Nhà văn trinh thám Dan Brown: Tình yêu nhiều hơn lòng thù hận

Mới đây, Nhà xuất bản ACT Nga đã cho ra mắt cuốn tiểu thuyết trinh thám mới của Dan Brown "Nguồn gốc". Đây là cuốn tiểu thuyết thứ 5 về Giáo sư Đại học Harvard Robert Langdon.

Cũng như trong các cuốn sách trước, chuyên gia về hình tượng và ký tượng tôn giáo lại buộc phải "cứu" thế giới, lần này ở Tây Ban Nha. Sau đây, xin trân trọng giới thiệu bài trả lời phỏng vấn của nhà văn tại buổi giới thiệu sách trong khuôn khổ Hội chợ sách quốc tế ở Frankfutr.

- Ông còn chưa chán Robert Langdon hay sao? Sau 5 cuốn sách, ông vẫn quan tâm tới vị giáo sư này như một nhân vật, hay dần dần ông nghĩ:"Tôi không muốn nhìn mặt con người này nữa"?

+ Không, tôi yêu chàng trai này. Mà tại sao tôi không yêu anh ta cơ chứ. Langdon là con người mà tôi muốn trở thành. Anh ta dũng cảm và mạo hiểm hơn tôi nhiều, cuộc đời anh ta rất phong phú.

- Câu chuyện trong các cuốn sách của ông luôn diễn ra ở châu Âu. Vì sao cựu thế giới lại hấp dẫn như vậy, và vì sao Langdon luôn luôn hướng tới đó?

+ Langdon mê châu Âu, bởi vì tôi cũng mê châu Âu. Nói tóm lại, tôi phải lòng châu Âu vì lịch sử của nó, kiến trúc và mối liên hệ kỳ lạ với quá khứ mà tôi hoàn toàn không cảm thấy ở đất nước trẻ tuổi của tôi. Hơn nữa, Mỹ là đất nước của những kẻ tiêu thụ. Chúng tôi là nạn nhân của xã hội tiêu thụ đó. Có thể, bạn cảm thấy điều này là kỳ quặc, nhưng ở châu Âu, tôi ngưỡng mộ những điều rất đơn giản. Bạn vào nhà hàng, gọi một món ăn, và người ta mang đến cho bạn một món ăn vừa phải. Chạy trên đường phố là những chiếc xe tương xứng với con người, chứ không phải những chiếc limousine sang trọng được mua với số tiền khủng khiếp.

Mặc dù vậy, tôi không muốn sống ở bất cứ nước nào trên thế giới ngoài Mỹ. Tôi tự hào về đất nước mình, ngay cả hiện nay. Và một trong những nguyên nhân khiến tôi tự hào nhất về nền dân chủ Mỹ là hệ thống quản lý nhà nước khiến cho Tổng thống hiện nay, cho dù rất muốn, cũng không thể phạm sai lầm quá nhiều. Chính tôi đã chuẩn bị viết "Mật mã Trump", nhưng điều đó giống thật quá, ngay cả đối với tôi, vì vậy, tôi không viết.

Nhà văn trinh thám Dan Brown.
Nhà văn trinh thám Dan Brown.

- "Nguồn gốc" được xuất bản vào đầu tháng 10 năm 2017 bằng 6 thứ tiếng và đến cuối năm sẽ xuất bản thêm bằng một số thứ tiếng nữa. Ông có hy vọng vào thành công lớn không?

+ Bạn biết không, tôi nhớ rất rõ nhiều năm trước, khi cuốn sách đầu tay của tôi được xuất bản. Chúng tôi chỉ bán được 98 bản, hơn nữa 15 bản do mẹ tôi mua vì bà muốn ủng hộ tôi. Vì vậy, tôi cảm ơn số phận và độc giả về tất cả những gì đang diễn ra hiện nay với các cuốn sách của tôi. Trước khi tiểu thuyết "Nguồn gốc" ra đời, chúng tôi đã nhận được hơn một triệu đơn đặt hàng.

