Nhà thơ Đặng Thị Thanh Hương và cánh cửa bên kia trời

Ba năm rời Việt Nam sang Mỹ sống cùng con gái, giữa những bận rộn mưu sinh nơi xứ người, giữa những nỗi cô đơn, thơ là chốn nương thân cho chị, để trút bỏ những nỗi niềm, sẻ chia. Dù cuộc sống nhiều biến động, thăng trầm, thì thơ vẫn ở đó, là một góc tâm hồn chân thật nhất của chị, để sau 10 năm, tưởng như giấc mơ thơ đã ngủ yên đâu đó, lại trở về...

1. Có lẽ đây là khoảng thời gian bình yên nhất của chị sau những bộn bề của cuộc sống. Chị sống cùng con gái và cháu ngoại. Một khoảng lặng cần thiết sau những thăng trầm, những huyên náo của đời sống.

Đặng Thị Thanh Hương nói, 10 năm, từ 2012 đến 2022 là quãng thời gian nhiều biến động trong cuộc đời chị. Chị rời xa Hà Nội vào Sài Gòn rồi lại sang Mỹ sinh sống. Những biến động về thời gian, không gian, về tuổi tác và tâm lí… Tất cả đều để lại những dấu ấn khó phai mờ. Và cảm xúc ấy được ghi lại trong hơn 300 bài thơ chị đã viết. Sau tập thơ thứ 6: "Người đàn bà chơi dao sắc", Nhà xuất bản Văn học, 2012, năm nay, sau 10 năm, chị quyết định xuất bản tập thơ thứ 7 và là cuốn sách thứ 9 "Cánh cửa bên kia trời" (Nhà xuất bản Hội Nhà văn).

Nhà thơ Đặng Thị Thanh Hương và cánh cửa bên kia trời -0

Với 90 bài thơ được chọn lọc trong 300 bài mới viết được chia làm 3 phần: Phần 1: "Những giấc mơ đàn bà"; Phần 2: "Nắng vàng phương khác" và phần 3: "Cánh cửa bên kia trời". Phần 1&2 như những trang nhật kí về đời người đàn bà đã đi qua hết thảy những vui buồn nhân thế, những khát vọng, sự xác tín về khổ đau và hạnh phúc. Phần 3 mở ra cho chính người thơ và tất cả chúng ta về một cõi khác, nơi chúng ta chưa ai từng qua nhưng rồi ai cũng phải đi đến và dừng lại chặng cuối cùng. Nơi ấy: Phía bên kia trời…

Chị quan niệm: "Thơ ca, với bạn đọc là sự cảm nhận và chia sẻ, còn với nhà thơ chính là sự trải nghiệm trong trầm luân của tâm hồn người viết".

Đọc thơ chị, người đọc được trở về với những vấn đề thường thấy trong thơ, tình yêu, cuộc sống, giới tính nhưng bằng cách nói, cách thể hiện mới mẻ tạo cho thơ chị một giọng điệu riêng. Chị tự ví mình "Con tằm giăng tơ thành số phận/ Em- người đàn bà đa đoan với khát vọng kiếm tìm/ Ở đâu đó phía chân mây là ước mơ em". Thơ Đặng Thị Thanh Hương là tiếng nói nữ quyền phá tan mọi định kiến, rào cản. Một cái tôi đầy bản lĩnh vươn lên không cam chịu, không an phận, không muốn phải âm thầm gặm nhấm nỗi cô đơn. Thế giới của chị là thế giới của những khát khao đang bùng lên mãnh liệt. Nhưng ở "Cánh cửa bên kia trời", thơ chị đằm hơn, sâu lắng hơn. Đó là chiêm nghiệm của người đàn bà đã đi qua những giông bão của cuộc đời.

Nhà thơ Nguyễn Quyến viết: "Giữa lúc thơ ca đang hỗn loạn bởi view và like, "Cánh cửa bên kia trời" xuất hiện. Trái tim một người đàn bà xa xứ, những người đàn ông không còn là đích ngắm, mà chỉ còn là hồi tưởng, các động từ đã hướng vào bên trong, chữ yêu đã nhuốm chút tà mị. Chính ở đấy, ở nơi chiến trường mà tình yêu cứ ngỡ chỉ còn là hồi ức mênh mang, Đặng Thị Thanh Hương khiến ngôn ngữ một lần nữa thức dậy, hút lấy chất tủy sống của thời gian, xóa bỏ cái màn ngăn cách hư ảo của ký ức để một lần nữa trút xiêm áo ngôn từ với tình yêu thơ ca".

