Thế giới phản ứng trái ngược với kết luận vụ bắn hạ máy bay MH17

Nga cho rằng nước này đang bị bôi nhọ, trong khi các nước phương Tây lập tức lên tiếng ủng hộ việc các điều tra viên quốc tế do Hà Lan dẫn đầu quyết định truy tố ba công dân Nga liên quan vụ bắn rơi máy bay MH17 trên bầu trời Ukraine cách đây 5 năm.

Ba người Nga vướng cáo buộc

Nhóm Điều tra chung (JIT) do Hà Lan dẫn đầu ngày 19-6 bất ngờ phát lệnh bắt giữ và truy tố ba công dân Nga có tên Igor Girkin, Sergey Dubinskiy, Oleg Pulatov cùng một người Ukraine là Leonid Kharchenko với cáo buộc có liên quan trực tiếp đến vụ máy bay MH17 của hãng hàng không Malaysia Airlines bị bắn rơi trên bầu trời Ukraine cách đây 5 năm, Reuters đưa tin. 

Theo thông báo của JIT, các công dân Nga vướng cáo buộc trên đều từng phục vụ quân đội Nga và sau đó giữ các vị trí cấp cao trong lực lượng ly khai ở Đông Ukraine vào thời điểm vụ bắn rơi máy bay MH17 xảy ra. 

Đại diện JIT công bố hình ảnh các nghi phạm liên quan vụ bắn rơi máy bay MH17. Ảnh: AP.
Đại diện JIT công bố hình ảnh các nghi phạm liên quan vụ bắn rơi máy bay MH17. Ảnh: AP.

JIT kết luận những người này “phải chịu trách nhiệm vì đã đưa vũ khí gây ra thảm kịch, hệ thống tên lửa Buk Telar, vào miền Đông Ukraine”, song không nói rõ ai là người khai hỏa vũ khí này nhằm vào máy bay MH17 cũng như động cơ, nguyên nhân đằng sau.

Cùng ngày, truyền thông phương Tây dẫn thông báo của người nhà nạn nhân trên máy bay MH17 nói rằng phiên xét xử các nghi phạm sẽ diễn ra vào tháng 3-2020 ở Hà Lan. Tuy nhiên, chưa rõ có ai trong số những người vướng cáo buộc xuất hiện tại phiên tòa hay không bởi Hiến pháp Nga không cho phép dẫn độ công dân ra nước ngoài xét xử.

Máy bay mang số hiệu MH17 (dòng máy bay Boeing 777) đang bay từ thành phố Amsterdam của Hà Lan đến thủ đô Kuala Lumpur của Malaysia thì bị bắn rơi vào ngày 17-7-2014 trên bầu trời khu vực Donetsk, miền Đông Ukraine. Vụ việc làm chết toàn bộ 283 hành khách và 15 thành viên phi hành đoàn. Nạn nhân của thảm họa đến từ 10 quốc gia, trong đó phần lớn là người Hà Lan.

Chính quyền Ukraine và lực lượng ly khai ở miền Đông khi đó cáo buộc nhau về vụ bắn rơi chiếc máy bay xấu số này. Liên minh châu Âu (EU) thì cho rằng lực lượng ly khai ở Đông Ukraine đã bắn nhầm máy bay và áp đặt lệnh trừng phạt kinh tế chống Nga vì cho rằng Moscow hậu thuẫn lực lượng này.

Hồi tháng 5 năm ngoái, Hà Lan và Australia cáo buộc tên lửa bắn vào MH17 được phóng đi từ vũ khí phòng không thuộc về một đơn vị quân đội Nga, song không nêu rõ chứng cứ. Vào thời điểm đó, Moscow đã cung cấp các bằng chứng khẳng định không liên quan đến vụ việc và đưa ra giả thuyết Ukraine bắn rơi MH17 nhưng không được ghi nhận.

Thế giới phản ứng trái chiều

Sau khi JIT công bố cáo buộc, phía Nga lập tức lên tiếng tái khẳng định không liên quan đến vụ việc. “Một lần nữa, những cáo buộc hoàn toàn vô căn cứ đang được đưa ra chống lại Nga, nhằm làm mất uy tín của Nga trong mắt cộng đồng quốc tế”, Bộ Ngoại giao Nga ngày 19-6 nhấn mạnh. Theo Bộ Ngoại giao Nga, “tương tự các cuộc họp báo trước đây của JIT, cuộc họp báo lần này một lần nữa không đưa ra bằng chứng cụ thể để chứng minh cho các tuyên bố vô lý”.

Phía Nga cũng khẳng định, trong nhiều năm qua, họ luôn sẵn sàng hỗ trợ toàn diện cho cuộc điều tra nhưng đã bị phớt lờ. “Các bạn biết thái độ của chúng tôi đối với cuộc điều tra này. Nga không có cơ hội tham gia vào nó mặc dù đã giúp sức rất nhiều”, phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov cùng ngày nói với các phóng viên. 