-  "Nguồn gốc" là cuộc phiêu lưu thứ 5 của Robert Langdon. Lần này câu chuyện diễn ra ở Tây Ban Nha, và giáo sư đến bảo tàng Guggenheim ở Bilbao. Ông trực tiếp làm việc bao lâu ở các bảo tàng Tây Ban Nha để thu thập tài liệu cho cuốn sách mới?

+ Tôi đã sống ở Tây Ban Nha hồi bé, nghiên cứu lịch sử nghệ thuật ở Đại học Siviglia, và học trường cao đẳng. Sau này tôi cũng nhiều lần trở lại Tây Ban Nha. Để viết cuốn sách này, tôi phải đến Tây Ban Nha ba lần và sống ở đấy tổng cộng một vài tháng. Tôi tham quan Bảo tàng Guggenheim với người hướng dẫn của tôi về nghệ thuật hiện đại Tây Ban Nha. Bạn biết đấy, giống như tôi, Langdon nghiên cứu nghệ thuật cổ điển, nghệ thuật thời Phục hưng, vì vậy, đối với hai chúng tôi, nghệ thuật hiện đại là một khu rừng rậm, một thế giới kỳ lạ và không nhận thức được.

Tôi nghĩ, tất cả chúng ta không lạ gì cảm giác kỳ quặc này, khi bạn đứng trong bảo tàng, nhìn lên một tấm toan rất lớn toàn màu trắng, trừ một chấm đỏ ở góc, và người ta nói với bạn rằng bức tranh này giá 17 triệu USD. Tôi vừa gãi gáy vừa nói với người hướng dẫn: "Ồ, cái này tôi cũng có thể vẽ được!". Anh ta từ tốn trả lời: "Vâng, nhưng ông đã không làm điều đó". Vậy nên, ở Bilbao, tôi cũng như Langdon biết rằng nghệ thuật hiện đại trước hết là một quan niệm, chứ không phải tác phẩm. Một thế giới hấp dẫn cho việc nghiên cứu.

- Xin ông cho biết một vài nét về nội dung, vì nhiều người chưa có điều kiện đọc cuốn sách. Ý tưởng về một nhà khoa học vô thần phát hiện ra một điều gì đấy có thể phá vỡ niềm tin tôn giáo của mỗi người xuất hiện như thế nào?

+ Thật buồn cười, nhưng phần lớn các cuốn sách của tôi hoặc trực tiếp gắn liền với những cuốn sách tôi đã đọc, hoặc với những tác phẩm nghệ thuật tôi đã nhìn thấy. Cụ thể, ý tưởng này ra đời từ âm nhạc mà tôi đã được nghe. Đó là khúc nhạc có tên gọi "Missa Charle Dawin", vốn là tác phẩm của một nhạc sĩ chuyên nghiệp đương đại. Khi nghe bản nhạc này, tôi bắt đầu suy nghĩ nghiêm túc về sự sáng tạo, về những hành động sáng tạo của thượng đế và về sự tiến hóa. Tôi bắt đầu suy ngẫm, chúng ta từ đâu đến và chúng ta đang đi về đâu. Và cuối cùng tiểu thuyết "Nguồn gốc" thực sự trả lời một câu hỏi hết sức đơn giản: "Thượng đế có sống lâu hơn khoa học không?". Tôi nghĩ rằng đây là một trong những câu hỏi mang tính khiêu khích và tranh luận nhất của thời đại chúng ta.

Bạn hãy nhìn vào lịch sử: không một vị thần nào sống lâu hơn sự phát triển của khoa học. Vào thời cổ đại, chúng ta có cả một đền Panteon dành cho các vị thần cần thiết để giải thích tất cả những gì chúng ta không hiểu, từ thủy triều đến mặt trời mọc. Dần dần khoa học vào cuộc, và chúng ta biết rằng thủy triều chẳng liên quan gì tới thần Poseidon, còn sấm chớp không liên quan gì tới thần Sấm. Và những vị thần này bắt đầu biến mất. Cuốn tiểu thuyết của tôi đặt ra vấn đề: liệu có phải chúng ta đang ngây thơ tin tưởng rằng các vị thần hiện nay sẽ tồn lại và nắm giữ quyền lực đối với loài người sau 100, 500, 1.000 năm nữa?

