Khi Gen Z “viết tiếp câu chuyện hòa bình”
Là nghệ sĩ trẻ góp mặt tại buổi “Họp mặt lãnh đạo, phóng viên, biên tập viên cơ quan báo chí, xuất bản, văn nghệ sĩ tiêu biểu” tại TP Hồ Chí Minh ngày 5/3, ca sĩ Anh Tú cho biết, anh rất đỗi tự hào khi đóng góp chút công sức nhỏ bé cho nền âm nhạc nước nhà, đặc biệt là dòng nhạc cách mạng.
Nổi lên với biệt danh “Voi Bản Đôn” ở gameshow “Ca sĩ mặt nạ” mùa hai và gây sốt ở “Anh trai say hi” mùa một, Anh Tú được biết đến chủ yếu với những bản nhạc trẻ. Nhưng thời gian gần đây, anh lại ghi dấu ấn khi xuất hiện ở các chương trình ca nhạc chính luận, khảng khái thể hiện ca khúc “nhạc đỏ” do chính mình sáng tác như “Giữa hòa bình”, “Người là Hồ Chí Minh”, “Thưa Đảng”…
Lời ca anh gửi gắm là tâm tình của một Gen Z sinh ra giữa hòa bình, biết ơn thế hệ cha ông, biết ơn người nằm xuống để đổi lấy độc lập tự do cho dân tộc: “Thưa Đảng quang vinh!/ Con đã nghe từ ngày xưa khi lúc ông con xung phong/ 1930, khi toàn quân dậy sóng, khi dòng người trông mong Bắc Nam chung một lòng/ Thưa Đảng muôn năm!/ Khi mới còn nằm nôi con sống yên vui tự do/ Hòa bình đâu dễ, giành giật bằng máu, một đời hiên ngang, chí vang non ngàn…”. (Thưa Đảng).
Cũng là thế hệ Gen Z, ca sĩ kiêm nhạc sĩ Nguyễn Hùng gây sốt với “Còn gì đẹp hơn”. Từ một vai phụ trong phim “Mưa đỏ”, hậu bối như anh dần cảm nhận được sự khốc liệt của chiến tranh, sự hy sinh của người lính. Những ngày trên phim trường còn giúp anh thấu cảm nỗi đau, nỗi ngóng chờ của những người mẹ, người vợ có con, có chồng đang đổ máu ngoài chiến trường.
Anh viết “Còn gì đẹp hơn” để nói hộ nỗi lòng người lính, gửi lời an ủi về nơi hậu phương. Bài ca không lên gân, không hô hào mà như lời thủ thỉ nhẹ nhàng, đơn sơ của một chàng trai lên đường ra trận không hẹn ngày về. Tiếng hát mộc mạc của Nguyễn Hùng càng làm bật lên cái chất đơn sơ, giản dị ấy, để rồi chạm vào trái tim người nghe, nhói lòng mà rưng rưng.
Nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung vốn nổi tiếng là “cỗ máy tạo hit” khi loạt bản tình ca một thời như “Vầng trăng khóc”, “Đêm trăng tình yêu”, “Ngôi nhà hoa hồng”, “Chiếc khăn gió ấm”… đã khiến nhiều ca sĩ vụt sáng thành ngôi sao hạng A. Khi anh chuyển sang mảng đề tài quê hương - đất nước, danh hiệu đó cũng không hề bị lay chuyển. Thậm chí độ lan tỏa của ca khúc còn mạnh mẽ hơn khi nó phù hợp với mọi lứa tuổi công chúng.
Nếu bài hát “Viết tiếp câu chuyện hòa bình” làm mưa làm gió dịp kỷ niệm 50 năm ngày thống nhất đất nước thì “Nỗi đau giữa hòa bình” trở thành “cơn bão” dịp Quốc khánh. Chưa dừng lại ở đó, nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung còn cho ra mắt “Việt Nam - tự hào tiếp bước tương lai” hợp tác với ca sĩ Tùng Dương.