Trước đó, công dân Nga Igor Girkin, một trong bốn người bị JIT truy tố, đã phủ nhận trách nhiệm và nói rằng lực lượng ly khai không liên quan tới vụ bắn hạ MH17, hãng tin Interfax cho hay.

Trong một phát ngôn có thể gây sức ép lên Nga, Mỹ lại cho rằng Nga phải đảm bảo những người bị buộc tội phải chịu trách nhiệm. 

“Chúng tôi kêu gọi Nga đảm bảo rằng bất kỳ cá nhân nào bị truy tố đang ở Nga đều phải đối mặt với công lý”, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cho biết trong thông báo ngày 19-6, đề cập đến các nghi phạm người Nga bị cáo buộc liên quan đến vụ bắn máy bay MH17.

Trong khi đó, Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg nói rằng việc đưa ra các cáo buộc liên quan đến vụ bắn rơi máy bay cách đây 5 năm đã đánh dấu một “cột mốc quan trọng trong nỗ lực khám phá sự thật đầy đủ và đảm bảo rằng công lý phải được thực thi”. Từ phía London, Ngoại trưởng Anh Jeremy Hunt cho rằng Nga “phải hợp tác đầy đủ với cơ quan công tố và cung cấp mọi hỗ trợ mà họ yêu cầu”. 

Còn ở phía Ukraine, tân Tổng thống nước này Volodymyr Zelensky cũng bày tỏ hoan nghênh kết luận của cuộc điều tra do Hà Lan dẫn đầu, đồng thời cho rằng những người có trách nhiệm trong vụ rơi máy bay phải bị xét xử.

Tuy vậy, Malaysia, quốc gia sở hữu và vận hành máy bay MH17 lại có quan điểm khác hẳn. TASS ngày 20-6 dẫn lời Thủ tướng Malaysia Mohamed Mahathir nhấn mạnh nước này không hài lòng với kết luận và quyết định của JIT, cho rằng cáo buộc nhằm vào Nga là hành động sai trái, chính trị hóa vấn đề MH17.

“Chúng tôi rất không hài lòng. Ngay từ đầu, nó đã trở thành một vấn đề chính trị liên quan đến cách buộc tội Nga”, ông Mahathir nói. “Ngay cả trước khi họ điều tra vụ việc, họ đã tuyên bố rằng (việc bắn hạ MH17) là do Nga thực hiện”.

Thủ tướng Malaysia cũng cho biết nước này đã nhiều lần kêu gọi cung cấp các bằng chứng cụ thể, song thứ mà họ nhận được chỉ là “tin đồn”. “Đó là một điều vô lý. Ai đó đã bắn tên lửa, bạn không nhìn thấy ai cả nhưng rồi bạn lại nói là bạn biết ai đã bắn”, Thủ tướng Malaysia thể hiện sự bất bình.

Thiện Minh

Các tin khác

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Iran cho biết, đàm phán với Oman về một cơ chế hàng hải mới tại eo biển Hormuz đang tiến gần tới thỏa thuận, song Tehran cảnh báo việc đạt được thỏa thuận với Muscat chưa đủ để tuyến đường biển chiến lược này được khơi thông hoàn toàn.

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Nhà Trắng và Lầu Năm Góc vừa lên tiếng bác bỏ những báo cáo gần đây của loạt hãng tin cho rằng kho vũ khí tấn công và phòng thủ của Mỹ đã sụt giảm xuống mức nguy hiểm sau 5 tháng chiến sự với Iran. Bất chấp những tuyên bố trấn an từ giới chức, các chuyên gia cảnh báo tình trạng thiếu hụt đạn tên lửa phòng không, đặc biệt là hệ thống Patriot và THAAD, có thể đặt lực lượng Mỹ và các đồng minh vào tình thế rủi ro cao.

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Sau nhiều tháng đối đầu quân sự, Mỹ và Iran đang tiến rất gần tới một thỏa thuận nhằm khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, đằng sau những tín hiệu lạc quan là cuộc mặc cả phức tạp về quyền kiểm soát tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới.

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Làn sóng hàng chục nghìn người di cư tràn vào vùng lãnh thổ Ceuta chỉ trong vài ngày đã khiến khu vực biên giới của Tây Ban Nha rơi vào tình trạng hỗn loạn, đồng thời trở thành phép thử đầu tiên đối với Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới của Liên minh châu Âu (EU).

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây tuyên bố Washington và Tehran sẽ bước vào một vòng đàm phán mới dự kiến diễn ra vào chiều 3/8 (giờ địa phương), động thái được đưa ra ngay sau khi ông hủy bỏ chiến dịch không kích mạnh tay nhắm vào Iran ở những phút cuối cùng. Quyết định đình chiến nhường chỗ cho ngoại giao không chỉ đánh dấu sự thay đổi quan trọng trong cuộc đối đầu dai dẳng Mỹ - Iran, mà còn cứu vãn thị trường năng lượng toàn cầu khỏi một cú sốc tồi tệ.

