Vì sao Nga "đi trước, về sau" trong cuộc chiến chống COVID-19?

Nga là quốc gia đầu tiên cấp phép một vaccine ngừa COVID-19 và hiệu quả của vaccine Nga đã được chứng minh rộng rãi, song tỷ lệ tiêm chủng tại nước này thấp hơn hẳn các quốc gia phương Tây.

Khi tình hình COVID-19 tại nhiều quốc gia dần hạ nhiệt, Nga xảy ra làn sóng lây nhiễm và tử vong gia tăng chóng mặt trong những ngày gần đây. Số liệu mới nhất hôm 17/10, Nga báo cáo đến gần 34.000 ca nhiễm mới COVID-19, cao thứ 2 thế giới chỉ sau Anh (hơn 45.000 ca), nâng tổng số ca từ đầu dịch lên gần 8,45 triệu.

Nga
Số ca nhiễm mới và tử vong tại Nga ở mức đáng báo động. Ảnh: Reuters

Về số ca tử vong theo ngày, Nga ghi nhận 997 người chết vì COVID-19 trong 24h gần nhất, mức cao nhất từ đầu dịch và cũng cao nhất thế giới trong ngày 17/10, gấp hơn 17 lần so với Anh (57 ca) và gấp 3 lần quốc gia có số tử vong cao thứ 2 là Mexico (313 ca).

Phần lớn số ca nhiễm mới tại Nga mang biến chủng Delta của virus SARS-CoV-2, vốn được mô tả là có khả năng lây lan nhanh hơn các biến chủng cũ. Giới chức y tế Nga thừa nhận dịch bệnh diễn biến ngày càng phức tạp là do tỷ lệ người dân tiêm chủng quá thấp, bất chấp các biện pháp khuyến khích của chính phủ.

Số liệu của Our World in Data chỉ ra rằng, tính đến ngày 18/10 (giờ Việt Nam), chỉ khoảng 47,7 triệu người Nga được tiêm chủng đầy đủ, tương đương hơn 32,8% dân số. Con số này thấp hơn tỷ lệ toàn cầu là 36,3% và kém xa chỉ số tương tự của Mỹ và các nước châu Âu.

Nga là quốc gia đầu tiên cấp phép cho vaccine, mẫu Sputnik V, từ tháng 8/2020. Sputnik V được công nhận có hiệu quả cao trên toàn cầu và được sử dụng ở khoảng 70 quốc gia toàn cầu. Ngoài Sputnik V, Moscow cũng cấp phép ít nhất 2 mẫu vaccine nội địa khác và khởi động quá trình tiêm chủng diện rộng sớm, từ tháng 12/2020.

Tuy nhiên, theo truyền thông Nga, dù vaccine COVID-19 của Nga được săn đón trên toàn thế giới, người dân nước này vẫn khá thờ ơ với vaccine nội. Có hai nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này, một là tỷ lệ người dân mang tâm lý không muốn tiêm vaccine rất cao.

Nhiều người Nga không sợ nhiễm COVID-19 và cho rằng tác động của dịch bệnh đã bị thổi phồng.

Reuters trích dẫn số liệu một cuộc thăm dò dư luận được tiến hành cách đây vài tháng chỉ ra rằng, 62% người Nga được hỏi đã trả lời họ không có ý định tiêm vaccine. Trong số đó, nhiều người thậm chí tin virus SARS-CoV-2 là một vũ khí sinh học do con người tạo ra, dù giả thuyết này chưa có bằng chứng khoa học chứng minh.

Thủ đô Moscow cũng như các thành phố khác của Nga gần đây đưa ra những biện pháp thúc ép người dân tiêm chủng. Các quán café, nhà hàng yêu cầu mã QR chứng nhận đã tiêm vaccine đối với những khách muốn ngồi lại. Các bệnh viện cũng từ chối các bệnh nhân chưa tiêm chủng muốn làm phẫu thuật trong trường hợp không khẩn cấp…

Thế nhưng nhiều người lựa chọn đối phó với quy định này bằng cách mua chứng nhận tiêm chủng giả, bất chấp nguy cơ hứng chịu những hình phạt nghiêm khắc.

Nguyên nhân tiếp theo là vì vaccine Nga vẫn chưa được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cấp phép. Bộ trưởng Y tế Nga Mikhail Murashko cuối tháng 9 nói rằng, Moscow đang hoàn tất những thủ tục cuối cùng để Sputnik V được phê duyệt, song vẫn chưa rõ mốc thời gian cụ thể.

