Mỹ - Trung sẽ tìm được "điểm chung" trong hợp tác ứng phó biến đổi khí hậu?

Trong bối cảnh Mỹ đang chờ đợi việc Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình xác nhận sẽ tham dự hội nghị thượng đỉnh về biến đổi khí hậu tại Nhà Trắng vào cuối tháng này, các nhà phân tích cảnh báo hai bên vẫn còn đang thiếu sự tin tưởng lẫn nhau về cam kết đối phó với cuộc khủng hoảng biến đổi khí hậu.

Vào tuần trước, Tổng thống Mỹ Joe Biden thông báo tổ chức một hội nghị thượng đỉnh về biến đổi khí hậu diễn ra trong các ngày 22 và 23/4. Hội nghị được cho là đánh dấu sự trở lại của Mỹ ở tuyến đầu chống biến đổi khí hậu sau khi Tổng thống Donald Trump trước đó đã rút nước Mỹ ra khỏi mọi thỏa thuận, cam kết chung của thế giới về biến đổi khí hậu. Nhà Trắng cho biết, vào thời điểm diễn ra hội nghị thượng đỉnh sắp tới, Mỹ sẽ công bố "mục tiêu phát thải đầy tham vọng vào năm 2030", và sẽ khuyến khích các nước khác thúc đẩy các mục tiêu của riêng họ theo Hiệp định Paris.

"Trong lời mời của mình, Tổng thống Biden kêu gọi các nhà lãnh đạo sử dụng hội nghị thượng đỉnh như một cơ hội để đề ra cách thức mà các quốc gia của họ sẽ đóng góp vào tham vọng khí hậu mạnh mẽ hơn", thông cáo của Nhà Trắng nêu rõ.

Mỹ và Trung Quốc là hai quốc gia phát thải khí nhà kính lớn nhất thế giới. Ảnh: Getty
Mỹ và Trung Quốc là hai quốc gia phát thải khí nhà kính lớn nhất thế giới. Ảnh: Getty

Lời mời tham dự hội nghị được ông Biden gửi tới hơn 40 nhà lãnh đạo thế giới, trong đó có Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình. Nhà Trắng hiện chưa đưa ra câu trả lời về việc liệu ông Tập có đồng ý tham dự hay không, trong khi đại sứ quán Trung Quốc tại Washington cho biết chương trình nghị sự đối ngoại của ông Tập sẽ do Bắc Kinh công bố. Nếu ông Tập tham dự, đây sẽ là lần đầu tiên hai nhà lãnh đạo của hai nền kinh tế lớn nhất thế giới gặp nhau sau khi ông Biden nhậm chức.

Mặc dù quan hệ Mỹ - Trung đang ngày càng xấu đi, Washington và Bắc Kinh dường như vẫn chưa từ bỏ khả năng hợp tác về vấn đề khí hậu, ngay cả trong bối cảnh hai bên vẫn đang tồn tại nhiều bất đồng trên nhiều lĩnh vực, từ đại dịch COVID-19, chiến tranh thương mại, công nghệ…

Tuy vậy, tờ SCMP nhận định hai bên vẫn còn đang thiếu sự tin tưởng lẫn nhau về cam kết đối phó với cuộc khủng hoảng biến đổi khí hậu. Đứng trên vị trí của Mỹ, các nhà phân tích cho rằng sự ngờ vực một phần đến từ việc Trung Quốc, quốc gia đang là nước có lượng phát thải khí CO2 lớn nhất thế giới nhưng vẫn tiếp tục cho xây dựng các nhà máy nhiệt điện than mới, dù trước đó đã đặt mục tiêu đưa lượng khí thải về 0 trước năm 2060.

Chính quyền Tổng thống Joe Biden hiện đang nỗ lực thực hiện cam kết thúc đẩy chấm dứt chương trình cấp vốn của Mỹ cho các dự án nhiên liệu hóa thạch quốc tế. Cecilia Han Springer, nhà nghiên cứu cấp cao tại Đại học Boston, cho biết điều này đang gây sức ép lên một số quốc gia khác. "Một cam kết tương tự như vậy từ phía Trung Quốc sẽ khiến tôi rất ngạc nhiên, nhưng tôi cũng sẽ rất hoan nghênh điều đó", chuyên gia Springer cho hay.

