Những dấu ấn hòa bình trên bán đảo Triều Tiên

Năm 2018 vừa qua đi chứng kiến diễn biến mau lẹ, đầy kịch tính và khó dự đoán trước trên bán đảo Triều Tiên nhưng đã mở ra hy vọng cải thiện đáng kể quan hệ liên Triều cũng như quan hệ Mỹ-Triều. 

Một kỷ nguyên mới cho bán đảo Triều Tiên đang được chào đón, trong đó sẽ không còn vũ khí hạt nhân và thiết lập một nền hòa bình lâu dài; còn CHDCND Triều Tiên sẽ bước vào giai đoạn mới, tập trung phát triển kinh tế, mở cửa hội nhập vào  khu vực cũng như thế giới.

Sự kiện đầu tiên hướng tới hòa bình trên bán đảo Triều Tiên là Thế vận hội Mùa Đông do Hàn Quốc đăng cai tổ chức tại Pyeongchang trong tháng 2-2018 với chủ đề “Peace in Motion” (“Nền hòa bình đang chuyển động”). 

Tại đây, các vận động viên Đoàn thể thao Triều Tiên không chỉ nhận lời mời tới tham dự mà còn cùng với các vận động viên Hàn Quốc chung màu áo và cầm cờ diễu hành trong buổi khai mạc. 

Sau hành động đầy ý nghĩa này của đoàn thể thao hai nước, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un đã thống nhất hai bên cùng phối hợp đăng cai tổ chức Olympic 2032 trên bán đảo Triều Tiên. Hai bên cũng sẽ vận động để cùng đăng cai Đại hội thể thao châu Á vào năm 2021. 

Hợp tác trong thể thao đã trở thành một phần của nỗ lực chung nhằm thúc đẩy hòa giải và hòa hợp dân tộc trên bán đảo Triều Tiên.

Dấu ấn tiếp theo là cuộc gặp lịch sử giữa Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un ngày 27-4-2018 tại khu vực phi quân sự với kết quả: hai bên ký Tuyên bố chung với chủ đề bao trùm là nối lại quan hệ huyết thống của người dân hai miền Triều Tiên; tạo dựng mối quan hệ liên Triều toàn diện hướng tới tương lai thịnh vượng và thống nhất đáp ứng khát vọng của toàn dân tộc cũng như yêu cầu cấp thiết của thời đại; cùng nỗ lực giảm căng thẳng quân sự và loại trừ nguy cơ chiến tranh trên bán đảo Triều Tiên, coi việc thiết lập một nền hòa bình lâu dài trên bán đảo Triều Tiên là sứ mệnh lịch sử không thể trì hoãn lâu hơn nữa. 

Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un cùng hai Phu nhân trên đỉnh núi thiêng Paekdu.
Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un cùng hai Phu nhân trên đỉnh núi thiêng Paekdu.

5 tháng sau, Hội nghị thượng đỉnh liên Triều lần thứ 3 được tổ chức tại Bình Nhưỡng. Phát biểu trong cuộc họp báo tại Nhà khách quốc gia Paekhwawon, nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un nhấn mạnh rằng, cuộc gặp thượng đỉnh tại Bình Nhưỡng đặt nền móng cho một kỷ nguyên mới hòa bình và thịnh vượng trên bán đảo Triều Tiên, hướng tới phi hạt nhân hóa và không có mối đe dọa. 

Sau khi kết thúc cuộc gặp thượng đỉnh tại Bình Nhưỡng, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un cùng nhau đi thăm núi Paekdu nằm trên biên giới với Trung Quốc và là nơi linh thiêng nhất đối với người dân hai miền Triều Tiên. 

Theo Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in, được đến thăm núi Paekdu là một trong những tâm nguyện lớn của đời ông. Trước đó, khi Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in đặt chân đến sân bay dưới chân núi này, hàng ngàn người dân Triều Tiên xếp hàng cầm cờ hai nước chào đón ông và hô vang "Tổ quốc! Thống nhất!". 

