“Ông Tây” đi tìm vẻ đẹp không tuổi trên đất Việt

Rong ruổi qua hơn 35 quốc gia, nhưng cuối cùng Réhahn lại chọn phố cổ Hội An làm quê hương thứ hai của mình sau xứ Normandy của nước Pháp hoa lệ xa xôi. Tất cả bắt đầu bằng nụ cười hiền hậu của bà cụ chèo thuyền. Nụ cười thắp lên cho anh niềm đam mê với vẻ đẹp xưa cũ trên dặm dài đất nước hình chữ S. Anh đi tìm và cất giữ bằng ống kính của mình...

Năm 2011, cụ Xong, bà cụ chèo thuyền trên sông Thu Bồn - trở thành "nhân vật" của Réhahn. Bà cụ như một định mệnh, đánh dấu bước ngoặc trong sự nghiệp nhiếp ảnh của anh. Năm ấy, anh là vị khách du lịch xuống chiếc thuyền của bà để ngao du ngắm ven bờ phố Hội. Anh trêu: "A, bà không có răng". Bà cụ 74 tuổi móm mém cười và tinh nghịch lấy tay che miệng. Trong khoảnh khắc ấy, anh bấm máy hối hả.

Bức ảnh "Nụ cười ẩn giấu" đi qua nhiều đất nước, lên cả những trang tạp chí danh tiếng nhất. Cụ Xong trong bức ảnh được báo chí nước ngoài ca tụng là "Người phụ nữ đẹp nhất thế giới". Đến bây giờ, ánh mắt cụ Xong luôn lấp lánh hạnh phúc khi nhìn ngắm bức ảnh ấy - bức ảnh đã đưa tên tuổi cụ và Réhahn vượt xa ra ngoài biên giới, đến với bạn bè quốc tế. Cụ cũng chẳng ngờ, nhờ bức ảnh ấy, những giấc mơ từ thơ bé như được đi thăm Hà Nội, thăm TP Hồ Chí Minh lại trở thành hiện thực.

Nhiếp ảnh gia Réhahn.
Nhiếp ảnh gia Réhahn.

Rehahn thú thật: "Khi tôi chụp bức chân dung mang tính biểu tượng của bà, chúng tôi đã không hề nghĩ rằng bức ảnh này sẽ thay đổi cuộc đời chúng tôi". Tháng 3-2016, bức chân dung nổi tiếng của cụ Xong được đưa vào bộ sưu tập vĩnh viễn của Bảo tàng Phụ nữ Hà Nội để công chúng Việt Nam thưởng lãm.

Chính cụ đã tạo cảm hứng cho Réhahn theo đuổi vẻ đẹp cổ kính, trầm tích dưới lớp cát bụi thời gian ở nhiều nơi trên thế giới, đặc biệt là ở Việt Nam. Tính đến nay, anh đã ở Việt Nam được 6 năm để chụp người bạn của cụ, những cụ ông, cụ bà hiền lành và dễ mến đều đã trên 80 tuổi. Thăm bất kỳ ngôi làng nào, điều đầu tiên anh làm là tìm kiếm các cụ già trong vùng. Bằng vốn tiếng Việt bập bẹ, anh cố gắng trò chuyện với họ. Đó là cách dẫn anh đến với cụ bà Rengao 103 tuổi, hoặc gần đây là một cụ bà bằng tuổi khác người dân tộc Mạ.

Các cụ già rất niềm nở đón tiếp một "ông Tây" hài hước, một người coi "chỉ những điều chạm đến trái tim mới là vẻ đẹp chân chính" như Réhahn. Mỗi lần như thế anh cảm thấy biết ơn khi họ đã mở lòng chia sẻ bao câu chuyện thuở xa xưa mà anh chưa từng biết và để cho anh nắm bắt tâm hồn họ bằng ống kính.

Càng đi, càng tiếp xúc, anh càng hào hứng khi nhận ra các cụ bà Việt Nam rất hài hước, hóm hỉnh. Khi bà cụ dân tộc Mạ 103 tuổi nhắc anh về thành phố nhớ gửi ảnh thì anh ngạc nhiên hỏi: "Cháu gửi hình cho bà bằng cách nào ạ?". Bà cụ cười móm mém chỉ vào cô con gái: "Anh cứ gửi qua Facebook".

