“Tinh thần đối thoại” trong bối cảnh thế giới nhiều biến động

Hội nghị thường niên của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) đang diễn ra tại Davos, Thụy Sĩ, quy tụ gần 3.000 nhà lãnh đạo cấp cao đến từ chính phủ, giới doanh nghiệp, học thuật và xã hội dân sự trên toàn cầu. Với chủ đề “Tinh thần đối thoại”, hội nghị Davos 2026 được kỳ vọng sẽ thúc đẩy hợp tác và tìm kiếm các giải pháp thực tiễn cho những thách thức địa chính trị, công nghệ và xã hội đang ngày càng phức tạp.

Diễn ra trong 5 ngày, từ 19 đến 23/1, hội nghị năm nay được tổ chức tại Trung tâm Hội nghị Davos, thị trấn vùng Alps thuộc bang Graubunden của Thụy Sĩ – nơi đã gắn liền với WEF kể từ kỳ họp đầu tiên năm 1971. Thời điểm mới ra đời, Davos chỉ là cuộc gặp của các lãnh đạo doanh nghiệp châu Âu. Trải qua hơn nửa thế kỷ, WEF đã mở rộng đáng kể phạm vi, trở thành một diễn đàn toàn cầu thảo luận về bất bình đẳng kinh tế, biến đổi khí hậu, công nghệ, an ninh và hợp tác quốc tế.

WEF-1769021746989.jpg
Cờ của các quốc gia tung bay tại Davos, Thụy Sĩ, nơi diễn ra cuộc họp thường niên lần thứ 56 của WEF. Ảnh: Reuters

Hội nghị Davos 2026 diễn ra trong bối cảnh thế giới đối mặt với những biến động sâu sắc: cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc, xung đột khu vực kéo dài, trật tự thương mại toàn cầu bị thách thức, cùng với những tác động ngày càng rõ nét của trí tuệ nhân tạo (AI) đối với kinh tế và xã hội.

Theo ban tổ chức, Davos năm nay ghi nhận số lượng lãnh đạo chính trị cao kỷ lục, với gần 400 quan chức cấp cao, trong đó có hơn 60 nguyên thủ quốc gia và người đứng đầu chính phủ, cùng khoảng 850 chủ tịch và giám đốc điều hành của các tập đoàn hàng đầu thế giới. Tổng cộng, hội nghị đón khoảng 3.000 quan khách từ khắp nơi trên thế giới, Al Jazeera đưa tin.

Đáng chú ý, Tổng thống Mỹ Donald Trump trực tiếp tham dự từ ngày 21/1 và dự kiến có bài phát biểu quan trọng. Tháp tùng ông là nhiều thành viên nội các và cố vấn cấp cao như Ngoại trưởng Marco Rubio, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và đặc phái viên Steve Witkoff. Theo Bloomberg, ông Trump cũng muốn tổ chức một cuộc họp của “Hội đồng Hòa bình” liên quan đến Gaza bên lề diễn đàn.

Danh sách khách mời cấp cao còn bao gồm Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen, Thủ tướng Canada Mark Carney, Thủ tướng Qatar Sheikh Mohammed bin Abdulrahman Al Thani, Tổng thống CHDC Congo Felix Tshisekedi, Phó Thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong, Tổng Thư ký NATO Mark Rutte và Tổng Giám đốc WTO Ngozi Okonjo-Iweala. Một số lãnh đạo đã có những bài phát biểu tâm huyết trong những ngày diễn ra hội nghị.

Giới công nghệ và tài chính cũng hiện diện đông đảo, với sự tham gia của CEO Nvidia Jensen Huang, CEO Microsoft Satya Nadella, Giám đốc Google DeepMind Demis Hassabis và CEO Mistral AI Arthur Mensch, cùng nhiều lãnh đạo ngân hàng, quỹ đầu tư và công ty tư vấn toàn cầu.

Bên cạnh danh sách khách mời dày đặc, một số gương mặt quan trọng không xuất hiện tại Davos năm nay. Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình không tham dự, dù Bắc Kinh cử một phái đoàn cấp cao. Lãnh đạo Brazil và Ấn Độ cũng không có bài phát biểu chính thức.

Iran thông báo Ngoại trưởng Abbas Araghchi sẽ không đến Davos, sau khi WEF cho rằng việc đại diện chính phủ Iran tại diễn đàn là “không phù hợp” trong bối cảnh các cuộc trấn áp gây chết người đối với người biểu tình gần đây. Tổng thống Mozambique Daniel Chapo hủy chuyến đi do đất nước đang hứng chịu lũ lụt nghiêm trọng, ưu tiên cho công tác cứu hộ, cứu nạn.

Một số đại diện chính phủ Đan Mạch cũng không tham gia vì các căng thẳng địa chính trị liên quan, trong đó có tranh cãi xoay quanh Greenland – lãnh thổ bán tự trị mà Tổng thống Trump từng tuyên bố Mỹ nên “tiếp quản”.