Để lại dấu ấn đặc biệt cảm động là hình ảnh Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un cùng nắm chặt tay nhau giơ lên cao khi hai người đứng bên nhau trên núi Paekdu. Sự kiện này là biểu tượng thiêng liêng chưa từng có về tình đoàn kết dân tộc, phát đi một thông điệp với toàn thế giới rằng người dân hai miền Triều Tiên khát khao hướng tới hòa bình...

Chưa hết, khi Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un tới bên hồ Thiên Đường trên núi Paekdu, nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim nói: "Chúng ta nên viết thêm chương mới trong lịch sử giữa Miền Bắc và Miền Nam bằng việc đưa vào đó câu chuyện bên hồ Thiên Đường này". 

Bà Ri Sol Ju, phu nhân của nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un góp lời: “Có một câu ngạn ngữ mô tả rằng chúng ta đón mặt trời ở Paekdu và đón sự thống nhất ở Halla". 

Theo truyền thuyết lưu hành ở Triều Tiên, núi Paekdu là điểm cao nhất trên bán đảo này (cao 2.750 m), là nơi khởi nguồn tổ tiên của người Triều Tiên, từng được nhắc đến trong Quốc ca Hàn Quốc và nhiều chương trình tuyên truyền về chủ nghĩa yêu nước của Triều Tiên. 

Chính quyền Bình Nhưỡng cho biết, ông nội và thân sinh của nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un là hai cố lãnh đạo Kim Nhật Thành và Kim Jong Il đều được sinh ra trên ngọn núi này. Ở Paekdu có nhiều căn cứ bí mật và di tích lịch sử gắn liền với hoạt động đấu tranh chống quân phiệt Nhật xâm lược Triều Tiên từ thời ông Kim Nhật Thành trong những năm 1930-1940. 

Còn đối với đương kim Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in, ngọn núi thiêng này có ý nghĩa rất lớn. Cha mẹ ông Moon Jae-in đã rời Triều Tiên trong thời gian chiến tranh (1950-1953), còn ông được sinh ra ở Hàn Quốc vào năm 1953. 

Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in từng chia sẻ trong cuốn sách được xuất bản năm 2017: "Sau khi thống nhất hòa bình hai miền Triều Tiên, việc đầu tiên tôi sẽ làm là đưa thân phụ của tôi nay đã 90 tuổi tôi trở về thăm quê hương". 

Và trong lần đầu tiên trở lại Triều Tiên với cương vị Tổng thống Hàn Quốc, tối 19-9-2018, ông Moon Jae-in và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un đã nắm tay nhau đứng dưới lá cờ “Bán đảo Triều Tiên thống nhất”, theo dõi màn biểu diễn tại sân vận động May Day ở Thủ đô Bình Nhưỡng với chủ đề "Đất nước Vinh quang".

Trong quan hệ với Mỹ, giữa bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump đã từng đe dọa “trút bão lửa và thịnh nộ” và sẽ “không còn lựa chọn nào khác ngoài việc phá hủy hoàn toàn Triều Tiên”, ngày 8-3-2018, nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un bất ngờ đưa ra thông báo Bình Nhưỡng quyết định ngừng mọi cuộc thử nghiệm hạt nhân hay tên lửa và sẵn sàng mời Tổng thống Mỹ tới cuộc gặp thượng định Mỹ-Triều. 

Tổng thống Mỹ Donald Trump nhận lời và ngày 12-6-2018 đã đi vào lịch sử nền chính trị thế giới trong thế kỷ XXI với sự kiện Tổng thống Mỹ Donald Trump và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un kết thúc tốt đẹp Hội nghị thượng đỉnh Mỹ-Triều tại Singapore với kết quả hai bên ký Tuyên bố chung. 