- Nhân vật Edmund Kirsch của ông đã thực hiện một phát minh liên quan tới nguồn gốc loài người và trả lời câu hỏi chính của cuốn sách. Nhưng còn một câu hỏi chưa được trả lời. Bao giờ Robert Langdon gặp một phụ nữ đẹp tóc đen và nàng sẽ ở lại lâu dài với anh ta?

+ (cười) Bạn biết không, tất cả mọi người phàn nàn rằng Langdon không có bạn gái. Nhưng điều quan trọng cần phải hiểu về cuốn sách này như sau: câu chuyện diễn ra trong 24 tiếng đồng hồ. Tôi không biết bạn sống trong thế giới nào, nhưng trong thế giới của tôi, khoảng thời gian đó quá ngắn cho tình yêu (cười). Tuy nhiên, chúng ta sẽ xem điều gì sẽ xảy ra.

- Ông nghiên cứu tài liệu như thế nào khi viết cuốn sách? Ông có đọc các tài liệu quan trọng không?

+ Điều đầu tiên tôi làm là đọc sách. Không ngừng nghỉ và hầu như không phải sách văn học. Chẳng hạn, sau khi tôi quyết định viết về sự sáng tạo, về tương lai của Thượng đế, về trí tuệ nhân tạo, và về nghệ thuật hiện đại, tôi bắt đầu đọc. Tôi đọc như vậy từ 6 tháng đến một năm. Tôi vừa đọc vừa đặt ra những câu hỏi mà tôi muốn hỏi các nhà chuyên môn. Sau đó tôi chuyển sang giai đoạn tiếp theo: gặp các nhà khoa học nghiên cứu về trí tuệ nhân tạo, trò chuyện với những người hướng dẫn nghệ thuật hiện đại, với các chức sắc tôn giáo, tôi đến Tây Ban Nha…

Và khi chưa kết thúc giai đoạn nghiên cứu này, tôi không thể bắt tay viết. Chính tôi không biết tôi thiếu điều gì khi chưa tìm ra. Xin đơn cử một ví dụ nhỏ: Tôi biết rằng trong "Nguồn gốc" sẽ có một cảnh bên trong nhà thờ Saganda Familia. Tôi biết rất rõ ngôi nhà thờ ấn tượng này của Gaudi ở Barcelona và đã nghĩ ra rất tỉ mỉ một cảnh mà tôi chuẩn bị viết ở đấy. Nhưng bỗng nhiên trong chuyến đi Tây Ban Nha lần thứ ba, tôi phát hiện ra trong nhà thờ một thang gác xoắn ốc tối rất nguy hiểm. Và khi leo lên thang gác này, tôi chợt hiểu ra rằng có ai đó phải chết ở đây. Đó là ví dụ trực quan về việc cốt truyện được hình thành và thay đổi như thế nào.

- Một trong những nhân vật của "Nguồn gốc" - nhà tương lai học ra sức đi tìm lời giải đáp cho những câu hỏi bức thiết. Ông có thể đưa ra dự báo của mình về tương lai gần không?

+ Khi viết "Nguồn gốc", tôi đã dành không ít thời gian để khảo sát các dự báo và trò chuyện với các nhà tương lai học như Edmund Kirsch. Có một số giả thuyết chủ yếu về việc nhân loại sẽ đi về đâu. Một số nhà tương lai học cho rằng sự phát triển của công nghệ, cụ thể là trí tuệ nhân tạo, sẽ cứu loài người. Trí tuệ nhân tạo sẽ giải quyết các vấn đề liên quan tới môi trường, sự khan hiếm tài nguyên thiên nhiên, sự quá tải dân số trên thế giới.

