Ấn Độ kỳ vọng gì khi đảm nhiệm chiếc ghế Ủy viên không thường trực HĐBA LHQ?

Trong bài phân tích đăng trên trang mạng của Vivekananda India Foundation - một tổ chức chuyên gia tư vấn hàng đầu có trụ sở ở New Delhi (Ấn Độ), Đại sứ Ấn Độ tại Liên hợp quốc (LHQ) Asoke Mukerji đã đề cập tới những kỳ vọng của Ấn Độ khi đảm nhiệm chiếc ghế Ủy viên không thường trực Hội đồng Bảo an (HĐBA) LHQ lần thứ 8, nhiệm kỳ 2021-2022, từ ngày 1/1.

Theo đó, những ưu tiên được New Delhi xác định khi vận động tranh cử vào HĐBA là chống khủng bố bằng cách thực thi các nghị quyết của HĐBA LHQ, sử dụng hiệu quả các sứ mệnh gìn giữ hòa bình của LHQ.

Ấn Độ đã đề xuất theo đuổi các ưu tiên trên trong khi kêu gọi “chủ nghĩa đa phương được cải cách”, về cơ bản có nghĩa là cho phép tất cả các thành viên của HĐBA tham gia một cách bình đẳng trong việc đưa ra các quyết sách. 

Theo Đại sứ Asoke Mukerji, “Chủ nghĩa đa phương được cải cách” đòi hỏi phải kết hợp cách tiếp cận chiến lược của Ấn Độ nhằm cải tổ HĐBA, được Thủ tướng Narendra Modi một lần nữa đề cập tại Đại hội đồng LHQ hồi tháng 9/2020, với các hành động của Ấn Độ trong HĐBA như kêu gọi ứng phó với những thách thức ngày càng đa chiều đối với hòa bình và an ninh quốc tế. 

Khi đó, Thủ tướng Ấn Độ khẳng định rằng, nhu cầu cấp thiết đặt ra hiện nay với tổ chức quốc tế lớn nhất hành tinh là cải cách trong các phản ứng, quy trình và đặc điểm của LHQ. 

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi trong một bài phát biểu tại Liên hợp quốc.
Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi trong một bài phát biểu tại Liên hợp quốc.

Ông Narendra Modi cũng đặt câu hỏi rằng Ấn Độ, nền dân chủ lớn nhất thế giới và là nơi sinh sống của 1,3 tỷ người hiện vẫn đang nằm ngoài các cơ cấu ra quyết định tối cao của LHQ. Quá trình ra quyết định trong HĐBA LHQ chịu sự chi phối của quyền phủ quyết của 5 Ủy viên thường trực HĐBA (Nhóm P5 gồm Mỹ, Nga, Pháp, Anh và Trung Quốc), đã được sử dụng 293 lần kể từ năm 1946. Bế tắc trong việc ra quyết định do sử dụng quyền phủ quyết thường khiến con người phải trả giá đắt. 

Ví dụ gần đây nhất là sự đối đầu Mỹ-Trung hồi đầu năm 2020 đã ngăn cản việc thông qua kịp thời một nghị quyết của HĐBA nhằm hỗ trợ về mặt chính trị để LHQ đối phó với đại dịch COVID-19. Cách Ấn Độ - quốc gia không có quyền phủ quyết với tư cách là Ủy viên không thường trực HĐBA LHQ - giải quyết các quyền lợi của họ như thế nào nếu bị các thành viên Nhóm P5 phủ quyết sẽ là một phép thử cho khát vọng của nước này trở thành cường quốc mới nổi.

Đây là lần thứ 8 Ấn Độ được bầu vào vị trí thành viên không thường trực HĐBA LHQ. Và trong tất cả những lần được giữ vị trí này, Ấn Độ luôn thể hiện tiếng nói mạnh mẽ để ủng hộ các nước đang phát triển, dân chủ, pháp quyền, chủ nghĩa đa phương, hòa bình và an ninh và sự phát triển. Trong tất cả 8 lần Ấn Độ trúng cử vào chiếc ghế Ủy viên không thường trực HĐBA LHQ đều nhờ những lá phiếu ủng hộ của hơn 2/3 số thành viên LHQ.

Đối với cuộc chiến chống khủng bố, Ấn Độ phải tìm kiếm một vai trò trong quá trình ra quyết định của HĐBA LHQ khi cân nhắc về “điểm nóng” của chủ nghĩa khủng bố toàn cầu xuất phát từ khu vực Afghanistan-Pakistan. 

Năm 2013, Afghanistan đã đứng sang một bên ủng hộ Ấn Độ cho cuộc bầu cử vào HĐBA LHQ năm 2020. Ngày nay, cả Ấn Độ và Afghanistan đều phải đối mặt với viễn cảnh tài trợ cho khủng bố được hồi sinh từ khu vực ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích của họ. 

