Ứng phó thời tiết cực đoan trên toàn cầu

Trong khi Hàn Quốc và một số nước châu Á vất vả ứng phó với những đợt mưa lũ khiến hàng chục người chết; thì hàng loạt quốc gia khác ở châu Âu và châu Mỹ cảnh báo tình trạng nắng nóng như thiêu đốt tiếp tục kéo dài, gây ra nhiều hệ lụy về cho sức khỏe con người và có thể gây cháy rừng diện rộng.

Trở về Seoul ngay sau chuyến công du Ukraine, Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk-yeol ngày 17/7 đã triệu tập một cuộc họp khẩn với các thành viên nội các về ứng phó thảm họa và yêu cầu các cơ quan liên quan “huy động mọi nguồn lực sẵn có” để hỗ trợ người dân, trong bối cảnh quốc gia Đông Bắc Á ghi nhận những trận mưa lớn kéo dài gây lũ lụt và lở đất nghiêm trọng, Yonhap đưa tin.

Ứng phó thời tiết cực đoan trên toàn cầu -0
Mưa lớn gây ngập lụt nghiêm trọng tại nhiều khu vực của Hàn Quốc. Ảnh: WSJ.

Tính đến ngày 17/7, ít nhất 40 người đã thiệt mạng vì đợt mưa lũ mới nhất ở Hàn Quốc, bao gồm 13 nạn nhân mắc kẹt trên những chiếc xe bên trong một đường hầm bị nước sông tràn vào ở TP Cheongju, tỉnh Bắc Chungcheong. Bên cạnh đó, 9 người hiện đang mất tích, 34 người bị thương và hàng ngàn người buộc phải rời bỏ nhà cửa, tài sản để sơ tán tới các khu vực an toàn.

Vẫn tại cuộc họp nội các, Tổng thống Yoon hối thúc nhà chức trách Hàn Quốc cần tuân thủ các nguyên tắc cơ bản về ứng phó thảm họa. “Những hiện tượng thời tiết cực đoan sẽ trở nên phổ biến hơn. Cần xóa bỏ quan điểm cố hữu rằng những hiện tượng thời tiết cực đoan liên quan đến biến đổi khí hậu là tình huống bất thường”, ông Yoon nhấn mạnh.

Hàn Quốc thường ghi nhận các đợt mưa lũ trong mùa hè, nhưng hiếm khi ghi nhận thiệt hại nặng nề về sinh mạng trong thời gian ngắn như năm nay. Giới chức Hàn Quốc lo ngại số người thiệt mạng và bị thương trong đợt thiên tai lần này sẽ tiếp tục tăng vào những ngày tới do mưa lớn được dự báo trút xuống các khu vực miền Trung và miền Nam nước này một vài ngày tới.

Cũng tại châu Á, Trung Quốc ngày 17/7 phát cảnh báo cam khi bão Talim trên đường đổ bộ vào các tỉnh Quảng Đông và đảo Hải Nam. Bão Talim được dự báo có thể tiếp tục mạnh lên, kéo theo nguy cơ gây thiệt hại về người và của. Tuần trước, giới chức tỉnh Tứ Xuyên của Trung Quốc quyết định sơ tán 40.000 dân do nguy cơ từ lũ lụt sau các đợt mưa lớn; còn nhà chức trách TP Trịnh Châu, thủ phủ tỉnh Hà Nam, đã ban bố cảnh báo đỏ, mức cao nhất trong hệ thống cảnh báo 4 cấp của Trung Quốc sau khi một số khu vực chứng kiến mưa lớn kéo dài gây ngập lụt.

Tại Nhật Bản, một đợt lũ lụt được ghi nhận trên đảo Kyushu, khiến ít nhất 8 người thiệt mạng, một số người khác mất tích. “Những cơn mưa trút xuống với lượng chưa từng thấy”, cơ quan khí tượng Nhật Bản nêu. Ở miền Bắc Ấn Độ, nhà chức trách ngày 16/7 xác nhận gần 100 người thiệt mạng trong hai tuần vừa qua do sạt lở đất, lũ quét và sập nhà. Trong khi đó, thủ đô Manila của Philippines chứng kiến mưa lũ gây ảnh hưởng đến cuộc sống của người dân.