Tất  cả những vấn đề này đã được đặt ra trước nhân loại, và càng ngày càng trở nên gay gắt hơn. Những người ủng hộ trí tuệ nhân tạo và các chuyến viễn du vào vũ trụ cho rằng chúng ta thực sự đang bước vào thời đại Phục hưng mới, rằng tương lai sẽ sáng sủa hơn so với những gì chúng ta nghĩ.

Nhưng có một số người khác cho rằng sự tiến bộ và thời đại Phục hưng mới tiềm ẩn mặt trái của chúng. Họ đưa ra bằng chứng không thể chối cãi trong lịch sử loài người, đồng thời chỉ ra rằng không một phát minh quan trọng nào không bị sử dụng vào mục đích quân sự. Khi những người cổ đại vừa tìm ra lửa để nấu thức ăn, thì hóa ra, lửa cũng có thể dùng để đốt ngôi làng bên cạnh. Chúng ta giải phóng năng lượng hạt nhân, chế tạo lò phản ứng hạt nhân và học được cách sử dụng chính năng lượng này làm vũ khí.

Thật là ngây thơ khi nghĩ rằng trí tuệ nhân tạo sẽ không bị sử dụng như một công cụ của cái ác. Mặt khác, nếu nhìn vào thế giới đương đại, chúng ta sẽ thấy: chúng ta có tất cả công nghệ cần thiết để hủy diệt hành tinh, nhưng dù sao con người vẫn không làm điều đó. Tôi nghĩ rằng năng lượng sáng tạo trên thế giới nhiều hơn năng lượng hủy diệt, còn tình yêu nhiều hơn lòng hận thù. Bẩm sinh tôi là người lạc quan.

Trần Hậu (dịch)

Các tin khác

Một số tác phẩm của hoạ sĩ Bùi Xuân Phái đã được sử dụng trong nhiều sản phẩm âm nhạc.

Bản quyền tác phẩm hội họa trong sáng tạo đương đại

Mới đây, việc ê-kíp sản xuất MV của ca sĩ Sơn Tùng M-TP sử dụng hình ảnh tác phẩm “Tàn Chỉ” của họa sĩ Lệ Giang không xin phép, cũng như nhiều sản phẩm nghệ thuật, quảng cáo, điện ảnh từng khai thác tranh của các họa sĩ đã đặt ra câu hỏi: Sử dụng tác phẩm hội họa trong sáng tạo nghệ thuật như thế nào, đâu là ranh giới giữa cảm hứng sáng tạo và hành vi xâm phạm bản quyền?

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Nguyễn Đình Khánh - ông Tổ nghề nhiếp ảnh

Từ hơn một thế kỷ trước, cụ Nguyễn Đình Khánh một người con của làng Lai Xá (Hà Nội) đã sớm tiếp cận nghề nhiếp ảnh, mở hiệu ảnh Khánh Ký nổi tiếng trên phố Hàng Da. Cụ đã truyền nghề cho nhiều người cùng làng, tạo nên một cộng đồng thợ ảnh đông đảo, đưa Lai Xá trở thành cái nôi của nghề nhiếp ảnh Việt Nam.

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

Hiện tượng suất chiếu của phim Việt có doanh thu bằng 0

"Sân nhà" đã không còn là lợi thế khi một loạt phim Việt phải sớm rút khỏi phòng vé vì doanh thu thấp. Tự "nâng chuẩn" chất lượng có lẽ là con đường duy nhất nếu phim Việt muốn giữ chân khán giả trong cuộc đua khốc liệt này.

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Phát động cuộc thi viết về “Trang sách & mái trường”

Cuộc thi viết về “Trang sách & Mái trường” không chỉ là hoạt động chào mừng dấu mốc 70 năm của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam mà còn là lời tri ân dành cho các thế hệ thầy cô giáo, học sinh, người làm sách và những người đã góp phần vun đắp tri thức cho đất nước.

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Xây dựng cộng đồng đọc: Để trẻ em lớn lên cùng trang sách

Trong một thế giới mà trẻ em đang bị các thiết bị điện tử chi phối mạnh mẽ như hiện nay, việc làm thế nào để trẻ em có thói quen đọc sách, có cơ hội lớn lên cùng trang sách trong những mùa hè không chỉ là nỗ lực của phụ huynh mà còn cần sự chung tay của cả cộng đồng...