Với tư cách đối tác hỗ trợ phát triển chính của Afghanistan, Ấn Độ phải lồng ghép các mối quan tâm của Afghanistan vào bất kỳ sáng kiến nào của Ấn Độ để thực thi các nghị quyết của HĐBA, bao gồm cả việc yêu cầu Pakistan tuân thủ các quy tắc của Lực lượng đặc nhiệm tài chính quốc tế (FATF) được đề cập trong các nghị quyết của HĐBA về chống khủng bố. 

Thành công của Ấn Độ đòi hỏi sự ủng hộ của Nhóm P5, vốn đang bất đồng ở các mức độ khác nhau trong việc truy quét các nhóm khủng bố ở khu vực Afghanistan-Pakistan do lợi ích địa chính trị và khu vực của họ.

Để việc triển khai lực lượng gìn giữ hòa bình của LHQ hiệu quả hơn, Ấn Độ phải trở thành một bên đóng vai trò quan trọng trong việc soạn thảo các quy định về nhiệm vụ gìn giữ hòa bình của LHQ cho các phái bộ ở châu Á và châu Phi, nơi hiện phần lớn trong số 6.000 lính gìn giữ hòa bình của Ấn Độ đang được triển khai. 

Kinh nghiệm tiên phong của Ấn Độ trong việc gửi các nữ binh sỹ tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình của LHQ ở Liberia và Nam Sudan có thể trở thành hình mẫu cho các sứ mệnh của HĐBA trong việc phản ánh các vấn đề liên quan phụ nữ, hòa bình và an ninh và bảo vệ dân thường. 

Trong quá trình này, Ấn Độ sẽ tạo điều kiện cho HĐBA LHQ thực hiện cải cách, kết hợp gìn giữ hòa bình với xây dựng hòa bình, đặc biệt là tăng cường thể chế quản trị quốc gia. 

Trong lĩnh vực thứ ba là sử dụng công nghệ kỹ thuật số để trao quyền và phát triển con người, Ấn Độ có vị thế tốt nhờ kinh nghiệm của nước này trong lĩnh vực nền tảng kỹ thuật số để dẫn dắt các cuộc thảo luận của HĐBA LHQ về vai trò của công nghệ thông tin và truyền thông đối với hòa bình, an ninh và phát triển. 

Việc Ấn Độ ủng hộ một cách tiếp cận toàn diện, biến Chương trình nghị sự 2030 về phát triển bền vững trở thành khuôn khổ cho các hành động của HĐBA về các vấn đề mạng có thể bù đắp cho sự chia rẽ của Nhóm P5 về các vấn đề an ninh mạng hiện nay. 

Nếu không được kiểm soát, sự phân cực một chiều như vậy có thể dẫn đến sự chia rẽ sâu sắc, thậm chí là đối đầu, của trật tự thế giới kỹ thuật số đang nổi lên, gây phương hại cho các nỗ lực phát triển bền vững.

Là đại diện được bầu của khu vực châu Á-Thái Bình Dương giữ ghế ủy viên không thường trực trong HĐBA LHQ, Ấn Độ được cho là sẽ hoạt động tích cực trong các vấn đề châu Á-Thái Bình Dương đã có trong chương trình nghị sự của HĐBA gồm vấn đề Afghanistan, Iran, Yemen, Syria và vấn đề Palestine. 

Vai trò, chiến lược rõ ràng và mang tính xây dựng của Ấn Độ sẽ tạo sự cân bằng sức mạnh trong nhiều vấn đề, cạnh tranh trực tiếp với Trung Quốc, nước hiện là thành viên thường trực duy nhất của châu Á-Thái Bình Dương trong HĐBA LHQ. Do đó, nhiệm kỳ lần thứ 8 của Ấn Độ phải nêu bật lợi ích hiện hữu trong việc đưa Ấn Độ trở thành thành viên thường trực của HĐBA LHQ.

Minh Hải (tổng hợp)

Các tin khác

Truyền thông quốc tế nêu bật dấu ấn Việt Nam từ New York đến Ottawa

Truyền thông quốc tế nêu bật dấu ấn Việt Nam từ New York đến Ottawa

Truyền thông quốc tế những ngày qua dành sự chú ý đáng kể tới những thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 81 và chuyến thăm Canada ngay sau đó. Từ New York đến Ottawa, hình ảnh Việt Nam nổi bật với vai trò chủ động đóng góp vào các vấn đề toàn cầu, lan tỏa thông điệp về lòng tin, hợp tác và mở rộng quan hệ với các đối tác.

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Phát biểu ngay tại căn cứ liên hợp Andrews khi vừa đặt chân tới Mỹ hôm 23/9 (giờ địa phương), Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho hay, thế giới đang phát triển, thời đại đang thay đổi, nhưng quy luật lịch sử về việc Trung Quốc và Mỹ chung sống hòa bình không thay đổi, nguyện vọng tốt đẹp của nhân dân hai nước về tăng cường giao lưu hữu nghị không thay đổi, kỳ vọng chung của cộng đồng quốc tế đối với Trung Quốc và Mỹ cũng không thay đổi.