Đây là điều vượt quá mọi sự mong đợi của thế giới, tạo cơ sở để thiết lập nền hòa bình bền vững sau hơn nửa thế kỷ bán đảo Triều Tiên luôn ở trong trạng thái chiến tranh với vô vàn sự nghị kỵ và các hành động xung đột, còn Mỹ và Triều Tiên đe dọa chiến tranh nhằm vào nhau. 

Tuyên bố chung Mỹ-Triều nhấn mạnh, Mỹ và Triều Tiên nhất trí cùng nhau xây dựng nền hòa bình bền vững trên bán đảo Triều Tiên, theo đó Mỹ cam kết đảm bảo an ninh cho Triều Tiên, còn Triều Tiên khẳng định cam kết phi hạt nhân hóa hoàn toàn.

Tháng 9-2018, nhân dịp Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in tới Mỹ để dự Diễn đàn Đại hội đồng Liên hợp quốc (LHQ), nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un còn nhờ gửi một lá thư tới Tổng thống Mỹ Donald Trump, trong đó khẳng định Triều Tiên chủ trương phi hạt nhân hóa để tập trung phát triển kinh tế. 

Ngạc nhiên, trân trọng “tấm thịnh tình” của nhà lãnh đạo Triều Tiên, Tổng thống Mỹ Donald Trump gọi đây là một "lá thư phi thường" đồng thời bày tỏ lạc quan về triển vọng nhanh chóng tiến hành cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ-Triều Tiên lần thứ 2. 

Trả lời báo giới tại New York, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết: "Nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un đã nhìn thấy một tương lai tuyệt vời cho Triều Tiên. Chúng tôi trông chờ cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ-Triều lần thứ 2 mà tôi tin là sẽ diễn ra rất sớm". 

Rồi phát biểu tại Diễn đàn Đại hội đồng LHQ ngày 25-9-2018, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã không ngớt lời ca ngợi nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un, hoàn toàn trái ngược những lời lẽ nặng mùi chiến tranh như như tại Diễn đàn Đại hội đồng LHQ năm 2017. 

Ông Donald Trump mô tả: “Các tên lửa không còn bay đi mọi hướng. Các vụ thử hạt nhân cũng bị dừng lại và một số cơ sở quân sự đang bị phá hủy, các con tin được thả và việc trao trả hài cốt binh lính Mỹ cũng đang được diễn ra. Tôi muốn cảm ơn nhà lãnh đạo Triều Tiên vì những bước tiến mà ông ấy đã đi qua. Thực sự, Chủ tịch Kim vô cùng cởi mở và xuất sắc. Tôi nghĩ ông ấy muốn chứng kiến điều gì đó xảy ra". 

4 ngày sau, tại một sự kiện được tổ chức ở Wheeling, phía  Tây Virginia (Mỹ), Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục bày tỏ một cách hóm hỉnh rằng ông “phải lòng” nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un sau khi hai người trao đổi những lá thư cá nhân trong thời gian qua-một tín hiệu tích cực chứng tỏ Mỹ và Triều Tiên sẽ tiếp tục các cuộc đàm phán nhằm phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên.

Với những dấu ấn hướng tới hòa bình trong năm 2018, hy vọng trong năm 2019 sẽ có những diễn biến tích cực hơn, nếu không muốn nói là đột phá, trong quan hệ Hàn Quốc-Triều Tiên cũng như trong quan hệ Mỹ-Triều Tiên. 

Đại tá Lê Thế Mẫu

Các tin khác

Sự điều chỉnh nhân sự từ Lãnh tụ Tối cao Iran mang thông điệp gì?

Sự điều chỉnh nhân sự từ Lãnh tụ Tối cao Iran mang thông điệp gì?

Giữa thời điểm Iran đứng trước những quyết định then chốt về eo biển Hormuz và đàm phán với Mỹ, việc Lãnh tụ tối cao đưa cựu Tư lệnh Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran Mohsen Rezaei trở lại trung tâm hoạch định an ninh phản ánh những tính toán đáng chú ý của Tehran.