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh: Hành trình tìm “trầm”

Nhà thơ Vân Anh tự bạch: "Suốt một Đời Thơ xin tự nguyện làm một phu trầm để bóc dần vỏ bọc thời gian/ giữa đời ngậm ngải tìm trầm... Nghĩa Nhân". Đây có thể xem là tuyên ngôn tinh thần cho toàn bộ hành trình thơ của Vân Anh.

Họa sĩ Nguyễn Trường Linh Khúc lãng du trong cõi mộng tàn thu

Họa sĩ Nguyễn Trường Linh Khúc lãng du trong cõi mộng tàn thu

Gặp họa sĩ Nguyễn Trường Linh tại xưởng vẽ ở phố Tân Mai, Hoàng Mai, Hà Nội, tôi bất ngờ khi thấy anh thẫn thờ ngồi trước tác phẩm "Thương nhớ đồng quê". Tôi lặng lẽ ngồi kế bên ngắm hình những tàu lá chuối bị rách tả tơi vì mưa gió. Những viền vàng trên cây lá gợi nỗi buồn tàn úa man mác.

Đào Thu Hà: Nồng nàn như đất bazan, thênh thang như gió đại ngàn

Đào Thu Hà: Nồng nàn như đất bazan, thênh thang như gió đại ngàn

Đào Thu Hà vào Hội Nhà văn Việt Nam cùng năm với tôi. Hôm đấy, chúng tôi hẹn nhau ra Hà Nội trong một sáng cuối đông. Chuyến đi ngắn ngày nhưng đầy kỉ niệm. Buổi tối, chúng tôi lang thang cùng nhau ở Hà Nội, nói về văn chương và hành trình viết lách của nhau. Hóa ra cô gái đến từ núi đồi Gia Nghĩa (thuộc Đắk-Nông cũ) này khá đa năng với rất nhiều thể loại, và gặt hái nhiều thành công từ rất sớm.

Làng gốm bên dòng Đa Nhim

Làng gốm bên dòng Đa Nhim

Theo nhánh tẻ của sông Đa Nhim, dưới chân núi Pnum Trom Ủ (thuộc xã Quảng Lập, tỉnh Lâm Đồng) có plei (buôn) Krănggọ nổi tiếng với nghề làm gốm mộc của người Churu. Theo lý giải của những người già, “Krăng” là tên ông chủ đất khi xưa, “gọ” chỉ cái nồi đất. Tên buôn làng từ thuở xa xưa đã gắn với nghề gốm.

Âm nhạc - thể thao kết nối thế giới

Âm nhạc - thể thao kết nối thế giới

Tại World Cup 2026, âm nhạc lần đầu tiên trở thành tiếng nói quan trọng, song hành cùng thể thao như ngôn ngữ chung để truyền tải thông điệp đặc biệt về tinh thần đoàn kết, sự cống hiến không ngừng và tôn vinh nhiều nền văn hóa đa dạng. Điều đó đã được phản ánh qua một bộ sưu tập nhạc nền đồ sộ cùng tham vọng biến sự kiện “thể thao vua” trở thành sân khấu giải trí hàng đầu thế giới.

Bốn xu hướng mở ra “Bản đồ Ẩm thực Tương lai” của Việt Nam

Bốn xu hướng mở ra “Bản đồ Ẩm thực tương lai” của Việt Nam

Tại Future Menus 2026, đơn vị tổ chức đã giới thiệu bốn xu hướng được dự báo sẽ dẫn đầu thị trường ẩm thực toàn cầu trong thời gian tới. Đó là những xu hướng gợi mở giúp ngành ẩm thực Việt Nam phát triển. Bởi ẩm thực là một kênh hữu hiệu để thu hút du lịch và quảng bá văn hóa Việt ra thế giới.