Theo các nhà khoa học, có nhiều nguyên nhân góp phần gây lũ lụt, nhưng tình trạng biến đổi khí hậu được thừa nhận rộng rãi là lí do chính khiến các hình thái thời tiết trên toàn cầu nói chung trở nên cực đoan hơn và thường xuyên hơn. Tuần trước, Tổ chức Khí tượng Thế giới cảnh báo hiện tượng El Nino (một kiểu khí hậu tự nhiên, trong đó nhiệt độ bề mặt nước biển ở vùng nhiệt đới trung tâm và phía Đông Thái Bình Dương ấm hơn mức trung bình) đang diễn biến phức tạp, có tác động sâu rộng đến nền nhiệt và lượng mưa trên khắp thế giới.

 Trong khi mưa lũ tấn công một phần châu Á, thời tiết cực đoan cũng đặt ra nhiều thách thức với các nước châu Âu. Tây Ban Nha, Italy và Hy Lạp ghi nhận nắng nóng với mức nhiệt có thể đạt ngưỡng 48 độ C. Tại Italy, 15 thành phố, trong số đó có các điểm đến du lịch Rome và Florence, đã được Bộ Y tế nước này đưa ra “báo động đỏ”, với lời khuyên tránh tiếp xúc với ánh nắng mặt trời và nhiệt độ cao trong khoảng thời gian từ 11h sáng đến 6h chiều.

Nhà chức trách cảnh báo, nắng nóng không chỉ gây hại với các nhóm rủi ro cao mà còn đối với những người khỏe mạnh. Ở một số nước khác, cảnh báo mưa lớn và giông bão đã được ban bố. Văn phòng khí tượng của Anh cho biết, họ dự kiến sẽ có một “ngày gió trái mùa”, trong khi cơ quan tương tự của Pháp đưa ra cảnh báo về giông bão, mưa lớn và thậm chí lũ lụt cho 10 khu vực ở Massif Central và phía Đông Bắc.

Dịch vụ theo dõi khí quyển Copernicus của Liên minh châu Âu (EU) hồi đầu tháng thông báo tháng 6 vừa qua là tháng 6 nóng nhất từng được ghi nhận trong lịch sử. AFP dẫn lời một nhà khoa học của cơ quan cho biết nhiệt độ toàn cầu trong tháng 6 cao hơn 0,53 độ C so với mức trung bình 16,51 độ C từ năm 1991 - 2020.

Bên kia Đại Tây Dương, Cơ quan Thời tiết Quốc gia Mỹ lo ngại một đợt nắng nóng “lan rộng và ngột ngạt” sẽ ảnh hưởng đến 80 triệu người ở miền Nam và miền Tây đất nước. Tại khu vực Thung lũng Chết ở California, mức nhiệt độ ghi nhận tuần vừa rồi lên đến 52 độ C; trong khi khu vực phía Nam bang này bị thiêu đốt bởi những vụ cháy rừng lớn, buộc nhà chức trách huy động hàng trăm lính cứu hỏa.

Trả lời báo giới trong cuộc phỏng vấn mới đây, Tổng giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) Tedros Adhanom Ghebreyesus dự đoán, “trong những tháng tới, chúng ta sẽ chứng kiến có một loạt các hiện tượng thời tiết khắc nghiệt, bao gồm hạn hán, lũ lụt, bão và sóng nhiệt, tất cả đều gây hại cho sức khỏe con người”.

Theo lãnh đạo WHO, “khủng hoảng khí hậu” hiện là một trong số “yếu tố chính quyết định kết quả sức khỏe con người”. Ông kêu gọi không lãng quên các quốc gia khu vực Sừng châu Phi đang đối mặt đợt hạn hán tồi tệ nhất nhiều thập kỉ, làm trầm trọng thêm tình trạng mất an ninh lương thực của khoảng 60 triệu người sinh sống ở các nước Djibouti, Ethiopia, Kenya, Somalia, Nam Sudan, Sudan và Uganda.