Trước đó, ông Biden đã tái gia nhập thỏa thuận khí hậu Paris ngay ngày đầu tiên nhậm chức Tổng thống Mỹ, đảo ngược quyết định rời bỏ thỏa thuận này của người tiền nhiệm Donald Trump. Đây là quyết định nhằm hiện thực hoá những ưu tiên về xử lí cuộc khủng hoảng biến đổi khí hậu mà ông Biden đã đặt ra trong nhiệm kỳ Tổng thống mới.

Theo động thái mới nhất, Tổng thống Biden hôm 1/4 đã đề xuất một gói đầu tư trị giá hơn 2.200 tỷ USD vào hạ tầng nhằm định hình lại kinh tế Mỹ, trong đó sẽ bao gồm hàng tỷ USD để giảm lượng khí thải ở Mỹ. "Gói đầu tư này thật sự mang ý nghĩa rất lớn. Tôi mong rằng Trung Quốc sẽ muốn nhìn thấy sự thay đổi tích cực trong thời gian tới", Deborah Seligsohn, Phó Giáo sư về khoa học chính trị, Đại học Villanova, Mỹ nhận định. Trong một diễn biến liên quan, Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi cho biết các nghị sĩ Dân chủ ở Hạ viện có thể thông qua đề xuất vào ngày 4/7 tới.

Trong lần gặp đầu tiên của quan chức ngoại giao hàng đầu của hai nước dưới thời chính quyền Biden giữa tháng 3 vừa qua tại Alaska, Mỹ và Trung Quốc đã thống nhất thành lập nhóm làm việc chung, tăng cường liên lạc và hợp tác về biến đổi khí hậu.

Kelly Sims Gallagher, hiệu trưởng kiêm giám đốc bộ phận chính sách khí hậu tại Trường Luật và Ngoại giao Fletcher, Đại học Tufts cho biết hai nước cần duy trì những cuộc đối thoại cởi mở. "Họ cần có sự hiểu biết rõ ràng và đầy đủ về nhau để hoá giải những hoài nghi. Tôi không nghĩ rằng hợp tác, mà phối hợp và đối thoại mới là điều cần thiết vào thời điểm này", bà Gallagher nhận định.

Theo David Waskow, Giám đốc Sáng kiến Khí hậu Quốc tế thuộc Viện Tài nguyên Thế giới, mối quan hệ Mỹ - Trung, ít nhất là về các khía cạnh của vấn đề ứng phó với biến đổi khí hậu sẽ cần thời gian để tái thiết. "Mọi thứ sẽ không thể tự động tái thiết, có thể mất thời gian để quay lại mối quan hệ hợp tác như trước. Tuy nhiên, tôi nhấn mạnh rằng, từ góc nhìn toàn cầu, chúng ta cần Mỹ và Trung Quốc - hai quốc gia phát thải lớn nhất - tìm ra con đường chung cũng như điều chỉnh hành động của họ trong thời gian tới".

Cao Trung

Các tin khác

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Kỳ vọng khác biệt từ nỗ lực duy trì đối thoại Mỹ - Trung Quốc

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng thống Mỹ Donald Trump từ ngày 13-15/5 tới đang thu hút sự quan tâm rộng rãi của cộng đồng quốc tế. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới tiếp tục gia tăng, hội nghị thượng đỉnh tại Bắc Kinh được đánh giá khó tạo ra đột phá mang tính lịch sử, nhưng vẫn được kỳ vọng sẽ góp phần duy trì các “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ đối đầu vượt tầm kiểm soát và tạo thêm dư địa ổn định cho kinh tế toàn cầu.

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

WHO trấn an dư luận trước cuộc sơ tán tàu có virus Hanta

Sự hiện diện của người đứng đầu WHO diễn ra ngay trước thời điểm sơ tán hành khách khỏi con tàu du lịch MV Hondius, nơi phát hiện virus Hanta khiến ba người tử vong, không chỉ mang tính chất giám sát chuyên môn mà còn là một động thái chính trị và nhân đạo quan trọng nhằm đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho cư dân địa phương cũng như gần 150 hành khách đang mắc kẹt trên tàu.