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Thoả thuận Iran - Oman liệu có đủ để tháo nút thắt Hormuz?

Iran cho biết, đàm phán với Oman về một cơ chế hàng hải mới tại eo biển Hormuz đang tiến gần tới thỏa thuận, song Tehran cảnh báo việc đạt được thỏa thuận với Muscat chưa đủ để tuyến đường biển chiến lược này được khơi thông hoàn toàn.

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Washington phủ nhận lo ngại kho vũ khí suy giảm nghiêm trọng

Nhà Trắng và Lầu Năm Góc vừa lên tiếng bác bỏ những báo cáo gần đây của loạt hãng tin cho rằng kho vũ khí tấn công và phòng thủ của Mỹ đã sụt giảm xuống mức nguy hiểm sau 5 tháng chiến sự với Iran. Bất chấp những tuyên bố trấn an từ giới chức, các chuyên gia cảnh báo tình trạng thiếu hụt đạn tên lửa phòng không, đặc biệt là hệ thống Patriot và THAAD, có thể đặt lực lượng Mỹ và các đồng minh vào tình thế rủi ro cao.

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Thoả thuận khôi phục Hormuz – Phép thử 48 giờ của Washington và Tehran

Sau nhiều tháng đối đầu quân sự, Mỹ và Iran đang tiến rất gần tới một thỏa thuận nhằm khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, đằng sau những tín hiệu lạc quan là cuộc mặc cả phức tạp về quyền kiểm soát tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới.

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Sau cú sốc Ceuta, EU tìm cách "vá" rạn nứt về di cư

Làn sóng hàng chục nghìn người di cư tràn vào vùng lãnh thổ Ceuta chỉ trong vài ngày đã khiến khu vực biên giới của Tây Ban Nha rơi vào tình trạng hỗn loạn, đồng thời trở thành phép thử đầu tiên đối với Hiệp ước Di cư và Tị nạn mới của Liên minh châu Âu (EU).

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Mỹ tạm gác lựa chọn quân sự để tìm lối thoát cho khủng hoảng

Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây tuyên bố Washington và Tehran sẽ bước vào một vòng đàm phán mới dự kiến diễn ra vào chiều 3/8 (giờ địa phương), động thái được đưa ra ngay sau khi ông hủy bỏ chiến dịch không kích mạnh tay nhắm vào Iran ở những phút cuối cùng. Quyết định đình chiến nhường chỗ cho ngoại giao không chỉ đánh dấu sự thay đổi quan trọng trong cuộc đối đầu dai dẳng Mỹ - Iran, mà còn cứu vãn thị trường năng lượng toàn cầu khỏi một cú sốc tồi tệ.

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Ceuta "thất thủ", châu Âu có rơi vào một cuộc khủng hoảng mới?

Hàng chục ngàn người ùn ùn vượt qua biên giới từ Morocco vào thành phố tự trị Ceuta của Tây Ban Nha trong hai ngày, khiến vùng lãnh thổ nhỏ bé ở cửa ngõ châu Âu rơi vào cảnh hỗn loạn. Tuy nhiên, khác với cuộc khủng hoảng năm 2015, châu Âu hiện sở hữu một hệ thống kiểm soát biên giới và chính sách nhập cư chặt chẽ hơn, khiến làn sóng di cư lần này khó lan rộng ra toàn lục địa.

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Dải Gaza trước ngưỡng cửa hòa bình

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo Hội đồng Hòa bình đã đạt thỏa thuận lịch sử với phong trào Hamas và các nhóm vũ trang người Palestine về lộ trình giải giáp dải Gaza, mở đường thiết lập hòa bình lâu dài tại vùng lãnh thổ.

