Kỳ 1: Thích ứng với kỷ nguyên số
Văn kiện Đại hội XIV của Đảng xác định yêu cầu phát triển mạnh mẽ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia và xây dựng xã hội số. Trong kỷ nguyên số, không gian mạng trở thành môi trường sống thứ hai, việc đảm bảo an toàn cho người dân là yêu cầu cấp thiết. Bên cạnh đó, không gian mạng sẽ tiếp tục trở thành địa bàn chiến lược của sự phát triển cũng như của cuộc đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.
Gắn liền với an ninh con người
Nhận thức, tư duy mới về an ninh trong Nghị quyết XIV của Đảng chỉ ra mục tiêu cơ bản của an ninh quốc gia trong kỷ nguyên mới là bảo vệ nhân dân, vì nhân dân và dựa vào nhân dân. An ninh con người là mục đích, cùng với xây dựng xã hội trật tự, kỷ cương, an toàn, lành mạnh, đảm bảo cho người dân được hạnh phúc, an toàn.
“Tự chủ chiến lược an ninh” là nhận thức, tư duy mới thể hiện xuyên suốt trong văn kiện Đại hội XIV. Một trong 5 trụ cột “tự chủ chiến lược an ninh” mà Đảng ta chỉ ra là: Chăm lo xây dựng thế trận lòng dân, vì “Thế trận lòng dân vững thì quốc phòng, an ninh vững”. Đây là những nội dung được Bộ trưởng Lương Tam Quang truyền đạt tại Hội nghị Trung ương toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng ngày 7/2.
Việt Nam có tốc độ phát triển Internet xếp hạng cao trên thế giới, trên 70% dân số sử dụng Internet, khoảng 80 triệu tài khoản mạng xã hội. Khi tham gia vào không gian mạng, người dân chịu ảnh hưởng rất lớn đến hành vi, nhận thức, hành động cũng như niềm tin, tư tưởng.
Mỗi lượt chia sẻ thông tin tích cực, mỗi phản hồi đồng thuận đối với các chủ trương đúng đắn; mỗi hành động lên án tin giả; mỗi cảnh báo về thủ đoạn phạm tội trên mạng ... đều là những biểu hiện cụ thể trong việc chung tay xây dựng môi trường sống ở cả đời thực lẫn không gian mạng an toàn.
Ngược lại, khi thông tin xấu độc chiếm ưu thế, khi người dân mất niềm tin vào nguồn tin chính thống hoặc bị dẫn dắt bởi các luận điệu xuyên tạc thì thế trận lòng dân sẽ bị tác động tiêu cực. Thế nên, cần phải xây dựng niềm tin xã hội trên môi trường số. Niềm tin ấy không thể hình thành bằng mệnh lệnh hành chính mà phải được xây dựng bằng hiệu quả phục vụ nhân dân, bằng sự minh bạch thông tin và bằng sự hiện diện tích cực của các cơ quan công quyền trên không gian mạng.
Một trong những điểm mới đáng chú ý trong hoạt động của lực lượng Công an thời gian qua là sự chuyển đổi mạnh mẽ từ phương thức tuyên truyền truyền thống sang phương thức tương tác số. Đó là việc sử dụng mạng xã hội, các nền tảng trực tuyến và công nghệ số để tuyên truyền pháp luật, cảnh báo tội phạm, tiếp nhận phản ánh của người dân và lan tỏa những giá trị tích cực trong xã hội.
Khi người dân hiện diện trên không gian mạng, thì “Chú Công an” thì cũng xuất hiện trên không gian mạng; khi cộng đồng mạng nói ngôn ngữ mạng, thì “Chú Công an” cũng viết content bằng ngôn ngữ mạng; khi GenZ thích nhanh, gọn, giải trí thì “Chú Công an” sản xuất video ngắn... Không “đu trend” mà để “gần dân nhất”, lực lượng Công an đang từng bước hình thành mô hình "dân vận số".
