Ấn Độ kỳ vọng gì khi đảm nhiệm chiếc ghế Ủy viên không thường trực HĐBA LHQ?

Trong bài phân tích đăng trên trang mạng của Vivekananda India Foundation - một tổ chức chuyên gia tư vấn hàng đầu có trụ sở ở New Delhi (Ấn Độ), Đại sứ Ấn Độ tại Liên hợp quốc (LHQ) Asoke Mukerji đã đề cập tới những kỳ vọng của Ấn Độ khi đảm nhiệm chiếc ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an (HĐBA) LHQ lần thứ 8, nhiệm kỳ 2021-2022, từ ngày 1/1.

Theo đó, những ưu tiên được New Delhi xác định khi vận động tranh cử vào HĐBA là chống khủng bố bằng cách thực thi các nghị quyết của HĐBA LHQ, sử dụng hiệu quả các sứ mệnh gìn giữ hòa bình của LHQ.

Ấn Độ đã đề xuất theo đuổi các ưu tiên trên trong khi kêu gọi “chủ nghĩa đa phương được cải cách”, về cơ bản có nghĩa là cho phép tất cả các thành viên của HĐBA tham gia một cách bình đẳng trong việc đưa ra các quyết sách. 

Theo Đại sứ Asoke Mukerji, “Chủ nghĩa đa phương được cải cách” đòi hỏi phải kết hợp cách tiếp cận chiến lược của Ấn Độ nhằm cải tổ HĐBA, được Thủ tướng Narendra Modi một lần nữa đề cập tại Đại hội đồng LHQ hồi tháng 9/2020, với các hành động của Ấn Độ trong HĐBA như kêu gọi ứng phó với những thách thức ngày càng đa chiều đối với hòa bình và an ninh quốc tế. 

Khi đó, Thủ tướng Ấn Độ khẳng định rằng, nhu cầu cấp thiết đặt ra hiện nay với tổ chức quốc tế lớn nhất hành tinh là cải cách trong các phản ứng, quy trình và đặc điểm của LHQ. 

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi trong một bài phát biểu tại Liên hợp quốc.
Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi trong một bài phát biểu tại Liên hợp quốc.

Ông Narendra Modi cũng đặt câu hỏi rằng Ấn Độ, nền dân chủ lớn nhất thế giới và là nơi sinh sống của 1,3 tỷ người hiện vẫn đang nằm ngoài các cơ cấu ra quyết định tối cao của LHQ. Quá trình ra quyết định trong HĐBA LHQ chịu sự chi phối của quyền phủ quyết của 5 Ủy viên thường trực HĐBA (Nhóm P5 gồm Mỹ, Nga, Pháp, Anh và Trung Quốc), đã được sử dụng 293 lần kể từ năm 1946. Bế tắc trong việc ra quyết định do sử dụng quyền phủ quyết thường khiến con người phải trả giá đắt. 

Ví dụ gần đây nhất là sự đối đầu Mỹ-Trung hồi đầu năm 2020 đã ngăn cản việc thông qua kịp thời một nghị quyết của HĐBA nhằm hỗ trợ về mặt chính trị để LHQ đối phó với đại dịch COVID-19. Cách Ấn Độ - quốc gia không có quyền phủ quyết với tư cách là Ủy viên không thường trực HĐBA LHQ - giải quyết các quyền lợi của họ như thế nào nếu bị các thành viên Nhóm P5 phủ quyết sẽ là một phép thử cho khát vọng của nước này trở thành cường quốc mới nổi.

Đây là lần thứ 8 Ấn Độ được bầu vào vị trí thành viên không thường trực HĐBA LHQ. Và trong tất cả những lần được giữ vị trí này, Ấn Độ luôn thể hiện tiếng nói mạnh mẽ để ủng hộ các nước đang phát triển, dân chủ, pháp quyền, chủ nghĩa đa phương, hòa bình và an ninh và sự phát triển. Trong tất cả 8 lần Ấn Độ trúng cử vào chiếc ghế Ủy viên không thường trực HĐBA LHQ đều nhờ những lá phiếu ủng hộ của hơn 2/3 số thành viên LHQ.

Đối với cuộc chiến chống khủng bố, Ấn Độ phải tìm kiếm một vai trò trong quá trình ra quyết định của HĐBA LHQ khi cân nhắc về “điểm nóng” của chủ nghĩa khủng bố toàn cầu xuất phát từ khu vực Afghanistan-Pakistan. 

Năm 2013, Afghanistan đã đứng sang một bên ủng hộ Ấn Độ cho cuộc bầu cử vào HĐBA LHQ năm 2020. Ngày nay, cả Ấn Độ và Afghanistan đều phải đối mặt với viễn cảnh tài trợ cho khủng bố được hồi sinh từ khu vực ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích của họ. 

Với tư cách đối tác hỗ trợ phát triển chính của Afghanistan, Ấn Độ phải lồng ghép các mối quan tâm của Afghanistan vào bất kỳ sáng kiến nào của Ấn Độ để thực thi các nghị quyết của HĐBA, bao gồm cả việc yêu cầu Pakistan tuân thủ các quy tắc của Lực lượng đặc nhiệm tài chính quốc tế (FATF) được đề cập trong các nghị quyết của HĐBA về chống khủng bố. 

