Tháng chạp - mùa nhớ…

Tháng chạp về se thắt nhớ thương.  Con đường xưa những bông sậy chín đã vươn vào ngày đông thê thiết. Từng bông sậy cuốn xoay trong gió, nhặt bông sậy mong manh trên tóc. Tôi nghe thời gian vô tình lướt qua nhau đến tàn nhẫn. 

Ngày ấy, bờ sậy sau nhà là cả một thiên đường tuổi nhỏ. Chúng tôi lấy sậy làm ngựa thi nhau đánh trận giả, trốn vào bờ sậy lúc chơi trốn tìm. Nơi chúng tôi cùng nhau nằm sõng soài dưới cỏ ngắm nhìn bầu trời cao rộng, nghe tiếng chim kêu lảnh lót trên những tán cây cổ thụ già nua.

Tôi vẫn thường theo mẹ hái những bông sậy về bó thành từng chiếc chổi đem ra chợ đếm lại cho cửa hàng tạp hóa. Tôi vẫn thường than thở với mẹ vì những cây chổi chẳng bán được bao nhiêu tiền mà còn nhọc công đủ đường. Mẹ chỉ mỉm cười nhìn tôi, rồi để mặc tôi chơi đùa với đám bạn. Nhưng tôi đâu biết rằng, từng bông sậy mỏng manh ấy đã giúp ước mơ đến trường của tôi không vơi cạn. Thế nên cứ mỗi lần đi xa, những bông sậy li ti đó cứ níu lòng tôi ở lại với quê nhà yêu dấu.

Những bông sậy ấy cứ đi theo suốt triền nhớ của tôi. Đám trẻ nhà quê hùa nhau đánh trận giả, những ngọn cờ lau phất phới trong gió đông thổi miên man. Tiếng cười đùa trong vắt, khiến người lớn quê tôi bao lần tiếc nuối tuổi thơ của mình với đám trẻ quê nghịch phá. Đánh trận mệt nhừ, chúng tôi nằm sõng soài trên đất, mỗi đứa kể cho nhau nghe về những giấc mơ của mình. 

Có những giấc mơ ngày ấy thật viển vông nhưng nó đẹp một cách đến lạ kì. Tôi mang giấc mơ của mình đi hết thời tuổi nhỏ, để thấy mình chẳng bao giờ rời bến quê nghèo khi đã mỏi gối chùn chân. Giấc mơ hải hồ sông núi tan đi khi một ngày tôi về nhìn lại dáng cha gầy ngoài ngõ, mái tóc trắng mẹ bay trong ngọn gió mùa giật mình thổi xiết.

Tháng chạp về nhớ quá đỗi tiếng mẹ càm ràm các con tắm rửa. Đám trẻ quê chúng tôi cứ thi nhau hò hét, chơi đùa mà cứ lười tắm vì những ngọn gió chướng làm chúng tôi đánh bò cạp, đứa nào đứa nấy cứ cào lên da là nổi mốc. Tôi bị mẹ la vì con gái mà suốt ngày cứ theo đám con trai quậy phá, đầu tai bù xù. Ba nói cốt tôi là cốt con trai nên mới lí lắc như vậy. Cho nên tôi chơi thân với đám con trai ở quê, mà chẳng thèm chơi với đám con gái nhõng nhẽo ở trong xóm. Để một ngày, thằng con trai hiền lành, nhút nhát luôn bị tôi ăn hiếp lại bẽn lẽn trao cho tôi nhành hoa dại. Thì cũng là lúc đám trẻ ấy tản đi khắp mọi phương trời. 