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Hàng chục ngàn người ùn ùn vượt qua biên giới từ Morocco vào thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha trong hai ngày, khiến vùng lãnh thổ nhỏ bé ở cửa ngõ châu Âu rơi vào cảnh hỗn loạn. Tuy nhiên, khác với cuộc khủng hoảng năm 2015, châu Âu hiện sở hữu một hệ thống kiểm soát biên giới và chính sách nhập cư chặt chẽ hơn, khiến làn sóng di cư lần này khó lan rộng ra toàn lục địa.

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Hội đồng Hòa bình đã đạt thỏa thuận lịch sử với phong trào Hamas và các nhóm vũ trang người Palestine về lộ trình giải giáp dải Gaza, mở đường thiết lập hòa bình lâu dài tại vùng lãnh thổ.

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Mới đây, Iran đã chủ động tấn công các căn cứ Mỹ tại Trung Đông, dẫn đến việc "đáp trả mạnh mẽ" từ phía Washington nhằm vào nhiều địa điểm ở khu vực phía Nam nước này. Động thái trên không chỉ đánh dấu một vòng leo thang mới trong căng thẳng Mỹ - Iran, mà còn phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong cách tiếp cận của Tehran.

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Trong thời đại ngày nay, đối ngoại tiếp tục giữ vai trò tiên phong trong việc tạo lập, giữ vững môi trường hòa bình và huy động tối đa các nguồn lực bên ngoài phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước. Trong bức tranh chiến lược đó, châu Phi, tiêu biểu là Tanzania và Angola, đang nổi lên như những đối tác đầy tiềm năng và là cánh cửa quan trọng để Việt Nam mở rộng không gian phát triển, đa dạng hóa thị trường toàn cầu.

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Việc Oman gửi tới Iran một kế hoạch được các nước Vùng Vịnh hậu thuẫn nhằm quản lý eo biển Hormuz có thể xem là nỗ lực ngoại giao đáng chú ý nhất trong những tuần gần đây, nhằm xử lý điểm nghẽn lớn của tiến trình giảm căng thẳng tại Trung Đông.

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran bước sang ngày thứ hai tạm ngừng các cuộc tấn công nhằm vào nhau, trong bối cảnh xung đột từng đứng bên bờ vực vượt ngoài tầm kiểm soát. Khoảng lặng hiếm hoi sau hai tuần giao tranh với các cuộc không kích ban đêm của Mỹ nhằm vào Iran cùng các đòn đáp trả của Tehran nhằm vào các đồng minh của Washington ở Vùng Vịnh đã làm dấy lên hy vọng hai bên có thể quay trở lại bàn đàm phán.

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Sau gần 10 năm lãnh đạo Liên hợp quốc, Tổng Thư ký António Guterres sẽ kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào cuối năm 2026. Trong bối cảnh đó, cuộc đua tìm người kế nhiệm đã bước vào giai đoạn quyết định, khi sáu ứng viên lần đầu tiên cùng trình bày tầm nhìn về tương lai của tổ chức đa phương lớn nhất thế giới, trước thềm các vòng thăm dò quan trọng tại Hội đồng Bảo an.

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Liên hợp quốc cùng nhiều tổ chức quốc tế đã đồng loạt bày tỏ quan ngại sau khi lực lượng Houthi nối lại các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại trên Biển Đỏ. Các cảnh báo cho rằng diễn biến mới không chỉ đe dọa an ninh hàng hải mà còn có nguy cơ kéo Yemen trở lại vòng xoáy xung đột sau nhiều năm tương đối lắng dịu.

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Châu Âu đang phải đối mặt với một trong những mùa hè khắc nghiệt nhất trong nhiều năm trở lại đây khi các đợt nắng nóng kéo dài liên tiếp đẩy nguy cơ cháy rừng lên mức báo động, trong khi nhiều khu vực khác lại hứng chịu các cơn dông, mưa đá và thời tiết cực đoan. Từ Tây Ban Nha, Pháp đến khu vực Balkan, lực lượng cứu hỏa và chính quyền các nước đang phải chạy đua với thời gian nhằm kiểm soát các thảm họa thiên nhiên ngày càng nghiêm trọng.

Xung đột Mỹ - Iran: Hỏa lực lấn át ngoại giao

Xung đột Mỹ - Iran: Hỏa lực lấn át ngoại giao

Xung đột Mỹ - Iran đang lan rộng từ các mục tiêu quân sự sang hạ tầng dân sự và năng lượng, làm gia tăng nguy cơ đẩy Trung Đông vào một cuộc khủng hoảng an ninh, nhân đạo và kinh tế, bất chấp các nỗ lực ngoại giao nhằm hạ nhiệt căng thẳng.