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

EU, Brazil và Trung Quốc bắt tay lập liên minh carbon toàn cầu

Liên minh châu Âu (EU), Brazil và Trung Quốc mới đây chính thức ra mắt “Liên minh mở về thị trường carbon bắt buộc” trong lễ ký kết diễn ra tại thành phố Florence của Italy, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực tăng cường hợp tác quốc tế nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế phát thải thấp.

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Chuyên gia: Virus Hanta nguy hiểm, nhưng không lây lan như COVID-19

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và nhiều chuyên gia nhận định ổ dịch virus Hanta trên tàu du lịch vượt Đại Tây Dương nguy hiểm, nhưng không lây lan như virus SARS-CoV-2 gây ra đại dịch COVID-19. Hiện các nước đang khẩn trương truy vết tiếp xúc để hạn chế tối đa số ca mắc mới.

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Châu Á chật vật ứng phó cú sốc năng lượng từ chiến sự Trung Đông

Cuộc xung đột tại Trung Đông đang đẩy khu vực châu Á – nơi tiêu thụ dầu mỏ lớn nhất thế giới – vào một phép thử về năng lực ứng phó khủng hoảng năng lượng. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều chính phủ trong khu vực đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm tìm kiếm nguồn thay thế, ổn định thị trường và giảm thiểu tác động lan tỏa đến tăng trưởng kinh tế.

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Mỹ-Iran tiếp tục căng thẳng, nút thắt Hormuz chưa thể tháo gỡ

Căng thẳng tại khu vực Trung Đông tiếp tục gia tăng khi Iran ngày 4/5 phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các lực lượng Mỹ, yêu cầu không tiến vào eo biển Hormuz, trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump tuyên bố Washington sẽ triển khai chiến dịch hỗ trợ các tàu bị mắc kẹt trong khu vực do ảnh hưởng của xung đột Mỹ - Israel với Iran.

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Bước ngoặt lớn trong quan hệ xuyên Đại Tây Dương

Liên minh giữa Mỹ và châu Âu, với nòng cốt là NATO, nhiều thập niên được xem là trụ cột bảo đảm an ninh phương Tây. Tuy nhiên, những bất đồng ngày càng sâu sắc liên quan tới tình hình Trung Đông đang khiến mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương rạn nứt.

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Nga đề xuất tiếp quản uranium của Iran: Phương án cũ trong cục diện mới

Trong bối cảnh chảo lửa Trung Đông vẫn chưa hạ nhiệt, hồ sơ hạt nhân Iran một lần nữa trở thành tâm điểm của các nỗ lực ngoại giao quốc tế. Mới đây, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết đang tiến hành đàm phán với Nga và một số quốc gia về khả năng đưa uranium làm giàu ra khỏi lãnh thổ Iran. Động thái này diễn ra khi Washington liên tục đặt điều kiện Tehran phải từ bỏ kho dự trữ và đình chỉ việc làm giàu uranium như một chìa khóa then chốt cho bất kỳ giải pháp hòa bình nào.

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Mỹ duy trì phong tỏa Iran, bế tắc hạt nhân kéo dài, giá dầu tăng mạnh

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi đạt được một thỏa thuận về chương trình hạt nhân, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai nước chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bất ổn kéo dài tại khu vực Trung Đông và tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Thấy gì từ cú xoay trục của Abu Dhabi?

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) tuyên bố rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ và cơ chế OPEC+ sau 60 năm là thành viên, nhấn mạnh ưu tiên lợi ích quốc gia. Động thái này được giới phân tích đánh giá có thể tạo hiệu ứng dây chuyền trong nội bộ liên minh dầu mỏ, đồng thời làm gia tăng những toan tính địa chính trị và mang lại ưu thế cho Mỹ.

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Nguy cơ đổ vỡ lệnh ngừng bắn mong manh giữa Pakistan và Afghanistan

Căng thẳng ngoại giao và quân sự giữa Pakistan và Afghanistan vừa có bước leo thang nguy hiểm mới khi hai bên liên tiếp cáo buộc nhau tiến hành các cuộc tấn công xuyên biên giới, đe dọa phá vỡ thỏa thuận ngừng bắn mong manh được thiết lập hồi tháng 3 vừa qua.