Thành công của Ấn Độ đòi hỏi sự ủng hộ của Nhóm P5, vốn đang bất đồng ở các mức độ khác nhau trong việc truy quét các nhóm khủng bố ở khu vực Afghanistan-Pakistan do lợi ích địa chính trị và khu vực của họ.

Để việc triển khai lực lượng gìn giữ hòa bình của LHQ hiệu quả hơn, Ấn Độ phải trở thành một bên đóng vai trò quan trọng trong việc soạn thảo các quy định về nhiệm vụ gìn giữ hòa bình của LHQ cho các phái bộ ở châu Á và châu Phi, nơi hiện phần lớn trong số 6.000 lính gìn giữ hòa bình của Ấn Độ đang được triển khai. 

Kinh nghiệm tiên phong của Ấn Độ trong việc gửi các nữ binh sỹ tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình của LHQ ở Liberia và Nam Sudan có thể trở thành hình mẫu cho các sứ mệnh của HĐBA trong việc phản ánh các vấn đề liên quan phụ nữ, hòa bình và an ninh và bảo vệ dân thường. 

Trong quá trình này, Ấn Độ sẽ tạo điều kiện cho HĐBA LHQ thực hiện cải cách, kết hợp gìn giữ hòa bình với xây dựng hòa bình, đặc biệt là tăng cường thể chế quản trị quốc gia. 

Trong lĩnh vực thứ ba là sử dụng công nghệ kỹ thuật số để trao quyền và phát triển con người, Ấn Độ có vị thế tốt nhờ kinh nghiệm của nước này trong lĩnh vực nền tảng kỹ thuật số để dẫn dắt các cuộc thảo luận của HĐBA LHQ về vai trò của công nghệ thông tin và truyền thông đối với hòa bình, an ninh và phát triển. 

Việc Ấn Độ ủng hộ một cách tiếp cận toàn diện, biến Chương trình nghị sự 2030 về phát triển bền vững trở thành khuôn khổ cho các hành động của HĐBA về các vấn đề mạng có thể bù đắp cho sự chia rẽ của Nhóm P5 về các vấn đề an ninh mạng hiện nay. 

Nếu không được kiểm soát, sự phân cực một chiều như vậy có thể dẫn đến sự chia rẽ sâu sắc, thậm chí là đối đầu, của trật tự thế giới kỹ thuật số đang nổi lên, gây phương hại cho các nỗ lực phát triển bền vững.

Là đại diện được bầu của khu vực châu Á-Thái Bình Dương giữ ghế ủy viên không thường trực trong HĐBA LHQ, Ấn Độ được cho là sẽ hoạt động tích cực trong các vấn đề châu Á-Thái Bình Dương đã có trong chương trình nghị sự của HĐBA gồm vấn đề Afghanistan, Iran, Yemen, Syria và vấn đề Palestine. 

Vai trò, chiến lược rõ ràng và mang tính xây dựng của Ấn Độ sẽ tạo sự cân bằng sức mạnh trong nhiều vấn đề, cạnh tranh trực tiếp với Trung Quốc, nước hiện là thành viên thường trực duy nhất của châu Á-Thái Bình Dương trong HĐBA LHQ. Do đó, nhiệm kỳ lần thứ 8 của Ấn Độ phải nêu bật lợi ích hiện hữu trong việc đưa Ấn Độ trở thành thành viên thường trực của HĐBA LHQ.

Minh Hải (tổng hợp)

Các tin khác

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) nhóm họp thượng đỉnh đột xuất với nội dung then chốt xoay quanh cách thức vận dụng điều khoản phòng thủ chung giữa các thành viên khi một nước bị tấn công quân sự. Đây được xem là chủ đề nóng bỏng ở thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương có những rạn nứt.

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) thứ 10 sẽ bắt đầu vào năm 2027, trong bối cảnh tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh đối mặt nhiều khó khăn, từ xung đột vũ trang leo thang đến khủng hoảng niềm tin và tài chính chưa từng có. Đây không chỉ là một cuộc bầu cử nhân sự, mà là cuộc đua tìm kiếm một “kiến trúc sư” đủ tầm vóc để tái thiết lập trật tự thế giới trong một kỷ nguyên đầy biến động.

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Những hình ảnh vệ tinh mới nhất được công bố bởi Cơ quan Vũ trụ châu Âu cho thấy các vệt dầu loang diện rộng trên vịnh Ba Tư có thể quan sát rõ từ không gian. Diễn biến này không chỉ phản ánh mức độ nghiêm trọng của ô nhiễm môi trường biển, mà còn làm dấy lên lo ngại về những tác động lâu dài đối với hệ sinh thái, chuỗi cung ứng năng lượng và an ninh khu vực.

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Tổng thống Donald Trump ngày 21/4 tuyên bố gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran, trong khi chính quyền Washington đồng thời áp đặt một vòng trừng phạt mới nhằm gia tăng sức ép đối với Tehran trước thềm các cuộc đàm phán quan trọng dự kiến diễn ra tại Pakistan. Động thái này phản ánh chiến lược vừa kiềm chế xung đột quân sự, vừa tăng đòn bẩy kinh tế nhằm buộc Iran nhượng bộ trên bàn thương lượng.