2. Cách đây 3 năm, khi đang thành công ở thành phố Hồ Chí Minh với vai trò là một nhà báo, nhà truyền thông và kinh doanh, Đặng Thị Thanh Hương rời Việt Nam sang Mỹ đoàn tụ cùng con gái. Đó cũng là 3 năm thế giới trải qua nhiều biến động do đại dịch COVID-19. Chị đã trải qua những tháng ngày cô đơn do cách ly, rào cản về ngôn ngữ và dày vò bởi nỗi nhớ nhà, nhớ bạn bè.

Nhà thơ Đặng Thị Thanh Hương và cánh cửa bên kia trời -0

Chị vốn là người của những cuộc vui bạn bè, ưa dịch chuyển, thay đổi. Thế nhưng có những quãng thời gian chị đã phải tĩnh lặng, sống chậm lại. Đó cũng là quãng thời gian cần thiết trong cuộc đời náo động của chị, dù buồn, cô đơn. Với bản năng của một người phụ nữ năng động, chỉ mất một thời gian ngắn, chị đã biết cách để hòa nhập vào cuộc sống nơi xứ người. Chị tham gia làm báo, làm truyền hình cho các kênh người Việt ở Mỹ, kết nối bạn bè, đi học tiếng Anh.

"Cách đây 5 đến 10 năm, tôi sẽ trả lời bạn rằng: Phụ nữ chồng con là quan trọng nhất! Nhưng tôi của hôm nay sẽ nói rằng: Một người phụ nữ họ lựa chọn thế nào cũng đúng miễn là họ thấy mình hạnh phúc và độc lập. Tôi bây giờ là thế, tôi thấy mình sống như thế này lại hay. Không tình yêu, không vướng bận áo cơm phục vụ chồng. Tôi tự do trong thế giới của mình và làm chủ tất cả những cảm xúc ấy. Thật là tuyệt khi tới một tuổi nào đó, bạn sẽ chẳng còn biết đau buồn vì một người đàn ông nào khác. Mối quan tâm của tôi bây giờ chỉ có cháu ngoại, con gái tôi và gia đình của tôi. Tôi chỉ mong những người thân yêu của mình mạnh khỏe và hạnh phúc".

Là một người đàn bà mạnh mẽ, luôn lăn xả vào đời sống, nên dù ở bất cứ đâu, chị vẫn luôn làm chủ được cuộc đời mình. Hai mẹ con thuê một ngôi nhà rộng ở quận Cam, hàng ngày chị làm vườn, cuốc cỏ, trồng cây. Vườn chị lúc nào cũng có hoa trái nở đầy, để cảm nhận rằng cuộc sống vẫn bình an. Chị cũng học và lấy bằng lái xe ở Mỹ, để chủ động trong việc đi lại.

Cứ mỗi sáng thứ bảy, chị lại lái xe đến quán cà phê của nhạc sĩ Tuấn Khanh, ăn một bát phở Việt, nhâm nhi ly cà phê rồi lái xe đi học tiếng Anh. Cuộc sống giản dị như thế. Thế giới của chị cũng trở nên bé nhỏ quanh cháu ngoại, con gái và công việc làm báo online. Nhưng chị trân quý từng giây phút giản dị của cuộc sống, đặc biệt sau đại dịch COVID-19. Có lẽ đây cũng là khoảng lặng cần thiết cho cuộc đời nhiều vất vả của chị.

"Phụ nữ càng độc lập càng vất vả. Nhất là thời bây giờ khó có ai thích một cuộc sống phụ thuộc. Tôi cũng thế thôi, đơn thương độc mã trên tất cả quãng đường mình đã đi và suốt một đời tôi chưa tìm thấy cho mình một bờ vai dựa vào lúc mệt mỏi. Chắc đấy là nỗi vất vả nhất mà tôi nếm trải".

Nhưng chị không oán trách số phận. Sau những mỏi mệt, chị tìm sự bình yên bên gia đình nhỏ, và thiên nhiên. Một ngày bên Mỹ với nhà thơ Đặng Thị Thanh Hương như trôi đi rất nhanh. Buổi sáng, chị và con gái cùng dậy chuẩn bị đưa cháu ngoại đi gửi trẻ. "Rồi tôi đến đài nơi tôi đang làm Giám đốc nội dung. Công việc làm chương trình cho một đài tivi tại Mỹ khá bận rộn nhưng cũng rất thoải mái và vui vẻ. Bên này khó làm giàu như ở Việt Nam nhưng để có một cuộc sống thoải mái thì rất dễ".