Tất cả đã làm nên bộ sưu tập "Vẻ đẹp không tuổi". Bộ ảnh mang đến cho công chúng hàng trăm vẻ đẹp được tạc nên bằng chiều dài thời gian và không gian. Lý giải vì sao dành trọn đời để mê mải vẻ đẹp già cỗi ấy, Réhahn cắt nghĩa: "Dù cuộc đời nhiều phức tạp, điều kiện sống khó khăn, trải qua một quãng thời gian đen tối trong lịch sử nhưng họ không chỉ rất mạnh mẽ mà còn vui vẻ và yêu đời. Và với tôi, gương mặt của người già, những đường nét khắc sâu thể hiện được hai điều: Cuộc sống khó khăn nhưng đồng thời là niềm hạnh phúc và sự tử tế. Có một điều tôi thật sự khâm phục và muốn cho mọi người thấy một điều khi mà giờ đây chúng ta trân trọng tuổi trẻ hơn những người mang đầy kinh nghiệm sống, văn hoá xa xưa, phong tục tập quán, trí tuệ, những người đã chứng kiến lịch sử và sự chuyển mình của đất nước; những người đã nuôi dưỡng chúng ta".

Các bức ảnh ngợi ca vẻ đẹp cùng sự kiên cường của những cụ bà Việt Nam. Bộ ảnh nhằm đem lại một cách nhìn tích cực về tuổi già vốn cần được trân trọng và tôn vinh. Bằng cách ghi lại khoảnh khắc chân thật, Réhahn đã cho thấy được nét quyến rũ của các nhân vật lớn tuổi. Anh tin rằng vẻ đẹp của con người là sự hoà quyện của vẻ đẹp trong tâm hồn lẫn bề ngoài, và qua ống kính của mình, anh đã kể lại những câu chuyện về người phụ nữ Việt Nam.

Bao khó khăn, bão tố trong cuộc đời đều hằn lên qua đôi mắt nhăn nheo, qua đôi tay già nua, tất cả điều đó đã thể hiện phong thái, sự tự tin, hồn hậu của họ. Xem tác phẩm, thật không ngoa khi giới truyền thông thế giới gọi Réhahn là nhiếp ảnh gia "lưu giữ linh hồn nhân vật". Nó vượt lên những gì gọi là đẳng cấp về nghệ thuật và kỹ thuật, mà ở đó ăm ắp những xúc cảm và câu chuyện trong đôi mắt, vết hằn nhăn nheo của nhân vật.

Năm 2017 đánh dấu 10 năm sự nghiệp nhiếp ảnh của Réhahn. Anh kỷ niệm chặng đường vào nghề bằng việc thành lập phòng trưng bày Couleurs d'Asie by Réhahn tại TP Hồ Chí Minh. Phòng trưng bày giới thiệu những tác phẩm ảnh nghệ thuật do anh chụp ở Việt Nam, Malaysia, Ấn Độ và Cuba. Tất nhiên không thể thiếu tác phẩm "Nụ cười ẩn giấu" nổi tiếng. Nơi đây trưng bày các bức ảnh được in trên giấy Kodak Endura Metallic - loại giấy cao cấp được sản xuất tại Pháp. Nó đem lại hiệu ứng ánh sáng và màu sắc vô cùng sắc sảo và sống động cho các bức ảnh.

Nhiếp ảnh gia Réhahn vui đùa cùng các nhân vật trong bộ ảnh "Vẻ đẹp không tuổi" (ảnh: Hạ My).
Nhiếp ảnh gia Réhahn vui đùa cùng các nhân vật trong bộ ảnh "Vẻ đẹp không tuổi" (ảnh: Hạ My).

Yêu vẻ đẹp được dệt nên bởi mưa nắng, Réhahn xách ba lô lên và đi về vùng núi phía Bắc. Hòa trong mây trời, gió núi, anh tận mắt chứng kiến văn hoá đa dạng, phức tạp và sự tồn tại mong manh các di sản văn hoá của đồng bào dân tộc thiểu số.