Trong khi Nga và châu Âu vẫn chưa công nhận "hộ chiếu vaccine" của nhau, với những người Nga có nhu cầu ra nước ngoài, nhất là đến châu Âu, việc tiêm một mẫu vaccine đã được WHO cấp phép là yếu tố quan trọng để họ có thể đi lại dễ dàng hơn.

AP tuần trước thông tin, Serbia hiện được xem là điểm đến lí tưởng của hàng trăm ngàn người Nga muốn tiêm vaccine phương Tây, bởi công dân mang hộ chiếu Nga không cần xin thị thực để nhập cảnh Serbia. Dù không phải thành viên Liên minh châu Âu (EU), nhưng Serbia đã cấp phép cho cả vaccine Sputnik V và nhiều mẫu vaccine phương Tây, giống loại được WHO và các quốc gia châu Âu chấp thuận.

"Chúng tôi đã tiêm vaccine Pfizer vì chúng tôi muốn đi du lịch", bà Nadezhda Pavlova, 54 tuổi, cho biết sau khi tiêm vaccine ngừa COVID-19 của hãng dược Mỹ ở thủ đô Belgrade. Chồng bà, ông Vitaly Pavlov, 55 tuổi, nói, ông muốn "cả thế giới rộng mở với chúng tôi thay vì chỉ một vài quốc gia".

Hiệu quả được công nhận của vaccine ngừa COVID-19 nói chung đang giúp thế giới dần chuyển sang trạng thái sống chung với dịch bệnh và dựa vào vaccine để hạn chế số ca chuyển nặng hoặc tử vong thay cho các biện pháp phong tỏa khắt khe, vốn gây tổn hại nghiêm trọng đến nền kinh tế.

Điện Kremlin gầy đây khẳng định, Nga khó có thể tái áp đặt các hạn chế diện rộng trên toàn quốc để đảm bảo "nền kinh tế tiếp tục hoạt động".

Để ứng phó làn sóng dịch bệnh mới, giới chức Nga đang nỗ lực cải thiện hệ thống y tế để tiếp nhận nhiều bệnh nhân hơn. Tuy nhiên, với hơn 750.000 ca vẫn đang dương tính với COVID-19 ngay lúc này, cao nhất kể từ tháng 2/2020, hệ thống y tế Nga sẽ gặp nhiều khó khăn để hạn chế số ca tử vong.

Giữa tuần trước, phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitri Peskov cảnh báo: "Trong bối cảnh dịch bệnh lây nhiễm nhanh, (chúng ta) cần giải thích cho người dân rằng họ phải tiêm phòng. Thật vô trách nhiệm nếu không tiêm phòng COVID-19. Nó (COVID-19) gây chết người".

Thiện Nhân

Các tin khác

Nga và Ukraine nối lại đàm phán hòa bình tại Abu Dhabi

Nga và Ukraine nối lại đàm phán hòa bình tại Abu Dhabi

Ngày 10/11, các quan chức Nga và Ukraine đã có cuộc gặp tại Abu Dhabi (Các tiểu Vương quốc Arab Thống nhất - UAE) trong vòng đàm phán hòa bình đầu tiên kể từ tháng 2, đánh dấu một nỗ lực mới nhằm chấm dứt chiến sự dưới sự thúc đẩy của các đặc phái viên do Tổng thống Mỹ Donald Trump tiến cử. 

COP31: Thế giới khẩn trương thúc đẩy hành động ứng phó biến đổi khí hậu

COP31: Thế giới khẩn trương thúc đẩy hành động ứng phó biến đổi khí hậu

Trong bối cảnh thế giới đang phải đối mặt với nhiều cuộc khủng hoảng đan xen, từ xung đột vũ trang, lạm phát gia tăng đến những bất định do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra, các nhà lãnh đạo Liên hợp quốc (LHQ) và đại diện chính phủ nhiều nước nhấn mạnh sự cần thiết phải duy trì ưu tiên đối với vấn đề khí hậu.

Bài toán bảo vệ bí mật công nghệ nhìn từ cuộc điều tra tại Nvidia

Bài toán bảo vệ bí mật công nghệ nhìn từ cuộc điều tra tại Nvidia

Hội đồng quản trị Tập đoàn công nghệ Nvidia mới đây cho biết đã mở cuộc điều tra độc lập sau khi xuất hiện thông tin Giám đốc điều hành Jensen Huang có thể là mục tiêu của tình báo nước ngoài. Vụ việc đặt ra câu hỏi về cách Mỹ bảo vệ công nghệ chiến lược khi những thông tin này nằm trong tay doanh nghiệp tư nhân.