Chinh phục những địa hạt mới

Chinh phục những địa hạt mới

Vừa qua, bộ phim “Ốc mượn hồn” đã có màn ra mắt ấn tượng với khán giả cả nước. Không chỉ mang đến cho khán giả trải nghiệm điện ảnh mới mẻ, bộ phim còn là dấu ấn mới trên hành trình làm nghệ thuật của đạo diễn Đinh Tuấn Vũ, sau 7 năm xa màn ảnh rộng.

Gomshow có những suất diễn định kỳ tại Hà Nội là nỗ lực của cả ê kíp.

Từ vở ballet “Gat” đến câu chuyện phát triển công nghiệp văn hóa

Những chuyển động ballet đương đại hòa cùng hình ảnh chiếc mũ Gat truyền thống của Hàn Quốc trên sân khấu Nhà hát Hồ Gươm trong chương trình “Mùa Hàn Quốc 2026” gợi cho chúng ta, những khán giả Việt Nam, nhiều suy ngẫm. Đó không chỉ là một đêm diễn nghệ thuật mà là một lát cắt cho thấy cách Hàn Quốc đang kể câu chuyện văn hóa của mình với thế giới - bằng ngôn ngữ nghệ thuật hiện đại, mới mẻ, mang tính toàn cầu.

AI và sự hủy hoại của sáng tạo tự thân

AI và sự hủy hoại của sáng tạo tự thân

Nhà văn - dịch giả Trần Tiễn Cao Đăng trong nhiều bài viết và những cuộc đàm luận sâu về chủ đề lạm dụng AI trong viết sáng tạo, ông đã cảnh báo việc lạm dụng AI trong sáng tác là hành vi tự hủy hoại sự sáng tạo của người viết, đồng thời đặt ra vấn đề trách nhiệm của tác giả, biên tập và các thiết chế văn học trước làn sóng “chữ nghĩa AI” đang lan rộng. Nhà thơ Nguyễn Bích Hạnh cũng có nhiều ý kiến sâu sắc về vấn nạn sáng tạo văn chương lạm dụng AI. Văn nghệ Công an đã có cuộc trò chuyện ngắn với nhà văn Trần Tiễn Cao Đăng và nhà thơ Nguyễn Bích Hạnh về chủ đề này.

LHP Cannes 2026: Vệt vàng son của Cành cọ vàng

LHP Cannes 2026: Vệt vàng son của Cành cọ vàng

Sau một tuần tranh giải căng thẳng, cuối tuần qua, “Fjord” của nhà làm phim Romania Cristian Mungiu đã chính thức trở thành tác phẩm tiếp theo đoạt giải Cành cọ vàng danh giá tại LHP Cannes 2026. Càng đặc biệt hơn khi đây không phải thành công riêng lẻ, mà qua đó cho thấy chuỗi thành tích đặc biệt của đạo diễn này, nữ diễn viên chính Renate Reinsve lẫn nhà phân phối phim NEON.

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Sân khấu cho thiếu nhi 2026: Những bước chuyển mình

Có thể nói, sân khấu kịch thiếu nhi 2026 đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ để bắt nhịp với xu hướng nghe nhìn của thời đại. Bên cạnh những kịch mục đa dạng như nhạc kịch, tạp kỹ, năm nay, sân khấu hè còn có sự tham gia của các loại hình nghệ thuật truyền thống như múa rối, tuồng, chèo, với sự kết hợp giữa công nghệ và di sản.

Yêu miền quê sinh thành

Yêu miền quê sinh thành

“Hãy xem rất nhiều phim tài liệu, ký sự và hãy đọc các truyện ngắn, hoặc hãy nhìn vào những tác phẩm ảnh nghệ thuật với phong cách “đời thường” của nhà báo, đạo diễn Phùng Tùng Thiện, ta có thể thấu cảm được sự tài hoa của tác giả, và niềm xúc cảm về tình đất, tình người”. Đó là lời giới thiệu của ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Đồng Tháp trên Tạp chí Văn nghệ Đồng Tháp tháng 11/2025 về nhà báo, đạo diễn đa tài Phùng Thùng Thiện.