Có đứa rời quê vì gánh nặng cơm áo gạo tiền. Có đứa vì giấc mơ làm người của phố. Có đứa vì vướng vào "lời ru thêm buồn". Chàng trai hiền lành nhút nhát ngày nào cũng đã ngược dòng thành phố, bỏ lại bến sông quê lững lờ con nước. Chỉ còn mình tôi ở lại với những kí ức in hằn theo tháng năm rộng dài. Ngọn cải đã lên ngồng, mẹ ra vào nhắc chuyện chồng con với đứa con gái trong nhà. Bỗng thấy ngọn gió mùa rưng rức lạnh khi nhớ lại lời hứa năm xưa. Mãi chỉ còn là kỉ niệm choáng lòng nhau…

Tháng chạp về đưa mắt nhìn về phía chân trời hun hút, chợt thèm những dáng hình ngày xưa. Tháng năm cứ cuốn con người ta đi xa mãi. Ta bước trên con đường quen thuộc với những kí ức vẹn nguyên như thuở ban đầu. Chiều lại về trên bến sông quê, ngọn gió chướng ùa về bao cảm xúc mê miên, ngọn khói đốt đồng bảng lãng dìu ta về mái nhà quê ấm áp. Bông sậy li ti bay bay vào trong gió, liệu có bông sậy nào mang theo ánh nhìn của người đứng bên sông gửi về nơi xa vắng…

Nguyễn Thụy Vân Anh

Các tin khác

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Chuyển đổi số trong ngành sách: Gỡ điểm nghẽn công nghệ và tư duy

Tại Việt Nam, chuyển đổi số trong ngành sách không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu cấp thiết để thích ứng với sự thay đổi của công nghệ và thói quen của độc giả. Với một dân tộc có tỷ lệ đọc sách khá thấp như Việt Nam thì chuyển đổi số được kỳ vọng là một cơ hội giúp ngành sách phát triển văn hóa đọc, bởi số hóa đã giúp sách "vượt qua giới hạn của sách giấy, kiến tạo những trải nghiệm tri thức đa chiều".

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp điện ảnh đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức nghệ thuật.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, báo chí nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

“Cuộc thi dịch Văn học Việt - Trung, Trung - Việt” năm 2026 vừa chính thức khởi động tại TP Hồ Chí Minh. Bước qua mùa giải thứ hai, cuộc thi không chỉ là nơi giao lưu văn chương giữa hai nước mà còn được kỳ vọng trở thành mảnh đất màu mỡ để phát hiện và bồi dưỡng những “mầm xanh” dịch thuật.

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Khi đến thăm họa sĩ Tô Chiêm sau cơn đột quỵ cách đây 2 năm, tôi không hình dung có một ngày lại được trò chuyện và chia sẻ với anh trong sự kiện trưng bày nghệ thuật “Khói” với tâm thế của một người họa sĩ điềm tĩnh trở lại với hội họa sau tất cả.

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Những năm gần đây, với sự ra đời của show diễn thực cảnh được tổ chức tại các địa điểm du lịch đã đem đến cho khán giả là khách du lịch nhiều trải nghiệm mới mẻ. Việc tổ chức các show diễn thực cảnh tại các địa chỉ du lịch nổi tiếng đang được xem là hoạt động tích cực không chỉ để thu hút khách du lịch mà còn là dấu ấn của sự kết nối giữa du lịch với văn hóa và di sản.

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Những năm gần đây, giới xuất bản thế giới đã liên tục cảnh báo về mối đe dọa của trí tuệ nhân tạo (AI) đến quá trình sáng tạo, trong việc các “ông lớn công nghệ” sử dụng trái phép vô số tác phẩm để huấn luyện thuật toán cũng như thực trạng ngày càng khó phân biệt đâu là tác phẩm đến từ con người, đâu là sản phẩm đến từ máy móc…

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Giữa những ngày tháng tư lịch sử, một loạt sản phẩm âm nhạc mang tinh thần yêu nước ra mắt công chúng đã tạo nên điểm nhấn đặc biệt trong đời sống âm nhạc. Nỗ lực làm mới cảm hứng truyền thống bằng những sáng tạo độc đáo và hơi thở hiện đại góp phần lan tỏa tình yêu Tổ quốc một cách gần gũi và giàu cảm xúc.