Tiếp xúc với 45 trên 54 nhóm dân tộc Việt Nam, nỗi đau đáu về sự phai nhạt bản sắc văn hóa truyền thống của tộc người càng đè nặng Réhahn. Anh chỉ biết góp công sức ít ỏi của mình bằng cách chụp lại các hình ảnh văn hoá tương phản đặc trưng và thu thập những bộ trang phục truyền thống cùng các hiện vật quý giá để xây dựng nên Bộ sưu tập Di sản vô giá mà nay đã trở thành linh hồn của Bảo tàng ảnh nghệ thuật cùng tên ở Hội An. Nơi đây trưng bày hơn 200 bức ảnh về Việt Nam, văn hoá đa dạng của các dân tộc và hơn 30 trang phục dân tộc nguyên bản.

Réhahn cho rằng: "Phát triển xã hội thông qua việc mở rộng nhận thức của mọi người về các nền văn hoá khác cũng quan trọng không kém việc tìm hiểu và tự hào về văn hoá của riêng họ. Bảo tồn văn hoá phải được tác động từ bên ngoài, khi người dân tộc nhìn thấy văn hoá của mình được mọi người quan tâm yêu thích, họ sẽ càng cố gắng để giữ gìn".

Nhiếp ảnh gia Réhahn đến từ Normandy, Pháp. Anh đặc biệt được biết đến thông qua những bức ảnh chân dung tại Việt Nam, Cuba và Ấn Độ. Anh thường xuyên hợp tác cùng các chương trình National Geographic và Travel Live mua bán sử dụng tác phẩm của mình. Một số hoạt động nổi bật của Réhahn:

-Tháng 1-2014: Phát hành cuốn sách ảnh đầu tiên mang tên "Vietnam, Mosaic of Contrasts" (Việt Nam, những mảnh ghép tương phản) gồm 150 tác phẩm miêu tả hình ảnh đa dạng của đất nước. Cuốn sách nhanh chóng có mặt trên 29 quốc gia.

-Tháng 5-2015: Hai tác phẩm "Best Friends" (Những người bạn tốt) và "Hidden Smile" (Nụ cười ẩn giấu) được đưa vào Bộ sưu tập của Bảo tàng Asian House tại Havana, Cuba.

-Tháng 11-2015: Phát hành cuốn sách ảnh thứ hai mang tên "Vietnam, Mosaic of Contrasts, Volume II" (Việt Nam, những mảnh ghép tương phản, cuốn II).

Mai Quỳnh Nga

Các tin khác

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Khi Oscar cải tổ: Minh bạch AI, nới lỏng tiêu chí

Trước thềm lễ trao giải Oscar lần thứ 99 dự kiến diễn ra vào năm 2027, Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh Hoa Kỳ (AMPAS) vừa công bố những thay đổi mang tính bước ngoặt. Đây được đánh giá là một trong những sự lắng nghe cần thiết trong bối cảnh ngành công nghiệp điện ảnh đang thay đổi một cách nhanh chóng trước sức ép của trí tuệ nhân tạo (AI) và trải nghiệm ngày càng đa dạng trong cách thưởng thức nghệ thuật.

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Đạo diễn Vạn Nguyễn: “Đưa di sản đến với khán giả bằng tinh thần sáng tạo của thời đại mới”

Là một trong những gương mặt tiêu biểu dành trọn tâm huyết cho việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc qua ngôn ngữ sân khấu hiện đại, mới đây đạo diễn Vạn Nguyễn là người Việt đầu tiên được UNESCO Nhật Bản vinh danh “Đạo diễn vì sứ mệnh bảo tồn giá trị văn hóa UNESCO 2025”. Chuyên đề Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện cùng đạo diễn Vạn Nguyễn về hành trình bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa Việt.