Tương tự, nhóm DTAP cũng gặt hái quả ngọt khi chuyển sang viết dòng nhạc yêu nước. Dù ra mắt hồi cuối năm ngoái nhưng đến nay, album “Made in Vietnam” của nhóm vẫn len lỏi trong từng góc phố, đường quê. Trong đó, nổi bật nhất phải kể đến bài hát chủ đề “Made in Vietnam” và ca khúc “Nhà tôi có treo một lá cờ”.
“Made in Vietnam” vẽ nên hình hài đất nước, kết hợp ba ca sĩ đại diện cho ba miền Bắc – Trung - Nam là NSND Thanh Hoa, Trúc Nhân, Phương Mỹ Chi. Riêng “Nhà tôi có treo một lá cờ” lại trở nên gần gũi, chân phương khi phác họa nên hình ảnh cờ đỏ sao vàng khắp mọi miền Tổ quốc. Mỗi lá cờ là một niềm tin, một niềm tự hào hướng về dân tộc.
Từ khi ra đời, “Còn gì đẹp hơn” liên tục chiếm giữ vị trí đầu bảng cả ba nền tảng lớn như Apple Music, Spotify và Youtube. Lượt xem trên YouTube của ca khúc này đã đạt hơn 50 triệu lượt xem, vượt qua loạt ca khúc thị trường thời thượng. "Nỗi đau giữa hòa bình" do ca sĩ Hòa Minzy thể hiện không chỉ nhanh chóng đạt vị trí số một Top Trending YouTube thị trường Việt Nam mà còn lọt vào top 28 MV thế giới. “Viết tiếp câu chuyện hòa bình” đạt hàng tỉ lượt xem từ các nền tảng nghe nhạc trực tuyến. Đây là điều gây ngạc nhiên bởi chiếm lĩnh các bảng xếp hạng âm nhạc lâu nay toàn thuộc về tình khúc.
Những ca khúc kể trên không chỉ được khán giả đón nhận nhiệt tình mà họ còn chung tay lan tỏa như một thông điệp của lòng yêu nước. Góp sức nhiều nhất chính là khán giả trẻ. Trên mạng xã hội như Facebook, TikTok…, các ca khúc được lấy làm nhạc nền, tạo nên trend (xu hướng) khiến các bạn trẻ hưởng ứng.
Ở các sự kiện văn hóa nghệ thuật lớn của đất nước mà người ta vẫn gọi vui là “concert quốc gia”, các nghệ sĩ vô cùng ngạc nhiên khi hàng loạt bạn trẻ cùng hòa giọng với bài hát mới toanh mà họ đang thể hiện.
Đến nay, loạt ca khúc “Còn gì đẹp hơn”, “Viết tiếp câu chuyện hòa bình”, “Nỗi đau giữa hòa bình”, “Nhà tôi có treo một lá cờ”… trở thành giai điệu quen thuộc ở trường học, công sở, cơ quan… mỗi sáng thứ hai chào cờ hằng tuần. Có vậy mới thấy lời khẳng định của thế hệ trẻ không phải là lời nói suông: “Yêu nước không phải là trend/ Yêu nước nằm ở trong gen chúng mình”.