Hiệu ứng từ những video "triệu view"
Hiện tượng, “Chú Công an” tạo viral (xu hướng) trên các nền tảng mạng xã hội đang gây chú ý trong dư luận, tạo nên hiệu ứng tích cực trên không gian mạng. Nhiều cư dân mạng hào hứng theo dõi (follow) các trang fanpage của các đơn vị công an, các tài khoản mạng xã hội của CBCS; họ bấm nút chia sẻ (share) khi thấy hữu ích. Nhiều chuyên gia truyền thông mạng xã hội tán dương “cuộc đổ bộ” của “Chú Công an” trên các nền tảng số. Thay đổi cách làm truyền thông, thích ứng với những biến đổi trong đời sống xã hội khi bước vào kỷ nguyên số cũng là biểu hiện “gần dân nhất” của lực lượng Công an.
Đại uý Phan Hoàng Sử, Công an phường Trấn Biên, TP Đồng Nai – Một trong những người đi tiên phong trong việc cá nhân hoá tài khoản mạng xã hội để thực hiện công tác tuyên truyền phổ biến pháp luật, phòng ngừa tội phạm cho biết: Những video “triệu view” trên các fanpage của các đơn vị công an hay tài khoản mạng xã hội của CBCS đều có tính giáo dục và giải trí. Những kiến thức về pháp luật, về phòng ngừa tội phạm và tệ nạn xã hội được truyền tải bằng những hình ảnh trực quan sinh động, thông điệp ngắn gọn cuốn hút người dân và hợp xu hướng của các nền tảng số.
Fanpage của Công an phường Dương Nội, TP Hà Nội “dậy sóng” sau những video “hữu duyên báo giá” tuyên truyền về an toàn giao thông. Ở Tây Nguyên xanh thẳm, Công an xã Kbang, tỉnh Gia Lai với fanpage “Bản tin an ninh khu vực Kbang” chỉ trong thời gian ngắn đã có trên 70.000 người theo dõi sau khi tung video “Lắc bạc trao tay, vận may kết thúc” cảnh báo tội phạm... Những cái bấm like, thả tim, chia sẻ hay lời bình luận không đơn thuần là lượt tương tác mà là phản hồi, là sự tin tưởng của người dân.
Thay vì tuyên truyền một chiều, “Chú Công an” trên không gian mạng đã lựa chọn cách tiếp cận gần gũi, dễ hiểu, sử dụng ngôn ngữ của giới trẻ, tận dụng các xu hướng truyền thông mới để chuyển tải kiến thức pháp luật, kỹ năng phòng ngừa tội phạm, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước đến người dân.
Fanpage Phòng, chống ma tuý – Công an TP.Hồ Chí Minh gần 800.000 người theo dõi; Fanpage Cục Cảnh sát giao thông gần 1.500.000 người theo dõi, Công an xã A Lưới 1, TP Huế 19.000 người theo dõi... Những tài khoản cá nhân của CBCS như: Phan Hoàng Sử với trên 1 triệu người theo dõi; Nguyễn Kim Nghĩa với gần 200.000 người theo dõi...; Công an bản (của Thiếu tá Nguyễn Văn Sáng, Phòng CSHS, Công an tỉnh Lào Cai) trên 100.000 người theo dõi… Những video cảnh báo lừa đảo, phòng chống tệ nạn ma tuý, hướng dẫn thủ tục hành chính, phổ biến các quy định về Luật giao thông... được cộng đồng mạng chủ động chia sẻ, nhận được hàng trăm nghìn/triệu lượt tương tác đã cho thấy người dân không thờ ơ với thông tin chính thống nếu thông tin ấy gần dân và phục vụ đúng nhu cầu của người dân.
Đây là việc làm thiết thực nhằm trang bị kiến thức để người dân phòng, chống tội phạm cả trong đời thực và trên thế giới ảo; từng bước xây dựng môi trường không gian mạng an toàn.
(còn nữa)