Chị còn nhận công việc làm thêm, dắt chó đi dạo. Ngày nào cũng nhận một đến hai em về chăm sóc, cho chúng ăn và dắt đi dạo. Một công việc có vẻ lạ và xa xỉ ở Việt Nam, nhưng lại không hiếm gặp ở Mỹ.

Và giữa những khoảng lặng của cuộc sống, chị vẫn làm thơ. Những bài thơ chị viết đằm hơn, sâu lắng hơn, giàu chiêm nghiệm của một người đàn bà đã đi qua đủ những hỷ nộ ái ố của cuộc đời. Thơ vẫn ở đó, bên cạnh chị, như một người bạn tri kỷ để chị trút bỏ những nỗi niềm. Quãng thời gian 3 năm sống ở Mỹ chị viết khá nhiều. Cũng là nỗi nhớ, tình yêu, nhưng giờ đây, nỗi nhớ ấy, tình yêu ấy rộng hơn, bao dung hơn.

"Giờ nắng đã vàng phương khác/ Bao giờ trở lại mùa xưa/ Những mặt người xa lạ quá/ Nhớ Sài Gòn từng chiều mưa/ Ta đi qua miền lá đổ/ Ta đi qua mùa bão giông/ Chiều nay ta ngồi nhìn nắng/ Chợt hỏi lòng có buồn không/ Hình như không còn biết khóc/ Hình như lâu rồi không mơ/ Chập chờn những đêm khó ngủ/ Ta nghe quá khứ xa mờ/ Giờ đã không trở lại/ Mùa thu vàng phai cuộc đời/ Chẳng màng bon chen danh lợi/ Ta thành ngọn gió rong chơi". (Nắng đã vàng phương khác). 

Hay "Bóng chim rồi mù tăm nơi nào đó/ Tuổi trẻ như hoa rã cánh nhụy tàn/ Chiều nay bên cửa mùa đông đến/ Tấm áo che mình vẫn lạnh lúc sương tan/ Giờ chỉ sống cho mình thôi đủ mệt/ Ngày qua ngày chật chội giấc ban trưa/ Nhưng cơn mơ đã không còn ẩm ướt/ Và câu thơ sao khô khốc bơ phờ"... (Rồi chúng ta đều thế).

Thơ chị dù có buồn đấy, đau khổ đấy nhưng không bao giờ bi lụy. Nó cũng như chính con người chị, luôn nỗ lực và không ngừng cố gắng, từng ngày. Chị nói, chị đã bước qua bên kia cánh cửa cuộc đời, của những vui buồn nhân thế... Nhẹ nhõm và bình an. Bước qua cánh cửa ấy, cũng là cách chị đi qua những phiền muộn, cô đơn của cuộc đời một cách nhẹ nhõm nhất. Và cuối cùng, đi qua cánh cửa ấy cũng chính là để trở về, với Hà Nội, với mảnh đất chị gắn bó, với bạn bè, quê hương, trong một ngày không xa.

V. Hà

Các tin khác

80 năm kết nối những tâm hồn nghệ thuật

80 năm kết nối những tâm hồn nghệ thuật

Trải qua 80 năm xây dựng và trưởng thành, Báo Công an nhân dân (CAND) không chỉ là tiếng nói của lực lượng CAND, mà còn là địa chỉ tin cậy, gắn bó của nhiều thế hệ văn nghệ sĩ cả nước. Từ những trang viết, cuộc trò chuyện đến sự đồng hành trong các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, tình cảm chân thành mà giới văn nghệ sĩ dành cho Báo CAND đã góp phần bồi đắp mối gắn kết bền chặt giữa báo chí với đời sống văn học, nghệ thuật, giữa người cầm bút với những người làm nghệ thuật. Qua năm tháng, sự tin yêu, trân trọng và đồng hành ấy đã trở thành một phần ý nghĩa trong hành trình phát triển của tờ báo. Sức lan tỏa của một cơ quan báo chí không chỉ ở những trang viết mà còn ở khả năng kết nối con người bằng niềm tin và những giá trị nhân văn.