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Hàng trăm nghìn trẻ tại dải Gaza trở lại trường học trực tiếp lần đầu tiên sau gần 3 năm do ảnh hưởng của chiến sự. Những lớp học trong lều bạt mở ra hy vọng khôi phục việc học, nhưng cũng cho thấy những thách thức lớn phía trước đối với giáo dục và quá trình tái thiết Gaza.

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Hàng trăm nhà lãnh đạo, quan chức ngoại giao sẽ hội tụ tại New York trong tuần này để tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc (LHQ) khóa 81, trong bối cảnh cộng đồng quốc tế đối mặt nhiều vấn đề cấp bách liên quan đến xung đột, an ninh, chủ nghĩa đa phương và những tác động ngày càng rõ nét của trí tuệ nhân tạo (AI).

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Sở hữu biên giới trên bộ với 7 quốc gia, Iran từng kỳ vọng mạng lưới đường bộ, đường sắt và các cảng phía Bắc có thể giúp giảm sức ép khi hoạt động thương mại đường biển bị phong tỏa. Tuy nhiên, tình trạng xe tải mắc kẹt tại nhiều cửa khẩu đang cho thấy khoảng cách giữa lợi thế địa lý trên bản đồ và khả năng chuyển hóa lợi thế đó thành năng lực vận tải thực tế vẫn còn rất lớn.

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Google ngày 19/9 xác nhận mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) Gemini đã truy cập trái phép vào hệ thống của 3 công ty trong quá trình kiểm thử an ninh mạng hồi tháng 5. Mặc dù Google cho biết mô hình đã dừng hoạt động sau khi nhận ra các hệ thống này không thuộc môi trường thử nghiệm và không gây thiệt hại, vụ việc tiếp tục làm gia tăng quan ngại về khả năng kiểm soát các hệ thống AI ngày càng có tính tự chủ cao.

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Đức, Đan Mạch, Phần Lan, Hà Lan và Áo đề nghị giảm hàng trăm tỷ euro trong đề xuất ngân sách dài hạn gần 2.000 tỷ euro của Liên minh châu Âu (EU) giai đoạn 2028-2034, trong bối cảnh các nước thành viên tranh luận về việc phân bổ nguồn lực cho quốc phòng, năng lực cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và vấn đề di cư.

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright ngày 16/9 cho biết, dầu thô có thể được bơm trở lại qua đường ống Đông – Tây của Arab Saudi trong vài ngày thay vì mất nhiều tuần như một số dự báo, sau khi phải tạm đóng vì hứng chịu các cuộc tấn công bằng UAV của Houthi. Thông tin này tiếp tục cho thấy vai trò của tuyến đường ống chiến lược trong bối cảnh khủng hoảng Hormuz.

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Tiến trình đàm phán hướng tới khả năng chấm dứt xung đột Nga-Ukraine đang xuất hiện những tín hiệu tích cực mới khi cả Kiev và Moskva cùng phát đi thông điệp sẵn sàng nối lại tiếp xúc ba bên với sự trung gian của Mỹ.

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Những nỗ lực ngoại giao tại khu vực Trung Đông dường như đang chững lại sau khi cuộc đàm phán quan trọng giữa Iran và các cường quốc Vùng Vịnh bị trì hoãn. Cùng lúc đó, một loạt các cuộc tấn công mới nhằm vào hai tuyến đường trung chuyển dầu mỏ huyết mạch của khu vực đang đẩy những lo ngại về an ninh nguồn cung năng lượng toàn cầu lên cao. 

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Trong khi eo biển Hormuz tiếp tục chịu tác động từ xung đột Mỹ-Iran, đà tiến công của Houthi tại Yemen đang đẩy Bab el-Mandeb vào vòng xoáy bất ổn, làm gia tăng sức ép lên các tuyến vận chuyển dầu mỏ và hàng hóa của thế giới.

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau các vụ tấn công khủng bố ngày 11/9/2001, những hình ảnh máy bay đâm vào tòa tháp đôi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) và các công trình đổ sập vẫn tiếp tục được chia sẻ rộng rãi trên Internet. Đáng chú ý, ngày càng nhiều người trẻ đang lần đầu tiên được xem những nội dung từng gây chấn động thế giới, qua đó đặt ra câu hỏi về cách một thế hệ mới tiếp nhận và ghi nhớ một trong những sự kiện nổi bật nhất đầu thế kỷ XXI.

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ và Iran liên tiếp tiến hành các cuộc tập kích nhằm vào tàu bè quanh eo biển Hormuz, đẩy giá dầu vượt 100 USD/thùng. Trong khi Tehran đưa ra hàng loạt điều kiện để chấm dứt xung đột và cảnh báo mở rộng vùng hạn chế hàng hải, Washington cho biết hiện chưa ưu tiên giải pháp ngoại giao.

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Chỉ vài ngày trước lễ kỷ niệm 25 năm vụ khủng bố ngày 11/9/2001, chính quyền thành phố New York (Mỹ) đã công bố khoảng 170.000 trang tài liệu trước đây chưa được tiết lộ, cho thấy giới chức từng lo ngại về những mối đe dọa đến sức khỏe do chất lượng không khí sau khi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) sụp đổ.