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Bước khởi đầu cho tiến trình chính trị mới ở dải Gaza

Người Palestine tại khu vực Deir al-Balah thuộc dải Gaza lần đầu tiên tham gia một cuộc bầu cử địa phương sau hai thập kỷ gián đoạn, động thái được mô tả là bước tiến trong nỗ lực khôi phục đời sống chính trị và các thiết chế dân sự tại vùng lãnh thổ bị xung đột tàn phá.

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Bài toán sức bền của Iran trong vòng siết tại Hormuz

Gần hai tháng kể từ ngày xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra tại Trung Đông, Tehran được cho là vẫn đang vận dụng chiến thuật bất đối xứng, tận dụng lợi thế địa lý và khả năng gây gián đoạn để bù đắp chênh lệch sức mạnh. Tuy nhiên, gần đây, khi Washington tuyên bố phong tỏa các cảng biển Iran và triển khai đồng thời ba nhóm tàu sân bay cùng hàng chục nghìn binh sĩ tới khu vực – đặt ra một câu hỏi lớn rằng liệu Tehran có thể cầm cự được bao lâu trong vòng siết ngày càng khép chặt tại eo biển Hormuz?

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Báo chí Hàn Quốc: Tổng thống Lee muốn cùng Việt Nam tạo nên “kỳ tích sông Hồng”

Truyền thông Hàn Quốc dẫn lời Tổng thống Lee Jae Myung ví von dòng sông Hàn và sông Hồng như đang hòa nhịp, biểu trưng cho sự gắn kết giữa hai dân tộc. Trong khi đó, dư luận nước này cũng đặc biệt chú ý tới chia sẻ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khi so sánh tương đậu nành Doenjang với tương Bần Việt Nam – càng ủ lâu càng đậm đà, như một ẩn dụ cho tình hữu nghị Việt Nam – Hàn Quốc ngày càng bền chặt theo thời gian.

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

EU gia cố “lá chắn chung” giữa sóng gió an ninh châu Âu

Liên minh châu Âu (EU) nhóm họp thượng đỉnh đột xuất với nội dung then chốt xoay quanh cách thức vận dụng điều khoản phòng thủ chung giữa các thành viên khi một nước bị tấn công quân sự. Đây được xem là chủ đề nóng bỏng ở thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương có những rạn nứt.

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Liên hợp quốc trước vận hội cải tổ lịch sử

Nhiệm kỳ của Tổng Thư ký Liên hợp quốc (LHQ) thứ 10 sẽ bắt đầu vào năm 2027, trong bối cảnh tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh đối mặt nhiều khó khăn, từ xung đột vũ trang leo thang đến khủng hoảng niềm tin và tài chính chưa từng có. Đây không chỉ là một cuộc bầu cử nhân sự, mà là cuộc đua tìm kiếm một “kiến trúc sư” đủ tầm vóc để tái thiết lập trật tự thế giới trong một kỷ nguyên đầy biến động.

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Dầu loang trên vịnh Ba Tư nhìn rõ từ không gian, cảnh báo hệ lụy khó lường

Những hình ảnh vệ tinh mới nhất được công bố bởi Cơ quan Vũ trụ châu Âu cho thấy các vệt dầu loang diện rộng trên vịnh Ba Tư có thể quan sát rõ từ không gian. Diễn biến này không chỉ phản ánh mức độ nghiêm trọng của ô nhiễm môi trường biển, mà còn làm dấy lên lo ngại về những tác động lâu dài đối với hệ sinh thái, chuỗi cung ứng năng lượng và an ninh khu vực.

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Cơ hội ngoại giao mong manh giữa căng thẳng Trung Đông

Tổng thống Donald Trump ngày 21/4 tuyên bố gia hạn thỏa thuận ngừng bắn với Iran, trong khi chính quyền Washington đồng thời áp đặt một vòng trừng phạt mới nhằm gia tăng sức ép đối với Tehran trước thềm các cuộc đàm phán quan trọng dự kiến diễn ra tại Pakistan. Động thái này phản ánh chiến lược vừa kiềm chế xung đột quân sự, vừa tăng đòn bẩy kinh tế nhằm buộc Iran nhượng bộ trên bàn thương lượng.