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh: Tôi bị cuốn hút bởi hình tượng người chiến sĩ công an

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh: Tôi bị cuốn hút bởi hình tượng người chiến sĩ công an

Đạo diễn, NSND Tạ Tuấn Minh hiện là Phó trưởng đoàn Kịch cổ điển, Nhà hát Kịch Việt Nam. Anh được biết đến là một nghệ sĩ có nhiều khám phá độc đáo, mới mẻ với kịch đương đại, lịch sử, thiếu nhi. "Bén duyên" và bị cuốn hút với các vở diễn về đề tài hình tượng người chiến sĩ Công an nhân dân (CAND) đã giúp anh có nhiều trải nghiệm mới mẻ. Phóng viên Chuyên đề Văn nghệ Công an có cuộc trò chuyện với NSND Tạ Tuấn Minh.

Khi yêu thương nối dài qua năm tháng...

Khi yêu thương nối dài qua năm tháng...

Từ những giai điệu thấm đẫm tình quê hương đến những câu chuyện lay động lòng người, chương trình nghệ thuật "Kết nối yêu thương" gửi đi thông điệp giản dị mà sâu sắc: Không ai nên đơn độc trước nghịch cảnh. Đằng sau mỗi người phụ nữ đau yếu, mỗi em nhỏ mang bệnh hiểm nghèo là một phận đời cần được chở che, một ước mơ cần được níu giữ. Khi những trái tim cùng rung lên nhịp đập yêu thương, nghệ thuật không chỉ chạm đến cảm xúc mà còn khơi dậy trách nhiệm cộng đồng, thắp lên hy vọng cho những cuộc đời còn nhiều gian khó.

Cuộc đối thoại tinh tế của các nền văn hóa

Cuộc đối thoại tinh tế của các nền văn hóa

Liên hoan phim (LHP) Tài liệu châu Âu – Việt Nam lần thứ 16 (diễn ra từ ngày 18 đến ngày 26/9) quy tụ 25 tác phẩm điện ảnh tài liệu đặc sắc đến từ Việt Nam và các quốc gia châu Âu. Đây không chỉ là “bữa tiệc” điện ảnh, mở ra cơ hội giao lưu, hợp tác giữa những người làm nghề mà còn là cầu nối để dòng phim đặc biệt này đến gần với công chúng hơn.

Ca sĩ Tùng Dương đã tổ chức riêng nhiều live concert.

Từ “độc đạo” đến đại chúng

25 năm trong nghề, Tùng Dương đã có một hành trình đặc biệt mà không nhiều nghệ sĩ thế hệ anh có thể làm được. Đó là hành trình của một nghệ sĩ luôn muốn bước ra khỏi vùng an toàn, không ngừng thử nghiệm, tìm kiếm những giới hạn mới của giọng hát và tư duy âm nhạc. Nhưng cũng chính trên hành trình tưởng như ngày càng đi xa ấy, Tùng Dương lại ngày càng trở về gần hơn với những điều căn cốt: gia đình, tình yêu, con người, quê hương, đất nước, những giá trị đã làm nên căn tính của mình.

Buổi gặp gỡ báo chí giới thiệu chương trình “Phú Quang - Còn mãi một tình yêu” tại Nhà hát Hồ Gươm

Âm nhạc không chỉ là ký ức

Gần 5 năm sau ngày nhạc sĩ Phú Quang rời cõi tạm, những giai điệu của ông vẫn hiện diện trong đời sống âm nhạc Việt Nam. Năm 2026, ba người con của ông chính thức tiếp nhận di sản âm nhạc mà cha để lại. Nhưng câu chuyện di sản âm nhạc Phú Quang không chỉ là câu chuyện của một gia đình tiếp nhận một gia tài nghệ thuật. Nó đặt ra một vấn đề lớn hơn: làm thế nào để di sản âm nhạc của một nhạc sĩ được bảo vệ, được trao truyền và tiếp tục sống trong đời sống đương đại?

Từ lời khen - chê đến chiều sâu phê bình

Từ lời khen - chê đến chiều sâu phê bình

Ngày nay, nhiều tác phẩm điện ảnh ra đời nhận được sự bàn luận sôi nổi trên mạng xã hội cùng những bài review phim xuất hiện dày đặc. Tuy nhiên, giữa dòng chảy ồn ã ấy lại thiếu vắng những bài phê bình có chuyên môn, đi sâu vào ngôn ngữ điện ảnh, giá trị nghệ thuật và ý nghĩa văn hóa của tác phẩm. Để đời sống điện ảnh không chỉ dừng lại ở những lời khen - chê, đánh giá cực đoan, cần thêm những tiếng nói phê bình giàu tri thức, góp phần nâng cao thị hiếu và nuôi dưỡng tình yêu điện ảnh trong công chúng.