Mỹ mở rộng phong tỏa Iran, nguy cơ xung đột quân sự leo thang

Mỹ mở rộng phong tỏa Iran, nguy cơ xung đột quân sự leo thang

Mỹ đang mở rộng chiến dịch phong tỏa Iran, từ các cảng biển sang các tuyến vận tải đường bộ và khu vực biển Caspi, nhằm siết chặt nguồn cung vũ khí, công nghệ và tài chính của Tehran. Động thái diễn ra trong bối cảnh căng thẳng tại eo biển Hormuz tiếp tục gia tăng, các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại và mục tiêu quân sự diễn ra liên tiếp, trong khi những nỗ lực ngoại giao vẫn chưa tạo được đột phá.

Châu Âu chao đảo trước làn sóng đe dọa đánh bom giả mạo

Châu Âu chao đảo trước làn sóng đe dọa đánh bom giả mạo

Mới đây, một số tòa soạn báo chí và đài truyền hình tại Ireland và Bulgaria đã nhận được những lời đe dọa đánh bom qua thư điện tử. Đến nay, dù chưa có bất kỳ thiết bị nổ nào được tìm thấy, sự việc đã làm dấy lên những lo ngại sâu sắc trong giới chức châu Âu về một chiến dịch "chiến tranh lai" tinh vi, được thiết kế nhằm gây bất ổn và gieo rắc nỗi sợ hãi trong lòng xã hội phương Tây.

Báo động toàn cầu vấn đề thiếu vận động ở thanh thiếu niên

Báo động toàn cầu vấn đề thiếu vận động ở thanh thiếu niên

Theo tiến sĩ Tedros Adhanom Ghebreyesus, Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO), trong 15 năm qua, thế giới hầu như không đạt được tiến bộ nào trong việc khuyến khích thanh thiếu niên vận động, trong đó các em gái là nhóm bị tụt lại xa nhất. Ông Ghebreyesus khẳng định, giải pháp không nằm ở việc yêu cầu thanh thiếu niên phải nỗ lực hơn.

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Những tác động từ Trung Đông đến thương mại toàn cầu

Bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ: Những tác động từ Trung Đông đến thương mại toàn cầu

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ ngày 3/11 đã giúp đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát cả Hạ viện và Thượng viện, chấm dứt thế đa số của đảng Cộng hòa tại Quốc hội. Kết quả này được dự báo sẽ tác động sâu rộng đến chính sách đối ngoại và kinh tế của chính quyền Tổng thống Donald Trump, từ chiến sự Mỹ - Iran, tình hình Ukraine đến thương mại toàn cầu và ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI).

Khi tiện ích công nghệ trở thành lỗ hổng an ninh tại châu Âu

Khi tiện ích công nghệ trở thành lỗ hổng an ninh tại châu Âu

Chỉ bằng cách điều khiển nhiệt độ các hệ thống làm lạnh từ xa, tin tặc đã gây thiệt hại lớn cho hàng loạt siêu thị châu Âu. Những cuộc tấn công này không chỉ phơi bày lỗ hổng công nghệ mà còn đặt ra câu hỏi về khả năng bảo vệ chuỗi cung ứng thực phẩm trước các mối đe dọa an ninh mạng ngày càng phức tạp.

Những lá phiếu giữa kỳ và dư địa chính sách Mỹ

Những lá phiếu giữa kỳ và dư địa chính sách Mỹ

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ngày 3/11 sẽ quyết định quyền kiểm soát Quốc hội Mỹ trong hai năm cuối nhiệm kỳ của Tổng thống Donald Trump. Khi chi phí sinh hoạt trở thành mối quan tâm hàng đầu của cử tri, cuộc đua cũng đặt ra câu hỏi về khả năng chuyển tăng trưởng kinh tế thành những cải thiện thiết thực trong đời sống.

Hé mở cơ hội ngoại giao giữa bóng đen xung đột Mỹ - Iran

Hé mở cơ hội ngoại giao giữa bóng đen xung đột Mỹ - Iran

Các nỗ lực tiếp xúc thông qua trung gian Qatar đang mở ra cơ hội ngoại giao mới giữa Mỹ và Iran, trong bối cảnh hai bên vẫn duy trì lập trường cứng rắn và chuẩn bị cho khả năng xung đột quân sự tái bùng phát. Bất đồng về các điều kiện đàm phán, chương trình hạt nhân và quyền kiểm soát eo biển Hormuz tiếp tục là những trở ngại lớn đối với triển vọng đạt được thỏa thuận.