Thái Hà

Các tin khác

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Thượng đỉnh Mỹ - Trung và phép thử của quan hệ ổn định chiến lược

Phát biểu ngay tại căn cứ liên hợp Andrews khi vừa đặt chân tới Mỹ hôm 23/9 (giờ địa phương), Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho hay, thế giới đang phát triển, thời đại đang thay đổi, nhưng quy luật lịch sử về việc Trung Quốc và Mỹ chung sống hòa bình không thay đổi, nguyện vọng tốt đẹp của nhân dân hai nước về tăng cường giao lưu hữu nghị không thay đổi, kỳ vọng chung của cộng đồng quốc tế đối với Trung Quốc và Mỹ cũng không thay đổi.

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Trẻ em Gaza trở lại trường giữa đống đổ nát

Hàng trăm nghìn trẻ tại dải Gaza trở lại trường học trực tiếp lần đầu tiên sau gần 3 năm do ảnh hưởng của chiến sự. Những lớp học trong lều bạt mở ra hy vọng khôi phục việc học, nhưng cũng cho thấy những thách thức lớn phía trước đối với giáo dục và quá trình tái thiết Gaza.

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Đại hội đồng LHQ 2026: Tâm điểm ngoại giao quốc tế và bài toán tương lai

Hàng trăm nhà lãnh đạo, quan chức ngoại giao sẽ hội tụ tại New York trong tuần này để tham dự Phiên thảo luận cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc (LHQ) khóa 81, trong bối cảnh cộng đồng quốc tế đối mặt nhiều vấn đề cấp bách liên quan đến xung đột, an ninh, chủ nghĩa đa phương và những tác động ngày càng rõ nét của trí tuệ nhân tạo (AI).

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Iran trước bài toán biến địa lý thành lợi thế logistics

Sở hữu biên giới trên bộ với 7 quốc gia, Iran từng kỳ vọng mạng lưới đường bộ, đường sắt và các cảng phía Bắc có thể giúp giảm sức ép khi hoạt động thương mại đường biển bị phong tỏa. Tuy nhiên, tình trạng xe tải mắc kẹt tại nhiều cửa khẩu đang cho thấy khoảng cách giữa lợi thế địa lý trên bản đồ và khả năng chuyển hóa lợi thế đó thành năng lực vận tải thực tế vẫn còn rất lớn.

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Quan ngại mất kiểm soát AI ngày càng gia tăng

Google ngày 19/9 xác nhận mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) Gemini đã truy cập trái phép vào hệ thống của 3 công ty trong quá trình kiểm thử an ninh mạng hồi tháng 5. Mặc dù Google cho biết mô hình đã dừng hoạt động sau khi nhận ra các hệ thống này không thuộc môi trường thử nghiệm và không gây thiệt hại, vụ việc tiếp tục làm gia tăng quan ngại về khả năng kiểm soát các hệ thống AI ngày càng có tính tự chủ cao.

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Châu Âu chưa tìm được tiếng nói chung về ngân sách dài hạn

Đức, Đan Mạch, Phần Lan, Hà Lan và Áo đề nghị giảm hàng trăm tỷ euro trong đề xuất ngân sách dài hạn gần 2.000 tỷ euro của Liên minh châu Âu (EU) giai đoạn 2028-2034, trong bối cảnh các nước thành viên tranh luận về việc phân bổ nguồn lực cho quốc phòng, năng lực cạnh tranh, đổi mới sáng tạo và vấn đề di cư.

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Vai trò chiến lược của tuyến dẫn dầu Đông - Tây giữa khủng hoảng Hormuz

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright ngày 16/9 cho biết, dầu thô có thể được bơm trở lại qua đường ống Đông – Tây của Arab Saudi trong vài ngày thay vì mất nhiều tuần như một số dự báo, sau khi phải tạm đóng vì hứng chịu các cuộc tấn công bằng UAV của Houthi. Thông tin này tiếp tục cho thấy vai trò của tuyến đường ống chiến lược trong bối cảnh khủng hoảng Hormuz.