Khai thác văn hóa truyền thống, cần sự am hiểu sâu sắc

Khai thác văn hóa truyền thống, cần sự am hiểu sâu sắc

Việc đưa chất liệu truyền thống vào các sản phẩm nghệ thuật đang trở thành xu hướng và mở ra nhiều hướng sáng tạo, góp phần làm mới cách tiếp cận và lan tỏa những giá trị văn hóa Việt Nam. Tuy nhiên, điều này cũng yêu cầu nghệ sĩ cần sự hiểu biết, tôn trọng và trách nhiệm với những giá trị văn hóa mà sản phẩm khai thác.

“Vui bất tuyệt” hôm qua và hôm nay

“Vui bất tuyệt” hôm qua và hôm nay

“Vui bất tuyệt” của Tố Hữu - một trong những bài thơ tiêu biểu viết về Cách mạng Tháng Tám năm 1945, không chỉ là niềm vui của một cá nhân, hay của hàng chục triệu người, còn là niềm vui hồi sinh của một dân tộc vừa thoát khỏi ách nô lệ, giành lại quyền làm chủ vận mệnh. Cũng là niềm vui được cống hiến và kiến tạo tương lai. “Vui bất tuyệt” trở thành cảm hứng chung cho nhiều tác phẩm nổi tiếng cùng chủ đề.

Người trẻ yêu lịch sử qua văn học, nghệ thuật

Người trẻ yêu lịch sử qua văn học, nghệ thuật

Những người trẻ thế hệ 8x, 9x, 2000 đang lựa chọn cách tiếp cận lịch sử theo cách riêng của mình. Với họ, lịch sử là những câu chuyện được kể lại sống động trên các nền tảng số, hay những bộ phim, những bài hát, những tiểu thuyết hấp dẫn và ý nghĩa... giúp họ hiểu hơn về đất nước mình.

"Kế hoạch CM12" - Tái hiện chiến công lịch sử

"Kế hoạch CM12" - Tái hiện chiến công lịch sử

Bắt đầu lên sóng truyền hình ANTV (thứ Bảy, Chủ nhật) từ ngày 22/8 và trên kênh HTV9 (thứ Hai, thứ Ba) từ ngày 24/8, bộ phim truyền hình "Kế hoạch CM12" đã nhanh chóng thu hút sự quan tâm của công chúng. Không chỉ khắc họa những cuộc đấu trí căng thẳng, "Kế hoạch CM12" còn làm nổi bật bản lĩnh, trí tuệ và sự hy sinh thầm lặng của những cán bộ, chiến sĩ CAND trong hành trình bảo vệ An ninh Tổ quốc từ những ngày đầu đất nước thống nhất.

Trưởng thành cùng lực lượng

Trưởng thành cùng lực lượng

Trong hơn 80 năm xây dựng, phấn đấu và trưởng thành của lực lượng Công an nhân dân Việt Nam, có thể nói rằng, văn học nghệ thuật về lực lượng công an với sứ mệnh của mình đã góp phần đáng kể vào sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc, vì cuộc sống bình yên, hạnh phúc của nhân dân…

Thời của tiểu thuyết trinh thám

Thời của tiểu thuyết trinh thám

Mới đây, việc 2 bộ phim kinh dị "BACKROOMS" và "Obsession" thắng lớn phòng vé đã gây ra nhiều bất ngờ. Bên cạnh việc được thực hiện bởi các nhà sáng tạo nội dung tuy không chuyên về điện ảnh nhưng lại mang đến sự mới mẻ, thích thú, thì thực tế này cũng cho thấy thể loại thriller/mystery hay giật gân/bí ẩn đang được yêu thích hơn bao giờ hết cả trong phim ảnh cũng như văn chương.

Kể chuyện truyền thống Công an nhân dân bằng âm nhạc

Kể chuyện truyền thống Công an nhân dân bằng âm nhạc

Được đầu tư hoành tráng, công phu và giàu sáng tạo, các chương trình nghệ thuật về Công an nhân dân (CAND) thời gian qua không chỉ góp phần làm mới nghệ thuật chính luận mà còn lan tỏa sâu sắc hình tượng người chiến sĩ CAND bản lĩnh, nhân văn, gần gũi trong lòng công chúng.