chính. Nếu mong theo kịp bạn bè quốc tế và hiện thực hóa giấc mơ vươn tầm ra khu vực thì ảo thuật phải có trường lớp đào tạo đúng nghĩa” – Nguyễn Anh Tú nói.

Riêng thời gian tổ chức Liên hoan Ảo thuật toàn quốc cũng khiến nhiều nghệ sĩ buồn lòng. Bởi sau 6 năm, liên hoan mới trở lại trong khi nhu cầu được học hỏi, giao lưu, nghe những góp ý về chuyên môn của nghệ sĩ ảo thuật là rất lớn.

Ngoài ra, vì ít hội diễn chuyên nghiệp để tìm kiếm huy chương nên cơ hội cho nghệ sĩ ảo thuật được xét tặng danh hiệu NSƯT, NSND gặp nhiều khó khăn. NSND Lê Tiến Thọ cho biết sắp tới Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam cố gắng đưa liên hoan thành hoạt động định kỳ hai năm một lần, giúp các nghệ sĩ ảo thuật có sân chơi quy mô chuyên nghiệp để cọ xát, thể hiện tài năng nhiều hơn.

Các tin khác

Chủ quyền văn hóa số

Chủ quyền văn hóa số

Xây dựng chủ quyền văn hóa số theo tinh thần Nghị quyết 80-NQ/TW chính là lá chắn chiến lược để giữ gìn bản sắc, định hình bộ nhận diện dân tộc và khẳng định sức mạnh Việt Nam trên không gian mạng.

Hội Mỹ thuật Việt Nam cần những chuyển động mới

Họa sĩ Đào Quốc Huy - Chủ tịch Hội Mỹ thuật Việt Nam: Chúng ta vẫn còn lãng phí nguồn lực

Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam mở ra những định hướng quan trọng nhằm phát huy nguồn lực sáng tạo, xây dựng môi trường thuận lợi cho văn nghệ sĩ và đưa nghệ thuật đến gần hơn với công chúng. Phóng viên Văn nghệ Công an đã có cuộc trao đổi với họa sĩ Đào Quốc Huy, Chủ tịch Hội Mỹ thuật Việt Nam nhiệm kỳ 2026-2031, về những vấn đề đặt ra đối với mỹ thuật nước nhà trong giai đoạn mới.

80 năm kết nối những tâm hồn nghệ thuật

80 năm kết nối những tâm hồn nghệ thuật

Trải qua 80 năm xây dựng và trưởng thành, Báo Công an nhân dân (CAND) không chỉ là tiếng nói của lực lượng CAND, mà còn là địa chỉ tin cậy, gắn bó của nhiều thế hệ văn nghệ sĩ cả nước. Từ những trang viết, cuộc trò chuyện đến sự đồng hành trong các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, tình cảm chân thành mà giới văn nghệ sĩ dành cho Báo CAND đã góp phần bồi đắp mối gắn kết bền chặt giữa báo chí với đời sống văn học, nghệ thuật, giữa người cầm bút với những người làm nghệ thuật. Qua năm tháng, sự tin yêu, trân trọng và đồng hành ấy đã trở thành một phần ý nghĩa trong hành trình phát triển của tờ báo. Sức lan tỏa của một cơ quan báo chí không chỉ ở những trang viết mà còn ở khả năng kết nối con người bằng niềm tin và những giá trị nhân văn.

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh: Tôi bị cuốn hút bởi hình tượng người chiến sĩ công an

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh: Tôi bị cuốn hút bởi hình tượng người chiến sĩ công an

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh hiện là Phó trưởng đoàn Kịch cổ điển, Nhà hát Kịch Việt Nam. Anh được biết đến là một nghệ sĩ có nhiều khám phá độc đáo, mới mẻ với kịch đương đại, lịch sử, thiếu nhi. "Bén duyên" và bị cuốn hút với các vở diễn về đề tài hình tượng người chiến sĩ Công an nhân dân (CAND) đã giúp anh có nhiều trải nghiệm mới mẻ. Phóng viên Chuyên đề Văn nghệ Công an có cuộc trò chuyện với NSND Tạ Tuấn Minh.

Khi yêu thương nối dài qua năm tháng...

Khi yêu thương nối dài qua năm tháng...

Từ những giai điệu thấm đẫm tình quê hương đến những câu chuyện lay động lòng người, chương trình nghệ thuật "Kết nối yêu thương" gửi đi thông điệp giản dị mà sâu sắc: Không ai nên đơn độc trước nghịch cảnh. Đằng sau mỗi người phụ nữ đau yếu, mỗi em nhỏ mang bệnh hiểm nghèo là một phận đời cần được chở che, một ước mơ cần được níu giữ. Khi những trái tim cùng rung lên nhịp đập yêu thương, nghệ thuật không chỉ chạm đến cảm xúc mà còn khơi dậy trách nhiệm cộng đồng, thắp lên hy vọng cho những cuộc đời còn nhiều gian khó.

Cuộc đối thoại tinh tế của các nền văn hóa

Cuộc đối thoại tinh tế của các nền văn hóa

Liên hoan phim (LHP) Tài liệu châu Âu – Việt Nam lần thứ 16 (diễn ra từ ngày 18 đến ngày 26/9) quy tụ 25 tác phẩm điện ảnh tài liệu đặc sắc đến từ Việt Nam và các quốc gia châu Âu. Đây không chỉ là “bữa tiệc” điện ảnh, mở ra cơ hội giao lưu, hợp tác giữa những người làm nghề mà còn là cầu nối để dòng phim đặc biệt này đến gần với công chúng hơn.