Davos từ lâu đã nổi tiếng không chỉ bởi tầm ảnh hưởng mà còn bởi chi phí tham dự rất cao. Dù mức phí thành viên cơ bản của WEF tương đối “dễ tiếp cận”, các gói dành cho doanh nghiệp lớn có thể dao động từ 75.000 đến 758.000 USD đối với đối tác chiến lược. Mỗi đại biểu còn phải trả thêm phí thẻ ra vào, có thể lên tới 35.000 USD cho các loại thẻ cao cấp.

Với hơn 200 phiên thảo luận, chương trình nghị sự của Davos 2026 xoay quanh 5 trụ cột chính: môi trường địa chính trị, trí tuệ nhân tạo và đổi mới công nghệ, khí hậu và thiên nhiên, các động lực tăng trưởng kinh tế mới, và chuẩn bị nguồn lực con người cho tương lai.

AI được xem là một trong những chủ đề nóng nhất. Trong khi các lãnh đạo doanh nghiệp nhấn mạnh tiềm năng của AI trong nâng cao hiệu quả và lợi nhuận, các tổ chức lao động và xã hội dân sự cảnh báo về nguy cơ mất việc làm và gia tăng bất bình đẳng. Các nhà hoạch định chính sách đứng trước bài toán khó giữa quản lý, điều tiết và bảo đảm quyền đổi mới sáng tạo.

Bên cạnh đó, những tuyên bố và chính sách cứng rắn của Tổng thống Trump về thuế quan, Venezuela, Iran và đặc biệt là Greenland đã làm gia tăng căng thẳng với các đồng minh châu Âu. Nhiều lãnh đạo EU gọi các đe dọa áp thuế mới của Mỹ là “tống tiền”, đặt ra câu hỏi về vai trò và cam kết của Washington trong trật tự quốc tế.

Dù được kỳ vọng là nơi khởi nguồn cho hợp tác và thỏa thuận lớn, Davos vẫn vấp phải nhiều chỉ trích. Các nhà phê bình cho rằng diễn đàn này quá thiên về thảo luận, thiếu hành động cụ thể nhằm thu hẹp bất bình đẳng toàn cầu hay giải quyết triệt để khủng hoảng khí hậu.

Tuy vậy, trong bối cảnh thế giới phân mảnh và niềm tin chiến lược suy giảm, Davos 2026 với chủ đề “Tinh thần đối thoại” vẫn được xem là một trong số ít không gian mà các bên có thể ngồi lại, trao đổi trực tiếp và tìm kiếm tiếng nói chung – dù con đường từ đối thoại đến hành động thực tế vẫn còn nhiều thách thức.

Duy Tiến

Các tin khác

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Iran cho biết, đàm phán với Oman về một cơ chế hàng hải mới tại eo biển Hormuz đang tiến gần tới thỏa thuận, song Tehran cảnh báo việc đạt được thỏa thuận với Muscat chưa đủ để tuyến đường biển chiến lược này được khơi thông hoàn toàn.

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Nhà Trắng và Lầu Năm Góc vừa lên tiếng bác bỏ những báo cáo gần đây của loạt hãng tin cho rằng kho vũ khí tấn công và phòng thủ của Mỹ đã sụt giảm xuống mức nguy hiểm sau 5 tháng chiến sự với Iran. Bất chấp những tuyên bố trấn an từ giới chức, các chuyên gia cảnh báo tình trạng thiếu hụt đạn tên lửa phòng không, đặc biệt là hệ thống Patriot và THAAD, có thể đặt lực lượng Mỹ và các đồng minh vào tình thế rủi ro cao.

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Sau nhiều tháng đối đầu quân sự, Mỹ và Iran đang tiến rất gần tới một thỏa thuận nhằm khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, đằng sau những tín hiệu lạc quan là cuộc mặc cả phức tạp về quyền kiểm soát tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới.

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Làn sóng hàng chục nghìn người di cư tràn vào vùng lãnh thổ Ceuta chỉ trong vài ngày đã khiến khu vực biên giới của Tây Ban Nha rơi vào tình trạng hỗn loạn, đồng thời trở thành phép thử đầu tiên đối với Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới của Liên minh châu Âu (EU).

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây tuyên bố Washington và Tehran sẽ bước vào một vòng đàm phán mới dự kiến diễn ra vào chiều 3/8 (giờ địa phương), động thái được đưa ra ngay sau khi ông hủy bỏ chiến dịch không kích mạnh tay nhắm vào Iran ở những phút cuối cùng. Quyết định đình chiến nhường chỗ cho ngoại giao không chỉ đánh dấu sự thay đổi quan trọng trong cuộc đối đầu dai dẳng Mỹ - Iran, mà còn cứu vãn thị trường năng lượng toàn cầu khỏi một cú sốc tồi tệ.