Nga–châu Phi: Khi hợp tác kinh tế trở thành ưu tiên chiến lược

Nga–châu Phi: Khi hợp tác kinh tế trở thành ưu tiên chiến lược

Không chỉ củng cố những mối quan hệ chính trị và an ninh truyền thống, Nga đang tìm cách tạo dựng ảnh hưởng lâu dài tại châu Phi thông qua thương mại, năng lượng và công nghệ. Hội nghị thượng đỉnh tại Moskva cho thấy bước chuyển đáng chú ý trong định hướng hợp tác giữa hai bên.

Những ưu tiên cấp thiết nhìn từ Hội nghị Ngoại trưởng G20

Những ưu tiên cấp thiết nhìn từ Hội nghị Ngoại trưởng G20

Hội nghị Ngoại trưởng Nhóm các nền kinh tế lớn (G20) tại Atlanta, Mỹ, dự kiến khép lại ngày 31/10 (giờ địa phương) với tuyên bố của nước chủ trì thay cho thông cáo chung. Bất đồng về Ukraine, Trung Đông và chính sách thương mại tiếp tục cản trở đồng thuận, trong khi sức ép lên năng lượng, lương thực và chuỗi cung ứng đòi hỏi các bên tìm hướng phối hợp.

Chi phí chiến sự gia tăng sức ép đối với Tổng thống Donald Trump

Chi phí chiến sự gia tăng sức ép đối với Tổng thống Donald Trump

Chi phí cuộc chiến Mỹ - Israel nhằm vào Iran đã tăng lên ít nhất 47,1 tỷ USD, theo báo cáo mới nhất của Lầu Năm Góc gửi Quốc hội Mỹ. Con số này vượt xa các dự báo trước đó, làm dấy lên lo ngại về khả năng duy trì chiến dịch quân sự, gây thêm sức ép đối với ngân sách liên bang và trở thành bất lợi chính trị đối với Tổng thống Donald Trump trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.

Israel với những phép tính liên minh hậu bầu cử

Israel với những phép tính liên minh hậu bầu cử

Kết quả kiểm phiếu mới nhất của cuộc bầu cử Quốc hội Israel tiếp tục cho thấy chưa khối chính trị nào giành được đa số cần thiết để thành lập chính phủ. Trong khi các bên bắt đầu thăm dò khả năng hợp tác, Tổng thống Isaac Herzog kêu gọi lãnh đạo các chính đảng giữ tinh thần cởi mở nhằm tránh phải tổ chức một cuộc bầu cử khác.

Nỗ lực ngoại giao trước leo thang căng thẳng Mỹ-Iran

Nỗ lực ngoại giao trước leo thang căng thẳng Mỹ-Iran

Các bộ trưởng và quan chức an ninh cấp cao từ Pakistan, Arab Saudi và Thổ Nhĩ Kỳ – ba quốc gia thành viên của Hiệp ước Phòng thủ Chung Mecca – hiện đang có mặt tại thủ đô Tehran (Iran) để thảo luận về các vấn đề an ninh khu vực. Động thái ngoại giao khẩn trương này diễn ra trong bối cảnh xuất hiện nhiều mối đe dọa về các cuộc không kích mới của Mỹ nhằm vào Iran.

Tranh luận nóng Starlink và Starshield tại Ukraine

Tranh luận nóng Starlink và Starshield tại Ukraine

Việc hệ thống vệ tinh Starlink và phiên bản quân sự Starshield tại Ukraine bị hạn chế tốc độ trong hơn một tuần đã gây gián đoạn một số hoạt động quân sự của Kiev, đồng thời làm gia tăng căng thẳng giữa Ukraine, tỷ phú Elon Musk và chính quyền Mỹ.

Nhiều nước kêu gọi kiềm chế trước nguy cơ xung đột Mỹ - Iran leo thang

Nhiều nước kêu gọi kiềm chế trước nguy cơ xung đột Mỹ - Iran leo thang

Ngày 23/10, ngoại trưởng 8 quốc gia gồm Anh, Pháp, Đức, Thổ Nhĩ Kỳ, Arab Saudi, Pakistan, Ai Cập và Italy đã nhóm họp tại Istanbul để thảo luận về tình hình eo biển Hormuz và những diễn biến an ninh khu vực. Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh nguy cơ đối đầu quân sự giữa Mỹ và Iran tiếp tục gia tăng, làm dấy lên lo ngại về những hệ lụy đối với Trung Đông cũng như nền kinh tế thế giới.