Ca sĩ Tùng Dương đã tổ chức riêng nhiều live concert.

Từ “độc đạo” đến đại chúng

25 năm trong nghề, Tùng Dương đã có một hành trình đặc biệt mà không nhiều nghệ sĩ thế hệ anh có thể làm được. Đó là hành trình của một nghệ sĩ luôn muốn bước ra khỏi vùng an toàn, không ngừng thử nghiệm, tìm kiếm những giới hạn mới của giọng hát và tư duy âm nhạc. Nhưng cũng chính trên hành trình tưởng như ngày càng đi xa ấy, Tùng Dương lại ngày càng trở về gần hơn với những điều căn cốt: gia đình, tình yêu, con người, quê hương, đất nước, những giá trị đã làm nên căn tính của mình.

Buổi gặp gỡ báo chí giới thiệu chương trình “Phú Quang - Còn mãi một tình yêu” tại Nhà hát Hồ Gươm

Âm nhạc không chỉ là ký ức

Gần 5 năm sau ngày nhạc sĩ Phú Quang rời cõi tạm, những giai điệu của ông vẫn hiện diện trong đời sống âm nhạc Việt Nam. Năm 2026, ba người con của ông chính thức tiếp nhận di sản âm nhạc mà cha để lại. Nhưng câu chuyện di sản âm nhạc Phú Quang không chỉ là câu chuyện của một gia đình tiếp nhận một gia tài nghệ thuật. Nó đặt ra một vấn đề lớn hơn: làm thế nào để di sản âm nhạc của một nhạc sĩ được bảo vệ, được trao truyền và tiếp tục sống trong đời sống đương đại?

Từ lời khen - chê đến chiều sâu phê bình

Từ lời khen - chê đến chiều sâu phê bình

Ngày nay, nhiều tác phẩm điện ảnh ra đời nhận được sự bàn luận sôi nổi trên mạng xã hội cùng những bài review phim xuất hiện dày đặc. Tuy nhiên, giữa dòng chảy ồn ã ấy lại thiếu vắng những bài phê bình có chuyên môn, đi sâu vào ngôn ngữ điện ảnh, giá trị nghệ thuật và ý nghĩa văn hóa của tác phẩm. Để đời sống điện ảnh không chỉ dừng lại ở những lời khen - chê, đánh giá cực đoan, cần thêm những tiếng nói phê bình giàu tri thức, góp phần nâng cao thị hiếu và nuôi dưỡng tình yêu điện ảnh trong công chúng.

Khai thác văn hóa truyền thống, cần sự am hiểu sâu sắc

Khai thác văn hóa truyền thống, cần sự am hiểu sâu sắc

Việc đưa chất liệu truyền thống vào các sản phẩm nghệ thuật đang trở thành xu hướng và mở ra nhiều hướng sáng tạo, góp phần làm mới cách tiếp cận và lan tỏa những giá trị văn hóa Việt Nam. Tuy nhiên, điều này cũng yêu cầu nghệ sĩ cần sự hiểu biết, tôn trọng và trách nhiệm với những giá trị văn hóa mà sản phẩm khai thác.

“Vui bất tuyệt” hôm qua và hôm nay

“Vui bất tuyệt” hôm qua và hôm nay

“Vui bất tuyệt” của Tố Hữu - một trong những bài thơ tiêu biểu viết về Cách mạng Tháng Tám năm 1945, không chỉ là niềm vui của một cá nhân, hay của hàng chục triệu người, còn là niềm vui hồi sinh của một dân tộc vừa thoát khỏi ách nô lệ, giành lại quyền làm chủ vận mệnh. Cũng là niềm vui được cống hiến và kiến tạo tương lai. “Vui bất tuyệt” trở thành cảm hứng chung cho nhiều tác phẩm nổi tiếng cùng chủ đề.

Người trẻ yêu lịch sử qua văn học, nghệ thuật

Người trẻ yêu lịch sử qua văn học, nghệ thuật

Những người trẻ thế hệ 8x, 9x, 2000 đang lựa chọn cách tiếp cận lịch sử theo cách riêng của mình. Với họ, lịch sử là những câu chuyện được kể lại sống động trên các nền tảng số, hay những bộ phim, những bài hát, những tiểu thuyết hấp dẫn và ý nghĩa... giúp họ hiểu hơn về đất nước mình.

"Kế hoạch CM12" - Tái hiện chiến công lịch sử

"Kế hoạch CM12" - Tái hiện chiến công lịch sử

Bắt đầu lên sóng truyền hình ANTV (thứ Bảy, Chủ nhật) từ ngày 22/8 và trên kênh HTV9 (thứ Hai, thứ Ba) từ ngày 24/8, bộ phim truyền hình "Kế hoạch CM12" đã nhanh chóng thu hút sự quan tâm của công chúng. Không chỉ khắc họa những cuộc đấu trí căng thẳng, "Kế hoạch CM12" còn làm nổi bật bản lĩnh, trí tuệ và sự hy sinh thầm lặng của những cán bộ, chiến sĩ CAND trong hành trình bảo vệ An ninh Tổ quốc từ những ngày đầu đất nước thống nhất.

Trưởng thành cùng lực lượng

Trưởng thành cùng lực lượng

Trong hơn 80 năm xây dựng, phấn đấu và trưởng thành của lực lượng Công an nhân dân Việt Nam, có thể nói rằng, văn học nghệ thuật về lực lượng công an với sứ mệnh của mình đã góp phần đáng kể vào sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc, vì cuộc sống bình yên, hạnh phúc của nhân dân…