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Việt Nam và New Zealand đã có hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Tuy nhiên vẫn có một khoảng trống lớn trong giao lưu văn chương giữa hai nước. Không chờ đợi sự thúc đẩy và đầu tư từ phía Chính phủ hai bên, các nhà thơ của hai nước sau hơn một năm kết nối, đã tổ chức được bước đi đầu tiên khởi động cho việc giới thiệu tác phẩm văn chương cho nhau, và xúc tiến các hoạt động chung nhằm thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết và thấu hiểu tâm hồn của nhau.

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Trong nhiều thập kỷ, bảo tàng và các không gian di sản chủ yếu tồn tại như những “kho lưu trữ sống” - nơi hiện vật được bảo quản cẩn trọng, nhưng lại mang tính tĩnh, đôi khi tạo cảm giác xa cách với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Hành trình gieo những yêu thương

Hành trình gieo những yêu thương

Dọc dãy hành lang dài của bệnh viện, nghệ sĩ Nguyệt Thu trong bộ quần áo bệnh nhân đã chơi bản nhạc chữa lành "Secret garden". Giữa lằn ranh sinh tử, âm nhạc, kỳ diệu thay, đã giúp trái tim chị khỏe lại. Khán giả của chị là những bệnh nhân, bác sĩ...

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Theo thông lệ hàng năm, tạp chí “TIME” nổi tiếng của Mỹ vừa công bố danh sách “TIME100” của năm 2026, qua đó ghi dấu 100 cá nhân có sức ảnh hưởng toàn cầu. Những gương mặt này trải rộng ở đa dạng lĩnh vực, từ chính trị, đứng sau những nỗ lực tiên phong đến các nghệ sĩ và những nhà đổi mới. Điều nổi bật trong danh sách năm nay là sự góp mặt đông đảo của thế hệ trẻ.

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giữa không gian rực rỡ và tiếng nhạc Latin cuồng nhiệt tại thủ đô Manila, Philippines vào những ngày tháng 4 năm 2026, quốc kỳ Việt Nam đã ba lần được kéo lên ở vị trí cao nhất.

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Điện ảnh Việt được ví như người khổng lồ đang vươn vai thức giấc. Thế nhưng “người khổng lồ” ấy vẫn chưa có một “đại bản doanh” đúng nghĩa để thỏa sức tung hoành. Đôi chân “người khổng lồ” vẫn chật vật trong những phim trường nhỏ lẻ hoặc bối cảnh tạm bợ, quay xong rồi dỡ bỏ.

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Những năm gần đây, tại Hà Nội, mô hình sân khấu học đường đang được quan tâm, xây dựng như một hướng tiếp cận mới trong giáo dục thẩm mỹ cho lứa tuổi học sinh. Việc đưa nghệ thuật sân khấu đến với học đường không chỉ là "gieo mầm" tình yêu nghệ thuật cho thế hệ tương lai mà còn mở ra cơ hội cho ngành sân khấu khi đưa nghệ thuật đến gần hơn với thế hệ trẻ.

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" là tiểu thuyết đầu tay của nhà văn Trương Vân Ngọc (sinh năm 1973, quê Hưng Yên, hiện công tác tại Hà Nội)  viết về đề tài hình tượng người chiến sĩ Công an nhân dân, sách đoạt giải C cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện ký đề tài "Vì An ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" do Bộ công an và Hội nhà văn Việt Nam tổ chức năm 2025, được Nhà xuất bản Công an Nhân dân tuyển chọn và ấn hành tháng 12 năm 2025.

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Trong đời sống văn học, có một dòng chảy lặng lẽ nhưng lại đóng vai trò khá quan trọng trong đời sống, đó chính là tiểu thuyết lịch sử. Lấy chất liệu từ lịch sử, tái hiện lịch sử qua những trang văn chính là những đóng góp thầm lặng, tích cực của các nhà văn cho bề dày truyền thống văn hóa nước nhà...