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Mối duyên với những ấn bản “Truyện Kiều” lưu dấu trăm năm

Trong hơn 20 năm qua, ông Nguyễn Lân Bình đã dày công nghiên cứu và tìm tòi được nhiều tư liệu quý giá về ông nội mình - học giả Nguyễn Văn Vĩnh. Những tư liệu ấy đã góp phần quan trọng làm sáng rõ công lao, thành tựu quan trọng về học giả Nguyễn Văn Vĩnh đối với nền văn học, báo chí nước nhà, trong đó có sự phổ cập và phát triển chữ quốc ngữ với bản dịch “Truyện Kiều” được in lần đầu tiên ở miền Bắc vào năm 1913.

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

Ươm "mầm xanh" cho đội ngũ dịch giả

“Cuộc thi dịch Văn học Việt - Trung, Trung - Việt” năm 2026 vừa chính thức khởi động tại TP Hồ Chí Minh. Bước qua mùa giải thứ hai, cuộc thi không chỉ là nơi giao lưu văn chương giữa hai nước mà còn được kỳ vọng trở thành mảnh đất màu mỡ để phát hiện và bồi dưỡng những “mầm xanh” dịch thuật.

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Họa sĩ Tô Chiêm: Sau cú "nốc ao" của số phận

Khi đến thăm họa sĩ Tô Chiêm sau cơn đột quỵ cách đây 2 năm, tôi không hình dung có một ngày lại được trò chuyện và chia sẻ với anh trong sự kiện trưng bày nghệ thuật “Khói” với tâm thế của một người họa sĩ điềm tĩnh trở lại với hội họa sau tất cả.

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Dấu ấn kết nối du lịch với văn hóa và di sản

Những năm gần đây, với sự ra đời của show diễn thực cảnh được tổ chức tại các địa điểm du lịch đã đem đến cho khán giả là khách du lịch nhiều trải nghiệm mới mẻ. Việc tổ chức các show diễn thực cảnh tại các địa chỉ du lịch nổi tiếng đang được xem là hoạt động tích cực không chỉ để thu hút khách du lịch mà còn là dấu ấn của sự kết nối giữa du lịch với văn hóa và di sản.

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Giới xuất bản trước ngã rẽ AI: Kiểm soát hay bị cuốn trôi?

Những năm gần đây, giới xuất bản thế giới đã liên tục cảnh báo về mối đe dọa của trí tuệ nhân tạo (AI) đến quá trình sáng tạo, trong việc các “ông lớn công nghệ” sử dụng trái phép vô số tác phẩm để huấn luyện thuật toán cũng như thực trạng ngày càng khó phân biệt đâu là tác phẩm đến từ con người, đâu là sản phẩm đến từ máy móc…

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Bồi đắp tình yêu Tổ quốc qua âm nhạc

Giữa những ngày tháng tư lịch sử, một loạt sản phẩm âm nhạc mang tinh thần yêu nước ra mắt công chúng đã tạo nên điểm nhấn đặc biệt trong đời sống âm nhạc. Nỗ lực làm mới cảm hứng truyền thống bằng những sáng tạo độc đáo và hơi thở hiện đại góp phần lan tỏa tình yêu Tổ quốc một cách gần gũi và giàu cảm xúc.

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Giao lưu văn chương Việt Nam - New Zealand 2026

Việt Nam và New Zealand đã có hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao. Tuy nhiên vẫn có một khoảng trống lớn trong giao lưu văn chương giữa hai nước. Không chờ đợi sự thúc đẩy và đầu tư từ phía Chính phủ hai bên, các nhà thơ của hai nước sau hơn một năm kết nối, đã tổ chức được bước đi đầu tiên khởi động cho việc giới thiệu tác phẩm văn chương cho nhau, và xúc tiến các hoạt động chung nhằm thắt chặt hơn nữa tình đoàn kết và thấu hiểu tâm hồn của nhau.

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Từ không gian lưu trữ tĩnh đến hệ sinh thái sáng tạo

Trong nhiều thập kỷ, bảo tàng và các không gian di sản chủ yếu tồn tại như những “kho lưu trữ sống” - nơi hiện vật được bảo quản cẩn trọng, nhưng lại mang tính tĩnh, đôi khi tạo cảm giác xa cách với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Hành trình gieo những yêu thương

Hành trình gieo những yêu thương

Dọc dãy hành lang dài của bệnh viện, nghệ sĩ Nguyệt Thu trong bộ quần áo bệnh nhân đã chơi bản nhạc chữa lành "Secret garden". Giữa lằn ranh sinh tử, âm nhạc, kỳ diệu thay, đã giúp trái tim chị khỏe lại. Khán giả của chị là những bệnh nhân, bác sĩ...