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Hàng chục ngàn người ùn ùn vượt qua biên giới từ Morocco vào thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha trong hai ngày, khiến vùng lãnh thổ nhỏ bé ở cửa ngõ châu Âu rơi vào cảnh hỗn loạn. Tuy nhiên, khác với cuộc khủng hoảng năm 2015, châu Âu hiện sở hữu một hệ thống kiểm soát biên giới và chính sách nhập cư chặt chẽ hơn, khiến làn sóng di cư lần này khó lan rộng ra toàn lục địa.

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Hội đồng Hòa bình đã đạt thỏa thuận lịch sử với phong trào Hamas và các nhóm vũ trang người Palestine về lộ trình giải giáp dải Gaza, mở đường thiết lập hòa bình lâu dài tại vùng lãnh thổ.

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Mới đây, Iran đã chủ động tấn công các căn cứ Mỹ tại Trung Đông, dẫn đến việc "đáp trả mạnh mẽ" từ phía Washington nhằm vào nhiều địa điểm ở khu vực phía Nam nước này. Động thái trên không chỉ đánh dấu một vòng leo thang mới trong căng thẳng Mỹ - Iran, mà còn phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong cách tiếp cận của Tehran.

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Trong thời đại ngày nay, đối ngoại tiếp tục giữ vai trò tiên phong trong việc tạo lập, giữ vững môi trường hòa bình và huy động tối đa các nguồn lực bên ngoài phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước. Trong bức tranh chiến lược đó, châu Phi, tiêu biểu là Tanzania và Angola, đang nổi lên như những đối tác đầy tiềm năng và là cánh cửa quan trọng để Việt Nam mở rộng không gian phát triển, đa dạng hóa thị trường toàn cầu.

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Việc Oman gửi tới Iran một kế hoạch được các nước Vùng Vịnh hậu thuẫn nhằm quản lý eo biển Hormuz có thể xem là nỗ lực ngoại giao đáng chú ý nhất trong những tuần gần đây, nhằm xử lý điểm nghẽn lớn của tiến trình giảm căng thẳng tại Trung Đông.

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran bước sang ngày thứ hai tạm ngừng các cuộc tấn công nhằm vào nhau, trong bối cảnh xung đột từng đứng bên bờ vực vượt ngoài tầm kiểm soát. Khoảng lặng hiếm hoi sau hai tuần giao tranh với các cuộc không kích ban đêm của Mỹ nhằm vào Iran cùng các đòn đáp trả của Tehran nhằm vào các đồng minh của Washington ở Vùng Vịnh đã làm dấy lên hy vọng hai bên có thể quay trở lại bàn đàm phán.

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Sau gần 10 năm lãnh đạo Liên hợp quốc, Tổng Thư ký António Guterres sẽ kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào cuối năm 2026. Trong bối cảnh đó, cuộc đua tìm người kế nhiệm đã bước vào giai đoạn quyết định, khi sáu ứng viên lần đầu tiên cùng trình bày tầm nhìn về tương lai của tổ chức đa phương lớn nhất thế giới, trước thềm các vòng thăm dò quan trọng tại Hội đồng Bảo an.

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Liên hợp quốc cùng nhiều tổ chức quốc tế đã đồng loạt bày tỏ quan ngại sau khi lực lượng Houthi nối lại các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại trên Biển Đỏ. Các cảnh báo cho rằng diễn biến mới không chỉ đe dọa an ninh hàng hải mà còn có nguy cơ kéo Yemen trở lại vòng xoáy xung đột sau nhiều năm tương đối lắng dịu.

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Châu Âu đang phải đối mặt với một trong những mùa hè khắc nghiệt nhất trong nhiều năm trở lại đây khi các đợt nắng nóng kéo dài liên tiếp đẩy nguy cơ cháy rừng lên mức báo động, trong khi nhiều khu vực khác lại hứng chịu các cơn dông, mưa đá và thời tiết cực đoan. Từ Tây Ban Nha, Pháp đến khu vực Balkan, lực lượng cứu hỏa và chính quyền các nước đang phải chạy đua với thời gian nhằm kiểm soát các thảm họa thiên nhiên ngày càng nghiêm trọng.

Xung đột Mỹ - Iran: Hỏa lực lấn át ngoại giao

Xung đột Mỹ - Iran: Hỏa lực lấn át ngoại giao

Xung đột Mỹ - Iran đang lan rộng từ các mục tiêu quân sự sang hạ tầng dân sự và năng lượng, làm gia tăng nguy cơ đẩy Trung Đông vào một cuộc khủng hoảng an ninh, nhân đạo và kinh tế, bất chấp các nỗ lực ngoại giao nhằm hạ nhiệt căng thẳng.