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Tính toán của Iran khi chủ động tập kích căn cứ Mỹ tại Trung Đông

Mới đây, Iran đã chủ động tấn công các căn cứ Mỹ tại Trung Đông, dẫn đến việc "đáp trả mạnh mẽ" từ phía Washington nhằm vào nhiều địa điểm ở khu vực phía Nam nước này. Động thái trên không chỉ đánh dấu một vòng leo thang mới trong căng thẳng Mỹ - Iran, mà còn phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong cách tiếp cận của Tehran.

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Mở rộng không gian phát triển tại thị trường tỷ dân

Trong thời đại ngày nay, đối ngoại tiếp tục giữ vai trò tiên phong trong việc tạo lập, giữ vững môi trường hòa bình và huy động tối đa các nguồn lực bên ngoài phục vụ sự nghiệp phát triển đất nước. Trong bức tranh chiến lược đó, châu Phi, tiêu biểu là Tanzania và Angola, đang nổi lên như những đối tác đầy tiềm năng và là cánh cửa quan trọng để Việt Nam mở rộng không gian phát triển, đa dạng hóa thị trường toàn cầu.

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Cơ hội tháo nút thắt Hormuz từ sáng kiến mới của Oman

Việc Oman gửi tới Iran một kế hoạch được các nước Vùng Vịnh hậu thuẫn nhằm quản lý eo biển Hormuz có thể xem là nỗ lực ngoại giao đáng chú ý nhất trong những tuần gần đây, nhằm xử lý điểm nghẽn lớn của tiến trình giảm căng thẳng tại Trung Đông.

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran tạm ngừng leo thang căng thẳng, hé mở hy vọng ngoại giao

Mỹ và Iran bước sang ngày thứ hai tạm ngừng các cuộc tấn công nhằm vào nhau, trong bối cảnh xung đột từng đứng bên bờ vực vượt ngoài tầm kiểm soát. Khoảng lặng hiếm hoi sau hai tuần giao tranh với các cuộc không kích ban đêm của Mỹ nhằm vào Iran cùng các đòn đáp trả của Tehran nhằm vào các đồng minh của Washington ở Vùng Vịnh đã làm dấy lên hy vọng hai bên có thể quay trở lại bàn đàm phán.

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Ai sẽ dẫn dắt Liên hợp quốc sau Tổng Thư ký António Guterres?

Sau gần 10 năm lãnh đạo Liên hợp quốc, Tổng Thư ký António Guterres sẽ kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào cuối năm 2026. Trong bối cảnh đó, cuộc đua tìm người kế nhiệm đã bước vào giai đoạn quyết định, khi sáu ứng viên lần đầu tiên cùng trình bày tầm nhìn về tương lai của tổ chức đa phương lớn nhất thế giới, trước thềm các vòng thăm dò quan trọng tại Hội đồng Bảo an.

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Cộng đồng quốc tế bày tỏ quan ngại khi Biển Đỏ lại dậy sóng

Liên hợp quốc cùng nhiều tổ chức quốc tế đã đồng loạt bày tỏ quan ngại sau khi lực lượng Houthi nối lại các cuộc tấn công nhằm vào tàu thương mại trên Biển Đỏ. Các cảnh báo cho rằng diễn biến mới không chỉ đe dọa an ninh hàng hải mà còn có nguy cơ kéo Yemen trở lại vòng xoáy xung đột sau nhiều năm tương đối lắng dịu.

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Cháy rừng lan rộng, thời tiết cực đoan nối tiếp tại châu Âu

Châu Âu đang phải đối mặt với một trong những mùa hè khắc nghiệt nhất trong nhiều năm trở lại đây khi các đợt nắng nóng kéo dài liên tiếp đẩy nguy cơ cháy rừng lên mức báo động, trong khi nhiều khu vực khác lại hứng chịu các cơn dông, mưa đá và thời tiết cực đoan. Từ Tây Ban Nha, Pháp đến khu vực Balkan, lực lượng cứu hỏa và chính quyền các nước đang phải chạy đua với thời gian nhằm kiểm soát các thảm họa thiên nhiên ngày càng nghiêm trọng.