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Bản đồ quyền lực mới của thế giới đương đại

Theo thông lệ hàng năm, tạp chí “TIME” nổi tiếng của Mỹ vừa công bố danh sách “TIME100” của năm 2026, qua đó ghi dấu 100 cá nhân có sức ảnh hưởng toàn cầu. Những gương mặt này trải rộng ở đa dạng lĩnh vực, từ chính trị, đứng sau những nỗ lực tiên phong đến các nghệ sĩ và những nhà đổi mới. Điều nổi bật trong danh sách năm nay là sự góp mặt đông đảo của thế hệ trẻ.

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giấc mơ Manila và cú "Hat-trick" đi vào lịch sử

Giữa không gian rực rỡ và tiếng nhạc Latin cuồng nhiệt tại thủ đô Manila, Philippines vào những ngày tháng 4 năm 2026, quốc kỳ Việt Nam đã ba lần được kéo lên ở vị trí cao nhất.

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Giải “cơn khát” phim trường chuyên nghiệp

Điện ảnh Việt được ví như người khổng lồ đang vươn vai thức giấc. Thế nhưng “người khổng lồ” ấy vẫn chưa có một “đại bản doanh” đúng nghĩa để thỏa sức tung hoành. Đôi chân “người khổng lồ” vẫn chật vật trong những phim trường nhỏ lẻ hoặc bối cảnh tạm bợ, quay xong rồi dỡ bỏ.

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Đưa sân khấu đến với học đường: "Gieo mầm" tình yêu nghệ thuật

Những năm gần đây, tại Hà Nội, mô hình sân khấu học đường đang được quan tâm, xây dựng như một hướng tiếp cận mới trong giáo dục thẩm mỹ cho lứa tuổi học sinh. Việc đưa nghệ thuật sân khấu đến với học đường không chỉ là "gieo mầm" tình yêu nghệ thuật cho thế hệ tương lai mà còn mở ra cơ hội cho ngành sân khấu khi đưa nghệ thuật đến gần hơn với thế hệ trẻ.

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" - một thời đã qua của Trương Vân Ngọc

"Phăng đỏ" là tiểu thuyết đầu tay của nhà văn Trương Vân Ngọc (sinh năm 1973, quê Hưng Yên, hiện công tác tại Hà Nội)  viết về đề tài hình tượng người chiến sĩ Công an nhân dân, sách đoạt giải C cuộc thi viết tiểu thuyết, truyện ký đề tài "Vì An ninh Tổ quốc và bình yên cuộc sống" do Bộ công an và Hội nhà văn Việt Nam tổ chức năm 2025, được Nhà xuất bản Công an Nhân dân tuyển chọn và ấn hành tháng 12 năm 2025.

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Tiểu thuyết lịch sử: Dấu ấn trong đời sống đương đại

Trong đời sống văn học, có một dòng chảy lặng lẽ nhưng lại đóng vai trò khá quan trọng trong đời sống, đó chính là tiểu thuyết lịch sử. Lấy chất liệu từ lịch sử, tái hiện lịch sử qua những trang văn chính là những đóng góp thầm lặng, tích cực của các nhà văn cho bề dày truyền thống văn hóa nước nhà...

Dán nhãn độ tuổi cho MV: Khi “tấm biển cảnh báo” còn bỏ ngỏ

Dán nhãn độ tuổi cho MV: Khi “tấm biển cảnh báo” còn bỏ ngỏ

Nếu việc dán nhãn phân loại độ tuổi đã trở thành điều kiện bắt buộc với tác phẩm điện ảnh, xuất bản... trước khi đến tay công chúng thì ở lĩnh vực âm nhạc, tấm biển cảnh báo này gần như bỏ ngỏ. Thế nên không lạ khi làng nhạc liên tục vấp phải tranh cãi vì những MV có nội dung người lớn.