Lòng yêu nước bật lên thành nốt nhạc, lời ca
Không chỉ chinh phục công chúng, các ca khúc này còn liên tục được vinh danh ở các giải thưởng văn hóa nghệ thuật danh giá như Mai vàng, Làn sóng xanh, Tinh hoa Việt… Bảng đề cử của giải Cống hiến 2026 mới đây cũng xuất hiện những cái tên quen thuộc ở hạng mục “Bài hát của năm” ("Còn gì đẹp hơn", "Nhà tôi có treo một lá cờ", "Việt Nam – tự hào tiếp bước tương lai"); “MV của năm” ("Lời trái tim Việt Nam", "Made in Vietnam", "Mãi là người Việt Nam", "Viết tiếp câu chuyện hòa bình"); “Album của năm” (Made in Vietnam)…
Lâu nay, dòng nhạc cách mạng – yêu nước thường bị mặc định là “di sản” vì tính chất nghiêm trang, hào hùng, chỉ phù hợp ở các dịp lễ lạt hay sự kiện trọng đại. Đặc biệt, nhiều người còn cho rằng “nhạc đỏ” chỉ thuộc về thế hệ cũ hay những người ưa hoài niệm, khó tiếp cận thế hệ trẻ. Bây giờ định kiến ấy gần như bị phá vỡ khi “nhạc đỏ kiểu mới” len lỏi vào từng chiếc điện thoại của các bạn trẻ, ngân vang trên mọi nẻo đường.
Sở dĩ “nhạc đỏ kiểu mới” làm được điều đó bởi chúng ra đời từ góc nhìn và tư duy của những người trẻ hôm nay. Không ai hiểu người trẻ bằng chính người trẻ. Ngoài lời ca dễ hiểu, gần gũi mà giàu xúc cảm và sức nặng thông điệp, các nghệ sĩ còn khéo léo sử dụng những dòng nhạc thời thượng để làm nên giai điệu và bản phối bắt tai như pop, EDM, rock, rap, dân gian đương đại…
Một nguyên nhân khác khiến “nhạc đỏ kiểu mới” chinh phục giới trẻ chính là sự giúp sức của mạng xã hội. Trường hợp của “Viết tiếp câu chuyện hòa bình” là minh chứng điển hình cho việc thay đổi bản phối và sức mạnh của mạng xã hội. Ra đời từ năm 2023 nhưng ca khúc này vẫn không thể bật lên thành bản hit dù ca sĩ Duyên Quỳnh đã nỗ lực mang ca khúc đi biểu diễn miễn phí ở nhiều sân khấu. Đến năm 2025, nhờ một nghệ sĩ phối lại bằng chất nhạc EDM sôi động và đưa lên mạng xã hội, “Viết tiếp câu chuyện hòa bình” mới được giới trẻ truyền tai nhau và chính thức trở thành bài hát quốc dân.
Việc các nghệ sĩ nổi tiếng ở dòng nhạc thị trường như Anh Tú, Hòa Minzy, Nguyễn Văn Chung, DTAP, Phương Mỹ Chi, Trúc Nhân, Hà Anh Tuấn… rẽ lối sang dòng nhạc truyền thống - cách mạng càng giúp cho dòng nhạc này dễ dàng thu hút tệp khán giả trẻ và bật lên thành xu hướng.
Dấn thân vào dòng nhạc cách mạng – yêu nước, các nghệ sĩ không chỉ bổ sung cho kho tàng “nhạc đỏ” của cha anh thêm nhiều dấu ấn mới mà còn thể hiện niềm tin và trách nhiệm công dân đối với đất nước. Nói như nhạc sĩ Nguyễn Văn Chung: “Mạch nguồn biết ơn cho tôi cảm xúc để viết nên những ca khúc tri ân, thể hiện tình yêu Tổ quốc. Tôi nghĩ, sẽ đến lúc, người nghệ sĩ viết và hát vì đó là vinh dự, trách nhiệm thiêng liêng”.
Khi lòng yêu nước bật lên thành những nốt nhạc lời ca, họ lan tỏa nó đến mọi người, cổ vũ tinh thần tự hào dân tộc. “Nhạc đỏ” hôm nay không chỉ quay lại nhìn nhận quá khứ, tri ân bậc tiền nhân mà còn hun đúc lòng yêu nước, là lời hiệu triệu thế hệ hôm nay tiến bước, góp sức đưa đất nước lên tầm cao mới, sẵn sàng bước vào kỷ nguyên thịnh vượng, sánh ngang với các cường quốc năm châu.