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Nga-Ukraine hé mở cánh cửa đàm phán

Tiến trình đàm phán hướng tới khả năng chấm dứt xung đột Nga-Ukraine đang xuất hiện những tín hiệu tích cực mới khi cả Kiev và Moskva cùng phát đi thông điệp sẵn sàng nối lại tiếp xúc ba bên với sự trung gian của Mỹ.

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Căng thẳng Trung Đông: Ngoại giao đình trệ, rủi ro năng lượng toàn cầu leo thang

Những nỗ lực ngoại giao tại khu vực Trung Đông dường như đang chững lại sau khi cuộc đàm phán quan trọng giữa Iran và các cường quốc Vùng Vịnh bị trì hoãn. Cùng lúc đó, một loạt các cuộc tấn công mới nhằm vào hai tuyến đường trung chuyển dầu mỏ huyết mạch của khu vực đang đẩy những lo ngại về an ninh nguồn cung năng lượng toàn cầu lên cao. 

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Hai “nút thắt” siết dòng năng lượng toàn cầu

Trong khi eo biển Hormuz tiếp tục chịu tác động từ xung đột Mỹ-Iran, đà tiến công của Houthi tại Yemen đang đẩy Bab el-Mandeb vào vòng xoáy bất ổn, làm gia tăng sức ép lên các tuyến vận chuyển dầu mỏ và hàng hóa của thế giới.

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau thảm họa 11/9: Khi ký ức lịch sử trở thành nội dung trên mạng xã hội

25 năm sau các vụ tấn công khủng bố ngày 11/9/2001, những hình ảnh máy bay đâm vào tòa tháp đôi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) và các công trình đổ sập vẫn tiếp tục được chia sẻ rộng rãi trên Internet. Đáng chú ý, ngày càng nhiều người trẻ đang lần đầu tiên được xem những nội dung từng gây chấn động thế giới, qua đó đặt ra câu hỏi về cách một thế hệ mới tiếp nhận và ghi nhớ một trong những sự kiện nổi bật nhất đầu thế kỷ XXI.

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ - Iran tăng cường tập kích tàu bè, triển vọng đàm phán mờ nhạt

Mỹ và Iran liên tiếp tiến hành các cuộc tập kích nhằm vào tàu bè quanh eo biển Hormuz, đẩy giá dầu vượt 100 USD/thùng. Trong khi Tehran đưa ra hàng loạt điều kiện để chấm dứt xung đột và cảnh báo mở rộng vùng hạn chế hàng hải, Washington cho biết hiện chưa ưu tiên giải pháp ngoại giao.

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Mỹ hé lộ 170.000 trang tài liệu về hậu quả vụ khủng bố 11/9

Chỉ vài ngày trước lễ kỷ niệm 25 năm vụ khủng bố ngày 11/9/2001, chính quyền thành phố New York (Mỹ) đã công bố khoảng 170.000 trang tài liệu trước đây chưa được tiết lộ, cho thấy giới chức từng lo ngại về những mối đe dọa đến sức khỏe do chất lượng không khí sau khi Trung tâm Thương mại Thế giới (WTC) sụp đổ.

Iran và bài toán thực thi “vùng hạn chế” tại eo biển Hormuz

Iran và bài toán thực thi “vùng hạn chế” tại eo biển Hormuz

Gần đây, Iran tuyên bố sẽ thiết lập một “vùng hạn chế” mới quanh eo biển Hormuz. Thực tế, Tehran thời gian qua đã cho thấy khả năng gây gián đoạn đáng kể đối với hoạt động đi lại qua eo biển. Tuy nhiên, giới chuyên gia nhận định, Iran sẽ phải đối mặt với rất nhiều thách thức nếu thực sự muốn áp đặt quyền kiểm soát eo biển, đặc biệt với những tàu được quân đội Mỹ hộ tống.